Лингвистика

Ճարտասանություն աշխատությունը նվիրված է լեզվաբանական արվեստի կարևորագույն ճյուղերից մեկին՝ ճարտասանության տեսությանը և գործնական կիրառմանը՝ ներկայացնելով բանավոր խոսքի կառուցվածքի, արտահայտչական միջոցների, բանական և զգայական ուժերի համադրության սկզբունքները։ Գրքում մանրամասնորեն քննարկվում են ճարտասանության պատմական զարգացումը, տեսակներն ու ոճերը, խոսքի հմտությունների ձևավորման մեթոդները, լսարանի վրա ազդելու և համոզելու տեխնիկաները, ինչպես նաև բանավոր խոսքի մշակման և արտահայտման նրբությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է խոսքի կազմի, ճշգրտության, գեղեցկության և հնչյունային կողմերի կարևորությանը, ընդգծում է ճարտասանության գործնական կիրառությունը կրթության, մշակույթի, քաղաքականության և հասարակական կյանքի տարբեր ոլորտներում։ Աշխատությունում ներառված են օրինակներ, վարժանքներ և խորհուրդներ, որոնք նպաստում են խոսքի զարգացմանը, հմտությունների ձևավորմանը և բանավոր ինքնատիրապետման բարձրացմանը։ Գիրքը ուսուցողական և ուղեցույցային բնույթ ունի՝ դարձնելով այն արժեքավոր ուսումնական միջոց թե ուսանողների, թե մասնագետների համար, ովքեր ցանկանում են խորացնել գիտելիքները բանավոր արտահայտչի արվեստում և կատարելագործել խոսքի ազդեցիկությունը։

Արդի արևելահայերենի ուսումնական քերականական բառարան աշխատությունը ուսումնական լեզվաբանական ձեռնարկ է, որը նպատակ ունի համակարգված ձևով ներկայացնելու արդի արևելահայերենի քերականական կառուցվածքները և բառապաշարի քերականական կիրառությունները՝ օգնելով սովորողներին ճիշտ օգտագործել լեզվի ձևաբանական և շարահյուսական կանոնները, այն ընդգրկում է խոսքի մասերի մանրամասն նկարագրություն, հոլովման և խոնարհման համակարգեր, բառերի ձևաբանական փոփոխություններ, շարադասական կառուցվածքներ, ինչպես նաև հաճախ հանդիպող լեզվական սխալների բացատրություններ և դրանց ճիշտ կիրառման օրինակներ, գիրքը միաժամանակ ծառայում է որպես բառարան և ուսումնական ուղեցույց՝ հնարավորություն տալով արագ գտնել քերականական տեղեկություններ և դրանք կիրառել թե՛ գրավոր, թե՛ բանավոր խոսքում, ինչպես նաև զարգացնել լեզվական ճշգրտությունը և գրագիտությունը ժամանակակից հայերենում։

Անգլերեն լեզու ոլորտի «Անգլերեն լեզվի շտեմարան 2»-ը սովորաբար միջին մակարդակի ուսումնական վարժությունների հավաքածու է, որը նախատեսված է A2–B1 անցումային փուլում գտնվող սովորողների համար՝ նպատակ ունենալով ամրապնդել արդեն ձեռք բերված հիմնական գիտելիքները և զարգացնել լեզվական կիրառական հմտությունները, այստեղ ընդգրկվում են ավելի ընդարձակ քերականական թեմաներ՝ ժամանակաձևերի կիրառում, հարցական և ժխտական կառուցվածքների բարդացում, նախդիրների ճիշտ օգտագործում, ինչպես նաև բառապաշարի ընդլայնում առօրյա, կրթական և հասարակական թեմաներով, շտեմարանում սովորաբար առկա են ընթերցանության առաջադրանքներ, կարճ տեքստերի ընկալում, լսողական վարժություններ, գրավոր խոսքի պարզ ձևեր՝ նամակներ, նկարագրություններ և կարճ շարադրություններ, ինչպես նաև խոսակցական իրավիճակներ, որոնք օգնում են սովորողին ավելի վստահ հաղորդակցվել, այս մակարդակի հիմնական նպատակը լեզվի կիրառման ավելի ազատություն ապահովելն է և նախապատրաստել սովորողին ավելի բարձր մակարդակի՝ որտեղ նա կկարողանա հասկանալ և արտահայտվել ավելի բարդ իրավիճակներում։

«Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ»-ը ներկայացնում է լեզվի գործառույթները, խոսքի մշակույթը և գրավոր ու բանավոր հաղորդակցության կանոնները։ Գիրքը ընդգրկում է լեզվաբանական, հստակագիտական և մշակութաբանական մոտեցումներ՝ ընթերցողին տրամադրելով համակարգված պատկերացում հայոց լեզվի կառուցվածքի և կիրառության մասին։ Հիմնական թեմաները․ Հայոց լեզվի գրական և բանավոր խոսքի կանոններ Տառատեսակներ, շարահյուսություն և գրական ոճ Խոսքի մշակույթի բարելավման և ճիշտ կիրառման ուղեցույցներ Գրավոր և բանավոր հաղորդակցության նրբություններ Մշակութային և լեզվաբանական տեսանկյունից հաղորդակցություն Գրքի առանձնահատկությունները․ Համակողմանի ուղեցույց հայոց լեզվի և խոսքի մշակույթի համար Հարմար է ուսանողների, դպրոցականների և մասնագետների համար Միավորում է տեսական և գործնական մոտեցումներ Աշխատությունը հարմար է և լեզվաբանական վերլուծության, և առօրյա հաղորդակցության զարգացման համար

Գիրքը ներկայացնում է նախադասության կառուցվածքի հիմնական սկզբունքները, անդամների փոխհարաբերությունները և շարահյուսական կապերի տեսակները՝ ընդգրկելով պարզ և բարդ նախադասությունների կառուցման օրինաչափությունները։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է խոսքի կառուցվածքային մակարդակները՝ ցույց տալով բառերի, բառակապակցությունների և նախադասությունների միջև գոյություն ունեցող իմաստային և ձևաբանական կապերը։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարդ շարահյուսական կառուցվածքներին՝ ստորադաս և համադաս կապերին, անուղղակի խոսքին, ինչպես նաև շարահյուսական հոմանիշությանը և տարբերակներին, որոնք կարևոր դեր ունեն լեզվի արտահայտչականության մեջ։ Գրքում տրված են նաև բազմաթիվ օրինակներ և վերլուծություններ, որոնք նպաստում են տեսական նյութի գործնական յուրացմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։ Այն նախատեսված է բանասերների, լեզվաբանների, ուսանողների և հայոց լեզվի շարահյուսական համակարգով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես ուսումնական և գիտական կարևոր աղբյուր։

Նախատեսված է բուհերի ուսանողների համար և նպատակ ունի զարգացնել հայոց լեզվի գործնական կիրառման հմտությունները՝ զուգահեռ ամրապնդելով տեսական գիտելիքները։ Գիրքը կառուցված է թեմատիկ բաժիններով, որոնք ընդգրկում են հայոց լեզվի հիմնական կառուցվածքային մակարդակները՝ ուղղագրություն, կետադրություն, ձևաբանություն, շարահյուսություն և բառագիտություն՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով դրանց կիրառությանը ակադեմիական և մասնագիտական գրավոր խոսքում։ Յուրաքանչյուր բաժին ուղեկցվում է բազմազան վարժություններով, վերլուծական առաջադրանքներով և ինքնաստուգման հարցերով, որոնք նպաստում են ուսանողների լեզվական մտածողության զարգացմանը և սխալների ինքնուրույն հայտնաբերմանն ու ուղղմանը։ Հեղինակը շեշտադրում է գրագետ խոսքի կարևորությունը գիտական և մասնագիտական գործունեության մեջ՝ ցույց տալով, թե ինչպես է լեզվական ճշգրտությունը ազդում մտքի հստակության և հաղորդակցության արդյունավետության վրա։ Աշխատությունը նաև օգնում է ուսանողներին կատարելագործել իրենց գրավոր խոսքը, ձևավորել լեզվական նորմերի ճիշտ ընկալում և կիրառել դրանք տարբեր ակադեմիական իրավիճակներում։ Գիրքը նախատեսված է բուհական ուսանողների, լեզվաբանության և բանասիրության մասնագիտություններով սովորողների համար՝ ծառայելով որպես գործնական և մեթոդական կարևոր ուղեցույց հայոց լեզվի խորացված ուսումնասիրության համար։

Անգլերեն լեզու ոլորտի «Անգլերեն լեզվի շտեմարան 3»-ը սովորաբար համարվում է առաջադեմ մակարդակի ուսումնական և քննություններին պատրաստող վարժությունների հավաքածու, որը նախատեսված է սովորողների լեզվական հմտությունները զարգացնելու B1–B2 մակարդակների սահմաններում, ընդգրկելով ավելի բարդ քերականական կառուցվածքներ, ժամանակաձևերի համադրություն, պայմանական նախադասություններ, պասիվ կառուցվածքներ, անուղղակի խոսք, ինչպես նաև բառապաշարի ընդլայնում ակադեմիական և թեմատիկ ուղղություններով, շտեմարանում տեղ են գտնում ընթերցանության ավելի երկար և վերլուծական տեքստեր, լսողական ընկալման առաջադրանքներ, գրավոր խոսքի զարգացնող վարժություններ՝ շարադրություններ, նամակներ և կարծիքի արտահայտում, ինչպես նաև խոսակցական հմտությունները ամրապնդող իրավիճակային առաջադրանքներ, որի հիմնական նպատակը սովորողին հասցնելն է այնպիսի մակարդակի, որտեղ նա կարող է ազատ հաղորդակցվել տարբեր սոցիալական և կրթական միջավայրերում, պատրաստվել միջազգային քննություններին և ինքնուրույն օգտագործել լեզուն ուսումնական կամ մասնագիտական նպատակներով, այդ պատճառով այս շտեմարանը հաճախ կիրառվում է որպես միջինից բարձր մակարդակի համակարգված ուսուցման գործիք դպրոցներում և լեզվի կենտրոններում։

Գիրքը ընդգրկում է՝ ոճաբանության ընդհանուր տեսական հիմունքները, հայերենում գործածվող հիմնական ոճերը (գիտական, պաշտոնական, հրապարակախոսական, գեղարվեստական և խոսակցական), լեզվական արտահայտչամիջոցների (փոխաբերություն, համեմատություն, հակադրություն և այլն) կիրառությունը, խոսքի ոճական ճիշտ կազմակերպման սկզբունքները, լեզվական ընտրության և արտահայտչականության խնդիրները տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և բանասիրության ուսանողների համար, հայոց լեզվի ուսուցիչների համար, լրագրողների և հրապարակախոսների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են զարգացնել իրենց խոսքի ոճական մշակույթը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը նպաստում է հայերեն խոսքի գիտակցված, ճշգրիտ և արտահայտիչ կիրառմանը՝ բացահայտելով նրա ոճական բազմազան հնարավորությունները։

Ռուսաց լեզու ոլորտի «Ռուսաց լեզվի շտեմարան 1»-ը սկսնակ մակարդակի (A1) ուսումնական վարժությունների հավաքածու է, որը նախատեսված է ռուսերենի հիմունքների ձևավորման համար և սովորողին աստիճանաբար ծանոթացնում է այբուբենին, հնչյունաբանության և արտասանության կանոններին, ինչպես նաև ամենատարրական քերականական կառուցվածքներին, այստեղ ընդգրկվում են պարզ նախադասությունների կազմություն, «լինել» և «ունենալ» բայերի հիմնական ձևեր, ներկա ժամանակի պարզ բայեր, գոյականների սեռի և թվի տարրական կիրառություն, ինչպես նաև առօրյա բառապաշար՝ ընտանիք, դպրոց, ժամանակ, առարկաներ և պարզ գործողություններ, շտեմարանում սովորաբար կան վարժություններ բառերի լրացման, պարզ թարգմանության, նախադասությունների կազմման և ընթերցանության կարճ տեքստերի վրա, որոնք օգնում են զարգացնել կարդալու, գրելու և հասկանալու հիմնական հմտությունները, և դրա հիմնական նպատակը լեզվի ամուր հիմք ստեղծելն է, որպեսզի սովորողը կարողանա անցնել ավելի բարդ մակարդակների ուսուցման և աստիճանաբար զարգացնել իր հաղորդակցական կարողությունները։

Ուսումնական բնույթի գիրք է, որը նախատեսված է լատիներենի հիմունքները համակարգված ձևով ներկայացնելու համար՝ ընդգրկելով ինչպես քերականական կառուցվածքները, այնպես էլ բառապաշարի զարգացման և ընթերցանության հմտությունների ձևավորումը։ Գրքում մանրամասն բացատրվում են լատիներենի հոլովական և խոնարհական համակարգերը, բայերի ժամանակաձևերը, նախադասությունների կառուցման սկզբունքները և լեզվի տրամաբանական կառուցվածքը՝ ուղեկցվելով բազմաթիվ օրինակներով և վարժություններով։ Աշխատությունը ներառում է նաև դասական լատինական տեքստերից ընտրված հատվածներ, որոնք նպաստում են լեզվի ընկալման խորացմանը և ընթերցողի ծանոթությանը հին հռոմեական մշակույթին, իրավական և գիտական տերմինաբանությանը։ Հեղինակը ուշադրություն է դարձնում լատիներենի դերին ժամանակակից գիտության, բժշկության, իրավագիտության և կենսաբանության մեջ՝ ցույց տալով դրա շարունակական ազդեցությունը տարբեր մասնագիտական ոլորտներում։ Գիրքը օգտակար է ուսանողների, լեզվաբանների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են ծանոթանալ լատիներենին կամ խորացնել իրենց գիտելիքները՝ ապահովելով ամուր հիմք լեզվի հետագա ուսումնասիրության համար։

Թուրքերեն լեզուն ուսումնասիրող հայալեզու ընթերցողների համար նախատեսված այս դասագիրքը ներկայացնում է ժամանակակից թուրքերենի քերականական համակարգը, բառապաշարը և հաղորդակցական հիմնական կառուցվածքները՝ աստիճանաբար զարգացնելով լեզվական գիտելիքներն ու գործնական հմտությունները։ Նյութը կառուցված է պարզից դեպի բարդ սկզբունքով՝ ներառելով տեսական բացատրություններ, օրինակներ, երկխոսություններ, ընթերցանության նյութեր և վարժություններ, որոնք օգնում են յուրացնել լեզվի հնչյունաբանությունը, ձևաբանությունը և շարահյուսությունը։ Դասագիրքը հատուկ մշակված է հայ ուսանողների և ինքնուրույն սովորողների համար՝ հաշվի առնելով հայերենի և թուրքերենի միջև եղած կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Այն լայնորեն կիրառվել է բուհական կրթության շրջանակում և տարիների ընթացքում ունեցել է մի շարք լրամշակված հրատարակություններ՝ դառնալով հայերենով թուրքերենի ուսումնասիրման հիմնական ու առավել ճանաչված ձեռնարկներից մեկը։ Հեղինակներն են Ալեքսանդր Սաֆարյան, Աշոտ Սողոմոնյան և Տիրան Լոքմագյոզյան։ Դասագիրքը հրատարակվել է մի քանի անգամ, այդ թվում՝ որպես բուհերի ուսանողների համար երաշխավորված ուսումնական ձեռնարկ։

Նախատեսված է միջին մասնագիտական ուսումնական հաստատությունների ուսանողների համար՝ նպատակ ունենալով զարգացնել ժամանակակից հայոց լեզվի գործնական կիրառման հմտությունները։ Գիրքը կառուցված է այնպես, որ համատեղի տեսական գիտելիքը և գործնական վարժությունները՝ ընդգրկելով ուղղագրության, կետադրության, բառագիտության, ձևաբանության և շարահյուսության հիմնական բաժինները։ Աշխատությունում ներառված են բազմաբնույթ առաջադրանքներ՝ ուղղված լեզվական սխալների հայտնաբերմանը և շտկմանը, գրավոր խոսքի հստակության և ճշգրտության բարձրացմանը, ինչպես նաև մասնագիտական տեքստերի ճիշտ ձևակերպմանը։ Հեղինակը կարևորում է նաև հաղորդակցական մոտեցումը՝ խրախուսելով ուսանողների ակտիվ մասնակցությունը և ինքնուրույն աշխատանքը։ Ձեռնարկը նպաստում է լեզվական մտածողության զարգացմանը և գրագետ խոսքի ձևավորմանը՝ ծառայելով որպես արդյունավետ գործիք թե՛ դասավանդման, թե՛ ինքնուսուցման համար։ Այն հատկապես օգտակար է այն ուսանողների համար, ովքեր պատրաստվում են կիրառել հայոց լեզուն տարբեր մասնագիտական ոլորտներում՝ ապահովելով նրանց լեզվական մշակույթի բարձր մակարդակ։

Անգլերեն լեզու ոլորտի «Անգլերեն լեզվի շտեմարան 1»-ը սկսնակ մակարդակի (A1) ուսումնական վարժությունների հավաքածու է, որը նախատեսված է լեզվի հիմունքները ձևավորելու համար և սովորողին աստիճանաբար ծանոթացնում է անգլերենի ամենատարրական քերականական կառուցվածքներին, բառապաշարին և հաղորդակցման պարզ ձևերին, այստեղ ընդգրկված են այբուբեն, արտասանության հիմունքներ, պարզ բայերի ներկա ժամանակ, «to be» և «to have» կառուցվածքներ, հարցական ու ժխտական նախադասությունների պարզ ձևավորում, ինչպես նաև առօրյա թեմաներով բառապաշար՝ ընտանիք, դպրոց, ժամանակ, թվեր և առօրյա գործողություններ, շտեմարանում սովորաբար ներառված են պարզ ընթերցանության և լսողական վարժություններ, բառերի լրացման, թարգմանության և նախադասությունների կազմման առաջադրանքներ, որոնք օգնում են զարգացնել լեզվական հիմնական հմտությունները՝ կարդալ, գրել, լսել և խոսել, և դրա հիմնական նպատակն է ստեղծել ամուր հիմք հետագա ավելի բարդ մակարդակների ուսուցման համար՝ ապահովելով սովորողի լեզվական վստահությունը և տարրական հաղորդակցման կարողությունը։

Ներկայացվում է հայոց լեզվի քերականական համակարգի ամբողջական նկարագրությունը՝ համեմատական-պատմական մեթոդի կիրառմամբ և աշխարհի 562 լեզուների տվյալների հետ զուգադրությամբ։ Գիրքը առանձնանում է իր բացառիկ ծավալով և գիտական խորությամբ՝ ընդգրկելով հայերենի հնչյունաբանությունը, ձևաբանությունը, շարահյուսությունը և բառապաշարային համակարգը՝ միաժամանակ բացահայտելով դրանց ընդհանրություններն ու տարբերությունները տարբեր լեզվական ընտանիքների հետ։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է լեզվական կառուցվածքների տիպաբանական առանձնահատկությունները, հնչյունական համապատասխանությունները, քերականական կատեգորիաների զարգացումը և լեզվի պատմական էվոլյուցիան՝ ցույց տալով հայերենի տեղը համաշխարհային լեզվաբանական համակարգում։ Աշխատությունը նաև կարևոր աղբյուր է համեմատական լեզվաբանության, հնդեվրոպական ուսումնասիրությունների և ընդհանուր լեզվաբանական տեսության համար՝ համադրելով փաստական հարուստ նյութը տեսական ընդհանրացումների հետ։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, բանասերների, հետազոտողների և բարձր մակարդակի ուսանողների համար՝ ծառայելով որպես եզակի գիտական հիմք հայոց լեզվի և համեմատական լեզվաբանության ուսումնասիրության մեջ։

«Պաշտոնական ոճ» աշխատությունը, որի հեղինակն է Ավետիսյան Յու.Ս., լեզվաբանության և ոճագիտության բնագավառի ուսումնական-տեսական ձեռնարկ է, որը նվիրված է հայոց լեզվի պաշտոնական (պաշտոնատառ) ոճի համակարգված ուսումնասիրությանը՝ որպես գրավոր և վարչական հաղորդակցության հիմնական միջոցներից մեկի։ Գիրքը մանրամասն ներկայացնում է պաշտոնական ոճի ձևավորման լեզվական և գործառական առանձնահատկությունները՝ ընդգրկելով նրա կիրառման ոլորտները պետական կառավարման, իրավական փաստաթղթերի, վարչական նամակագրության և գործավարության համակարգում։ Հեղինակը վերլուծում է պաշտոնական ոճին բնորոշ լեզվական միջոցները՝ բառապաշարի չեզոքություն, ձևակերպումների ստանդարտացվածություն, շարահյուսական խստություն և կառուցվածքային հստակություն՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դրանք ապահովում հաղորդակցության միանշանակություն և իրավական ճշգրտություն։ Աշխատությունում ներկայացվում են նաև պաշտոնական փաստաթղթերի տեսակները, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և ձևակերպման կանոնները՝ ներառելով օրինակներ և գործնական բացատրություններ, որոնք օգնում են ճիշտ կիրառել լեզվական նորմերը տարբեր իրավիճակներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պաշտոնական խոսքի և այլ ոճերի՝ հատկապես գիտական և հրապարակախոսական ոճերի տարբերակմանը՝ ընդգծելով դրանց գործառական սահմանները։ Գիրքը նախատեսված է ուսանողների, պետական ծառայողների, իրավաբանների, գործավարների և լեզվաբանությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես գործնական և տեսական կարևոր ուղեցույց պաշտոնական հաղորդակցության մշակույթի ձևավորման գործում։

Գիրքը ներկայացնում է բառի կառուցվածքը և քերականական ձևերի համակարգը՝ ընդգրկելով խոսքի մասերի դասակարգումը, դրանց քերականական հատկանիշները, ձևաբանական կատեգորիաները և փոփոխման օրինաչափությունները։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է գոյականի, ածականի, թվականների, դերանունների, բայի և այլ խոսքի մասերի ձևաբանական առանձնահատկությունները՝ ցույց տալով դրանց գործառական դերը լեզվի համակարգում և խոսքի կառուցման գործընթացում։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բայային համակարգին՝ ժամանակաձևերի, եղանակների, կերպերի և խոնարհման առանձնահատկությունների համակարգված ներկայացմամբ, ինչպես նաև բառաձևերի ձևավորման և փոփոխման մեխանիզմներին։ Գիրքը ներառում է նաև բազմաթիվ օրինակներ և վերլուծական մեկնաբանություններ, որոնք նպաստում են տեսական նյութի գործնական յուրացմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։ Այն նախատեսված է լեզվաբանների, բանասերների, ուսանողների և հայոց լեզվի ձևաբանական համակարգով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես հիմնարար ուսումնական և գիտական աղբյուր։

Գիրքը ներկայացնում է հայերեն բառի կառուցվածքը և քերականական ձևերի ամբողջական համակարգը՝ ընդգրկելով խոսքի մասերի դասակարգումը, դրանց քերականական հատկանիշները և ձևափոխման օրինաչափությունները։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է գոյականի, ածականի, թվականների, դերանունների, բայի և այլ խոսքի մասերի ձևաբանական առանձնահատկությունները՝ ցույց տալով դրանց գործառական դերը լեզվի համակարգում և խոսքի կառուցման մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բայի ձևաբանական համակարգին՝ ժամանակների, եղանակների, կերպերի և խոնարհման կառուցվածքների համակողմանի ներկայացմամբ, ինչպես նաև բառաձևերի ձևավորման և փոփոխման մեխանիզմներին։ Աշխատությունը ներառում է նաև բազմաթիվ օրինակներ և վերլուծական մեկնաբանություններ, որոնք նպաստում են տեսական նյութի գործնական յուրացմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։ Գիրքը նախատեսված է բանասերների, լեզվաբանների, ուսանողների և հայոց լեզվի ձևաբանությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես կարևոր ուսումնական և գիտական աղբյուր։

Գիրքը ընդգրկում է՝ հայերեն լեզվի ծագման և ձևավորման հիմնական հարցերը, գրաբարից մինչև միջին և նոր հայերեն անցման գործընթացները, լեզվական փոփոխությունների պատմական օրինաչափությունները, բարբառային և գրական լեզվի զարգացման առանձնահատկությունները, հայոց լեզվի պատմության ուսումնասիրության հիմնական գիտական մոտեցումները։ Այն օգտակար է՝ հայագիտության և լեզվաբանության ուսանողների համար, դասախոսների և հետազոտողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայերենի պատմական զարգացմամբ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը տալիս է հայոց լեզվի զարգացման ամբողջական պատկեր՝ ընդգծելով նրա պատմական շերտերն ու փոփոխությունների տրամաբանությունը։

Գիրքը ընդգրկում է՝ կետադրության հիմնական կանոններն ու սկզբունքները, տարբեր կետադրական ձևերի կիրառման տարբերակները (զուգաձևություններ), կետադրության վերաբերյալ լեզվաբանական տարակարծությունները, արդի հայերենում հանդիպող կետադրական խնդիրների համակարգված վերլուծություն, գործնական օրինակներ և բացատրություններ՝ ճիշտ կետադրություն կիրառելու համար։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, հայոց լեզվի ուսուցիչների և դասախոսների համար, խմբագիրների և լրագրողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են կատարելագործել իրենց գրավոր խոսքի ճշգրտությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը կարևոր ուղեցույց է արդի հայերենի կետադրության նորմերի ճիշտ կիրառման և լեզվական վիճահարույց հարցերի հասկացման համար։

Գիրքը ներառում է՝ հայոց լեզվի հնչյունաբանության (ֆոնետիկա) և ձևաբանության (մորֆոլոգիա) հիմունքները, բառագիտության և բառապաշարի առանձնահատկությունները, շարահյուսական կառուցվածքները և նախադասությունների տեսակները, լեզվի զարգացման օրինաչափությունները և նորմերը, գրական հայերենի կանոնների համակարգված ներկայացում։ Այն օգտակար է՝ բուհերի լեզվաբանական ֆակուլտետների ուսանողների համար, հայոց լեզվի ուսուցիչների և մասնագետների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները հայերեն լեզվի վերաբերյալ։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը համարվում է հիմնարար աղբյուր՝ ժամանակակից հայոց լեզվի տեսական և գործնական ուսումնասիրության համար։

Ռուսաց լեզու ոլորտի «Ռուսաց լեզվի շտեմարան 2»-ը միջին մակարդակի ուսումնական վարժությունների հավաքածու է, որը նախատեսված է A2–B1 մակարդակում գտնվող սովորողների համար և նպատակ ունի ամրապնդել լեզվի հիմնական կառուցվածքները, ընդլայնել բառապաշարը և զարգացնել հաղորդակցական հմտությունները, այստեղ ներառված են ավելի բարդ քերականական թեմաներ՝ բայերի ժամանակաձևերի կիրառում, դեպքերի համակարգի (падежи) խորացված օգտագործում, նախդիրների ճիշտ կիրառություն, բարդ նախադասությունների կառուցում և անուղղակի խոսքի պարզ ձևեր, ինչպես նաև թեմատիկ բառապաշար առօրյա կյանքի, կրթության, աշխատանքի և հասարակական իրավիճակների վերաբերյալ, շտեմարանում սովորաբար առկա են ընթերցանության առաջադրանքներ կարճ և միջին ծավալի տեքստերով, լսողական վարժություններ, թարգմանական առաջադրանքներ, գրավոր խոսքի զարգացում՝ նամակներ և կարճ շարադրություններ, ինչպես նաև խոսակցական իրավիճակներ, որոնք օգնում են սովորողին ավելի ազատ և ճիշտ արտահայտվել ռուսերենով, և դրա հիմնական նպատակն է ապահովել լեզվի գործնական կիրառման կարողությունը և նախապատրաստել ավելի բարձր մակարդակի ուսուցման համար։

Գիրքը ներկայացնում է՝ բառագիտության ընդհանուր սկզբունքներն ու հասկացությունները, բառի կառուցվածքը, իմաստային զարգացումները և բառային հարաբերությունները, հայերենի բառապաշարի շերտերը (հայրենի, փոխառյալ, նորաբանություններ և այլն), բառերի իմաստային փոփոխությունների օրինաչափությունները, հայերեն բառագիտության զարգացման պատմական և ժամանակակից միտումները։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, գիտական հետազոտողների և բառագիտությամբ զբաղվող մասնագետների համար, ինչպես նաև հայերեն բառապաշարի խորքային ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը համարվում է կարևոր աղբյուր հայերեն բառագիտության տեսական հիմքերի ձևավորման և զարգացման ուսումնասիրության համար։

Ձեռնարկը նախատեսված է գյուղատնտեսական գիտակրթական համակարգի համար ։

Գիրքը «Աւանդական ուղղագրութիւն», որը հրատարակվել է ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիա-ի և Հրաչյա Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտ-ի կողմից, նվիրված է հայերենի դասական՝ ավանդական ուղղագրական համակարգի ամբողջական ներկայացմանը և ուսումնասիրմանը։ Այն մանրամասն բացատրում է, թե ինչպես են ձևավորվել հայերեն գրության կանոնները պատմականորեն, ինչ սկզբունքների վրա է հիմնված ավանդական ուղղագրությունը և ինչու է այն պահպանվել հատկապես արևմտահայերենում և սփյուռքում։ Գրքում ներկայացվում են տարբեր ուղղագրական երևույթներ՝ ձայնավորների և բաղաձայնների գրությունը, երկհնչյունների կիրառումը, բառերի կազմությունը, ինչպես նաև բազմաթիվ բացառություններ, որոնք կարևոր են ճիշտ գրելու համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն տարբերություններին, որոնք առաջացել են 20-րդ դարում իրականացված ուղղագրական բարեփոխումների արդյունքում, երբ ձևավորվեց նոր՝ պարզեցված ուղղագրությունը։ Այս համատեքստում գիրքը ոչ միայն ներկայացնում է կանոնները, այլ նաև համեմատում է երկու համակարգերը՝ օգնելով ընթերցողին հասկանալ, թե ինչ փոփոխություններ են կատարվել և ինչպես են դրանք ազդել լեզվի գրավոր ձևի վրա։ Բացի տեսական բացատրություններից, գրքում ընդգրկված են բազմաթիվ օրինակներ, բառացանկեր և գործնական նյութեր, որոնք հնարավորություն են տալիս սովորողներին կիրառել ստացած գիտելիքները և ամրապնդել ճիշտ գրությունը։ Այն նաև կարևոր աղբյուր է լեզվաբանների, ուսուցիչների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայոց լեզվի պատմությամբ, զարգացմամբ և պահպանությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը նպատակ ունի պահպանել և փոխանցել հայերենի ավանդական գրավոր մշակույթը՝ օգնելով ընթերցողին ավելի խորությամբ հասկանալ լեզվի կառուցվածքն ու ժառանգությունը։

Գիրքը ընդգրկում է՝ հայերեն բառերի և արտահայտությունների լայն ցանկ՝ ֆրանսերեն համարժեքներով, բառերի տարբեր իմաստների հնարավոր թարգմանություններ, հաճախ կիրառվող խոսքային ու բառակապակցական ձևեր, լեզվական ճիշտ օգտագործմանն օգնող նշումներ և պարզաբանումներ։ Այն օգտակար է՝ ֆրանսերեն սովորող ուսանողների համար, թարգմանիչների և լեզվաբանների համար, դպրոցականների և դասախոսների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր աշխատում են հայերեն-ֆրանսերեն լեզվական նյութերի հետ։ Ընդհանուր առմամբ, այս բառարանը գործնական և վստահելի աղբյուր է ֆրանսերեն բառապաշարի ընդլայնման և թարգմանական հմտությունների զարգացման համար։

Գիրքը ներկայացնում է՝ ինֆինիտիվի տեսական հիմքերը և դրա տեղը լեզվական համակարգում, տարբեր լեզուներում ինֆինիտիվի դրսևորումների համեմատական վերլուծություն, ինֆինիտիվի քերականական և շարահյուսական գործառույթները, իմաստային տիպաբանության առանձնահատկությունները, լեզվական նյութի հիման վրա արված եզրակացություններ։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, գիտական հետազոտողների և մասնագետների համար, ինչպես նաև նրանց, ովքեր հետաքրքրված են քերականական կառուցվածքների խորքային ուսումնասիրությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը նպաստում է ինֆինիտիվի բազմակողմանի ըմբռնմանը և դրա տիպաբանական ուսումնասիրության զարգացմանը։

Գիրքը ներկայացնում է գրաբարի քերականական ամբողջական համակարգը՝ ընդգրկելով հնչյունաբանությունը, ձևաբանությունը, շարահյուսությունը և բառապաշարային առանձնահատկությունները՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին տալ հին հայերենի կառուցվածքի ամբողջական պատկերացում։ Հեղինակը մանրամասն բացատրում է գրաբարի հոլովական և խոնարհական համակարգերը, նախադասության կառուցման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև բառերի ձևափոխման և իմաստային զարգացումների օրինաչափությունները՝ համադրելով տեսական բացատրությունները գործնական օրինակների և վարժությունների հետ։ Աշխատությունում ներառված են նաև դասական եկեղեցական և պատմական տեքստերից հատվածներ, որոնք նպաստում են լեզվի իրական կիրառության ընկալմանը և ընթերցանության հմտությունների զարգացմանը։ Գիրքը հատուկ ուշադրություն է դարձնում գրաբարի և ժամանակակից հայերենի հարաբերություններին՝ ցույց տալով լեզվական շարունակականությունը և պատմական զարգացումը։ Այն նախատեսված է բանասերների, լեզվաբանների, աստվածաբանների, պատմաբանների և գրաբար ուսումնասիրող ուսանողների համար՝ ծառայելով որպես հիմնարար ուսումնական և գիտական աղբյուր հին հայերենի ուսումնասիրության մեջ։

Գիրքը ներառում է՝ խոսքի մշակույթի էությունը և դրա նշանակությունը հաղորդակցության մեջ, լեզվական նորմերի (ուղղագրություն, կետադրություն, արտասանություն) պահպանում, տարբեր ոճերի (գիտական, պաշտոնական, գեղարվեստական, խոսակցական և այլն) առանձնահատկությունները, խոսքի ճշտության, հստակության, արտահայտչականության և նպատակահարմարության ապահովման եղանակներ, լեզվական սխալների տեսակներ և դրանցից խուսափելու ուղիներ։ Այն օգտակար է՝ ուսանողների և դպրոցականների համար, լեզվի և գրականության ուսուցիչների համար, լրագրողների, հաղորդավարների և հրապարակախոսների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են զարգացնել իրենց խոսքի մշակույթը։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը նպաստում է գրագետ, ազդեցիկ և ճիշտ կազմակերպված խոսքի ձևավորմանը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։

«Հայոց լեզու» աշխատությունը, որի հեղինակն է Եզեկյան Լ., ուսումնական բնույթի համակարգված ձեռնարկ է, որը նպատակ ունի ներկայացնել և ամրապնդել հայոց լեզվի հիմնական կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները՝ ընդգրկելով լեզվի քերականական համակարգի բոլոր հիմնական բաժինները՝ ուղղագրություն, կետադրություն, բառագիտություն, ձևաբանություն և շարահյուսություն։ Գիրքը կառուցված է տեսական նյութի և գործնական օրինակների համադրությամբ, ինչը հնարավորություն է տալիս սովորողներին ոչ միայն ճանաչել լեզվական կանոնները, այլ նաև կիրառել դրանք տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ Հեղինակը մանրամասն բացատրում է լեզվի կառուցվածքային միավորների փոխհարաբերությունները, նախադասության կառուցման օրինաչափությունները, խոսքի ճշտության և հստակության պահանջները, ինչպես նաև լեզվական նորմերի պահպանման կարևորությունը գրավոր և բանավոր խոսքում։ Աշխատությունում ներառված են նաև բազմաթիվ վարժություններ և օրինակային առաջադրանքներ, որոնք նպաստում են տեսական գիտելիքի ամրապնդմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը՝ հատկապես ուսումնական գործընթացում։ Գիրքը նախատեսված է դպրոցականների, ուսանողների և հայոց լեզվի հիմունքներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես հիմնարար ուսումնական աղբյուր լեզվի ամբողջական յուրացման և կիրառական հմտությունների զարգացման համար։

Նորաբանությունները այն բառերն ու արտահայտություններն են, որոնք նոր են ստեղծվում կամ ներմուծվում լեզվի մեջ՝ անվանելու համար նոր երևույթներ, առարկաներ, հասկացություններ կամ տեխնոլոգիական զարգացումներ, որոնք նախկինում գոյություն չեն ունեցել կամ չեն ունեցել համապատասխան անվանում։ Դրանք կարող են ձևավորվել լեզվի ներքին հնարավորություններով՝ օրինակ բառակազմության միջոցով (արմատների, ածանցների, բառահյուսման կիրառմամբ), կամ փոխառվել այլ լեզուներից և հարմարեցվել տվյալ լեզվի հնչյունական ու քերականական համակարգին։ Նորաբանությունները հատկապես ակտիվ են զարգանում գիտության, տեխնիկայի, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և հասարակական կյանքի արագ փոփոխությունների պայմաններում, երբ լեզուն պետք է արագ արձագանքի նոր իրականություններին՝ ստեղծելով համապատասխան անվանումներ։ Օրինակ՝ համակարգիչ, բջջային հեռախոս, համացանց, հավելված և այլ նմանատիպ բառեր ժամանակին եղել են նորաբանություններ։ Ժամանակի ընթացքում որոշ նորաբանություններ կարող են դառնալ ընդհանուր գործածական և մտնել լեզվի հիմնական բառապաշարի մեջ՝ կորցնելով իրենց «նոր» բնույթը, մինչդեռ որոշները կարող են մնալ մասնագիտական կամ սահմանափակ կիրառության շրջանակներում։

Անգլերենի հայերեն ինքնուսույց /Փորձնական տարբերակ/- Արսեն Մարտիրոսյան աշխատությունը նախատեսված է անգլերեն լեզուն ինքնուրույն սովորելու համար հայախոս ընթերցողների համար և կառուցված է այնպես, որ սկսնակ կամ տարրական մակարդակի սովորողը աստիճանաբար կարողանա յուրացնել լեզվի հիմնական քերականական կառուցվածքները, բառապաշարը և հաղորդակցական հմտությունները՝ առանց ուսուցչի անմիջական օգնության, որտեղ նյութը ներկայացվում է պարզ բացատրություններով, օրինակներով և վարժություններով, որոնք օգնում են ամրապնդել տեսական գիտելիքները գործնական կիրառության միջոցով, իսկ փորձնական տարբերակ լինելու հանգամանքը ենթադրում է, որ գիրքը կարող է ներառել ուսումնական մեթոդների փորձարկում և քայլ առ քայլ մոտեցում լեզվի ուսուցմանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով հայերեն բացատրությունների միջոցով անգլերենի ընկալումը հեշտացնելուն և սովորողի համար ուսուցման գործընթացը մատչելի դարձնելուն։

Գիրքը ընդգրկում է՝ լեզվական հաղորդակցության հիմնական հասկացությունները և մոդելները, խոսողի և լսողի դերերը հաղորդակցման գործընթացում, հաղորդակցության լեզվական և արտալեզվական բաղադրիչները, տեղեկատվության փոխանցման մեխանիզմները և արդյունավետության պայմանները, հաղորդակցական իրավիճակների տեսակները և դրանց լեզվական առանձնահատկությունները։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հաղորդակցագիտության ուսանողների համար, լրագրության և հանրային կապերի մասնագետների համար, դասախոսների և հետազոտողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են խոսքի ազդեցության և հաղորդակցման գործընթացների ուսումնասիրությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը տալիս է լեզվական հաղորդակցության գիտական հիմքերի ամբողջական պատկերացում՝ ընդգծելով լեզվի դերը որպես սոցիալական փոխազդեցության հիմնական միջոց։

Հայոց լեզու և հայ գրականություն 1-ին մաս դպրոցական ուսումնական դասագիրք է, որը նախատեսված է հայոց լեզվի և գրականության հիմունքների ուսուցման համար և ընդգրկում է լեզվական կառուցվածքի, ուղղագրության, քերականության և գրական վերլուծության հիմնական թեմաները։ Գրքում ներկայացվում են հայոց լեզվի բառային կազմը, խոսքի մասերը, նախադասության կառուցվածքը, ինչպես նաև ուղղագրական և կետադրական կանոնները՝ մատչելի և համակարգված ձևով։ Գրականության բաժնում ընդգրկված են տարբեր հեղինակների ստեղծագործություններից հատվածներ, որոնց միջոցով աշակերտները ծանոթանում են հայ գրականության հիմնական ուղղություններին, կերպարներին և գաղափարներին։ Աշխատության նպատակն է զարգացնել լեզվական գրագիտությունը, ընթերցանության հմտությունները և վերլուծական մտածողությունը՝ միաժամանակ ամրապնդելով ազգային մշակույթի և գրական ժառանգության իմացությունը։ Դասագիրքը կարևոր կրթական աղբյուր է դպրոցական ծրագրի շրջանակում հայերեն լեզվի և գրականության ուսուցման համար։

Գիրքը ընդգրկում է՝ ժամանակակից հայերենի կառուցվածքային հիմունքները, հնչյունաբանական, ձևաբանական և շարահյուսական համակարգերի տեսական նկարագրությունը, լեզվի զարգացման ընդհանուր օրենքներն ու առանձնահատկությունները, բառային կազմի և իմաստային համակարգի հիմնական խնդիրները, հայերենի գիտական ուսումնասիրության մեթոդաբանական մոտեցումները։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, գիտական աշխատողների և հետազոտողների համար, ինչպես նաև հայերենի կառուցվածքով խորությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը համարվում է հայերեն լեզվաբանության կարևոր տեսական հիմքերից մեկը՝ ապահովելով ժամանակակից հայերենի համակարգված և գիտական նկարագրություն։

Գիրքը ներկայացնում է հռետորության պատմական զարգացումը՝ սկսած հին հունական և հռոմեական դպրոցներից մինչև ժամանակակից հանրային խոսքի մշակույթը՝ անդրադառնալով դասական մտածողների գաղափարներին և դրանց արդիական նշանակությանը։ Աշխատությունում մանրամասն վերլուծվում են խոսքի կառուցվածքային տարրերը՝ ներածություն, հիմնական մաս և եզրակացություն, ինչպես նաև փաստարկման, հակափաստարկման և համոզման մեթոդները։ Հեղինակը հատուկ ուշադրություն է դարձնում լեզվական միջոցների՝ ոճական հնարքների, արտահայտչականության և ինտոնացիայի դերին, ինչպես նաև ոչ վերբալ հաղորդակցության՝ ժեստերի, դիմախաղի և ձայնի կիրառմանը։ Գիրքը ներառում է նաև գործնական խորհուրդներ հանրային ելույթների պատրաստման, վախի հաղթահարման և լսարանի հետ արդյունավետ կապ հաստատելու համար՝ դարձնելով այն օգտակար թե՛ ուսանողների, թե՛ դասախոսների, իրավաբանների, քաղաքական գործիչների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են կատարելագործել իրենց խոսքի արվեստը։

Գիրքը ընդգրկում է՝ արեւմտահայ գրական լեզվի քերականական հիմունքները, ուղղագրության և ձևաբանության հիմնական կանոնները, շարահյուսական կառուցվածքների պարզ և համակարգված ներկայացում, բառապաշարի և լեզվական ճիշտ կիրառության առանձնահատկությունները, գործնական վարժություններ՝ լեզվական հմտությունների ամրապնդման համար։ Այն օգտակար է՝ արեւմտահայերեն սովորողների համար, ուսուցիչների և դասավանդողների համար, սփյուռքահայ կրթական հաստատությունների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են պահպանել և զարգացնել արեւմտահայ գրական լեզվի իմացությունը։ Ընդհանուր առմամբ, ձեռնարկը նպաստում է արեւմտահայերեն գրական լեզվի ճիշտ, կանոնակարգված և գործնական կիրառմանը՝ ապահովելով դրա ուսուցման արդյունավետ մեթոդական հիմք։

Այստեղ ներկայացվում են՝ բանավոր թարգմանության տեսական հիմքերը, ուսուցման ժամանակակից մեթոդներ և մոտեցումներ, գործնական վարժություններ ու առաջադրանքներ, հիշողության, ուշադրության և արագ արձագանքի զարգացման տեխնիկաներ, ինչպես նաև թարգմանչի մասնագիտական հմտությունների ձևավորման փուլերը։ Գիրքը հատկապես օգտակար է՝ լեզվաբանական և թարգմանչական մասնագիտությամբ ուսանողների համար, դասախոսների և վերապատրաստողների համար, ինչպես նաև նրանց, ովքեր ցանկանում են զարգացնել բանավոր թարգմանության իրենց կարողությունները (սինխրոն կամ հաջորդական թարգմանություն)։ Ընդհանուր առմամբ, այս ձեռնարկը համատեղում է տեսությունը և պրակտիկան՝ օգնելով սովորողներին համակարգված ձևով տիրապետել բանավոր թարգմանության արվեստին։

Հայոց լեզու և հայ գրականություն 2-րդ մաս դպրոցական ուսումնական դասագիրք է, որը նախատեսված է հայոց լեզվի և հայ գրականության ուսուցման շարունակական փուլում՝ խորացնելով նախորդ մասում ստացած գիտելիքները և զարգացնելով լեզվական ու գրական վերլուծական հմտությունները։ Գրքում ընդլայնվում են քերականական թեմաները՝ ներառելով խոսքի մասերի ավելի բարդ կիրառությունները, շարահյուսական կառուցվածքները, կետադրության նրբությունները և լեզվական ոճերի առանձնահատկությունները։ Գրականության բաժնում ներկայացվում են հայ դասական և ժամանակակից հեղինակների ստեղծագործություններից ավելի ծավալուն հատվածներ, որոնց միջոցով աշակերտները սովորում են խորքային վերլուծություն կատարել, հասկանալ գաղափարական շերտերը և գրական կերպարների հոգեբանական առանձնահատկությունները։ Աշխատության նպատակն է զարգացնել աշակերտների գրավոր և բանավոր խոսքը, ընթերցանության մշակույթը և քննադատական մտածողությունը՝ միաժամանակ ամրապնդելով ազգային գրական ժառանգության գիտակցումը։

Գիրքը ներկայացնում է՝ գրաբարի նախադասության կառուցվածքային առանձնահատկությունները, բառերի դասավորության (շարադասության) հիմնական օրինաչափությունները, շարադասության կապը իմաստի և ոճի հետ, V դարի գրավոր աղբյուրներում հանդիպող լեզվական ձևերի վերլուծություն, գրաբարի շարահյուսական համակարգի ընդհանուր բնութագիրը։ Այն օգտակար է՝ հայագիտության և լեզվաբանության ուսանողների համար, դասական հայերենի հետազոտող մասնագետների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր հետաքրքրված են գրաբարի կառուցվածքով և պատմական լեզվաբանությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը կարևոր ներդրում է գրաբարի շարադասության գիտական ուսումնասիրության մեջ՝ բացահայտելով V դարի հայերեն լեզվի կառուցվածքային առանձնահատկությունները։

Խոսքը և հաղորդակցումը մարդու հիմնական սոցիալական գործառույթներից են, որոնց միջոցով մարդիկ արտահայտում են իրենց մտքերը, զգացմունքները, ցանկությունները և տեղեկատվությունը՝ փոխանակվելով միմյանց հետ տարբեր ձևերով։ Խոսքը լեզվի գործնական կիրառությունն է, որն իրականացվում է բանավոր կամ գրավոր ձևով և հիմնված է լեզվական կանոնների ու կառուցվածքների վրա, մինչդեռ հաղորդակցումը ավելի լայն հասկացություն է և ներառում է ոչ միայն խոսքային, այլ նաև ոչ խոսքային միջոցներ՝ ինչպիսիք են ժեստերը, դիմախաղը, ինտոնացիան, մարմնի լեզուն և խորհրդանշական նշանները։ Հաղորդակցման գործընթացը բաղկացած է հաղորդողից, հաղորդագրությունից, հաղորդման միջոցից և ստացողից, և այն կարող է լինել երկկողմանի կամ բազմակողմանի՝ կախված իրավիճակից։ Այս գործընթացը կարևոր դեր ունի հասարակական կյանքի բոլոր ոլորտներում՝ կրթության, աշխատանքի, մշակույթի և միջանձնային հարաբերությունների մեջ, քանի որ արդյունավետ հաղորդակցումը նպաստում է փոխըմբռնմանը, համագործակցությանը և սոցիալական կապերի ամրապնդմանը։

Շարունակելով շարքի առաջին հատորի գաղափարական ուղղությունը՝ խորությամբ ներկայացնում է խոսքի մշակույթի և ոճագիտության տեսական հիմքերը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով խոսքի կառուցվածքային, գործառական և հաղորդակցական կողմերին։ Գիրքը քննարկում է լեզվի և խոսքի փոխհարաբերությունը, խոսքի մշակույթի հիմնական չափանիշները՝ ճշտություն, հստակություն, արտահայտչականություն և համապատասխանություն հաղորդակցական իրավիճակին, ինչպես նաև ոճական համակարգի ձևավորման սկզբունքները տարբեր գործառական ոլորտներում։ Հեղինակը վերլուծում է նաև խոսքի տեսության հիմնարար հասկացությունները՝ ներառյալ տեքստի կառուցվածքը, իմաստային կապերը, ոճական շերտավորումը և լեզվական միջոցների ընտրության տրամաբանությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դրանք ազդում խոսքի արդյունավետության վրա։ Աշխատությունում հատուկ ուշադրություն է դարձվում գրական, գիտական, պաշտոնական և խոսակցական ոճերի տարբերակմանն ու կիրառական առանձնահատկություններին՝ ընդգծելով դրանց գործնական նշանակությունը հանրային հաղորդակցության մեջ։ Գիրքը նախատեսված է բանասերների, լեզվաբանների, ուսանողների, լրագրողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր զբաղվում են խոսքի մշակմամբ և լեզվական հաղորդակցության կատարելագործմամբ՝ ծառայելով որպես տեսական և գործնական կարևոր ուղեցույց։

Հայոց լեզվի ոճագիտություն-ը լեզվաբանական և լեզվաոճաբանական ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է հայոց լեզվի ոճական համակարգը, նրա զարգացման սկզբունքները և կիրառական առանձնահատկությունները տարբեր հաղորդակցական միջավայրերում, աշխատությունում բացատրվում են ոճագիտության հիմնական հասկացությունները՝ լեզվական ոճ, գործառական ոճեր, արտահայտչական միջոցներ և խոսքի կառուցման տարբեր մակարդակներ, միաժամանակ դիտարկվում են հայերենի հիմնական գործառական ոճերը՝ գիտական, պաշտոնական, հրապարակախոսական, գեղարվեստական և խոսակցական, և դրանց լեզվական առանձնահատկությունները, հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառապաշարի ընտրությանը, շարադասության կառուցվածքին, արտահայտչականության միջոցներին և խոսքի ազդեցության ուժին, աշխատությունը նաև վերլուծում է ոճական շեղումների և լեզվական սխալների պատճառները, նպատակ ունենալով զարգացնել գրագետ, ճշգրիտ և արտահայտիչ խոսք ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր հաղորդակցության մեջ։

Հայերենի կետադրություն-ը լեզվաբանական և ուսումնական բնույթի ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է հայերենում կետադրական նշանների կիրառման կանոնները, դրանց գործառույթները և ճիշտ օգտագործման սկզբունքները գրավոր խոսքում, աշխատությունում համակարգված ձևով բացատրվում են հիմնական կետադրական նշանները՝ ստորակետ, կետ, միջակետ, վերջակետ, գծիկ, փակագծեր, չակերտներ և այլ նշաններ, ինչպես նաև դրանց կիրառման տարբեր իրավիճակները պարզ և բարդ նախադասություններում, բարդ ստորադասական կառուցվածքներում և ուղղակի խոսքում, հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն դեպքերին, երբ կետադրությունը կարող է փոխել նախադասության իմաստը կամ ոճական երանգը, ընդգծվում են նաև հաճախ հանդիպող սխալները և դրանց ուղղման մեթոդները, միաժամանակ ներկայացվում են կետադրության ոճաբանական կողմերը՝ ինչպես այն նպաստում է խոսքի հստակությանը, տրամաբանությանը և ընթեռնելիությանը, աշխատությունը ծառայում է որպես գործնական ուղեցույց ուսանողների, ուսուցիչների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են կատարելագործել իրենց գրավոր խոսքի մշակույթը և պահպանել լեզվական ճիշտ նորմերը։

Գիրքը ներառում է՝ ֆրանսերեն հասարակական, քաղաքական, իրավական և տնտեսական տերմինների լայն ցանկ՝ հայերեն համարժեքներով, բառերի և արտահայտությունների կիրառության առանձնահատկություններ, արդի քաղաքական ու հասարակական լեզվի բնորոշ բառապաշար, որոշ դեպքերում՝ համատեքստային բացատրություններ, որոնք օգնում են ճիշտ հասկանալ տերմինների իմաստը։ Այն օգտակար է՝ թարգմանիչների և լեզվաբանների համար, միջազգային հարաբերությունների և քաղաքական գիտությունների ուսանողների համար, լրագրողների և վերլուծաբանների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր աշխատում են ֆրանսերեն հասարակական-քաղաքական տեքստերի հետ։ Ընդհանուր առմամբ, այս բառարանը կարևոր գործիք է մասնագիտական հաղորդակցության և ճշգրիտ թարգմանության ապահովման համար տվյալ ոլորտում։

Գիրքը ներկայացնում է արևելահայ և արևմտահայ գրական լեզուների քերականական առանձնահատկությունները, համեմատելով նրանց ձևաբանական, բառարանային, շարահյուսական և սեմանտիկ տարրերը։ Աշխատությունը նախատեսված է ոչ միայն լեզվաբանների, այլև ուսանողների ու մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են հայերենի տարբեր բարբառների միջեւ կապերի ու տարբերությունների վերլուծությամբ։ Հիմնական թեմաները․ Արևելահայերենի և արևմտահայերենի քերականական կառուցվածքի համեմատություն Բառեր, բառակազմություն և բառային նշանակություններ Շարահյուսություն և նախադասական կառուցվածքներ Ֆոնետիկ և ուղղագրական առանձնահատկություններ Կիրառական լեզվաբանական տարբերությունների ազդեցությունը գրականության և հաղորդակցության վրա Գրքի առանձնահատկությունները․ Համակողմանի զուգադրական մոտեցում հայ երկու հիմնական բարբառների միջև Հարմար է լեզվաբանների, ուսուցիչների և հայերենի սիրահարների համար Ներկայացնում է տեսական մոտեցումներ և գործնական օրինակներ Օգնում է հասկանալ բարբառային տարբերությունների ազդեցությունը գրական լեզվին և հաղորդակցությանը