Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги: Обшественно-политические науки: Информационный указател (1988, թիվ 11)

История

Մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին հայ ժողովրդի մասնակցության վերաբերյալ գրականության համակարգված հանձնարարական ցանկ։ Այն ներառում է պատմական ուսումնասիրություններ, հուշագրություններ, փաստագրական նյութեր, գեղարվեստական ստեղծագործություններ և այլ հրապարակումներ, որոնք լուսաբանում են պատերազմի տարիներին հայ զինվորականների ու հասարակության մասնակցության տարբեր կողմերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռազմաճակատային իրադարձություններին, հայկական զորամիավորումներին, տարբեր ռազմաճակատներում հայ մարտիկների գործունեությանը, թիկունքի աշխատանքին և պատերազմի տարիների հասարակական կյանքին վերաբերող գրականությանը։ Ներկայացված նյութերը հնարավորություն են տալիս ընթերցողին կողմնորոշվել թեմային առնչվող հրատարակությունների շրջանակում և ընտրել հետագա ուսումնասիրության համար անհրաժեշտ աղբյուրներ։ Մատենագիտական ցանկը կարող է նպաստել նաև տվյալ ժամանակաշրջանի պատմական հիշողության, պատերազմի վերաբերյալ գրական ժառանգության և թեմայի ուսումնասիրության հիմնական ուղղությունների բացահայտմանը։ Հրատարակությունն ունի տեղեկատվական և աղբյուրագիտական նշանակություն՝ համակարգելով թեմատիկ գրականությունը և հեշտացնելով դրա որոնումն ու օգտագործումը։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, գրադարանավարների, մատենագետների, ուսանողների և հայ ժողովրդի ռազմական պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Право

Գիրքը նվիրված է քաղաքացիության ինստիտուտի միջազգային իրավական և սահմանադրաիրավական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով քաղաքացիությունը որպես անձի և պետության միջև կայուն իրավական կապի հիմնարար ինստիտուտ։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են քաղաքացիության ձեռքբերման, փոփոխման և դադարեցման իրավական հիմքերը, երկքաղաքացիության, քաղաքացիությունից զրկման և քաղաքացիություն չունեցող անձանց իրավական կարգավիճակի հարցերը՝ միջազգային իրավունքի և ազգային սահմանադրական կարգավորումների համատեքստում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է մարդու իրավունքների պաշտպանության միջազգային չափանիշների ազդեցությունը քաղաքացիության իրավական կարգավորման վրա, պետությունների իրավասության սահմանները և քաղաքացիության ոլորտում միջազգային համագործակցության սկզբունքները։ Գրքում քննարկվում են նաև սահմանադրական սկզբունքների դերը քաղաքացիության ինստիտուտի զարգացման գործում, ներգաղթի և արտագաղթի գործընթացների իրավական հետևանքները, ինչպես նաև համեմատական իրավունքի տեսանկյունից տարբեր պետությունների փորձը։ Աշխատությունը համադրում է տեսական և գործնական մոտեցումները՝ ներկայացնելով քաղաքացիության իրավական կարգավորման արդի մարտահրավերները և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիները։ Գիրքը նախատեսված է միջազգային և սահմանադրական իրավունքի մասնագետների, իրավաբանների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատողների, գիտահետազոտողների, իրավաբանական ֆակուլտետների ուսանողների և մարդու իրավունքների հիմնահարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

История

Հրատարակությունը ներկայացնում է Լազարյան արևելյան լեզուների ինստիտուտի հատուկ դասարանների գործունեությունը կարգավորող կանոնադրական փաստաթուղթը, որը կարևոր աղբյուր է XIX դարի ռուսական կրթական և արևելագիտական հաստատությունների պատմության ուսումնասիրության համար։ Փաստաթուղթը սահմանում է հատուկ դասարանների կազմակերպական կառուցվածքը, կրթական նպատակները, ուսումնական գործընթացի հիմնական սկզբունքները և դասավանդվող առարկաների շրջանակը՝ արտացոլելով արևելյան լեզուների մասնագիտական ուսուցման կազմակերպման տվյալ ժամանակաշրջանի մոտեցումները։ Կանոնադրության միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել հաստատության ներքին կառավարման համակարգի, դասախոսների և սովորողների կարգավիճակի, նրանց իրավունքների ու պարտականությունների, ինչպես նաև ուսումնական կարգապահության և կրթական գործընթացի վերահսկման ձևերի մասին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի արևելյան լեզուների ուսուցման կազմակերպումը, քանի որ նման կրթական ծրագրերը կապված էին ոչ միայն լեզվական պատրաստության, այլև Արևելքի երկրների պատմության, մշակույթի և հասարակական կյանքի վերաբերյալ գիտելիքների ձևավորման հետ։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել այն չափանիշներն ու պահանջները, որոնք սահմանվել էին հատուկ դասարաններում սովորողների ընդունելության, ուսուցման և առաջադիմության գնահատման համար։ Միաժամանակ այն կարող է տեղեկություններ պարունակել ուսումնական ծրագրերի կառուցվածքի, դասընթացների հաջորդականության, քննությունների, ուսումնական ժամերի և հաստատության վարչական վերահսկողության վերաբերյալ։ Կանոնադրական բնույթի այսպիսի նյութերը կարևոր են նաև կրթական հաստատությունների իրավական կարգավիճակի և պետական կառավարման համակարգում դրանց ունեցած տեղի ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը արժեքավոր սկզբնաղբյուր է Լազարյան ինստիտուտի պատմության, արևելագիտության զարգացման և Ռուսաստանի կրթական քաղաքականության ուսումնասիրության համար, քանի որ պաշտոնական կանոնադրական դրույթները հնարավորություն են տալիս վերականգնել հաստատության գործունեության կազմակերպչական և կրթական առանձնահատկությունները։ Այն կարող է օգտագործվել նաև XIX դարի կրթական բարեփոխումների, օտար լեզուների մասնագիտացված ուսուցման, արևելագիտական կրթության և գիտական հաստատությունների ձևավորման պատմությունը հետազոտելիս։ Փաստաթղթի ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, արևելագետներին, կրթության պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին, լեզվաբաններին, գրականագետներին, արխիվագետներին և բարձրագույն կրթության պատմության հետազոտողներին։ Այն հատկապես արժեքավոր է որպես ժամանակաշրջանի կրթական համակարգի և արևելագիտական մասնագիտական պատրաստության մասին անմիջական պատկերացում տվող պատմական փաստաթուղթ։

Математика

Այս աշխատությունը վերաբերում է ոչ գծային օպտիկայի և գերկարճ լազերային իմպուլսների ֆիզիկայի ոլորտին՝ կենտրոնանալով սոլիտոնային և հարակից երևույթների ուսումնասիրության վրա՝ իմպուլսների բնութագրման և սպեկտրալ ինքնասեղմման գործընթացների համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է վերլուծել այն ֆիզիկական մեխանիզմները, որոնց միջոցով լազերային գերկարճ իմպուլսները տարածման ընթացքում պահպանում են իրենց ձևը կամ ենթարկվում են ոչ գծային միջավայրում ձևափոխումների՝ առաջացնելով սոլիտոններ, ինքնասեղմում և սպեկտրալ լայնացում։ Ուսումնասիրվում են ոչ գծային Շրեդինգերի հավասարման լուծումները, դիսպերսիայի և ոչ գծայնության փոխհավասարակշռությունը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը իմպուլսների տարածման կայունության վրա օպտիկական մանրաթելերում և այլ ոչ գծային միջավայրերում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սպեկտրալ ինքնասեղմման երևույթին, երբ բարձր ինտենսիվության լազերային իմպուլսները առաջացնում են նոր հաճախականությունների ձևավորում և սպեկտրի լայնացում՝ առանց արտաքին օպտիկական տարրերի ազդեցության։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է սոլիտոնների կիրառությունները օպտիկական կապի համակարգերում, գերկարճ իմպուլսների ձևավորման տեխնոլոգիաներում և բարձր ճշգրտության չափիչ համակարգերում։ Միաժամանակ վերլուծվում են թվային մոդելավորման մեթոդները, որոնք թույլ են տալիս նկարագրել ոչ գծային դինամիկան և կանխատեսել իմպուլսների վարքագիծը տարբեր ֆիզիկական պայմաններում։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր ներդրում է ոչ գծային օպտիկայի և լազերային ֆիզիկայի զարգացման մեջ՝ նպաստելով գերկարճ իմպուլսների վերահսկման և կիրառական տեխնոլոգիաների կատարելագործմանը։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի մանկական մասնագիտացված հաստատությունների սաների առողջական վիճակի ցուցանիշների ուսումնասիրմանը և գնահատմանը։ Գրքում վերլուծվում են երեխաների ֆիզիկական զարգացման, հիվանդացության, առողջական հիմնական ցուցանիշների, կանխարգելիչ միջոցառումների արդյունավետության և առողջության վրա ազդող սոցիալական ու շրջակա միջավայրի գործոնների վերաբերյալ տվյալները։ Հեղինակը ներկայացնում է առողջական վիճակի գնահատման մեթոդները, համեմատական վերլուծություններ և գիտական եզրակացություններ, որոնք կարող են նպաստել երեխաների առողջության պահպանման և բժշկական սպասարկման կատարելագործմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մանկաբույժներին, հանրային առողջապահության մասնագետներին, առողջապահության կազմակերպիչներին, գիտաշխատողներին, սոցիալական ոլորտի աշխատակիցներին և բժշկական բուհերի ուսանողներին, ինչպես նաև մանկական առողջության հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողներին:

Медицина

Աշխատանքը նվիրված է իշեմիկ սրտային հիվանդությամբ և ուղեկցող շաքարային դիաբետով հիվանդների սրտամկանի ֆունկցիայի գնահատմանը՝ սթրես-էխոկարդիոգրաֆիայի մեթոդի կիրառմամբ։ Հետազոտության նպատակն է բացահայտել սրտամկանի ֆունկցիոնալ վիճակի փոփոխությունները, գնահատել կորոնար արյան շրջանառության խանգարումների դրսևորումները և պարզել շաքարային դիաբետի ազդեցությունը սրտի կծկողականության ու ֆիզիկական ծանրաբեռնվածությանը հարմարվելու հնարավորությունների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են սրտամկանի կծկողականության, ձախ փորոքի սիստոլիկ և դիաստոլիկ ֆունկցիայի, պատերի շարժունակության և սրտի հեմոդինամիկ արձագանքի ցուցանիշները հանգստի և սթրեսային պայմաններում։ Սթրես-էխոկարդիոգրաֆիան հնարավորություն է տալիս գնահատելու այն փոփոխությունները, որոնք կարող են չարտահայտվել հանգստի պայմաններում, և հայտնաբերելու սրտամկանի իշեմիայի կամ ֆունկցիոնալ խանգարման վաղ նշաններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում իշեմիկ սրտային հիվանդության և շաքարային դիաբետի համակցված ազդեցությանը, քանի որ նյութափոխանակային խանգարումները կարող են նպաստել անոթային ախտահարման խորացմանը և սրտամկանի ֆունկցիոնալ պահուստի նվազմանը։ Աշխատանքը կարող է ներառել հիվանդների կլինիկական և գործիքային տվյալների համեմատական վերլուծություն, սթրես-թեստի ընթացքում արձանագրվող փոփոխությունների գնահատում և տարբեր կլինիկական խմբերի միջև սրտամկանի ֆունկցիոնալ ցուցանիշների համադրում։ Կարևորվում է նաև ստացված արդյունքների կապը հիվանդության ծանրության, դիաբետի տևողության և սրտանոթային բարդությունների ռիսկի հետ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել սրտամկանի ֆունկցիայի առավել վաղ և ճշգրիտ գնահատմանը, հիվանդների ռիսկի շերտավորմանը և բուժական մարտավարության ընտրության կատարելագործմանը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի հատկապես այն դեպքերում, երբ անհրաժեշտ է բացահայտել թաքնված իշեմիկ փոփոխությունները և գնահատել սրտի ֆունկցիոնալ հնարավորությունները՝ նպաստելով հիվանդության ընթացքի կանխատեսման և սրտանոթային բարդությունների կանխարգելման արդյունավետ մոտեցումների մշակմանը։