Հայ ընտանիք

Գրականություն

«Դիսպերսիա» անվանումը սովորաբար գիտական ոլորտում նշանակում է տարածում կամ տարաբնույթ բաղադրիչների բաժանում, հատկապես ֆիզիկայում՝ լույսի կամ ալիքների վարքի նկարագրման համատեքստում։ Գրական ստեղծագործության դեպքում նման վերնագիրը հաճախ կիրառվում է փոխաբերական իմաստով՝ մատնանշելով մտքերի, զգացմունքների կամ փորձառությունների տարածում, տարրալուծում կամ բազմակողմանիություն։ Այդ պատճառով այն կարող է ընկալվել որպես խորհրդանշական վերնագիր ունեցող ստեղծագործություն, որտեղ կարևոր դեր ունի իմաստային խորությունը և պատկերային մտածողությունը։ Եթե գործը գեղարվեստական է, ապա այն հավանաբար կառուցված է ներքին մտորումների, հոգեբանական վիճակների և գաղափարական շերտերի վրա, որտեղ «դիսպերսիան» կարող է արտահայտել մարդու ներաշխարհի բեկբեկվածությունը կամ իրականության բազմաշերտ ընկալումը։ Եթե այն գիտահանրամատչելի կամ ակադեմիական բնույթի է, ապա կենտրոնը կարող է լինել ֆիզիկական կամ մաթեմատիկական երևույթների բացատրությունը՝ հատկապես ալիքների, օպտիկայի կամ համակարգային վարքի շրջանակում։

Այլ առարկաներ

Գրքում ներկայացվում են x86 պրոցեսորի ճարտարապետության հիմնական տարրերը՝ ռեգիստրներ, հիշողության կազմակերպում, հասցեավորման եղանակներ և հրամանների կառուցվածք։ Բացատրվում է, թե ինչպես է ցածր մակարդակի կոդը փոխազդում սարքաշարի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում իրական ռեժիմի աշխատանքի սկզբունքներին՝ հատվածային հիշողության մոդել, ընդհատումներ (interrupts), BIOS ծառայություններ և համակարգային կանչերի հիմունքներ։ Ներկայացվում են նաև պարզ ծրագրերի օրինակներ, որոնք օգնում են հասկանալ ասեմբլերի գործնական կիրառությունը։ Գիրքը նպատակ ունի զարգացնել համակարգչի ներքին աշխատանքի խորքային ըմբռնում և ամրապնդել ծրագրավորման հիմքերը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են բարձր մակարդակի ծրագրերը իրականում կատարվում պրոցեսորի մակարդակում։

Ֆիզիկա

Գոհար Հովհաննիսյանի «Հետազոտությունների ճառագայթային մեթոդներ» նյութը ներկայացնում է տարբեր գիտական ոլորտներում կիրառվող ճառագայթային (ռադիացիոն) հետազոտական մեթոդների հիմունքները և գործնական կիրառությունները։ Նյութում քննարկվում են ճառագայթման տեսակները (ռենտգենյան, գամմա, էլեկտրոնային և այլ), դրանց ֆիզիկական հատկությունները և նյութի հետ փոխազդեցության մեխանիզմները։ Բացատրվում է, թե ինչպես են այդ մեթոդները օգտագործվում նյութերի կառուցվածքը, կազմը և հատկությունները ուսումնասիրելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այնպիսի մեթոդների, ինչպիսիք են ռենտգենյան դիֆրակցիան, սպեկտրոսկոպիան և ռադիոգրաֆիան, որոնք լայնորեն կիրառվում են ֆիզիկայում, քիմիայում, բժշկությունում և նյութագիտությունում։ Նյութը նաև անդրադառնում է սարքավորումների կառուցվածքին, չափման սկզբունքներին և անվտանգության կանոններին ճառագայթման հետ աշխատելիս։

Արտասահմանյան գրականություն

«Հուլունքախաղը» (Հերման Հեսսե) փիլիսոփայական վեպ է, որը ներկայացնում է մարդու հոգևոր աճի, արվեստի և գիտության միջև հարաբերության թեման։ Գիրքը կենտրոնանում է մի բարձրակարգ կրթական հաստատության՝ Քալլամադա Հուլի դպրոցի վրա, որտեղ ուսուցիչներն ու աշակերտները ամբողջ կյանքն անցկացնում են հուլունքախաղի ուսումնասիրությամբ և խաղով։ Այս խաղը միաժամանակ խորհրդանշում է մարդկային մշակույթը՝ երաժշտություն, փիլիսոփայություն, գիտություն և կրոնական փորձ։ Հեսսեն ցույց է տալիս, որ խաղը ոչ միայն զվարճանք է, այլև խորը մտավոր և հոգևոր գործունեություն, որը մարդուն օգնում է հասնել ինքնաճանաչման։ Գիրքը քննարկում է, թե ինչու գիտությունն ու արվեստը պետք է լինեն մարդու հոգու համար մի ամբողջական ճանապարհ, ոչ թե տարանջատված ոլորտներ։ Հուլունքախաղի միջոցով հերոսները փորձում են գտնել կյանքի իմաստը, հիասքանչը և հավերժականը՝ զուգորդելով մարմնի ու մտքի, զգացմունքի ու բանականության կողմերը։ Վեպը նաև քննադատում է հասարակության անհատականության հանդեպ անտարբերությունը՝ ցույց տալով, որ իրական մեծությունը հաճախ չի համարվում սոցիալական հաջողություն։ Հեսսեի լեզուն թեթև է, բայց շատ խորը, և ընթերցողը ստիպված է մտորել յուրաքանչյուր ֆրազի տակ թաքնված իմաստի մասին։ «Հուլունքախաղը» հարմար է նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են փիլիսոփայությամբ, հոգևորությամբ և մարդու ներքին աշխարհի ուսումնասիրությամբ։ Այս գիրքը դասական է, քանի որ այն ոչ միայն պատմություն է, այլև մի ամբողջ աշխարհ՝ գաղափարներով, խորհրդանիշներով և հոգևոր որոնումներով։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ - 2016 ISBN - 978-9939-51-969-2

Այլ առարկաներ

Նվիրված է սննդամթերքի փաթեթավորման ոլորտում պոլիմերային նյութերի կիրառության տեսական հիմքերին և գործնական տեխնոլոգիաներին՝ ընդգրկելով ինչպես նյութագիտության, այնպես էլ սննդի անվտանգության պահանջների համադրությունը, գրքում մանրամասն ներկայացվում են փաթեթավորման պոլիմերների հիմնական տեսակները՝ պոլիէթիլեն, պոլիպրոպիլեն, պոլիէթիլեն տերեֆտալատ և այլ սինթետիկ ու համակցված նյութեր, բացատրվում են դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունները՝ մեխանիկական ամրություն, թափանցելիություն գազերի և խոնավության նկատմամբ, ջերմակայունություն և քիմիական կայունություն, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը սննդամթերքի պահպանման ժամկետի և որակի վրա, աշխատությունը անդրադառնում է փաթեթավորման տեխնոլոգիական գործընթացներին՝ ձևավորում, եռակցում, լամինացում և ստերիլ փաթեթավորում, ինչպես նաև ժամանակակից ավտոմատացված արտադրական գծերի կիրառությանը, առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սննդամթերքի և փաթեթավորման նյութերի փոխազդեցությանը՝ միգրացիայի երևույթներին, հնարավոր քիմիական ռեակցիաներին և առողջապահական անվտանգության գնահատմանը, ներկայացվում են նաև էկոլոգիական խնդիրները՝ պոլիմերային թափոնների ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա, վերամշակման և վերօգտագործման տեխնոլոգիաները, ինչպես նաև կենսաքայքայվող նյութերի կիրառման հեռանկարները, գրքում քննարկվում են նաև միջազգային ստանդարտները և որակի վերահսկման պահանջները սննդի փաթեթավորման ոլորտում, ինչը թույլ է տալիս ապահովել արտադրանքի անվտանգությունն ու մրցունակությունը, աշխատությունը համադրում է տեսական գիտելիքները և արդյունաբերական կիրառական մոտեցումները՝ հանդիսանալով կարևոր աղբյուր սննդի տեխնոլոգիայի, քիմիական տեխնոլոգիայի և փաթեթավորման ինժեներիայի ոլորտների համար։

Գեղարվեստական հայ․

«Ներսուդուրս» Գուրգեն Խանջյանի հետաքրքիր ու խորացված ստեղծագործություններից մեկն է, որը համադրում է ազգային ինքնության, հոգեբանության և մարդկային հարաբերությունների թեմաները։ Գրքի անվանումը՝ «Ներսուդուրս», արդեն իսկ ակնարկում է, որ վեպը կամ պատմվածքը ներառում է որոշակի մերթ միօրինակ, մերթ հակասական մտածողության տարրեր՝ կապված ներսի և դրսի, անձնական և սոցիալական աշխարհի հետ։ Խանջյանը «Ներսուդուրս»-ում փորձում է պատկերել այն միջավայրը, որտեղ մարդը, լինելով իր ապրած իրականության մեջ, նաև ներքին աշխարհի հետ մղում է հավասարակշռված պայքար։ Կերպարները տառապում են ներքին հակասություններից՝ փորձում հասկանալ իրենց տեղն աշխարհում, և միևնույն ժամանակ՝ կապվել հասարակության, շրջապատի պահանջների հետ։ Վեպը կարող է լինել ոչ միայն ֆիզիկական, այլև հոգևոր ճանապարհորդություն, որտեղ հերոսները մղվում են դեպի ինքնագիտակցում, դեպի իրենց հոգու այն խորքերը, որոնք անտեսանելի են արտաքին աշխարհից։ Խանջյանը սարսափելի շերտեր է բացահայտում մարդկային բնույթի մեջ՝ խեղվածության, ակնածանքի, վախի, սրտի անկեղծության մասին։ «Ներսուդուրս»-ը արտացոլում է նաև հայ ազգի պայքարը, երբ նրանք գտնվում են նորից և նորից սահմանների կամ ներքին պատերազմների մեջ՝ այս անգամ ոչ միայն դրսի հակամարտության, այլ նաև ներսի՝ ներման ու ինքնապաշտպանության խառնաշփոթների։ Այս ստեղծագործությունն էսթետիկորեն և ներառականորեն մեծ ազդեցություն է թողնում ընթերցողի վրա՝ ցուցադրելով մարդու հոգու ամենափայլուն և ամենամութ կողմերը, որոնք կերտում են մեր կյանքը, մարդկային անհատականությունները ու նրանց հարաբերությունները՝ աշխարհի հետ, մեկը մյուսի հետ։ Խանջյանի «Ներսուդուրս»-ը այն ստեղծագործությունն է, որը դեռ երկար կմնա գրական արժեքի շրջանակներում՝ հրավիրելով ընթերցողին մտածելու այն մասին, թե ինչ է նշանակում գտնել համահունչություն ներսի և դրսի հետ։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-76-512-9