Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ (1981, թիվ 10)

Քաղաքագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և եվրոպական կառույցների միջև հարաբերությունների ձևավորման, զարգացման և համագործակցության հիմնական ուղղությունների ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է անկախությունից հետո եվրոպական քաղաքական, տնտեսական և իրավական համակարգերի հետ փոխգործակցության ընդլայնման գործընթացների, դրանց նպատակների և երկրի արտաքին քաղաքականության մեջ ունեցած նշանակության վրա։ Քննության են առնվում եվրոպական կազմակերպությունների և հաստատությունների հետ քաղաքական երկխոսության ձևավորումը, ժողովրդավարական ինստիտուտների ամրապնդմանն ուղղված նախաձեռնությունները, իրավական և կառավարման բարեփոխումները, մարդու իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմների զարգացումը և հասարակական հաստատությունների կատարելագործմանն աջակցող ծրագրերը։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում տնտեսական համագործակցությանը՝ դիտարկելով առևտրային հարաբերությունների զարգացումը, ներդրումային միջավայրի բարելավումը, ձեռնարկատիրության խթանումը, ենթակառուցվածքների արդիականացումը և տարբեր ոլորտներում իրականացվող տեխնիկական ու ֆինանսական աջակցության ծրագրերը։ Ուսումնասիրվում են նաև կրթության, գիտության, մշակույթի, երիտասարդական քաղաքականության, շրջակա միջավայրի պահպանության, տարածաշրջանային զարգացման և հասարակական կազմակերպությունների մասնակցության ոլորտներում իրականացվող նախաձեռնությունները։ Եվրոպական կառույցների հետ համագործակցությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես արտաքին հարաբերությունների ուղղություն, այլև որպես ներքին բարեփոխումների և պետական կառավարման համակարգի զարգացման վրա ազդեցություն ունեցող գործոն։ Կարևորվում է համապատասխան ծրագրերի դերը օրենսդրական և ինստիտուցիոնալ փոփոխությունների իրականացման, մասնագիտական կարողությունների զարգացման և եվրոպական փորձի կիրառման գործընթացներում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև համագործակցության տարբեր փուլերին, պայմանագրային և քաղաքական շրջանակների փոփոխություններին ու այն հանգամանքներին, որոնք ազդել են Հայաստանի և եվրոպական գործընկերների հարաբերությունների խորության և առաջնահերթությունների վրա։ Միաժամանակ դիտարկվում են տարածաշրջանային քաղաքական միջավայրի, անվտանգության խնդիրների և արտաքին տնտեսական պայմանների ազդեցությունը համագործակցության զարգացման վրա։ Հիմնական ծրագրերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել դրանց նպատակները, իրականացման մեխանիզմները և նշանակությունը երկրի հասարակական ու տնտեսական վերափոխումների համար։ Աշխատությունը կարևոր է Հայաստանի արտաքին քաղաքականության եվրոպական ուղղության, միջազգային կազմակերպությունների հետ փոխգործակցության և եվրոպական ինտեգրման գործընթացների առանձնահատկությունների համակարգված ընկալման տեսանկյունից։ Նյութը կարող է օգտակար լինել միջազգային հարաբերությունների, քաղաքագիտության, եվրոպագիտության, պետական կառավարման և Հայաստանի արտաքին քաղաքականության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, մասնագետների և ուսանողների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միության ձևավորման, զարգացման և բազմակողմանի գործունեության պատմությանը։ Ուսումնասիրությունը ներկայացնում է կազմակերպության ստեղծման նախադրյալները, նրա գործունեության հիմնական փուլերը և այն դերը, որը միությունը կատարել է հայ ժողովրդի սոցիալական, կրթական, մշակութային և ազգային կյանքի տարբեր ոլորտներում։ Աշխատանքի հիմքում բարեգործական գործունեության պատմությունն է, սակայն թեման չի սահմանափակվում միայն նյութական օգնության կազմակերպմամբ․ միության գործունեությունը դիտարկվում է որպես հայ համայնքների համախմբման, կրթության և մշակույթի պահպանման, սոցիալական աջակցության և ազգային ինքնության ամրապնդման ավելի լայն գործընթացի բաղադրիչ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կազմակերպության գործունեության աշխարհագրական ընդլայնմանը և տարբեր երկրներում հայկական համայնքների հետ դրա կապերի ձևավորմանը։ Ուսումնասիրության ընթացքում ներկայացվում են կրթական հաստատությունների, մշակութային ծրագրերի, սոցիալական աջակցության նախաձեռնությունների և այլ բարեգործական ծրագրերի զարգացման ուղղությունները, որոնց միջոցով կազմակերպությունը նպաստել է համայնքային կյանքի կազմակերպմանը և հասարակական կարիքների բավարարմանը։ Աշխատանքը կարևորում է նաև միության գործունեությունը Հայաստանի և սփյուռքի միջև կապերի պահպանման ու զարգացման համատեքստում՝ ցույց տալով, թե ինչպես են փոխվել կազմակերպության առաջնահերթությունները քաղաքական և սոցիալական տարբեր ժամանակաշրջաններում։ Առանձին նշանակություն ունի հայ ժողովրդի համար հատկապես ծանր պատմական իրադարձությունների և ճգնաժամային ժամանակաշրջանների ընթացքում իրականացված օգնությունը, երբ բարեգործական կառույցները ստանձնել են բնակչության աջակցության, որբերի և կարիքավորների խնամքի, կրթության կազմակերպման և սոցիալական վերականգնման կարևոր գործառույթներ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես է կազմակերպությունը հարմարվել տարբեր երկրների քաղաքական, տնտեսական և հասարակական պայմաններին՝ պահպանելով իր հիմնական բարեգործական և ազգային առաքելությունը։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում կառույցի ներքին կազմակերպմանը, մասնաճյուղերի ձևավորմանը, նվիրատուների և անդամների ներգրավմանը և բարեգործական գործունեության համակարգման մեխանիզմներին։ Աշխատանքի արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ կազմակերպության պատմությունը ներկայացվում է հայ սփյուռքի և ազգային հասարակական կյանքի ավելի լայն պատմական համատեքստում։ Այն հնարավորություն է տալիս դիտարկել բարեգործությունը որպես հասարակական ինքնակազմակերպման կարևոր ձև և գնահատել դրա ազդեցությունը կրթության, մշակույթի, սոցիալական պաշտպանության և համայնքային համերաշխության զարգացման վրա։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել հայոց պատմությամբ, սփյուռքագիտությամբ, բարեգործական կազմակերպությունների պատմությամբ և հայկական համայնքների հասարակական կյանքով հետաքրքրվող պատմաբաններին, հետազոտողներին, ուսանողներին և ընթերցողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է հայկական բարեգործական շարժման կարևորագույն կառույցներից մեկի պատմական ուղին՝ բացահայտելով դրա ձևավորման պատճառները, գործունեության հիմնական ուղղությունները և երկարաժամկետ նշանակությունը հայ ժողովրդի և սփյուռքի կյանքում։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական համառոտ ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և մասնագետների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրականության հոսքում։ Այն ընդգրկում է ինժեներական գիտությունների տարբեր ճյուղերին՝ մեքենաշինությանը, էլեկտրոնիկային, ավտոմատացմանը, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին, էներգետիկային, շինարարությանը և այլ կիրառական ոլորտներին վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով գիտատեխնիկական առաջընթացի արդի միտումները և նորագույն հետազոտությունների ուղղությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության ճշգրտությունն ու համակարգված ներկայացումը, և ծառայում է որպես կարևոր օժանդակ գործիք գիտական ու մասնագիտական գործունեության համար՝ հնարավորություն տալով արագ գտնել անհրաժեշտ գրականություն, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառել այն ուսումնական կամ հետազոտական նպատակներով։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է «լռություն» ֆենոմենի լեզվամշակութային դրսևորումների ուսումնասիրությանը քաղաքական խոսույթում՝ համեմատական վերլուծության հիման վրա՝ անգլերեն և հայերեն լեզվական նյութի կիրառմամբ։ Գրքում դիտարկվում է լռությունը ոչ միայն որպես հաղորդակցական բացակայություն, այլ որպես իմաստակիր և բազմաշերտ լեզվական ու մշակութային երևույթ, որը կարող է ունենալ ռազմավարական, հռետորական և գաղափարական գործառույթներ քաղաքական հաղորդակցության մեջ։ Հեղինակը վերլուծում է այն իրավիճակները, երբ լռությունը կիրառվում է որպես քաղաքական դիրքորոշման արտահայտման միջոց, պատասխանատվության խուսափման, լեգիտիմության պահպանման կամ հանրային ընկալումների կառավարման ռազմավարություն։ Քննարկվում են նաև տարբեր մշակութային միջավայրերում լռության ընկալման առանձնահատկությունները, դրա կապը իշխանության, հեղինակության և սոցիալական նորմերի հետ։ Աշխատությունը հիմնված է դիսկուրսիվ վերլուծության մեթոդների վրա և ընդգրկում է քաղաքական ելույթներ, մեդիա նյութեր և հրապարակային հաղորդակցման օրինակներ՝ բացահայտելով լռության բազմաֆունկցիոնալ բնույթը քաղաքական լեզվական պրակտիկայում։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, մշակութաբանների, քաղաքագետների և հաղորդակցության ոլորտի հետազոտողների համար։

Իրավաբանություն

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում արտոնագրային օրենսդրության ձևավորման, զարգացման և կատարելագործման հիմնահարցերի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Այն անդրադառնում է մտավոր սեփականության իրավունքի կարևորագույն ուղղություններից մեկին՝ գյուտերի և տեխնիկական նորարարությունների իրավական պաշտպանության համակարգին, ներկայացնելով դրա զարգացման տրամաբանությունը, իրավական կարգավորման առանձնահատկությունները և գործնական կիրառման խնդիրները։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են արտոնագրային իրավունքի հիմնական հասկացությունները, արտոնագրի իրավական բնույթը, գյուտի արտոնունակության պայմանները, հեղինակների և արտոնագրատերերի իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև արտոնագրային իրավունքների ձեռքբերման, իրականացման, փոխանցման և պաշտպանության հետ կապված հարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ՀՀ օրենսդրության զարգացման ընթացքին և այն հանգամանքներին, որոնք ազդել են ազգային արտոնագրային համակարգի ձևավորման վրա։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ արտոնագրային օրենսդրությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես իրավական նորմերի ամբողջություն, այլև որպես նորարարության, գիտատեխնիկական առաջընթացի, ստեղծագործական գործունեության և տնտեսական զարգացման խթանման միջոց։ Գրքում կարող են քննարկվել գործող իրավակարգավորման բացերը, հակասությունները և կիրառական դժվարությունները, ինչպես նաև դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղությունները՝ հաշվի առնելով ժամանակակից իրավական և տնտեսական պայմանները։ Աշխատանքը արժեքավոր է իրավագիտությամբ զբաղվող ուսանողների, հետազոտողների, դասախոսների, արտոնագրային ոլորտի մասնագետների, գյուտարարների, ձեռնարկատերերի և մտավոր սեփականության պաշտպանության հարցերով հետաքրքրվող անձանց համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու ՀՀ արտոնագրային համակարգի զարգացման առանձնահատկությունների, առկա խնդիրների և հետագա կատարելագործման հեռանկարների մասին։

Գյուղատնտեսություն

Հրատարակությունը տեղեկատվական բյուլետեն է, որը նախատեսված է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր գրականության մասին տեղեկություններ ներկայացնելու և ընթերցողներին համապատասխան աղբյուրներով կողմնորոշելու համար։ Այն կարող է ընդգրկել գյուղատնտեսության տարբեր ուղղություններին վերաբերող նոր հրատարակություններ՝ ներառյալ բուսաբուծությունը, անասնաբուծությունը, հողագիտությունը, ագրոնոմիան, գյուղատնտեսական տնտեսագիտությունը, գյուղատնտեսական տեխնոլոգիաները, բույսերի պաշտպանությունը, գյուղատնտեսական մեքենայացումը և հարակից բնագավառները։ Նման տեղեկատվական հրատարակության հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել ոլորտում հասանելի նոր գրքերը և այլ մասնագիտական նյութերը՝ հնարավորություն տալով մասնագետներին, գիտաշխատողներին, ուսանողներին, դասախոսներին և գյուղատնտեսությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին արագ տեղեկանալ նոր լույս տեսած գրականության մասին։ Բյուլետենը կարող է ծառայել նաև որպես գրադարանային և մատենագիտական աշխատանքը հեշտացնող գործիք, քանի որ նոր հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկությունների համակարգումը հնարավորություն է տալիս ավելի արդյունավետ որոնել անհրաժեշտ մասնագիտական աղբյուրները։ Հատկապես օգտակար է այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են հետևել գյուղատնտեսական գիտության և պրակտիկայի զարգացմանը, ծանոթանալ նոր մեթոդներին, տեխնոլոգիական լուծումներին և ոլորտային հետազոտություններին։ Հրատարակության տեղեկատվական բնույթը այն դարձնում է ոչ թե մեկ կոնկրետ թեմայի շուրջ խորացված ուսումնասիրություն, այլ մասնագիտական գրականության արագ կողմնորոշման և ընտրության միջոց։ Այն կարող է արժեքավոր լինել գյուղատնտեսական կրթության, գիտական հետազոտությունների, մասնագիտական ինքնակրթության և գրադարանային-տեղեկատվական սպասարկման գործընթացներում՝ նպաստելով ոլորտային նոր գրականության տարածմանը և դրա հասանելիության բարձրացմանը։