Земельные дачи Эриванской губернии

Социология

Աշխատանքը նվիրված է սոցիալ-հոգեբանական մթնոլորտի դերի ուսումնասիրությանը անցումային շրջանի արտադրական մենեջմենթում։ Հետազոտության կենտրոնում կազմակերպության աշխատակիցների միջև ձևավորվող հարաբերություններն են, փոխվստահությունը, համագործակցությունը, հաղորդակցությունը, առաջնորդության ոճը և դրանց ազդեցությունը կառավարման ու արտադրական գործընթացների արդյունավետության վրա։ Անցումային շրջանը դիտարկվում է որպես կազմակերպական փոփոխությունների, կառավարման մեխանիզմների վերափոխման, նոր տնտեսական պայմաններին հարմարվելու և աշխատակիցների դերերի ու պատասխանատվությունների փոփոխության փուլ, որի ընթացքում սոցիալ-հոգեբանական գործոնները կարող են էապես ազդել կազմակերպության կայունության վրա։ Աշխատանքը կարող է ուսումնասիրել աշխատակիցների մոտիվացիայի, սթրեսի, անորոշության ընկալման, դիմադրության և փոփոխություններին հարմարվելու խնդիրները, ինչպես նաև դրանց կապը աշխատանքի արտադրողականության և կազմակերպական վարքագծի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ղեկավարների և աշխատակիցների միջև արդյունավետ հաղորդակցության, որոշումների կայացման գործընթացում մասնակցության և աշխատակիցների նկատմամբ արդար ու կանխատեսելի վերաբերմունքի նշանակությանը։ Դրական սոցիալ-հոգեբանական մթնոլորտը կարող է նպաստել թիմային աշխատանքի ամրապնդմանը, աշխատակիցների ներգրավվածության բարձրացմանը, կոնֆլիկտների նվազեցմանը և փոփոխությունների նկատմամբ ավելի արդյունավետ հարմարմանը, մինչդեռ անբարենպաստ մթնոլորտը կարող է հանգեցնել լարվածության, աշխատանքի արդյունավետության անկման և կադրերի արտահոսքի։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն կառավարչական մեխանիզմները, որոնց միջոցով հնարավոր է ձևավորել առողջ աշխատանքային միջավայր և նվազեցնել անցումային գործընթացների բացասական սոցիալ-հոգեբանական հետևանքները։ Աշխատանքը կարևորում է նաև կազմակերպական մշակույթի, առաջնորդության և աշխատակիցների մոտիվացման փոխկապակցվածությունը՝ դիտարկելով դրանք որպես արտադրական կառավարման արդյունավետության կարևոր նախապայմաններ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել արտադրական կազմակերպությունների ղեկավարների, մենեջերների և մարդկային ռեսուրսների կառավարման մասնագետների համար՝ կազմակերպական փոփոխությունների պայմաններում արդյունավետ կառավարման և աշխատակիցների ներուժի լիարժեք օգտագործման ռազմավարություններ մշակելու նպատակով։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է պուլպիտի սկզբնական ձևերի և խոր կարիեսի բուժման կենսաբանական մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ օստեոգեն խթանիչների կիրառմամբ։ Հետազոտությունը կրում է կլինիկափորձարարական բնույթ և նպատակ ունի գնահատել այն բուժական մոտեցումները, որոնք ուղղված են ատամի պուլպայի կենսունակության պահպանմանը, վնասված հյուսվածքների վերականգնմանը և բորբոքային գործընթացի վերահսկմանը։ Ուսումնասիրության հիմքում այն մոտեցումն է, որ համապատասխան կլինիկական պայմաններում հնարավոր է ոչ միայն հեռացնել ախտահարված հյուսվածքները, այլև խթանել օրգանիզմի սեփական վերականգնողական մեխանիզմները՝ պահպանելով ատամի բնական կենսաբանական ներուժը։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել խոր կարիեսի և պուլպիտի վաղ փուլերի ախտորոշման չափանիշները, հիվանդության կլինիկական դրսևորումները և այն պայմանները, որոնց դեպքում նպատակահարմար է կենսաբանական բուժման կիրառումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում օստեոգեն խթանիչների կենսաբանական ազդեցությանը, դրանց՝ հյուսվածքների վերականգնման և կարծր հյուսվածքների ձևավորման գործընթացներին հնարավոր ազդեցությանը։ Փորձարարական հատվածում կարող են ուսումնասիրվել կիրառվող նյութերի փոխազդեցությունը կենսաբանական հյուսվածքների հետ, բորբոքային արձագանքը, վերականգնողական գործընթացների դինամիկան և ձևավորվող հյուսվածքի կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Կլինիկական ուսումնասիրության ընթացքում կարող են գնահատվել բուժման անմիջական և երկարաժամկետ արդյունքները՝ հաշվի առնելով ցավի վերացումը, պուլպայի կենսունակության պահպանումը, բուժված ատամի ֆունկցիոնալ վիճակը և հետագա բարդությունների առաջացման հաճախականությունը։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև կլինիկական և փորձարարական տվյալների համադրումը, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի հիմնավորված գնահատել կիրառվող կենսաբանական մեթոդների արդյունավետության մեխանիզմները։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ բուժական նյութերի ընտրությանը, դրանց կիրառման տեխնիկային, դոզավորմանը և բուժման ընթացքում անհրաժեշտ վերահսկողության սկզբունքներին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք կարող են ազդել բուժման արդյունքի վրա՝ ախտահարման խորությունը, պուլպայի վիճակը, բորբոքման աստիճանը, հիվանդի անհատական առանձնահատկությունները և բուժման ժամանակին իրականացումը։ Աշխատության կարևոր նշանակությունն այն է, որ այն ուսումնասիրում է ատամի կենսաբանական կառուցվածքների պահպանմանն ուղղված մոտեցումներ՝ հակադրելով դրանք այն բուժական ռազմավարություններին, որոնց դեպքում կենսունակ հյուսվածքը ամբողջությամբ հեռացվում է։ Ստացված արդյունքները կարող են նպաստել պահպանողական ստոմատոլոգիայի և կենսաբանական էնդոդոնտիայի զարգացմանը, ինչպես նաև ատամի բնական հյուսվածքների պահպանմանն ուղղված բուժական մեթոդների կատարելագործմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել ատամնաբույժ-թերապևտներին, էնդոդոնտիստներին, ստոմատոլոգիական հետազոտողներին, կենսանյութերի մասնագետներին, բժշկական բուհերի դասախոսներին և ուսանողներին։

География

Աշխատությունը նվիրված է ավտոտրանսպորտային միջոցներից առաջացող արտանետումների ազդեցության ուսումնասիրությանը Երևան և Ալավերդի քաղաքների շրջակա միջավայրի վիճակի վրա՝ ուշադրություն դարձնելով քաղաքային օդային ավազանի աղտոտման առանձնահատկություններին և երկու քաղաքներում ձևավորված պայմանների համեմատական գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում տրանսպորտային հոսքերի ինտենսիվության, ավտոմեքենաների շահագործման առանձնահատկությունների, ճանապարհային ցանցի, քաղաքաշինական կառուցվածքի և տեղանքի բնական պայմանների փոխազդեցությունն է, որը կարող է էական նշանակություն ունենալ աղտոտիչների տարածման ու կուտակման գործընթացներում։ Քննության են առնվում ավտոտրանսպորտի գործունեության հետևանքով մթնոլորտային օդ ներթափանցող հիմնական աղտոտիչների ընդհանուր բնույթը, դրանց տարածական և ժամանակային փոփոխականությունը, ինչպես նաև երթևեկության ծանրաբեռնվածության ու օդի որակի միջև հնարավոր կապերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում քաղաքների ռելիեֆային և օդերևութաբանական պայմաններին, քանի որ քամու ուղղությունը և արագությունը, ջերմաստիճանային պայմանները, տեղանքի կառուցվածքն ու կառուցապատման խտությունը կարող են ազդել արտանետումների ցրման և քաղաքային տարածքում դրանց հարաբերական կուտակման վրա։ Երևանը և Ալավերդին դիտարկվում են որպես տարբեր քաղաքաշինական, աշխարհագրական և տնտեսական առանձնահատկություններ ունեցող բնակավայրեր, ինչը հնարավորություն է տալիս համեմատական մոտեցմամբ բացահայտելու տրանսպորտային գործոնի նշանակությունը ընդհանուր էկոլոգիական իրավիճակի ձևավորման մեջ։ Ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել օդի որակի ցուցանիշների, երթևեկության ինտենսիվության և տարածքային տարբերությունների համադրական վերլուծություն՝ առանձնացնելով առավել ծանրաբեռնված ճանապարհային հատվածներն ու հնարավոր բնապահպանական ռիսկերի գոտիները։ Կարևորվում է նաև ավտոտրանսպորտային աղտոտման հարաբերակցությունը քաղաքային միջավայրի վրա ազդող այլ մարդածին աղբյուրների հետ, որպեսզի հնարավոր լինի առավել ամբողջական գնահատել յուրաքանչյուր գործոնի նշանակությունը։ Հետազոտության արդյունքների տեսական և կիրառական նշանակությունը կապված է քաղաքային բնապահպանական կառավարման, օդի որակի մշտադիտարկման, տրանսպորտային համակարգի բարելավման և քաղաքաշինական պլանավորման համար գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների ձևավորման հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է քաղաքային էկոլոգիայի, տրանսպորտային բնապահպանության և շրջակա միջավայրի գնահատման մոտեցումները՝ քաղաքային տարածքներում ավտոտրանսպորտային ծանրաբեռնվածության բնապահպանական հետևանքները բացահայտելու նպատակով։

Психология

Աշխատությունը նվիրված է օժտված երեխաների միջանձնային հարաբերությունների հոգեբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով նրանց սոցիոմետրական կարգավիճակի և հավակնությունների մակարդակի փոխկապակցվածությանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են օժտված երեխաների սոցիալական փոխհարաբերությունները հասակակիցների խմբում, նրանց դիրքը խմբային կառուցվածքում, ընդունվածության և մերժվածության դրսևորումները, ինչպես նաև սեփական կարողությունների և հաջողությունների վերաբերյալ պատկերացումների ազդեցությունը հաղորդակցական վարքի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հավակնությունների մակարդակի ձևավորման և փոփոխության հոգեբանական մեխանիզմներին, դրա կապին ինքնագնահատականի, ինքնադրսևորման, մրցակցության, սոցիալական հարմարման և հասակակիցների հետ փոխհարաբերությունների հետ։ Աշխատանքում քննարկվում են նաև այն հոգեբանական պայմանները, որոնք կարող են նպաստել օժտված երեխաների սոցիալականացմանը, միջանձնային հարաբերությունների բարելավմանը և նրանց ներուժի առավել լիարժեք իրացմանը։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է մանկավարժների, հոգեբանների և ծնողների կողմից երեխայի անհատական առանձնահատկությունների հաշվառումը՝ բարենպաստ սոցիալական և կրթական միջավայր ձևավորելու նպատակով։ Ներկայացվող մոտեցումները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ օժտված երեխաների հետ հոգեբանական աջակցության, խմբային փոխհարաբերությունների կարգավորման, սոցիալական հմտությունների զարգացման և կրթական գործընթացի արդյունավետ կազմակերպման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մանկական և կրթական հոգեբանությամբ զբաղվող մասնագետներին, մանկավարժներին, դպրոցական հոգեբաններին, հետազոտողներին, ուսանողներին և օժտված երեխաների զարգացման հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ծնողներին։

Литература

Այս աշխատությունը նվիրված է Վիլյամ Գոլդինգի ստեղծագործության փիլիսոփայական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով նրա վեպերում մարդու բնության, բարու և չարի, բարոյական ընտրության, ազատության, պատասխանատվության և հասարակության կառուցվածքի վերաբերյալ բարձրացված հարցերի վրա։ Հետազոտության հիմքում Գոլդինգի գրական աշխարհընկալման վերլուծությունն է, որտեղ մարդը հաճախ ներկայացվում է բարդ ներքին հակասությունների մեջ՝ քաղաքակրթական նորմերի և բնազդային մղումների, անհատական ցանկությունների և հասարակական պատասխանատվության միջև։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել հեղինակի ստեղծագործությունների սյուժետային և կերպարային համակարգերը՝ բացահայտելու համար դրանցում առկա փիլիսոփայական գաղափարներն ու խորհրդանշական շերտերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես են մեկուսացումը, վտանգը, իշխանության համար պայքարը, վախը և սոցիալական վերահսկողության թուլացումը ազդում մարդու վարքագծի վրա և բացահայտում նրա ներքին հակասությունները։ Գոլդինգի արձակում հասարակությունը հաճախ հանդես է գալիս որպես քաղաքակրթական կարգի և բարոյական սահմանափակումների համակարգ, որի խախտումը կարող է հանգեցնել բռնության, քաոսի և մարդկային վարքի մութ կողմերի դրսևորմանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև հեղինակի խորհրդանշական պատկերներին և առասպելական կամ աստվածաշնչյան ակնարկներին, որոնք խորացնում են նրա ստեղծագործությունների գաղափարական բովանդակությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մարդու և հասարակության փոխհարաբերությանը, քանի որ Գոլդինգի փիլիսոփայական մտածողության մեջ անհատական բարոյականությունը սերտորեն կապված է սոցիալական միջավայրի և հավաքական վարքի հետ։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են վերլուծվել նաև մեղքի, անմեղության, ինքնության, մահվան և հոգևոր ընտրության թեմաները, որոնք գրողի ստեղծագործություններին հաղորդում են ընդգծված էքզիստենցիալ և բարոյափիլիսոփայական բնույթ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս Գոլդինգի վեպերը դիտարկել ոչ միայն որպես գեղարվեստական պատմություններ, այլև որպես մարդու էության և քաղաքակրթության սահմանների վերաբերյալ մտորումների ձև։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել գրողի գեղարվեստական լեզվին, կերպարների հոգեբանական զարգացմանը և խորհրդանշական կառուցվածքին, որոնց միջոցով փիլիսոփայական գաղափարները վերածվում են գրական պատկերների։ Նյութը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, անգլիական գրականության մասնագետներին, փիլիսոփայական արձակի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ուսանողներին և XX դարի գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը բացահայտում է Գոլդինգի արձակի այն առանձնահատկությունը, որի շնորհիվ մարդու բնության և հասարակության մասին հիմնարար փիլիսոփայական հարցերը ներկայացվում են սյուժեի, կերպարների, խորհրդանիշների և բարոյական կոնֆլիկտների միջոցով։

Культура

Հրատարակությունը մատենագիտական և տեղեկատվական բնույթի օրացուցային տեղեկատու է, որը նվիրված է 1977 թվականի հուլիս, օգոստոս և սեպտեմբեր ամիսներին առնչվող պատմական, մշակութային, գիտական, գրական և հասարակական նշանակության հիշարժան տարեթվերի ներկայացմանը։ Ընդգրկվում են տարբեր ժամանակաշրջաններում տեղի ունեցած կարևոր իրադարձությունների տարեդարձերը, նշանավոր գործիչների ծննդյան և մահվան թվականները, ինչպես նաև գիտության, կրթության, արվեստի, գրականության և հասարակական կյանքի զարգացման հետ կապված նշանակալի տարելիցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայ ժողովրդի պատմության, ազգային մշակույթի, գրական ժառանգության և գիտական մտքի զարգացման հետ առնչվող հիշարժան ամսաթվերին։ Տեղեկատվությունը կարող է ներառել հայ և համաշխարհային ճանաչում ունեցող գրողների, գիտնականների, արվեստագետների, հասարակական ու մշակութային գործիչների կենսագրական համառոտ տվյալներ, նրանց գործունեության հիմնական ուղղությունները և պատմամշակութային նշանակությունը։ Նյութերը ներկայացվում են ժամանակագրական սկզբունքով՝ հնարավորություն տալով ընթերցողին համապատասխան ամիսների և օրերի շրջանակում գտնել անհրաժեշտ տեղեկությունները։ Կարևորվում է հիշարժան տարեթվերի համակարգված ներկայացումը, որը նպաստում է պատմական հիշողության պահպանմանը, մշակութային ժառանգության ճանաչմանը և տարբեր ժամանակաշրջանների կարևոր իրադարձությունների վերաբերյալ տեղեկությունների տարածմանը։ Հրատարակությունը կարող է օգտագործվել գրադարանային ցուցահանդեսների, թեմատիկ միջոցառումների, գրական երեկոների, հոբելյանական հանդիպումների և կրթական ծրագրերի կազմակերպման ընթացքում։ Այն նաև օգտակար տեղեկատվական աղբյուր է մատենագիտական աշխատանքների, պատմամշակութային ուսումնասիրությունների և հանրային լուսավորչական գործունեության համար։ Տեղեկատուն նախատեսված է գրադարանավարների, մատենագետների, մանկավարժների, մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների, պատմաբանների, ուսանողների և հիշարժան տարեթվերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։