Особенности распространения и биологии возбудителя ларвального эхинококкоза (Echinococcus granulosus batsch, 1786) в Армении

Биология

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է համակարգչից օգտվողների ֆունկցիոնալ վիճակի հետազոտությանը տեսատարածական բնույթի գործունեության դինամիկայում։ Աշխատության հիմնական նպատակն է բացահայտել երկարատև կամ տարբեր ինտենսիվությամբ համակարգչային աշխատանքի ընթացքում մարդու օրգանիզմի ֆունկցիոնալ վիճակի փոփոխությունների օրինաչափությունները և գնահատել այն գործոնները, որոնք կարող են ազդել աշխատունակության ու գործունեության արդյունավետության վրա։ Հետազոտության շրջանակում համակարգչային գործունեությունը դիտարկվում է որպես բարձր տեսողական և տարածական ծանրաբեռնվածություն պահանջող աշխատանք, որի ընթացքում կարևոր նշանակություն ունեն տեսողական ընկալումը, ուշադրությունը, տարածական կողմնորոշումը, տեղեկատվության արագ մշակումը և որոշումների ընդունումը։ Ուսումնասիրվում են աշխատանքի տարբեր փուլերում մարդու հոգեֆիզիոլոգիական վիճակի փոփոխությունները՝ ուշադրություն դարձնելով հոգնածության, լարվածության, աշխատունակության և վերականգնման դինամիկային։ Աշխատության մեջ կարող են գնահատվել ֆունկցիոնալ վիճակը բնութագրող մի շարք ֆիզիոլոգիական և հոգեբանական ցուցանիշներ, ինչպես նաև դրանց փոփոխությունները աշխատանքային ծանրաբեռնվածության աճի պայմաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեսողական համակարգի գործունեությանը, քանի որ էկրանի առջև իրականացվող աշխատանքը պահանջում է տեսողական տեղեկատվության շարունակական ընկալում, տարբերակում և տարածական կազմակերպում։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև ուշադրության կայունության, ռեակցիայի արագության, մտավոր աշխատունակության և առաջադրանքների կատարման ճշգրտության գնահատում՝ տարբեր ժամանակային փուլերում։ Կարևոր խնդիր է ֆունկցիոնալ վիճակի փոփոխությունների և աշխատանքային արդյունավետության միջև փոխհարաբերությունների բացահայտումը, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու համակարգչային աշխատանքի ընթացքում առաջացող հոգեֆիզիոլոգիական ծանրաբեռնվածության բնույթը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտագործվել աշխատանքի և հանգստի ռեժիմների օպտիմալացման, համակարգչային աշխատատեղերի էրգոնոմիկ կազմակերպման, տեսողական և մտավոր ծանրաբեռնվածության նվազեցման, ինչպես նաև աշխատունակության պահպանմանն ուղղված կանխարգելիչ միջոցառումների մշակման համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է ունենալ կիրառական նշանակություն հատկապես այն մասնագիտական ոլորտներում, որտեղ համակարգչային աշխատանքը կազմում է աշխատանքային գործունեության հիմնական մասը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հոգեֆիզիոլոգներին, աշխատանքային ֆիզիոլոգիայի և էրգոնոմիկայի մասնագետներին, հոգեբաններին, աշխատանքի անվտանգության ոլորտի մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Лингвистика

Աշխատությունը նվիրված է նամակագրության կանոններին և գրավոր հաղորդակցության հմտությունների զարգացմանը։ Այն նախատեսված է ընթերցողին սովորեցնելու, թե ինչպես կազմել հստակ, գրագետ և նպատակին համապատասխան նամակներ՝ պահպանելով խոսքի պատշաճ ոճը, ձևակերպումների ճշտությունը և հաղորդակցության ընդունված կանոնները։ Նամակագրությունը դիտարկվում է որպես մարդկանց միջև անձնական, հասարակական և գործնական կապերի պահպանման կարևոր միջոց, ուստի նման ձեռնարկները կարող են ընդգրկել տարբեր առիթներով նամակներ կազմելու սկզբունքներ, դիմելաձևեր, քաղաքավարության արտահայտություններ և գրավոր խոսքի կառուցվածքային առանձնահատկություններ։ Աշխատության գործնական նշանակությունը կապված է գրավոր հաղորդակցության մշակույթի ձևավորման հետ՝ օգնելով տարբերակել նամակի նպատակից և հասցեատիրոջից կախված լեզվական ու ոճական մոտեցումները։ Այն կարող էր օգտակար լինել աշակերտներին, ուսուցիչներին, գրասենյակային աշխատանք կատարողներին և առօրյա կամ պաշտոնական նամակագրությամբ զբաղվող անձանց։ Գիրքը կարևոր է նաև 19-րդ դարի հայ կրթական ու լեզվամշակութային կյանքի ուսումնասիրության համար, քանի որ արտացոլում է գրավոր հաղորդակցության կանոնակարգման, լեզվական գրագիտության բարձրացման և հասարակական շփումների մշակույթի զարգացման նկատմամբ ժամանակաշրջանի հետաքրքրությունը։

Право

Գիրքը նվիրված է Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության եվրոպական կոնվենցիայի՝ Հայաստանի Հանրապետության ազգային իրավական համակարգում ունեցած դերին, նշանակությանը և կիրառության առանձնահատկություններին։ Աշխատությունը ներկայացնում է թեմայի սահմանադրաիրավական ուսումնասիրություն՝ դիտարկելով միջազգային իրավական չափանիշների և ներպետական իրավակարգավորման փոխհարաբերությունը Հայաստանի պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում մարդու հիմնարար իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության այն համակարգն է, որը ձևավորվում է ներպետական սահմանադրական նորմերի, միջազգային պարտավորությունների և եվրոպական իրավական չափանիշների փոխազդեցության արդյունքում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է Կոնվենցիայի տեղը Հայաստանի իրավական համակարգում, դրա նորմերի ներպետական կիրառելիության հարցերը և այն իրավական մեխանիզմները, որոնց միջոցով միջազգային չափանիշները կարող են ազդել ազգային օրենսդրության ու իրավակիրառ պրակտիկայի վրա։ Կարևոր ուշադրություն է դարձվում նաև Սահմանադրության և միջազգային պայմանագրերի փոխհարաբերությանը, մարդու իրավունքների պաշտպանության սահմանադրական երաշխիքներին և իրավական նորմերի մեկնաբանման գործընթացին։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ նշանակություն ունի Եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը, քանի որ դատարանի ձևավորած իրավական դիրքորոշումները կարևոր նշանակություն ունեն Կոնվենցիայի դրույթների բովանդակության բացահայտման և մարդու իրավունքների պաշտպանության եվրոպական չափանիշների զարգացման համար։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են Կոնվենցիայի պահանջները ներգործում Հայաստանի իրավական համակարգի զարգացման վրա և ինչ նշանակություն ունեն դատական ու պետական մարմինների գործունեության համար։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է ազգային օրենսդրության կատարելագործման, մարդու իրավունքների արդյունավետ պաշտպանության, դատական պաշտպանության մեխանիզմների և իրավական համակարգի եվրոպական չափանիշներին համապատասխանեցման խնդիրներին։ Թեման հատկապես կարևոր է Հայաստանի Հանրապետության՝ եվրոպական մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգին ինտեգրվելու համատեքստում, քանի որ Կոնվենցիայի սկզբունքների կիրառումը կապված է ոչ միայն միջազգային պարտավորությունների կատարման, այլև ներպետական իրավական մշակույթի և իրավակիրառ պրակտիկայի զարգացման հետ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, սահմանադրագետների, դատավորների, փաստաբանների, իրավագիտության ուսանողների, հետազոտողների և մարդու իրավունքների պաշտպանության ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը բացահայտում է միջազգային և ազգային իրավունքի փոխկապակցվածությունը և ցույց է տալիս մարդու իրավունքների պաշտպանության եվրոպական չափանիշների նշանակությունը Հայաստանի սահմանադրական-իրավական համակարգի ձևավորման և զարգացման գործընթացում։

Литература

Սա ժամանակակից հայ պոեզիայի ժողովածու է, որի հեղինակը Կարեն Անտաշյան է, և այն ներկայացնում է արդի մարդու ներաշխարհը՝ իր փխրուն զգացմունքներով, ինքնության որոնումներով և իրականության հետ բախվող մտավոր ու հուզական վիճակներով։ Բանաստեղծությունները կառուցված են ազատ ձևերի և պատկերային մտածողության վրա՝ հաճախ միավորելով առօրեականը և փիլիսոփայականը, անձնականը և հասարակականը։ Ժողովածուում զգալի տեղ ունի ժամանակի ընկալման թեման՝ որտեղ «վերջից հետո» և «սկզբից առաջ» ձևակերպումները դառնում են ոչ միայն ժամանակային, այլ նաև գոյաբանական խորհրդանիշներ՝ ցույց տալով կյանքի շրջանաձև բնույթը և մարդու մշտական շարժումը փոփոխությունների մեջ։ Անտաշյանի պոեզիան հաճախ առանձնանում է լեզվական փորձարարությամբ, սուր դիտարկումներով և ներքին հակասությունների ընդգծմամբ՝ ստեղծելով տեքստեր, որոնք միաժամանակ ինտիմ են և լայն իմաստային դաշտ բացող։ Ընդհանուր առմամբ ժողովածուն ներկայացնում է ժամանակակից քաղաքային մարդու հոգեբանական և փիլիսոփայական վիճակները՝ պոետիկ ձևի միջոցով։

Химия

Գիրքը նվիրված է BINOL-ի հիման վրա նոր ածանցյալների սինթեզին և դրանց ուսումնասիրմանը որպես քիրալային կատալիզատորներ կենսամիմետիկ ասիմետրիկ ռեակցիաներում։ Աշխատությունում ներկայացվում են նոր օրգանական միացությունների ստացման մեթոդները, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և քիմիական հատկությունների հետազոտման արդյունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ածխածին–ածխածին կապերի ձևավորման ասիմետրիկ ռեակցիաներում այս միացությունների կիրառմանը, քանի որ նման գործընթացները կարևոր նշանակություն ունեն ժամանակակից օրգանական քիմիայի, դեղագործական միացությունների և կենսաբանական ակտիվ նյութերի ստացման ոլորտներում։ Հեղինակը վերլուծում է քիրալային կատալիզատորների ազդեցությունը ռեակցիաների ընտրողականության, արդյունավետության և ստացվող նյութերի տարածական կառուցվածքի ձևավորման վրա՝ ներկայացնելով կատալիտիկ համակարգերի զարգացման ժամանակակից մոտեցումներ։ Ուսումնասիրությունը ներառում է սինթեզի ռազմավարություններ, ֆիզիկաքիմիական բնութագրումներ և կատալիտիկ ակտիվության գնահատում՝ նպաստելով ասիմետրիկ սինթեզի մեխանիզմների ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել օրգանական քիմիկոսների, քիմիական տեխնոլոգների, դեղագործական հետազոտողների, գիտաշխատողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են քիրալային կատալիզով, նոր նյութերի ստեղծմամբ և ժամանակակից սինթետիկ քիմիայի զարգացումներով։

Лингвистика

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի լեզվաբանական մտքի զարգացման համատեքստում ձևական քերականության սկզբունքների, տեսական հիմքերի և մեթոդաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են լեզվի քերականական կառուցվածքի ձևական նկարագրության մոտեցումները, լեզվական միավորների դասակարգման սկզբունքները և քերականական ձևերի ու իմաստների փոխհարաբերության հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տվյալ ժամանակաշրջանի լեզվաբանական ուղղություններին, ձևական քերականության ներկայացուցիչների հայեցակարգերին և լեզվի կառուցվածքային ուսումնասիրության մեթոդների ձևավորմանը։ Ուսումնասիրվում են բառերի ձևաբանական հատկանիշների, շարահյուսական կապերի, քերականական կարգերի և լեզվական համակարգի ներքին օրինաչափությունների մեկնաբանման առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ձևական և իմաստաբանական մոտեցումների փոխհարաբերությանը, ավանդական քերականական տեսությունների վերանայմանը և լեզվաբանության գիտական մեթոդների կատարելագործմանը։ Աշխատությունը կարևորում է ձևական քերականության պատմական նշանակությունը լեզվաբանական տեսությունների զարգացման, քերականական վերլուծության սկզբունքների համակարգման և լեզվի գիտական ուսումնասիրության մեթոդաբանության ձևավորման գործում։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, բանասերների, լեզվաբանության պատմության հետազոտողների, դասախոսների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։