Սկզբնական հաշվառման գրադարանային փաստաթղթեր : Հրահանգչական-մեթոդական ցուցումներ

Технология

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանում առկա բնական հանքավայրերի լցանյութերից մամլման եղանակով պատրաստվող քարերի կիրառմամբ իրականացվող քարաշեն շինությունների մշակման և հետազոտման խնդիրներին՝ ընդգծելով նորարարական շինարարական տեխնոլոգիաների, նյութերի արդյունավետության և կառուցվածքային հուսալիության բարձրացման հնարավորությունները։ Աշխատությունը վերլուծում է մամլված քարերի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները, դրանց դիմացկունությունը, ջերմատեխնիկական և սեյսմակայուն բնութագրերը, ինչպես նաև ավանդական և արդի քարաշեն տեխնոլոգիաների համեմատական առանձնահատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի բնական հումքային բազայի օգտագործման հնարավորություններին, արտադրական տեխնոլոգիաների օպտիմալացմանը և շինարարական գործընթացների էներգաարդյունավետության բարձրացմանը։ Ուսումնասիրությունը ներառում է նաև փորձարարական հետազոտություններ, կառուցվածքային մոդելավորում և կիրառական հաշվարկներ՝ ուղղված շենքերի ամրության, երկարակեցության և շահագործման անվտանգության գնահատմանը։ Աշխատությունը կարևոր է շինարարական ինժեներների, նյութագետների և ճարտարապետների համար՝ նպաստելով տեղական հումքի վրա հիմնված կայուն և արդյունավետ շինարարական տեխնոլոգիաների զարգացմանը։

Другие предметы

Սա տեղեկատու-մատենագիտական բնույթի հրատարակություն է, որը ներկայացնում է 1950 թվականի ընթացքում նշվող կարևոր պատմական, մշակութային, գիտական և հասարակական հիշարժան տարեթվերի համակարգված օրացույցը, որտեղ ըստ օրերի և ամիսների ներկայացվում են տարբեր ոլորտների նշանակալի իրադարձությունների հոբելյանները, հայտնի անձանց ծննդյան և մահվան տարեթվերը, ինչպես նաև պատմական կարևոր իրադարձությունների հիշատակումները, աշխատանքը ծառայում է որպես տեղեկատու աղբյուր՝ ընթերցողների, ուսուցիչների, մշակութային աշխատողների և հետազոտողների համար, նպաստելով պատմական գիտակցության ձևավորմանը և հասարակական-մշակութային հիշողության պահպանմանը, միաժամանակ ընդգծվում է նման օրացույցների դերը կրթական գործընթացներում և հանրային տեղեկատվության համակարգման գործում։

История

Կիլիկյան Հայաստանը միջնադարյան հայկական պետականություն էր, որը գոյություն է ունեցել 11-14-րդ դարերում Կիլիկիա տարածաշրջանում՝ Միջերկրական ծովի արևելյան ափին, և ձևավորվել է այն ժամանակ, երբ Armenia-ի բնակչության մի մասը սելջուկյան արշավանքների և քաղաքական ճնշումների հետևանքով տեղափոխվել է այդ տարածք։ Կիլիկյան Հայաստանի հիմքում կանգնած էր հայ իշխանական տների և ռազմաքաղաքական առաջնորդների գործունեությունը, որոնք աստիճանաբար ստեղծեցին ինքնուրույն պետական համակարգ, իսկ հետագայում այն վերածվեց թագավորության՝ հայտնի որպես Cilician Armenia։ Այս պետությունը կարևոր դեր է խաղացել տարածաշրջանային քաղաքականության մեջ՝ համագործակցելով խաչակիրների հետ, ինչպես նաև պայքարելով Բյուզանդիայի, սելջուկների և այլ ուժերի դեմ։ Կիլիկիան դարձել էր տնտեսական և մշակութային զարգացած կենտրոն, որտեղ զարգացել են առևտուրը, ծովային կապերը և հայկական միջնադարյան մշակույթը՝ ձեռագրերի արվեստը, ճարտարապետությունը և իրավական համակարգը։ Մայրաքաղաքներն էին Տարսոնը, Սիսը և այլ քաղաքներ, որոնք դարձել էին քաղաքական և մշակութային կենտրոններ։ Կիլիկյան Հայաստանը նաև կարևոր դեր է ունեցել որպես միջնորդ Արևելքի և Արևմուտքի միջև՝ հատկապես խաչակրաց արշավանքների ժամանակաշրջանում, ինչը նպաստել է նրա միջազգային կապերի ընդլայնմանը։ Սակայն 14-րդ դարում ներքին թուլացման, արտաքին հարձակումների և աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների հետևանքով Կիլիկյան հայկական թագավորությունը կորցրեց իր անկախությունը և վերջնականապես անկում ապրեց։ Ընդհանուր առմամբ, Կիլիկյան Հայաստանը համարվում է հայկական պետականության կարևոր փուլերից մեկը, որը շարունակել է հայկական պետական և մշակութային ավանդույթները նոր աշխարհագրական և քաղաքական պայմաններում։

Политология

Աշխատությունը նվիրված է անկախ պետականության հաստատման պայմաններում Հայաստանի և հայկական սփյուռքի միջև հարաբերությունների ձևավորման ու զարգացման գործընթացի պատմաքաղաքական և հասարակական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն փոփոխություններն են, որոնք պետական անկախության պայմաններում նոր բնույթ հաղորդեցին հայրենիք–սփյուռք փոխհարաբերություններին՝ դրանք տեղափոխելով ոչ միայն մշակութային և ազգային ինքնության պահպանման, այլև պետական, տնտեսական, կրթական և կազմակերպական համագործակցության հարթություն։ Քննվում են փոխհարաբերությունների ձևավորման պատմական նախադրյալները, սփյուռքահայ համայնքների և կազմակերպությունների մասնակցությունը Հայաստանի հետ կապերի ընդլայնմանը, ինչպես նաև պետական հաստատությունների կողմից սփյուռքի հետ հարաբերությունների կազմակերպման մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անկախ պետականության պայմաններում համահայկական համագործակցության նոր մեխանիզմների ձևավորմանը, փոխադարձ ակնկալիքների և առաջնահերթությունների փոփոխությանը և տարբեր համայնքների առանձնահատկությունների ազդեցությանը համագործակցության ձևերի վրա։ Ուսումնասիրվում են տնտեսական աջակցության, ներդրումների, բարեգործական նախաձեռնությունների, կրթության, գիտության, մշակույթի և հասարակական կապերի ոլորտներում իրականացված համագործակցության հիմնական ուղղությունները։ Կարևորվում է նաև սփյուռքի բազմազանությունը, քանի որ տարբեր երկրներում ձևավորված հայկական համայնքները տարբերվում են իրենց պատմական փորձով, կազմակերպական կառուցվածքով, սոցիալական պայմաններով և Հայաստանի հետ հարաբերությունների ձևերով։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև ազգային ինքնության, մշակութային ժառանգության պահպանման, հայոց լեզվի և կրթության խնդիրներին՝ դրանք դիտարկելով հայրենիք–սփյուռք հարաբերությունների երկարաժամկետ զարգացման տեսանկյունից։ Առանձին ուղղություն է պետական քաղաքականության և հասարակական նախաձեռնությունների փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը՝ պարզելու համար, թե ինչ դեր են ունեցել պետական մարմինները, ավանդական սփյուռքյան կառույցները, բարեգործական կազմակերպությունները և անհատական նախաձեռնությունները համագործակցության զարգացման տարբեր փուլերում։ Միաժամանակ կարող են ներկայացվել հարաբերություններում ի հայտ եկած կազմակերպական, սոցիալական և գաղափարական տարբերությունները՝ առանց դրանք միակողմանի գնահատելու։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը հայրենիք–սփյուռք հարաբերությունները ներկայացնում է որպես բազմաշերտ և փոփոխվող համակարգ, որի զարգացումը սերտորեն կապված է Հայաստանի պետականության կայացման, սփյուռքյան համայնքների ներքին փոփոխությունների և համահայկական համագործակցության նոր ձևերի առաջացման հետ։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է կրծքագեղձի in situ քաղցկեղի կլինիկական ընթացքի, բուժման արդյունքների և կանխորոշիչ նշանակություն ունեցող կլինիկամորֆոլոգիական բնութագրերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում հիվանդության տարբեր ձևերի առանձնահատկությունների և բուժումից հետո դիտվող արդյունքների միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունների գնահատումն է։ In situ ձևը դիտարկվում է որպես ախտաբանական գործընթաց, որի դեպքում փոփոխված բջիջները սահմանափակված են իրենց սկզբնական անատոմիական կառուցվածքի սահմաններում, և դրա առանձնահատկությունների ճշգրիտ գնահատումը կարևոր նշանակություն ունի հետագա կլինիկական վարքագծի կանխատեսման համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ախտահարման չափին և տեղակայմանը, հյուսվածաբանական կառուցվածքին, բջջային տարբերակման աստիճանին, ախտաբանական փոփոխությունների տարածվածությանը և այլ մորֆոլոգիական ցուցանիշներին, որոնք կարող են տարբեր նշանակություն ունենալ հիվանդության ընթացքի գնահատման ժամանակ։ Քննվում է կլինիկական տվյալների, ախտաբանական հետազոտությունների արդյունքների և երկարաժամկետ դիտարկումների համադրման կարևորությունը՝ տարբեր հիվանդների մոտ արդյունքների տարբերությունները բացատրելու նպատակով։ Հետազոտությունը կարող է ներառել կիրառված բուժական մոտեցումների արդյունքների համեմատական գնահատում՝ առանց բուժման արդյունավետությունը մեկ առանձին գործոնով պայմանավորելու, քանի որ կանխորոշումը ձևավորվում է բազմաթիվ կլինիկական և կենսաբանական բնութագրերի համակցությամբ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տեղային կրկնության հավանականության և դրա հետ կապված գործոնների ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև այն հատկանիշների բացահայտումը, որոնք կարող են նպաստել հիվանդների ռիսկային խմբերի ավելի հիմնավորված տարբերակմանը։ Կլինիկամորֆոլոգիական տվյալների համակարգված վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու, թե որ ցուցանիշներն ունեն առավել նշանակալի կանխորոշիչ արժեք և ինչպես կարող են դրանք լրացնել հիվանդության ընդհանուր կլինիկական գնահատումը։ Աշխատությունում կարող է քննարկվել նաև ախտորոշման ճշգրտության, մորֆոլոգիական դասակարգման և հիվանդների հետագա հսկողության նշանակությունը բուժման արդյունքների գնահատման համար։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է ուռուցքաբանության, մամոլոգիայի, ախտաբանական անատոմիայի և կլինիկական կանխատեսման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել հիվանդության տարբեր կլինիկամորֆոլոգիական տարբերակների ընթացքի և բուժման արդյունքների մասին։

Сельское хозяйство

Այս թեման ընդգրկում է կենդանիների խմելու ջրի որակական և քանակական պահանջները, ինչպես նաև ջրամատակարարման համակարգերի կազմակերպման հիգիենիկ սկզբունքները։ Ջուրը հանդիսանում է կենդանի օրգանիզմի կենսագործունեության հիմնական բաղադրիչներից մեկը, և դրա որակը անմիջականորեն ազդում է նյութափոխանակության, մարսողության, ջերմակարգավորման և ընդհանուր ֆիզիոլոգիական վիճակի վրա։ Դասախոսության մեջ մանրամասն ներկայացվում են խմելու ջրի հիմնական հիգիենիկ ցուցանիշները, որոնցից են ջրի թափանցիկությունը, հոտը, համը, ջերմաստիճանը, ինչպես նաև քիմիական և մանրէաբանական կազմը։ Շեշտվում է, որ ջուրը չպետք է պարունակի հիվանդածին միկրոօրգանիզմներ, ծանր մետաղներ կամ թունավոր նյութեր, քանի որ դրանք կարող են առաջացնել տարբեր հիվանդություններ և նվազեցնել կենդանիների արտադրողականությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նիտրատների, ամոնիակի և այլ վնասակար միացությունների սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիաներին։ Նյութում քննարկվում են նաև ջրի աղտոտման աղբյուրները՝ բնական և մարդածին։ Բնական աղբյուրներից են հողային և մակերևութային ջրերի միջոցով ներթափանցող նյութերը, իսկ մարդածին աղբյուրները ներառում են գյուղատնտեսական թափոնները, կոյուղաջրերը և արդյունաբերական արտանետումները։ Հեղինակը ներկայացնում է այդ աղտոտումները կանխարգելելու և ջրի որակը պահպանելու միջոցները։ Մեկ այլ կարևոր բաժին վերաբերում է ջրամատակարարման համակարգերի հիգիենիկ կազմակերպմանը։ Նկարագրվում են ջրի հավաքման, պահեստավորման և բաշխման գործընթացները, ինչպես նաև դրանցում կիրառվող սանիտարական նորմերը։ Ջրամբարները, խողովակները և ջրատրման սարքերը պետք է լինեն մաքուր, պաշտպանված արտաքին աղտոտումից և պարբերաբար ենթարկվեն ախտահանման։ Նշվում է նաև, որ կենդանիներին պետք է ապահովել մշտական և բավարար քանակությամբ մաքուր ջրով՝ հաշվի առնելով նրանց տեսակային և ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները։