Տնտեսության կարգավորման հիմնախնդիրները խոշոր քաղաքային համայնքներում (Երևան քաղաքի օրինակով)

Религия

Աշխատությունը ճանաչողական, ուսուցողական և բարոյադաստիարակչական բնույթի երկ է, որի հիմնական նպատակն է ընթերցողին ներկայացնել յուրաքանչյուր մարդու կյանքի, գիտելիքների, վարքագծի և հոգևոր զարգացման համար կարևոր հարցեր ու դրանց շուրջ ձևավորել մտածելու և ինքնուրույն դատողություններ անելու կարողություն։ Ստեղծագործության վերնագիրն ընդգծում է դրա համընդհանուր ուղղվածությունը՝ նախատեսելով ոչ թե մասնագիտական նեղ շրջանակի, այլ հասարակության տարբեր խավերի և տարիքի ընթերցողների համար օգտակար տեղեկությունների ու գաղափարների փոխանցում։ Աշխատության բովանդակային հիմքում հարցուպատասխանի կամ հարցադրումների միջոցով գիտելիք հաղորդելու ուսուցողական սկզբունքն է, որը հնարավորություն է տալիս բարդ կամ կարևոր թեմաները ներկայացնել պարզ, մատչելի և հաջորդական ձևով։ Նման կառուցվածքը նպաստում է ընթերցողի ակտիվ ներգրավվածությանը՝ խրախուսելով ոչ միայն տեղեկությունների յուրացումը, այլև դրանց շուրջ խորհելը, սեփական կարծիքի ձևավորումը և առօրյա կյանքում ձեռք բերած գիտելիքների կիրառումը։ Երկի թեմատիկ շրջանակը կարելի է դիտարկել ընդհանուր կրթության, մարդկային պարտականությունների, բարոյական սկզբունքների, հասարակական հարաբերությունների, հոգևոր արժեքների և անձնական պատասխանատվության համատեքստում։ Այն կարևորում է մարդու գիտակից վերաբերմունքը սեփական կյանքի, շրջապատի, ընտանիքի և հասարակության նկատմամբ՝ գիտելիքը դիտարկելով որպես ճիշտ կողմնորոշվելու, բարին ու չարը տարբերակելու և արժանապատիվ վարքագիծ դրսևորելու անհրաժեշտ նախապայման։ Աշխատության ուսուցողական բնույթը ենթադրում է հարցերի հստակ ձևակերպում, մտքերի համառոտ ու հասկանալի ներկայացում և գիտելիքի աստիճանական փոխանցում։ Հարցադրումների միջոցով նյութը կազմակերպելու այս եղանակը հատկապես արդյունավետ է կրթական միջավայրում, քանի որ ընթերցողին սովորեցնում է ուշադրություն դարձնել էական խնդիրներին, համեմատել տարբեր տեսակետներ և պատասխաններ որոնել ոչ միայն պատրաստի տեղեկությունների, այլև սեփական դատողության միջոցով։ Գրական և մանկավարժական տեսանկյունից երկը կապված է 19-րդ դարի հայ լուսավորական ու հանրամատչելի ուսումնական գրականության այն ավանդույթի հետ, որի նպատակն էր կրթությունը հասանելի դարձնել ավելի լայն հասարակական շրջանակների համար։ Այդ ժամանակաշրջանում հարցուպատասխանի ձևով կազմված փոքրածավալ գրքերը կարևոր դեր ունեին տարրական գիտելիքների տարածման, ընթերցանության խթանման և կրթական գործընթացի կազմակերպման գործում։ Նման աշխատությունները նպաստում էին գիտելիքի համակարգմանը, ուսուցչի և սովորողի միջև երկխոսության զարգացմանը և կրթության նկատմամբ հասարակական հետաքրքրության բարձրացմանը։ Հատուկ նշանակություն ունի նաև այն հանգամանքը, որ այսպիսի երկերը գիտելիքի հաղորդումը կապում էին մարդու բարոյական ու մտավոր կատարելագործման գաղափարի հետ՝ կրթությունը դիտարկելով ոչ միայն որպես տեղեկությունների յուրացում, այլև որպես անհատի ձևավորման կարևոր միջոց։ Հայկական կրթական միջավայրում նման գրականության տարածումը նպաստում էր ազգային լուսավորության զարգացմանը, ուսումնական ընթերցանության շրջանակի ընդլայնմանը և հայերենով մատչելի գիտելիք ստանալու հնարավորությունների մեծացմանը։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև Մոսկվայի հայ կրթական և հրատարակչական կյանքի ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ Լազարյան ճեմարանի գործունեությունը կապված էր հայ երիտասարդության կրթության, գիտության տարածման և ազգային մտավոր ներուժի զարգացման հետ։ Այն արժեքավոր է 19-րդ դարի հայ մանկավարժական մտքի, հանրամատչելի գրականության, բարոյական դաստիարակության և լուսավորական շարժման պատմությամբ հետաքրքրվողների համար։ Միաժամանակ գիրքը կարող է օգտակար լինել հայ հին ուսումնական գրականության, գիտելիքի տարածման եղանակների և հարցուպատասխանի մեթոդի պատմական կիրառության ուսումնասիրության համար՝ ներկայացնելով կրթության ու դաստիարակության այն սկզբունքները, որոնց միջոցով փորձ է արվել ձևավորել գիտակից, բարոյապես պատասխանատու և հասարակական կյանքին պատրաստ անհատ։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է Գերմանիայի մանկավարժական բարձրագույն կրթական հաստատությունների գործունեությանը և դրանցում սովորող հայ ուսանողների կրթական փորձառությանը։ Այն ներկայացնում է եվրոպական կրթական միջավայրի և հայ երիտասարդության կրթական ձգտումների առնչությունները՝ անդրադառնալով մանկավարժական մասնագիտական պատրաստության, ուսումնական հաստատությունների կազմակերպման և կրթական համակարգի զարգացման հարցերին։ Նյութը կարևոր է 19-րդ դարի վերջում հայ կրթական կյանքի և եվրոպական առաջավոր կրթական փորձի միջև ձևավորված կապերի ուսումնասիրության համար։ Գերմանիայի մանկավարժական հաստատությունները դիտարկվում են որպես մասնագիտական գիտելիքների և ուսուցման մեթոդների ձեռքբերման միջավայր, որտեղ հայ ուսանողները հնարավորություն ունեին ծանոթանալու կրթության կազմակերպման տարբեր սկզբունքների ու մանկավարժական մոտեցումների։ Հրատարակությունը կարող է տեղեկություններ հաղորդել հայ ուսանողների արտասահմանյան կրթության պատմության, նրանց մասնագիտական պատրաստության և եվրոպական կրթական համակարգերի նկատմամբ հայ հասարակական հետաքրքրության մասին։ Այն արժեքավոր սկզբնաղբյուր է հայ-գերմանական կրթական ու մշակութային կապերի, հայ մանկավարժական մտքի զարգացման և հայ մտավորականության կրթական շարժումների պատմության ուսումնասիրության համար։

Экономика

Հրատարակությունը ներկայացնում է գիտատեխնիկական առաջընթացի և դրա ազդեցության վերաբերյալ գրականության հանձնարարական ցանկ՝ Հայաստանի ժողովրդական տնտեսության զարգացման համատեքստում։ Նյութը նպատակ ունի ընթերցողին ուղղորդել համապատասխան գրականության ընտրության հարցում՝ ընդգրկելով գիտության, տեխնիկայի, արտադրության կազմակերպման, նորարարությունների և տնտեսության տարբեր ճյուղերում տեխնիկական վերազինման վերաբերյալ աշխատություններ։ Ցանկում ընդգրկված նյութերը կարող են անդրադառնալ գիտական հայտնագործությունների և տեխնիկական նորամուծությունների ներդրմանը արտադրական գործընթացներում, աշխատանքի արտադրողականության բարձրացմանը, արտադրության արդյունավետության բարելավմանը և տնտեսության զարգացման վրա գիտատեխնիկական գործոնի ազդեցությանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի Հայաստանի պայմաններում գիտության և արտադրության փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև տեխնիկական առաջընթացի կիրառումը արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, էներգետիկայի, տրանսպորտի և տնտեսության այլ ոլորտներում։ Գրականության հանձնարարական ցանկը կարող է ծառայել որպես կողմնորոշիչ աղբյուր ուսանողների, մասնագետների, գիտաշխատողների, գրադարանավարների և թեմայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հնարավորություն տալով համակարգված կերպով ծանոթանալ գիտատեխնիկական առաջընթացի վերաբերյալ առկա մասնագիտական գրականությանը և ուսումնասիրել դրա տնտեսական ու հասարակական նշանակությունը։

Литература

Աշխատության վերնագիրը մատնանշում է սիրո թեմային նվիրված գրական ստեղծագործություն, որի կենտրոնում կարող են լինել մարդկային զգացմունքները, կապվածությունը, հոգևոր մտերմությունը և սիրո մեջ ապաստան ու մխիթարություն գտնելու գաղափարը։ «Ապաստանարան» բառը խորհրդանշական իմաստով արտահայտում է ապահովության, հանգստության և հոգեկան ջերմության այն միջավայրը, որը մարդը փնտրում է սիրո և մարդկային հարաբերությունների մեջ։ Մեդասդասեի անվան հիշատակումը կարևոր է ստեղծագործության գրական ծագումն ու հեղինակային պատկանելությունը պարզելու համար, սակայն միայն վերնագրի հիման վրա հնարավոր չէ վստահորեն որոշել սյուժեն կամ կերպարների փոխհարաբերությունները։ Գործը կարելի է դիտարկել 19-րդ դարի արևմտահայ ընթերցողական միջավայրում տարածված սիրային և զգացմունքային գրականության համատեքստում, որտեղ անձնական ապրումները, բարոյական ընտրությունները և մարդկային կապերը հաճախ դառնում էին գրական պատկերման նյութ։ Նման երկերը նպաստել են ընթերցողների հետաքրքրության ընդլայնմանը գեղարվեստական արձակի և սիրային թեմաների նկատմամբ՝ միաժամանակ ներկայացնելով ժամանակաշրջանի գրական ճաշակն ու զգացմունքային արտահայտչաձևերը։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում արևմտահայ գրականության, սիրային թեմատիկայի և 19-րդ դարի հայերեն հրատարակությունների ուսումնասիրության համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է XIV–XVII դարերի Հայաստանի խեցեգործական արտադրանքի պատմահնագիտական, գեղարվեստական և տեխնոլոգիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են միջնադարյան հայկական խեցեգործության զարգացման հիմնական ուղղությունները, կավե իրերի պատրաստման եղանակները, դրանց ձևաբանական բազմազանությունը և կիրառական նշանակությունը տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական ու տնտեսական կյանքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենցաղային, տնտեսական և զարդարական նշանակության խեցեղենի տեսակներին, անոթների ձևերին, զարդանախշերին, ջնարակման տեխնիկային և գունային լուծումներին։ Ուսումնասիրվում են հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերված խեցեղեն նյութերի դասակարգման, թվագրման և տարածքային առանձնահատկությունների բացահայտման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում հայկական խեցեգործական ավանդույթների շարունակականությանը, տարբեր տարածաշրջանների արհեստագործական կենտրոնների առանձնահատկություններին, ինչպես նաև հարևան մշակույթների հետ առևտրական և մշակութային փոխազդեցությունների հնարավոր արտահայտություններին։ Կարևորվում են խեցեղենի ուսումնասիրության միջոցով միջնադարյան Հայաստանի բնակչության առօրյայի, տնտեսական հարաբերությունների, արհեստագործության զարգացման և գեղագիտական պատկերացումների վերականգնման հնարավորությունները։ Աշխատությունը նշանակալի է Հայաստանի նյութական մշակույթի պատմության, հնագիտական ժառանգության և միջնադարյան կիրառական արվեստի ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել հնագետների, պատմաբանների, արվեստաբանների, ազգագրագետների, թանգարանային մասնագետների, հայագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Другие предметы

Հրատարակությունը նախատեսված է 1900 թվականի համար և պատկանում է ժողովրդական ընթերցանության ու պատկերազարդ տարեցույցների ժանրին։ Նման տարեցույցները 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին կարևոր տեղ ունեին հայ տպագիր մշակույթում՝ ընթերցողներին տրամադրելով օրացուցային տեղեկություններ և բազմաբնույթ նյութեր հասարակական, կրթական, գրական ու մշակութային կյանքի վերաբերյալ։ «Ժողովրդական» բնորոշումը մատնանշում է լայն ընթերցողական շրջանակի համար նախատեսված մատչելի բովանդակությունը, իսկ «պատկերազարդ» ձևաչափը ցույց է տալիս, որ տեքստային նյութերը լրացվել են տեսողական պատկերներով։ Տարեցույցները հաճախ ծառայում էին ոչ միայն ժամանակը հաշվելու և տոնական օրերը հիշելու գործնական նպատակին, այլև գիտելիքի տարածմանը, ընթերցանության խրախուսմանը և ազգային մշակութային հետաքրքրությունների պահպանմանը։ Դրանք կարող էին ընդգրկել պատմական ու աշխարհագրական տեղեկություններ, հետաքրքրաշարժ պատմություններ, բարոյախրատական նյութեր և գրական ստեղծագործություններ։ Այս հրատարակությունը կարևոր է հայ ժողովրդական մամուլի և օրացուցային գրականության զարգացման ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն նաև հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու դարասկզբի ընթերցողական մշակույթի, տպագրական ձևավորման և հանրամատչելի գիտելիքի տարածման եղանակների մասին։