Ժամանակակից հայոց լեզվի դասընթաց

Մանկավարժություն

Այս գիրքը նվիրված է հայ նախադպրոցական մանկավարժության սկզբնավորման և զարգացման գործընթացների ուսումնասիրությանը 19-րդ դարի երկրորդ կեսին՝ ներկայացնելով հայկական կրթական մտքի ձևավորման կարևոր փուլերից մեկը։ Աշխատանքում վերլուծվում են նախադպրոցական դաստիարակության գաղափարների առաջացման նախադրյալները, մանկավարժական հայացքների ձևավորումը, կրթական հաստատությունների գործունեությունը և այդ ժամանակաշրջանի հասարակական-մշակութային պայմանների ազդեցությունը երեխաների դաստիարակության վրա։ Գրքում ներկայացվում են հայ մանկավարժական գործիչների մոտեցումները, կրթական մեթոդները և նախադպրոցական կրթության զարգացման հիմնական ուղղությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել մանկավարժների, կրթության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների, դաստիարակների, ուսանողների և հայ կրթական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Իրավաբանություն

Մարդու իրավունքներ՝ հասկացություններ, սկզբունքներ, մոտեցումներ ուսումնական-իրավագիտական ձեռնարկ է, որտեղ ներկայացվում են մարդու իրավունքների տեսական հիմքերը, հիմնական հասկացությունները և դրանց զարգացման պատմական ու փիլիսոփայական մոտեցումները։ Գրքում բացատրվում է մարդու իրավունքների գաղափարի ձևավորումը, դրանց դասակարգումը՝ քաղաքացիական, քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական և մշակութային իրավունքների համատեքստում, ինչպես նաև դրանց պաշտպանման միջազգային և ազգային մեխանիզմները։ Աշխատության մեջ հատուկ ուշադրություն է դարձվում մարդու իրավունքների հիմնական սկզբունքներին՝ համընդհանրություն, անօտարելիություն, հավասարություն և խտրականության արգելք։ Հեղինակը քննարկում է նաև մարդու իրավունքների կիրառման խնդիրները ժամանակակից հասարակություններում, իրավական պետության դերը և միջազգային իրավունքի ազդեցությունը ազգային իրավակարգերի վրա։ Գիրքը նպատակ ունի ձևավորել իրավական մտածողություն, բարձրացնել մարդու իրավունքների մասին իրազեկվածությունը և զարգացնել քննադատական մոտեցում իրավական խնդիրների նկատմամբ։

Մանկավարժություն

Սա 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի կրթական փաստաթղթային աշխատություն է, որը ներկայացնում է Լազարևի արևելյան լեզուների ինստիտուտի հատուկ դասարաններում իրականացվող ուսուցման ընդհանուր տեսությունը և կազմակերպման առանձնահատկությունները որոշակի ուսումնական տարվա շրջանակում։ Աշխատության մեջ արտացոլվում է ինստիտուտի ուսումնական գործընթացի կառուցվածքը՝ ընդգրկելով արևելյան լեզուների դասավանդման մեթոդները, ուսումնական պլանների բովանդակությունը, դասավանդվող առարկաների համակարգը և ուսանողների պատրաստման մակարդակի գնահատման մոտեցումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական և հումանիտար կրթության համադրությանը, որտեղ լեզվի ուսուցումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես քերականական և բառապաշարային գիտելիքների փոխանցում, այլ նաև որպես մշակութային և պատմական գիտելիքների յուրացման միջոց։ Նյութում արտացոլվում է նաև ուսուցման կազմակերպման ավանդական համակարգը՝ դասախոսություններ, գործնական պարապմունքներ և ինքնուրույն աշխատանք, որոնք միասին ապահովում են ուսանողների մասնագիտական պատրաստվածությունը։ Այսպիսի «օբզոր» բնույթի փաստաթղթերը կարևոր աղբյուր են կրթության պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ հնարավորություն են տալիս վերականգնել տվյալ ժամանակաշրջանի ուսումնական քաղաքականությունը, մեթոդական մոտեցումները և ակադեմիական միջավայրի ընդհանուր բնութագիրը։

Պատմություն

Մեծ Հայքը՝ որպես հնագույն հայկական պետական կազմավորում, տարբեր ժամանակներում ունեցել է մի շարք մայրաքաղաքներ, որոնք դարձել են քաղաքական, մշակութային և տնտեսական կարևոր կենտրոններ։ Մայրաքաղաքների փոփոխությունը հաճախ կապված է եղել պատմական իրադարձությունների, արքայական դինաստիաների փոփոխության, ինչպես նաև ռազմաքաղաքական իրավիճակների հետ։ Մեծ Հայքի առաջին հայտնի մայրաքաղաքներից մեկը Արտաշատն է, որը հիմնադրվել է Արտաշես Ա արքայի կողմից մ.թ.ա. II դարում։ Այն երկար ժամանակ եղել է պետության գլխավոր կենտրոնը և ստացել է «Հայկական Կարթագեն» անվանումը՝ իր զարգացածության և հզորության պատճառով։ Հետագայում, որոշ ժամանակաշրջաններում մայրաքաղաք է դարձել Տիգրանակերտը, որը հիմնադրել է Տիգրան Մեծը մ.թ.ա. I դարում։ Տիգրանակերտը եղել է հզոր և գեղեցիկ քաղաք, կառուցված հելլենիստական մշակույթի ազդեցությամբ, և դարձել է Մեծ Հայքի քաղաքական ու ռազմական կենտրոններից մեկը։ Բացի այս քաղաքներից, տարբեր պատմական փուլերում որպես վարչական կամ արքայական կենտրոններ հանդես են եկել նաև Վաղարշապատը, որը հետագայում հայտնի է դարձել որպես Էջմիածին և դարձել է հոգևոր կենտրոն, ինչպես նաև Դվինը, որը վաղ միջնադարում եղել է կարևոր առևտրական և վարչական քաղաք։ Դվինը հատկապես զարգացել է Արշակունիների և հետագա ժամանակաշրջաններում՝ դառնալով տարածաշրջանի խոշոր քաղաքներից մեկը։ Մայրաքաղաքների ընտրությունը հաճախ պայմանավորված էր ռազմավարական դիրքով, ջրային ռեսուրսների հասանելիությամբ և տնտեսական հնարավորություններով։ Այս քաղաքները ոչ միայն քաղաքական կենտրոններ էին, այլև մշակույթի, գիտության, արհեստների և առևտրի զարգացման օջախներ։ Դրանց միջոցով ձևավորվել է հայկական պետականության պատմական ընթացքը և մշակութային ժառանգությունը։ Այսպիսով, Մեծ Հայքի պատմական մայրաքաղաքները՝ Արտաշատը, Տիգրանակերտը, Վաղարշապատը և Դվինը, մեծ դեր են ունեցել հայկական պետականության ձևավորման և զարգացման գործում՝ թողնելով հարուստ պատմամշակութային ժառանգություն։

Այլ առարկաներ

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։

Պատմություն

Անի աշխատությունը պատմագիտական և հնագիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է միջնադարյան Հայաստանի մայրաքաղաք Անիի պատմությանը, նրա քաղաքաշինական զարգացմանը և մշակութային ժառանգությանը, այն ներկայացնում է Անիի ձևավորումը Բագրատունյաց թագավորության շրջանում, քաղաքի քաղաքական և տնտեսական վերելքը, ինչպես նաև նրա՝ որպես միջնադարյան կարևոր քաղաքային կենտրոնի դերակատարությունը տարածաշրջանում, գիրքը անդրադառնում է Անիի ճարտարապետական հուշարձաններին՝ եկեղեցիներ, պալատներ, պարիսպներ և քաղաքային կառուցվածք, միաժամանակ վերլուծելով քաղաքի անկման պատճառները՝ ներառյալ քաղաքական անկայունությունը, արտաքին արշավանքները և տնտեսական փոփոխությունները, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր միջնադարյան հայ պատմության և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրության համար։