Զանգվածները և զանգվածային բռնությունները․ Օսմանյան կայսրության մուսուլման բնակչության մասնակցությունը Հայոց ցեղասպանությանը

Культура

Այս գիրքը ներկայացնում է նշանավոր հայ նկարիչ, ծաղրանկարիչ և գրաֆիկ Ալեքսանդր Սարուխանի ստեղծագործական ուղին, արվեստագիտական ժառանգությունն ու մշակութային ներդրումը՝ անդրադառնալով նրա կյանքի կարևոր փուլերին, գեղարվեստական մտածողությանը, ստեղծագործական ոճի առանձնահատկություններին, թեմատիկ բազմազանությանը և կերպարվեստում կիրառած արտահայտչամիջոցներին։ Աշխատությունը վերլուծում է հեղինակի ստեղծագործություններում արտացոլված հասարակական, քաղաքական և մշակութային իրողությունները, ներկայացնում է նրա ծաղրանկարների, նկարազարդումների, գրաֆիկական աշխատանքների և գեղանկարչական գործերի գաղափարական ու գեղագիտական արժեքը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հայկական արվեստի զարգացման վրա։ Գիրքը նախատեսված է արվեստաբանների, մշակութաբանների, ուսանողների, նկարիչների, ինչպես նաև բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հայկական կերպարվեստի պատմությամբ, գրաֆիկական արվեստով և Ալեքսանդր Սարուխանի ստեղծագործական ժառանգությամբ։

Право

Այս աշխատությունը նվիրված է դատական նախադեպի՝ որպես իրավունքի աղբյուրի տեսական և գործնական նշանակության ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության և տարբեր երկրների իրավական համակարգերի համեմատական վերլուծության հիման վրա։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել դատական որոշումների իրավաստեղծ և իրավամեկնաբանման նշանակությունը, պարզել դրանց տեղը իրավունքի աղբյուրների համակարգում և համեմատել տարբեր իրավական ավանդույթներում նախադեպի ձևավորման ու կիրառման առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը հատուկ ուշադրություն է դարձնում անգլո-ամերիկյան և ռոմանագերմանական իրավական համակարգերի տարբերություններին, քանի որ առաջինում դատական նախադեպը պատմականորեն հանդես է գալիս որպես իրավունքի կարևոր աղբյուր, մինչդեռ երկրորդում առաջնային նշանակությունը սովորաբար տրվում է օրենքին և այլ նորմատիվ իրավական ակտերին։ ՀՀ-ի պարագայում հարցը հատկապես հետաքրքիր է դատական իշխանության զարգացման և դատական պրակտիկայի միատեսակության ապահովման տեսանկյունից։ Ատենախոսությանը նվիրված մատենագիտական աղբյուրը նշում է, որ 2005 թվականի սահմանադրական փոփոխություններով Վճռաբեկ դատարանին վերապահվել էր օրենքի միատեսակ կիրառությունն ապահովելու առաքելությունը, ինչը կարևոր փուլ էր հայկական իրավական համակարգում դատական նախադեպի դերի վերաիմաստավորման համար։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել Վճռաբեկ դատարանի որոշումների իրավական նշանակությունը, դրանցում արտահայտված իրավական դիրքորոշումների ազդեցությունը ստորադաս դատարանների գործունեության վրա և դատական պրակտիկայի միասնականության ապահովման մեխանիզմները։ Առանձին և կարևոր տեղ է զբաղեցնում Սահմանադրական դատարանի որոշումների ուսումնասիրությունը։ ՀՀ Սահմանադրական դատարանը նշում է, որ իր ըստ էության կայացված որոշումները պարտադիր են պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների, պաշտոնատար անձանց, ինչպես նաև ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց համար ամբողջ Հանրապետության տարածքում։ Միաժամանակ Սահմանադրական դատարանի իրավական դիրքորոշումների վերաբերյալ իր որոշումներում ընդգծվում է դրանց պաշտոնական բնույթը, համընդհանուր իրավական հետևանքները, իրավական անորոշության վերացման նշանակությունը և նախադեպային բնույթը։ Այս հանգամանքը ցույց է տալիս, որ հայկական իրավական համակարգում դատական նախադեպի հարցը չի սահմանափակվում դասական անգլիական stare decisis մոդելի մեխանիկական կիրառմամբ, այլ ունի յուրահատուկ սահմանադրաիրավական դրսևորումներ։ Աշխատությունում կարող են համեմատվել նաև տարբեր երկրների մոտեցումները՝ ուսումնասիրվելով այն հարցը, թե ինչ պայմաններում է բարձրագույն դատարանի որոշումը դառնում պարտադիր կամ ազդեցիկ հետագա դատական գործերի համար, ինչ սահմաններում կարող է դատարանը զարգացնել իրավական նորմի մեկնաբանությունը և որտեղ է անցնում դատական մեկնաբանության ու դատական իրավաստեղծ գործունեության սահմանը։ Կարևոր թեմա է նաև դատական նախադեպի հարաբերակցությունը օրենքի, իրավական սովորույթի, իրավական դոկտրինի և այլ իրավական աղբյուրների հետ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ այն առավելություններին, որոնք նախադեպային մոտեցումը կարող է ապահովել՝ իրավունքի կիրառման միասնականություն, իրավական անորոշության նվազեցում, նոր իրավահարաբերությունների արագ կարգավորում և օրենքի գործնական մեկնաբանության զարգացում։ Միաժամանակ կարող են ուսումնասիրվել հնարավոր խնդիրները՝ դատական իշխանության կողմից իրավաստեղծ գործունեության ընդլայնման, դատավորների հայեցողության սահմանների, տարբեր դատարանների մոտեցումների անհամապատասխանության և իրավական կանխատեսելիության ապահովման հետ կապված հարցերը։ Իրավահամեմատական մեթոդի կիրառումը հնարավորություն է տալիս գնահատել Հայաստանի մոդելի առանձնահատկությունները այլ երկրների փորձի համատեքստում և պարզել, թե որ մեխանիզմները կարող են նպաստել դատական պրակտիկայի արդյունավետության ու միասնականության բարձրացմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է նաև անդրադառնալ իրավական համակարգերի զարգացման պատմական առանձնահատկություններին, քանի որ նախադեպի դերը մեծապես պայմանավորված է տվյալ երկրի իրավական ավանդույթներով, սահմանադրական կառուցվածքով և դատարանների ինստիտուցիոնալ դիրքով։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել իրավաբաններին, դատավորներին, փաստաբաններին, իրավունքի տեսությամբ զբաղվող հետազոտողներին, սահմանադրագետներին և իրավաբանական բուհերի ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, այն հնարավորություն է տալիս դատական նախադեպը դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին դատական որոշում, այլև որպես իրավական համակարգի զարգացման, օրենքի միասնական կիրառման և իրավական նորմերի մեկնաբանման կարևոր գործիք՝ միաժամանակ բացահայտելով ՀՀ իրավական համակարգի և այլ երկրների նախադեպային մոդելների միջև առկա նմանություններն ու տարբերությունները։

Экономика

Ֆինանսատնտեսագիտական և տեղական ինքնակառավարման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում համայնքային ծախսերի կառավարման համակարգի ուսումնասիրությանը, առկա հիմնախնդիրների բացահայտմանը և ֆինանսական ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղիներին։ Քննության են առնվում համայնքային բյուջեների ձևավորման ու կատարման սկզբունքները, տեղական ինքնակառավարման մարմինների ֆինանսական լիազորությունները և համայնքային ծախսերի դերը բնակչությանը մատուցվող հանրային ծառայությունների ապահովման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համայնքային ծախսերի կառուցվածքին, դրանց պլանավորման, բաշխման, ֆինանսավորման և վերահսկողության մեխանիզմներին։ Վերլուծվում են համայնքների ֆինանսական ինքնուրույնության, սեփական եկամուտների սահմանափակության, պետական բյուջեից տրամադրվող փոխանցումների և ֆինանսական միջոցների նպատակային օգտագործման հետ կապված հիմնախնդիրները։ Քննարկվում են նաև համայնքային ենթակառուցվածքների զարգացման, կոմունալ ծառայությունների կազմակերպման, սոցիալական ծրագրերի ֆինանսավորման և կապիտալ ներդրումների առաջնահերթությունների որոշման հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են ծրագրային բյուջետավորման, ծախսերի արդյունավետության գնահատման, ֆինանսական հաշվետվողականության, ներքին վերահսկողության և մասնակցային բյուջետավորման մեխանիզմների կիրառման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում համայնքային ֆինանսների կառավարման թափանցիկության բարձրացմանը, տեղական բյուջեների կայունության ապահովմանը, միջհամայնքային զարգացման անհամաչափությունների նվազեցմանը և հանրային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հանրային ֆինանսների, համայնքային կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, բյուջետային քաղաքականության և Հայաստանի տարածքային զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Литература

Հրատարակությունը բարոյադաստիարակչական պատմությունների բազմահատոր ժողովածուի հինգերորդ հատորն է՝ նախատեսված երեխաների և պատանիների բարոյական ու մտավոր զարգացմանը նպաստելու համար։ Գրքի գաղափարական ուղղվածությունը հիմնված է պատմողական գրականության միջոցով մարդկային դրական հատկանիշների և հասարակական վարքի սկզբունքների փոխանցման վրա։ Նմանատիպ պատմություններում հերոսների գործողությունների, նրանց կայացրած որոշումների և դրանց հետևանքների միջոցով ընթերցողին ներկայացվում են ազնվության, բարության, աշխատասիրության, ճշմարտախոսության, համեստության, փոխօգնության և պատասխանատվության արժեքները։ Պատմությունների դաստիարակչական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ բարոյական գաղափարները մատուցվում են հասկանալի պատմողական ձևով՝ խթանելով երեխայի հետաքրքրությունը, երևակայությունը և ինքնուրույն դատողությունը։ Ժողովածուն արտացոլում է 19-րդ դարի հայ կրթական ու գրական միջավայրում տարածված այն մոտեցումը, ըստ որի ընթերցանությունը պետք է նպաստի ոչ միայն գիտելիքների ձեռքբերմանը, այլև անձի բնավորության և բարոյական նկարագրի ձևավորմանը։ Մխիթարյան միաբանության հրատարակչական գործունեության շրջանակում լույս տեսած այս հատորը կարևոր է հայ մանկական գրականության, թարգմանական գրականության և դաստիարակչական հրատարակությունների պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն նաև վկայում է պատանի ընթերցողների համար նախատեսված հայերեն գրականության զարգացման մասին։

Экономика

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է ներդրումային ռիսկերի գնահատման և կանխատեսման մեթոդաբանական ու գործնական հիմնախնդիրների վերլուծությանը Հայաստան-ի տնտեսության պայմաններում։ Աշխատությունում դիտարկվում են ներդրումային միջավայրի վրա ազդող հիմնական տնտեսական, ֆինանսական, քաղաքական և ինստիտուցիոնալ գործոնները, որոնք կարող են պայմանավորել ներդրումային նախագծերի արդյունավետության և եկամտաբերության փոփոխությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկերի նույնականացման, չափման և կառավարման ժամանակակից մեթոդներին՝ ներառյալ վիճակագրական մոդելավորումը, սցենարային վերլուծությունը, զգայունության գնահատումը և կանխատեսման գործիքները։ Քննարկվում են նաև արտաքին տնտեսական ցնցումների, ֆինանսական շուկաների տատանումների և կարգավորող միջավայրի փոփոխությունների ազդեցությունը ներդրումային որոշումների վրա։ Աշխատությունը նպատակ ունի մշակել մոտեցումներ, որոնք կօգնեն բարձրացնել ներդրումային նախագծերի հուսալիությունը, նվազեցնել անորոշության ազդեցությունը և նպաստել տնտեսության կայուն զարգացմանն ու ներդրումային գրավչության աճին։

Экономика

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության զբոսաշրջային կազմակերպություններում ներքին վերահսկողության և աուդիտի համակարգերի կատարելագործման հիմնահարցերին՝ ուսումնասիրելով դրանց դերը կազմակերպությունների ֆինանսական կայունության, արդյունավետ կառավարման և ռիսկերի նվազեցման գործում։ Աշխատության մեջ ներքին վերահսկողությունը դիտարկվում է որպես կառավարման կարևոր բաղադրիչ, որի միջոցով հնարավոր է վերահսկել ֆինանսական և գործառնական գործընթացները, կանխել սխալներն ու չարաշահումները, ապահովել ռեսուրսների նպատակային օգտագործումը և բարձրացնել կազմակերպության գործունեության թափանցիկությունը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում զբոսաշրջային կազմակերպությունների գործունեության առանձնահատկություններին՝ հաշվի առնելով ծառայությունների բազմազանությունը, հաճախորդների հետ ֆինանսական հարաբերությունների առանձնահատկությունները, սեզոնայնությունը, գործընկերային կապերը և եկամուտների ու ծախսերի կառավարման խնդիրները։ Գիրքը ներկայացնում է ներքին վերահսկողության կառուցվածքը, դրա հիմնական տարրերը, վերահսկողական ընթացակարգերը, պատասխանատվության բաշխման սկզբունքները և տեղեկատվական հոսքերի կազմակերպումը։ Աուդիտի շրջանակում ուսումնասիրվում են ֆինանսական հաշվետվությունների ստուգման, ներքին գործընթացների գնահատման, ռիսկերի բացահայտման և վերահսկողության արդյունավետության վերլուծության մեթոդները։ Հեղինակը կարևորում է աուդիտի և ներքին վերահսկողության փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են աուդիտորական արդյունքները օգտագործվել կառավարման համակարգի թերությունների բացահայտման և դրանց վերացման համար։ Աշխատության գործնական ուղղվածությունը դրսևորվում է զբոսաշրջային կազմակերպություններում վերահսկողության համակարգի բարելավման հնարավորությունների ուսումնասիրությամբ՝ ներառելով ռիսկերի կառավարման, փաստաթղթավորման, հաշվապահական հաշվառման, ներքին աուդիտի կազմակերպման և կառավարման տեղեկատվական համակարգերի կատարելագործման հարցերը։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառմանը, վերահսկողական գործընթացների ավտոմատացմանը և կազմակերպության գործունեության նկատմամբ շարունակական վերահսկողության ապահովմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել զբոսաշրջային կազմակերպությունների ղեկավարների, ֆինանսական և հաշվապահական ծառայությունների աշխատակիցների, ներքին և արտաքին աուդիտորների, տնտեսագետների, կառավարման մասնագետների, ինչպես նաև զբոսաշրջության և ֆինանսների ոլորտների ուսանողների ու հետազոտողների համար։