Ուսումն մայրենի լեզվի․ երկրորդ տարի

Медицина

Կենսաբժշկական և նյարդաֆիզիոլոգիական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է էթանոլի քրոնիկական ազդեցության պայմաններում առնետների գլխուղեղի բջջային կառուցվածքներում առաջացող փոփոխությունների ուսումնասիրմանը։ Քննության են առնվում նյարդային հյուսվածքի կառուցվածքային, հյուսվածաքիմիական և էլեկտրաֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները՝ գնահատելու համար երկարատև ազդեցության հետ կապված բջջային ու ֆունկցիոնալ փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գլխուղեղի տարբեր հատվածների նյարդային բջիջների և ներբջջային կառուցվածքների վիճակին, նյութափոխանակային գործընթացների ցուցանիշներին և նեյրոնների էլեկտրական ակտիվության առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են մորֆոլոգիական փոփոխությունների և նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ ակտիվության միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունները։ Քննարկվում է հյուսվածաքիմիական մեթոդների կիրառումը բջջային նյութափոխանակության և ֆերմենտային ակտիվության փոփոխությունների բացահայտման համար, ինչպես նաև էլեկտրաֆիզիոլոգիական հետազոտությունների նշանակությունը նեյրոնային գործունեության գնահատման գործընթացում։ Տարբեր մեթոդների համակցված կիրառումը հնարավորություն է տալիս համալիր պատկերացում կազմելու քրոնիկական թունավորման պայմաններում գլխուղեղում ընթացող կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունների մասին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նյարդակենսաբանության, նյարդաֆիզիոլոգիայի, հյուսվածաբանության և փորձարարական բժշկության ոլորտների հետազոտողների համար։

История

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է վաղ Բյուզանդական եկեղեցական պատմագրության և V դարի հայ պատմագրության փոխհարաբերությունների հիմնախնդրին՝ ընդգծելով պատմության և պատմականության ընկալման տեսական ու գաղափարական հիմքերը երկու ավանդույթներում։ Աշխատանքը կենտրոնանում է այն մտավոր և մշակութային միջավայրի վրա, որտեղ ձևավորվել են վաղ քրիստոնեական պատմագրական դպրոցները՝ հատկապես Կեսարիայի, Կոստանդնուպոլսի և հայկական պատմագրական կենտրոնների ազդեցության համատեքստում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմության ընկալման տարբեր մոդելներին՝ Բյուզանդական եկեղեցական պատմագրության մեջ գերակշռող աստվածաբանական-պրովիդենցիալ մոտեցման և հայ պատմագրության մեջ ձևավորվող ազգային-պատմական ինքնագիտակցության համադրությանը։ Ներկայացվում է, թե ինչպես են V դարի հայ պատմիչները, պահպանելով քրիստոնեական աշխարհայացքը, միաժամանակ ձևավորում պատմական իրադարձությունների ավելի կոնկրետ, ազգային և քաղաքական մեկնաբանություն՝ ստեղծելով պատմականության յուրահատուկ ըմբռնում։ Աշխատանքը վերլուծում է նաև աղբյուրների փոխազդեցությունը, պատմողական ձևերի ընդհանրություններն ու տարբերությունները, ինչպես նաև գաղափարական ազդեցությունների հնարավոր ուղիները երկու ավանդույթների միջև։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ վաղ Բյուզանդական և V դարի հայ պատմագրությունները, թեև ունեն ընդհանուր քրիստոնեական հիմք, զարգացրել են պատմության ընկալման տարբեր համակարգեր՝ ձևավորելով ինչպես համաեկեղեցական, այնպես էլ ազգային պատմական գիտակցության հիմքերը։

Лингвистика

Այս գիրքը նվիրված է Ավետիք Իսահակյանի բանաստեղծական լեզվի ձևավորման, զարգացման և ինքնատիպ առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ քննության են առնվում Իսահակյանի ստեղծագործական տարբեր շրջանները՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես է ժամանակի ընթացքում փոփոխվել և հարստացել նրա լեզվական համակարգը՝ պահպանելով միաժամանակ բանաստեղծի անհատական ոճի հիմնական հատկանիշները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառապաշարի, դարձվածքների, ժողովրդական խոսքի տարրերի, բարբառային ձևերի, հնաբանությունների և գրական լեզվի միջոցների կիրառությանը, ինչպես նաև դրանց գեղարվեստական նշանակությանը։ Ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ Իսահակյանի լեզուն սերտորեն կապված է ժողովրդական բանահյուսության, ազգային մտածողության և հայերենի կենդանի խոսքի հետ, ինչի շնորհիվ նրա բանաստեղծությունները ձեռք են բերում բնականություն, հուզական անմիջականություն և ազգային ինքնատիպություն։ Քննարկվում են նաև լեզվի հնչերանգային և շարահյուսական առանձնահատկությունները, նախադասությունների կառուցվածքը, կրկնությունների, զուգահեռ կառույցների, հարցական և բացականչական ձևերի կիրառությունը, որոնք կարևոր դեր են կատարում բանաստեղծական խոսքի երաժշտականության և զգացմունքային ազդեցության ստեղծման գործում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ բանաստեղծի լեզուն կարողանում է միավորել պարզ և հասկանալի արտահայտությունը խորքային փիլիսոփայական ու հոգեբանական բովանդակության հետ։ Աշխատության միջոցով կարելի է հետևել նաև այն փոփոխություններին, որոնք պայմանավորված են հեղինակի ստեղծագործական հասունացմամբ, թեմատիկ հետաքրքրությունների ընդլայնմամբ և հայ գրական լեզվի ընդհանուր զարգացման ընթացքով։ Իսահակյանի բառարվեստը ներկայացվում է որպես ավանդականի և նորի յուրահատուկ համադրություն, որտեղ ժողովրդական լեզվամտածողությունը վերածվում է բարձրարվեստ գրական խոսքի։ Գիրքը արժեքավոր նյութ է հայ բանաստեղծական լեզվի, Իսահակյանի ստեղծագործության, հայ գրական լեզվի պատմական զարգացման և ոճաբանության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, լեզվաբաններին, ուսանողներին, ուսուցիչներին և հայ գրականության ու լեզվի զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական ինտեգրման գործընթացներին հարևան երկրների հետ՝ ուսումնասիրելով տարածաշրջանային տնտեսական համագործակցության հնարավորությունները, առկա խոչընդոտներն ու զարգացման հեռանկարները։ Ուսումնասիրության առանցքում Հայաստանի աշխարհագրական դիրքի, փոքր և բաց տնտեսության առանձնահատկությունների ու արտաքին շուկաներից կախվածության ազդեցությունն է երկրի տնտեսական ինտեգրման քաղաքականության վրա։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ Հայաստանի և հարևան պետությունների միջև արտաքին առևտրի, ապրանքների և ծառայությունների փոխանակման, ներդրումների, տրանսպորտային ու հաղորդակցական կապերի, էներգետիկ համագործակցության և տնտեսական ենթակառուցվածքների զարգացման խնդիրներին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ տարածաշրջանային ինտեգրման արդյունավետությունը պայմանավորված է ոչ միայն տնտեսական գործոններով, այլև աշխարհագրական, քաղաքական և ենթակառուցվածքային պայմաններով։ Հայաստանի համար կարևոր խնդիրներից են արտաքին առևտրի աշխարհագրական դիվերսիֆիկացումը, նոր շուկաներ մուտք գործելը, արտահանման ներուժի ընդլայնումը և հարևան երկրների հետ տնտեսական կապերի խորացումը։ E economics.sci.am +1 Ուսումնասիրությունը կարող է դիտարկել նաև տարածաշրջանային ինտեգրացիոն միավորումներին Հայաստանի մասնակցությունը և դրանց ազդեցությունը երկրի տնտեսական զարգացման վրա՝ ընդգծելով տարբեր տնտեսական ուղղությունների միջև հավասարակշռված և փոխլրացնող համագործակցության անհրաժեշտությունը։ Հայաստանի տնտեսական ինտեգրման վերաբերյալ հետազոտություններում առանձնացվում է նաև տարածաշրջանային համագործակցության և արտաքին տնտեսական քաղաքականության փոխկապակցվածությունը, հատկապես՝ փոքր տնտեսության համար արտաքին շուկաների հասանելիության ապահովման տեսանկյունից։ E economics.sci.am +1 Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետների, քաղաքագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար՝ Հայաստանի տարածաշրջանային տնտեսական դիրքի, հարևան երկրների հետ տնտեսական հարաբերությունների զարգացման և ինտեգրացիոն գործընթացների հնարավորությունների ու սահմանափակումների ուսումնասիրման նպատակով։

Другие предметы

Այս գերմաներեն հրապարակումը անդրադառնում է Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ զարգացած ճգնաժամին և դրա հետևանքով Հայաստանի առջև ծառացած զանգվածային տեղահանության ու փախստականների ընդունման խնդրին։ Նյութի կենտրոնում Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի և տարածաշրջանում ուժերի հարաբերակցության փոփոխությունն է, ինչպես նաև այդ փոփոխությունների անմիջական մարդասիրական հետևանքները բնակչության համար։ Հեղինակը ներկայացնում է Հայաստանի պատրաստությունները՝ հնարավոր մեծ թվով տեղահանված անձանց ընդունելու, նրանց ժամանակավոր կացարանով, սննդով, բժշկական և սոցիալական աջակցությամբ ապահովելու ուղղությամբ։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում այն անորոշությանը, որն առաջանում է տարածաշրջանի բնակչության ապագայի, անվտանգության և սեփական բնակավայրերում ապրելու հնարավորության վերաբերյալ։ Հրապարակման մեջ քաղաքական իրադարձությունները դիտարկվում են նաև հումանիտար տեսանկյունից՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող է ռազմական և քաղաքական ճգնաժամը վերածվել բնակչության լայնածավալ տեղահանության։ Քննարկվում են Հայաստանի պետական կառույցների և հասարակության առջև կանգնած կազմակերպչական խնդիրները, ինչպես նաև հնարավոր փախստականների ընդունման, տեղավորման և սոցիալական ինտեգրման անհրաժեշտությունը։ Նյութը կարևոր է նաև հայ-ադրբեջանական հակամարտության և Լեռնային Ղարաբաղի պատմաքաղաքական գործընթացների ավելի լայն համատեքստը հասկանալու համար, քանի որ ներկայացվող իրադարձությունները կապված են երկարատև հակամարտության, անվտանգության խնդիրների և բնակչության տեղաշարժերի հետ։ Հրապարակումը կարող է հետաքրքրել տարածաշրջանային քաղաքականությամբ, միջազգային հարաբերություններով, Հարավային Կովկասի անվտանգության խնդիրներով, հումանիտար ճգնաժամերով և փախստականների հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է մարդու արյան և հյուսվածքային բիոպսիաների ուսումնասիրությանը՝ որոշ չարորակ նորագոյացությունների դեպքում ցիտոքրոմ b558-ի իզոֆորմների մակարդակների և ակտիվության փոփոխությունների բացահայտման նպատակով։ Ուսումնասիրության հիմքում ընկած է բջջային կենսաբանության և կենսաքիմիայի կարևոր ուղղություն, որը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ուռուցքային գործընթացների ընթացքում բջջային նյութափոխանակության, օքսիդավերականգնման համակարգերի և ֆերմենտային ակտիվության հնարավոր փոփոխությունները։ Ցիտոքրոմ b558-ը կապված է բջջային օքսիդավերականգնման գործընթացների և ռեակտիվ թթվածնային միացությունների առաջացման մեխանիզմների հետ, ուստի դրա տարբեր իզոֆորմների քանակական և ֆունկցիոնալ փոփոխությունների ուսումնասիրությունը կարող է կարևոր նշանակություն ունենալ չարորակ նորագոյացությունների կենսաքիմիական առանձնահատկությունները հասկանալու համար։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում ինչպես արյան մեջ ուսումնասիրվող ցուցանիշների փոփոխություններին, այնպես էլ անմիջապես ուռուցքային կամ ախտաբանական հյուսվածքներից ստացված բիոպսիական նյութերի հետազոտությանը։ Նման համադրումը հնարավորություն է տալիս համեմատել համակարգային և տեղային փոփոխությունները և պարզել, թե արդյոք ուռուցքային գործընթացի առկայության դեպքում ցիտոքրոմ b558-ի իզոֆորմների մակարդակներն ու ակտիվությունը տարբերվում են առողջ կամ համեմատական խմբերի համապատասխան ցուցանիշներից։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է տարբեր չարորակ նորագոյացությունների դեպքում ստացված տվյալների համեմատական գնահատումը, ինչը կարող է նպաստել հիվանդությունների կենսաքիմիական առանձնահատկությունների տարբերակմանը և հնարավոր ախտորոշիչ կամ կանխատեսիչ ցուցանիշների բացահայտմանը։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է ցիտոքրոմ b558-ի ակտիվության փոփոխությունների հնարավոր կապին ուռուցքային բջիջների կենսաբանական հատկությունների և նյութափոխանակային գործընթացների հետ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ չարորակ նորագոյացությունների ախտածագման մեխանիզմների ուսումնասիրության, կենսաքիմիական մարկերների որոնման և հիվանդության զարգացման ընթացքում բջջային օքսիդատիվ գործընթացների փոփոխությունների գնահատման տեսանկյունից։ Արյան և բիոպսիական նյութի միաժամանակյա ուսումնասիրությունը աշխատանքին հաղորդում է նաև գործնական նշանակություն, քանի որ շրջանառվող կենսաքիմիական ցուցանիշների ուսումնասիրությունը տեսականորեն կարող է հիմք հանդիսանալ ավելի մատչելի լաբորատոր գնահատման մեթոդների զարգացման համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է կլինիկական ուռուցքաբանության, կենսաքիմիայի և մոլեկուլային կենսաբանության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ցիտոքրոմ b558-ի իզոֆորմների փոփոխությունների առանձնահատկությունները չարորակ նորագոյացությունների դեպքում և գնահատել դրանց հնարավոր նշանակությունը ուռուցքային գործընթացների կենսաբանական բնութագրման համար։