Нахри, Эсмира Йакуб кызы

Нахри, Эсмира Йакуб кызы

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Գրականություն

Ախթալիի դիվանը՝ որպես VII–VIII դարերի արաբական բանաստեղծական ավանդույթի ուսումնասիրության աղբյուր

Աշխատությունը նվիրված է արաբական դասական պոեզիայի ձևավորման և զարգացման կարևորագույն ժամանակաշրջաններից մեկի՝ VII–VIII դարերի բանաստեղծական ավանդույթի ուսումնասիրությանը՝ որպես հետազոտության հիմնական նյութ օգտագործելով Ախթալիի դիվանը։ Այն անդրադառնում է արաբական գրականության պատմության այն շրջանին, երբ նախաիսլամական բանաստեղծական ժառանգությունը, իսլամի տարածման հետևանքով առաջացած հասարակական ու մշակութային փոփոխությունները և նոր գրական մտածողության ձևավորումը փոխազդում էին՝ ստեղծելով արաբական պոեզիայի հետագա զարգացման հիմքերը։ Աշխատության շրջանակում կարևոր տեղ է հատկացվում դիվանի՝ որպես բանաստեղծական ստեղծագործությունների ժողովածուի գիտական արժեքին, դրա միջոցով արաբական պոեզիայի թեմատիկ, գաղափարական և գեղարվեստական առանձնահատկությունների բացահայտմանը, ինչպես նաև ժամանակաշրջանի գրական ճաշակի, բանաստեղծական արտահայտչամիջոցների և ավանդական ձևերի ուսումնասիրությանը։ Հատուկ ուշադրության առարկա է Ախթալի ստեղծագործական ժառանգությունը, որը կարևոր տեղ է զբաղեցնում վաղ միջնադարյան արաբական գրականության մեջ և հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու այդ ժամանակաշրջանի բանաստեղծական մտածողության, լեզվական արտահայտչականության, գեղարվեստական պատկերավորման և գրական ժանրերի զարգացման մասին։ Դիվանի ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև արաբական պոեզիայի բանավոր և գրավոր ավանդույթների փոխհարաբերությունները, դասական բանաստեղծական ձևերի պահպանման ու վերափոխման գործընթացները և բանաստեղծական ստեղծագործության հասարակական նշանակությունը հասկանալու տեսանկյունից։ Աշխատությունը նպաստում է վաղ արաբական գրականության պատմական միջավայրի և մշակութային առանձնահատկությունների բացահայտմանը՝ դիտարկելով պոեզիան ոչ միայն որպես գեղարվեստական ինքնուրույն երևույթ, այլև որպես տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական հարաբերությունների, աշխարհայացքի, արժեքային համակարգի և մշակութային հիշողության արտահայտություն։ Հետազոտությունը արժեքավոր է արաբագիտության, արևելագիտության և համեմատական գրականագիտության բնագավառների մասնագետների, արաբական դասական գրականությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների և ուսանողների համար, քանի որ առաջարկում է գրական սկզբնաղբյուրի միջոցով ուսումնասիրելու արաբական բանաստեղծական ավանդույթի պատմական զարգացումը, դրա գեղարվեստական ժառանգականությունը և տեղը միջնադարյան արևելյան գրականության ընդհանուր համատեքստում։

Թարմացվել է՝ 2026-11-21
Ախթալիի դիվանը՝ որպես VII–VIII դարերի արաբական բանաստեղծական ավանդույթի ուսումնասիրության աղբյուր

Անվճար

Ալեքսանդր Շիրվանզադե Ալեքսանդր Շիրվանզադե 1858 թ․ – 1935 թ․ Ալեքսանդր Շիրվանզադեն հայ ռեալիստական արձակի մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտացոլված են հասարակության տարբեր խավերի կյանքը և սոցիալական խնդիրները։ Նա գրել է վեպեր, պատմվածքներ և դրամատիկական գործեր։ Շիրվանզադեն մեծ ուշադրություն է դարձրել մարդկային հարաբերություններին։ Նրա հերոսները հոգեբանորեն խորն են մշակված։ Նա համարձակորեն քննադատել է հասարակական անարդարությունները։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև թատերական բեմերում։ Շիրվանզադեն համարվում է հայ արձակի դասականներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հետագա գրողների ստեղծագործություններում։ Նա շարունակում է մնալ հայ գրականության կարևորագույն անուններից մեկը։ menu_book17 Տեսնել ավելին Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Տեսնել ավելին Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Տեսնել ավելին Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Տեսնել ավելին Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին