Recherches curieuses sur l'histoire ancienne de l'Asie

Сельское хозяйство

Աշխատությունը ընդգրկում է գյուղատնտեսական արտադրության տեսակները՝ ըստ մենեջմենթի, արտադրական համակարգերի, եղանակների և տեխնոլոգիաների, որոնք կիրառվում են տարբեր պայմաններում՝ խոշոր տնտեսություններում, կոոպերատիվներում և փոքր գյուղատնտեսական կազմակերպություններում։ Գրքում հատուկ ուշադրություն է դարձվում արդյունավետության բարձրացման միջոցներին՝ գյուղատնտեսական տեխնոլոգիաների կիրառություն, ռեսուրսների օպտիմալացում և արտադրության ծախսերի նվազեցում։ Հեղինակները նաև ուսումնասիրում են գյուղատնտեսության կառավարման մոդելները, խոչընդոտները և զարգացման հնարավորությունները՝ հաշվի առնելով տնտեսական պայմաններն ու շուկայական պահանջները։ Աշխատությունը ներառում է գործնական օրինակներ, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես կարելի է կազմակերպել գյուղատնտեսական արտադրությունը՝ հիմնվելով արդյունավետ կառավարման և կայուն տնտեսական զարգացման սկզբունքների վրա։ Այս գրքում ներկայացված նյութը կարևոր է ինչպես գործարարների, այնպես էլ ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպման գործընթացներով, գյուղատնտեսական տնտեսությունների կառավարման և արտադրական համակարգերի բարելավմամբ։

Литература

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Արմեն Մարտիրոսյանի պոեզիայի ամբողջական գեղարվեստական համակարգի բացահայտմանը՝ անդրադառնալով նրա բանաստեղծական մտածողության առանձնահատկություններին, թեմատիկ ու գաղափարական աշխարհին, լեզվաոճական ինքնատիպությանը և 1960-ականների սերնդի հայ բանաստեղծության համատեքստում նրա ունեցած առանձնահատուկ տեղին։ Ուսումնասիրության հիմքում այն մոտեցումն է, որ հեղինակի պոեզիան պետք է դիտարկել որպես փոխկապակցված ամբողջություն, որտեղ առանձին բանաստեղծություններն ու ժողովածուները միավորվում են ընդհանուր գեղագիտական սկզբունքներով և կրկնվող գաղափարական մոտիվներով։ Նինել Սարգսյանի 2018 թվականի հոդվածի ամփոփման համաձայն՝ հետազոտության նպատակն է Արմեն Մարտիրոսյանի քնարերգությունը ներկայացնել որպես ամբողջական համակարգ և բացահայտել այն բանաստեղծական մոդելի առանձնահատկությունները, որոնցով նա տարբերվում է 1960-ականների մյուս հեղինակներից։ Արմեն Մարտիրոսյանի պոեզիայի կարևոր առանձնահատկություններից մեկը քաղաքային և մտավորական միջավայրի արտացոլումն է։ Ուսումնասիրության մեջ «ուրբանիզմն ու ինտելեկտուալականությունը» դիտարկվում են որպես նրա բանաստեղծական մտածողության հիմնասյուներ, սակայն դրանք միաձուլվում են քնարական և ռոմանտիկ աշխարհընկալման հետ։ Նրա քնարական հերոսը քաղաքաբնակ, մտածող և կրթված մարդ է, որը միաժամանակ զգայուն է սիրո, գեղեցկության և հոգևոր արժեքների նկատմամբ։ Այս հանգամանքը հնարավորություն է տալիս նրա պոեզիան դիտարկել ոչ միայն որպես ժամանակի հասարակական ու քաղաքային իրականության արտացոլում, այլև որպես անհատի ներաշխարհի ուսումնասիրություն։ Մարդու զգացմունքները, ներքին ապրումները, սերը, երազանքը, հոգևոր որոնումները և կյանքի իմաստի նկատմամբ վերաբերմունքը կարևոր տեղ են զբաղեցնում նրա քնարերգության մեջ։ Նրա բանաստեղծական աշխարհում առօրյա իրականությունն ու երևակայական-խորհրդանշական պատկերները հաճախ փոխկապակցվում են՝ ստեղծելով բազմաշերտ գեղարվեստական միջավայր։ Այդ պատճառով բանաստեղծական խոսքը կարող է միաժամանակ լինել ինտելեկտուալ և զգացական, քաղաքային և ռոմանտիկ, կոնկրետ ու խորհրդանշական։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև բնության և մարդու հարաբերությունը։ Բնապատկերները հեղինակի մոտ հաճախ չեն սահմանափակվում արտաքին աշխարհի նկարագրությամբ․ դրանք վերածվում են մարդու հոգեվիճակի, հիշողության, սիրո կամ ներքին որոնումների արտահայտման միջոցի։ Բնության տարրերը կարող են ստանալ խորհրդանշական նշանակություն և մասնակցել բանաստեղծական տրամադրության ձևավորմանը՝ ընդլայնելով ստեղծագործության իմաստային դաշտը։ Այս մոտեցումը բնորոշ է այն պոեզիային, որտեղ արտաքին աշխարհն ու ներաշխարհը մշտապես փոխադարձաբար արտացոլվում են։ Մյուս կարևոր թեման ազգային ինքնությունն ու հայոց լեզուն են։ Ուսումնասիրության մեջ հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվի՝ որպես ազգային ինքնության հիմնական վկայականի ընկալմանը։ Բանաստեղծական խոսքում հայոց լեզուն ներկայացվում է ոչ միայն որպես հաղորդակցության միջոց, այլև որպես պատմական հիշողության, ազգային գոյության և մշակութային շարունակականության հիմք։ Այս տեսանկյունից լեզվի պահպանության գաղափարը կապվում է հայ ժողովրդի պատմության, Մեսրոպ Մաշտոցի ժառանգության և ազգային ինքնագիտակցության հետ։ Աշխատության մեջ էական նշանակություն ունի նաև Արմեն Մարտիրոսյանի տեղը 1960-ականների հայ գրական սերնդի մեջ։ Հեղինակի պոեզիան ձևավորվում է այն ժամանակաշրջանում, երբ հայ գրականության մեջ ակտիվանում էին անհատի ներաշխարհի, քաղաքային կյանքի, ժամանակակից մտածողության և նոր գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների նկատմամբ հետաքրքրությունները։ Սակայն ուսումնասիրությունը շեշտադրում է, որ նրա բանաստեղծական մոդելը չի նույնանում սերնդակիցների ստեղծագործական սկզբունքների հետ․ այն առանձնանում է իր ինտելեկտուալությամբ, քաղաքային մտածողությամբ և միաժամանակ ընդգծված քնարականությամբ։ Արմեն Մարտիրոսյանի բանաստեղծական ժառանգությունը ներառում է տարբեր տարիներին հրատարակված ժողովածուներ, որոնցից առանձնացվում են «Բանաստեղծություններ» (1973), «Թռչուններ» (1978) և «Մեր սիրո երկիրը» (1982) գրքերը։ Այդ ժողովածուներում առանցքային տեղ են զբաղեցնում մարդու ներաշխարհը, ապրումները և ձգտումները։ «Թռչուններ» ժողովածուն 1978 թվականին արժանացել է ՀԼԿԵՄ կենտրոնական կոմիտեի մրցանակի, ինչը ևս վկայում է բանաստեղծի ստեղծագործության ժամանակի գրական-մշակութային միջավայրում ունեցած արձագանքի մասին։ Հետազոտության ամբողջական տարբերակը հետագայում հրատարակվել է առանձին գրքով՝ 2020 թվականին, 124 էջ ծավալով, Նինել Սարգսյանի հեղինակությամբ։ Մատենագիտական տվյալները ցույց են տալիս, որ այն հրատարակվել է հեղինակային հրատարակությամբ և ստացել է ISBN 9789939033334։ Ուսումնասիրության թեման 2021 թվականին նաև ներկայացվել է որպես Նինել Սարգսյանի բանասիրական գիտությունների թեկնածուի ատենախոսություն՝ «Նորագույն շրջանի հայ գրականություն» մասնագիտությամբ։ Բարձրագույն կրթության և գիտության կոմիտեի արխիվը հաստատում է, որ աշխատանքը պաշտպանվել է 2021 թվականի դեկտեմբերի 17-ին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը կարևոր է Արմեն Մարտիրոսյանի պոեզիան որպես ինքնուրույն և ամբողջական գեղարվեստական երևույթ ընկալելու համար։ Այն բացահայտում է նրա բանաստեղծական մտածողության հիմնական հենասյուները՝ քաղաքային միջավայրը, ինտելեկտուալ աշխարհընկալումը, քնարականությունն ու ռոմանտիզմը, սերը, մարդու ներաշխարհը, ազգային ինքնությունը, լեզուն և պատմական հիշողությունը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հայ գրականության պատմությամբ, 1960-ականների գրական սերնդով, ժամանակակից հայ քնարերգությամբ և բանաստեղծական լեզվի ու գեղարվեստական մտածողության ուսումնասիրությամբ զբաղվող գրականագետներին, հետազոտողներին, ուսանողներին և ընթերցողներին։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է մոլիբդենային խտանյութերի վերամշակման տեսական և տեխնոլոգիական հիմունքների մշակմանը՝ նպատակ ունենալով ստացված մոլիբդենային միացությունների կիրառմամբ ստանալ լեգիրող և նոր նյութեր։ Հետազոտության հիմնական ուղղությունը մոլիբդեն պարունակող հանքային հումքի արդյունավետ վերամշակումն է, դրա բաղադրիչների առանձնացումը և հետագա տեխնոլոգիական փուլերում ստացված նյութերի նպատակային օգտագործումը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են մոլիբդենային խտանյութերի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները, դրանց բաղադրությունը, կառուցվածքը և վերամշակման ընթացքում ընթացող հիմնական քիմիական ու տեխնոլոգիական գործընթացները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում մոլիբդենի արժեքավոր միացությունների ստացման եղանակներին, դրանց մաքրությանը, հատկություններին և հետագա կիրառման հնարավորություններին։ Աշխատության կարևոր խնդիրներից է այնպիսի տեխնոլոգիական գործընթացների մշակումը, որոնք հնարավորություն կտան բարձր արդյունավետությամբ վերամշակել հումքը, նվազեցնել օգտակար բաղադրիչների կորուստները և ստանալ պահանջվող հատկություններով վերջնական արտադրանք։ Ստացված մոլիբդենային միացությունների հիման վրա լեգիրող նյութերի ստացումը դիտարկվում է որպես մետաղների և համաձուլվածքների հատկությունների բարելավման հնարավոր ուղղություն, քանի որ մոլիբդենի ներմուծումը կարող է նպաստել նյութերի մեխանիկական ամրության, ջերմակայունության, կոռոզիոն դիմադրության և այլ կարևոր բնութագրերի բարձրացմանը։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է նոր նյութերի ստացման հնարավորությունը՝ կիրառելով մոլիբդեն պարունակող միացությունների հատուկ ֆիզիկաքիմիական հատկությունները։ Աշխատության մեջ տեսական ուսումնասիրությունները կարող են զուգակցվել փորձարարական հետազոտությունների և տեխնոլոգիական գործընթացների մշակման հետ՝ պարզելու հումքի վերամշակման օպտիմալ պայմանները, ռեակցիաների ընթացքը, ստացվող նյութերի կազմն ու կառուցվածքը և դրանց կիրառական բնութագրերը։ Նման մոտեցումը կարևոր է հանքային հումքի համալիր օգտագործման, մետալուրգիական և քիմիական արտադրության արդյունավետության բարձրացման և բարձր ավելացված արժեք ունեցող նյութերի ստացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել քիմիկոսներին, մետալուրգներին, նյութագետներին, քիմիական տեխնոլոգների, հանքային հումքի վերամշակման մասնագետներին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և համապատասխան տեխնիկական ու բնագիտական մասնագիտությունների ուսանողներին։

Лингвистика

«Հայոց լեզու» աշխատությունը, որի հեղինակն է Եզեկյան Լ., ուսումնական բնույթի համակարգված ձեռնարկ է, որը նպատակ ունի ներկայացնել և ամրապնդել հայոց լեզվի հիմնական կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները՝ ընդգրկելով լեզվի քերականական համակարգի բոլոր հիմնական բաժինները՝ ուղղագրություն, կետադրություն, բառագիտություն, ձևաբանություն և շարահյուսություն։ Գիրքը կառուցված է տեսական նյութի և գործնական օրինակների համադրությամբ, ինչը հնարավորություն է տալիս սովորողներին ոչ միայն ճանաչել լեզվական կանոնները, այլ նաև կիրառել դրանք տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ Հեղինակը մանրամասն բացատրում է լեզվի կառուցվածքային միավորների փոխհարաբերությունները, նախադասության կառուցման օրինաչափությունները, խոսքի ճշտության և հստակության պահանջները, ինչպես նաև լեզվական նորմերի պահպանման կարևորությունը գրավոր և բանավոր խոսքում։ Աշխատությունում ներառված են նաև բազմաթիվ վարժություններ և օրինակային առաջադրանքներ, որոնք նպաստում են տեսական գիտելիքի ամրապնդմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը՝ հատկապես ուսումնական գործընթացում։ Գիրքը նախատեսված է դպրոցականների, ուսանողների և հայոց լեզվի հիմունքներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես հիմնարար ուսումնական աղբյուր լեզվի ամբողջական յուրացման և կիրառական հմտությունների զարգացման համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է Արևելյան Հայաստանի գյուղական համայնքի պատմական և ազգագրական ուսումնասիրությանը՝ XIX դարի երկրորդ կեսից մինչև XX դարի սկիզբն ընկած ժամանակաշրջանում։ Այն դիտարկում է գյուղական համայնքը որպես հասարակական կազմակերպման կարևոր ձև, որի շրջանակում ձևավորվել և պահպանվել են բնակչության տնտեսական գործունեությունը, կենցաղային սովորույթները, փոխօգնության ավանդույթներն ու սոցիալական հարաբերությունները։ Ուսումնասիրության կենտրոնում համայնքի ներքին կառուցվածքն է, անդամների փոխհարաբերությունները, հողօգտագործման և սեփականության հարցերը, գյուղական տնտեսության կազմակերպումը, աշխատանքի բաժանումը և համայնքային կյանքի կարգավորման ձևերը։ Պատմաազգագրական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես էին հասարակական ու տնտեսական փոփոխություններն ազդում գյուղական բնակչության կենսակերպի, ավանդական հարաբերությունների և համայնքային կառավարման վրա։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում ընտանիքի և համայնքի փոխկապակցվածությունը, կոլեկտիվ պատասխանատվության ու փոխադարձ աջակցության դրսևորումները, ինչպես նաև սովորութային կարգերի և նոր հասարակական պայմանների հարաբերակցությունը։ Աշխատությունը նպաստում է Արևելյան Հայաստանի գյուղական հասարակության պատմական զարգացման, սոցիալական կառուցվածքի և ավանդական մշակույթի ավելի ամբողջական ընկալմանը։ Այն արժեքավոր է պատմաբանների, ազգագրագետների, սոցիոլոգների և հայ գյուղի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Культура

Այս մատենագիտական հրատարակությունը ներկայացնում է մշակույթի և արվեստի ոլորտներին վերաբերող նոր լույս տեսած գրականության համակարգված ցանկը՝ նպատակ ունենալով աջակցել հետազոտողներին, ուսանողներին, գրադարանավարներին և ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողներին տեղեկատվության որոնման և աղբյուրների ընտրության գործընթացում։ Ժողովածուն ներառում է տարբեր թեմատիկ ուղղությունների՝ արվեստագիտության, թատրոնի, երաժշտության, կերպարվեստի, ճարտարապետության, մշակութաբանության, ժողովրդական արվեստի և մշակութային ժառանգության վերաբերյալ հրատարակությունների մատենագիտական նկարագրություններ։ Նյութերը դասակարգված են ըստ թեմաների կամ այլ մատենագիտական սկզբունքների՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ գրականության հայտնաբերումն ու ուսումնասիրությունը։ Հրատարակությունը կարևոր տեղեկատու աղբյուր է մշակույթի և արվեստի բնագավառի արդի հրատարակչական արտադրանքի, գիտական հետազոտությունների և մասնագիտական գրականության մասին ամբողջական պատկերացում կազմելու համար։