Շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության տնտեսական գնահատման մեթոդաբանության կատարելագործման ուղիները ՀՀ-ում

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է Իրանի հանրակրթական դպրոցների, մասնավորապես՝ ավագ դպրոցի կառավարման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կրթական համակարգի կառուցվածքային, կազմակերպական և վարչական մեխանիզմների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ավագ դպրոցի կառավարման նպատակներն ու սկզբունքները, կրթական քաղաքականության իրականացման առանձնահատկությունները, կառավարման տարբեր մակարդակների փոխհարաբերությունները և դպրոցների գործունեության կազմակերպման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դպրոցի ղեկավարության, ուսուցիչների, աշակերտների և ծնողների դերերի ու փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև որոշումների ընդունման գործընթացներում նրանց մասնակցության հնարավորություններին։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ Իրանի կրթական համակարգի կենտրոնացված և տեղայնացված կառավարման տարրերի հարաբերակցությանը, պետական կրթական մարմինների ազդեցությանը դպրոցների գործունեության վրա և կրթական հաստատությունների ներքին կառավարման առանձնահատկություններին։ Ավագ դպրոցի մակարդակում կարևոր են նաև ուսումնական գործընթացի կազմակերպումը, մասնագիտական և ակադեմիական կողմնորոշումը, աշակերտների առաջադիմության գնահատումը, կարգապահության ապահովումը և կրթական արդյունքների վերահսկողությունը։ Հետազոտությունը կարող է ուսումնասիրել դպրոցների նյութատեխնիկական և մարդկային ռեսուրսների կառավարման, ուսուցիչների աշխատանքի կազմակերպման և մասնագիտական զարգացման հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել կրթության կառավարման արդյունավետության վրա մշակութային, սոցիալական և ազգային առանձնահատկությունների ազդեցությանը, քանի որ դպրոցական կառավարման մոդելը ձևավորվում է ոչ միայն վարչական նորմերով, այլև տվյալ հասարակության արժեքային համակարգի և սոցիալական կառուցվածքի ազդեցությամբ։ Համեմատական տեսանկյունից ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել Իրանի ավագ դպրոցների կառավարման այն առանձնահատկությունները, որոնք տարբերում են դրանք այլ երկրների կրթական հաստատությունների կառավարման համակարգերից, ինչպես նաև առանձնացնել կիրառելի և արդյունավետ փորձի հնարավոր տարրերը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ կառավարման առկա խնդիրներին՝ ռեսուրսների բաշխում, որոշումների կայացման արդյունավետություն, կրթության որակի վերահսկողություն, ուսուցիչների մասնագիտական ներուժի օգտագործում և դպրոց–ընտանիք համագործակցություն։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել ավագ դպրոցների կառավարման կատարելագործման, կրթական գործընթացի արդյունավետության բարձրացման և դպրոցական կառավարման ժամանակակից մեթոդների ներդրման վերաբերյալ առաջարկությունների մշակման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել կրթության կառավարման մասնագետներին, մանկավարժներին, կրթական քաղաքականության հետազոտողներին, համեմատական կրթության մասնագետներին և կրթության ոլորտում ուսումնասիրություններ իրականացնող ուսանողներին։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը մեթոդական հանձնարարականների ձևաչափով ներկայացնում է ԳԿՀ-ի (գրադարանային-կենտրոնացված համակարգերի) ինֆորմացիոն սպասարկման կազմակերպման հիմնական ձևերն ու մեթոդները՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել օգտվողներին մատուցվող տեղեկատվական ծառայությունների արդյունավետությունը։ Գրքում համակարգված կերպով բացատրվում են տեղեկատվության որոնման, մշակման, պահման և տրամադրման գործընթացները, ինչպես նաև դրանց կազմակերպման ժամանակակից մոտեցումները գրադարանային միջավայրում։ Հեղինակը անդրադառնում է տեղեկատվական ծառայությունների տեսակներին՝ տեղեկատու-մատենագիտական սպասարկում, թեմատիկ հարցումների կատարում, գրադարանային ցուցակների և բազաների կազմում, ինչպես նաև օգտվողների տեղեկատվական կրթության կազմակերպում։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են մեթոդական ուղեցույցներ՝ ուղղված որոնման համակարգերի արդյունավետ կիրառմանը, տեղեկատվական աղբյուրների ընտրությանը և դրանց որակի գնահատմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում թվային տեխնոլոգիաների կիրառմանը, ավտոմատացված գրադարանային համակարգերին և տեղեկատվական ռեսուրսների հասանելիության ընդլայնմանը։ Գիրքը նաև ընդգծում է գրադարանավարների մասնագիտական պատրաստվածության և տեղեկատվական միջավայրում օգտվողների կողմնորոշման կարողությունների զարգացման կարևորությունը։ Աշխատությունը նախատեսված է գրադարանավարների, տեղեկատվական մասնագետների, մեթոդիստների, ուսանողների և գրադարանային ծառայությունների կազմակերպմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս գիտական աշխատությունը ներկայացնում է հեղինակի մանրամասն պատասխանը Գ. Պատկանովի դիտողություններին և քննադատություններին, որոնք վերաբերում էին Էմինի՝ Վահագնի և վիշապամարտական առասպելների վերաբերյալ ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է հայկական դիցաբանության, բանահյուսության և պատմական աղբյուրների տվյալները՝ հիմնավորելով իր տեսակետները և անդրադառնալով առասպելաբանական կերպարների ծագման, խորհրդանշական իմաստների ու մշակութային նշանակության հարցերին։ Աշխատության մեջ քննարկվում են հին հայկական հավատալիքները, դիցաբանական ավանդույթների կապը հարևան ժողովուրդների մշակույթների հետ, ինչպես նաև գիտական մեթոդաբանության և աղբյուրագիտական մեկնաբանությունների խնդիրները։ Գիրքը կարևոր վկայություն է XIX դարի հայագիտության և արևելագիտության գիտական բանավեճերի մասին՝ արտացոլելով ժամանակի առաջատար հետազոտողների մոտեցումները, փաստարկները և գիտական քննարկումների մշակույթը։ Այն արժեքավոր նյութ է հայ դիցաբանության, բանասիրության, պատմագիտության և մտավոր պատմության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։

Պատմություն

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է Հայաստանի օգնության կոմիտեի գործունեությանը 1921–1937 թվականների ընթացքում՝ դիտարկելով այն որպես սփյուռքահայ հասարակական-մարդասիրական կարևոր կառույց, որը ձևավորվել էր Առաջին համաշխարհային պատերազմի և դրա հետևանքով առաջացած հայության ծանր սոցիալ-տնտեսական ու մարդասիրական ճգնաժամերի պայմաններում։ Կոմիտեի հիմնական նպատակը եղել է օգնության կազմակերպումը գաղթական հայ բնակչությանը, ինչպես նաև խորհրդային Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական վերականգնմանն աջակցելը՝ սննդի, հագուստի, դեղորայքի և ֆինանսական միջոցների հավաքագրման ու բաշխման միջոցով։ Նրա գործունեությունը ծավալվել է տարբեր երկրներում ձևավորված մասնաճյուղերի և տեղական հանձնախմբերի միջոցով, որոնք համագործակցում էին հայկական համայնքների, եկեղեցական կառույցների և միջազգային մարդասիրական կազմակերպությունների հետ։ Այս գործընթացում առանձնահատուկ նշանակություն է ունեցել սփյուռքահայության համախմբումը համազգային օգնության գաղափարի շուրջ, որը ոչ միայն նյութական աջակցություն էր ապահովում, այլ նաև ուժեղացնում էր ազգային ինքնության և համերաշխության զգացումը օտար միջավայրերում։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Գյուղատնտեսություն

Հեղինակ Ս. Խ. Պապյանը համակարգված կերպով բացատրում է տարբեր տեսակի գյուղատնտեսական տեխնիկայի աշխատանքի սկզբունքները՝ ներառյալ հողամշակման, ցանքի, մշակման, ոռոգման և բերքահավաքի մեքենաները՝ ցույց տալով դրանց դերը արտադրական ամբողջ շղթայում։ Գրքում մանրամասն նկարագրվում են մեքենաների հիմնական հանգույցները, մեխանիկական համակարգերը, էներգետիկ ապահովման աղբյուրները և դրանց տեխնիկական բնութագրերը, ինչպես նաև աշխատանքային արդյունավետության վրա ազդող գործոնները։ Աշխատությունը ընդգրկում է նաև մեքենաների ճիշտ շահագործման, կարգավորման, սպասարկման և վերանորոգման հիմունքները՝ ընդգծելով տեխնիկական անվտանգության կանոնների պահպանման կարևորությունը։ Հեղինակը ուշադրություն է դարձնում նաև մեքենայացված գործընթացների օպտիմալացմանը՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել արտադրական ծախսերը և բարձրացնել աշխատանքի արտադրողականությունը։ Գրքում ներկայացվում են նաև ժամանակակից տեխնոլոգիական մոտեցումներ, այդ թվում՝ էներգախնայող համակարգեր և մեխանիզացիայի նորարարական լուծումներ, որոնք կիրառվում են արդի գյուղատնտեսությունում։ Այն նախատեսված է գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողների, տեխնիկական մասնագետների և մեքենայացման ոլորտով հետաքրքրվողների համար, ովքեր ցանկանում են ստանալ ամբողջական պատկեր գյուղատնտեսական տեխնիկայի կառուցվածքի և կիրառման մասին։