Սոցիալիստական մրցության առաջամարտիկները Հայկական ՍՍՀ արդյունաբերության և գյուղատնտեսության մեջ : Գրականության հանձնարարական ցանկ

Բժշկություն

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է հղիության բարդությունների՝ գեստոզների և պտղաջրերի վաղաժամ արտահոսքի ժամանակ որոշ կենսաբանական մարկերների՝ կորտիզոլի, ինտերլեյկին-2-ի և ինսուլինանման աճի գործոնի (IGF) ախտորոշիչ նշանակությունը։ Վերլուծվում է, թե ինչպես են այս ցուցանիշների մակարդակների փոփոխությունները արտացոլում օրգանիզմում ընթացող հորմոնալ, իմունաբանական և նյութափոխանակային խախտումները, որոնք կապված են հղիության պաթոլոգիկ ընթացքի հետ։ Կորտիզոլը դիտարկվում է որպես սթրեսային արձագանքի և հորմոնալ հավասարակշռության խախտման ցուցիչ, ինտերլեյկին-2-ը՝ որպես իմունային համակարգի ակտիվության և բորբոքային գործընթացների մարկեր, իսկ ինսուլինանման աճի գործոնը՝ որպես պլացենտար ֆունկցիայի և պտղի զարգացման կարգավորման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատությունում ներկայացվում է այդ ցուցանիշների համակցված կիրառման հնարավորությունը վաղ ախտորոշման և հղիության բարդությունների կանխատեսման մեջ՝ ընդգծելով դրանց նշանակությունը կլինիկական պրակտիկայում մոր և պտղի ռիսկերի գնահատման համար։ Միաժամանակ քննարկվում են այն մեթոդաբանական մոտեցումները, որոնք կիրառվում են այս բիոքիմիական ցուցանիշների չափման և համեմատական վերլուծության համար՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել ախտորոշման ճշգրտությունն ու կանխարգելիչ միջոցառումների արդյունավետությունը։

Մանկական

«Հեքիաթն է կանչում. Չարի վերջը» (Հովհաննես Թումանյան) համարվում է Թումանյանի հայտնի ու սիրելի հեքիաթ-երգերից մեկը, որը երեխաների համար է նաև պարզ, և մեծերի համար՝ խորիմաստ։ Գիրքը/հեքիաթը պատմում է այն մասին, որ չարը, որքան էլ որ փորձի, միևնույն է՝ իր վերջը կունենա։ Թումանյանը ներկայացնում է հումորով, բայց միաժամանակ ուսուցողական կերպով, թե ինչպես են լավը և բարին հաղթում չարին ու նենգությանը։ Հեքիաթը օգտագործում է պարզ, երաժշտական լեզու՝ մոտիվներով և կրկնություններով, ինչը հեշտ է հիշվում ու սիրում են երեխաները։ «Չարի վերջը» թեմատիկորեն հիշեցնում է այն հին ժողովրդական ուսուցիչական հեքիաթները, որտեղ վերջում միշտ հաղթում է արդարությունը։ Թումանյանի կերպարները հաճախ իրական մարդկանց տիպաժներ են՝ փոքրիկ բնավորություններով, բայց մեծ իմաստով։ Հեքիաթում առկա է նաև կենսական քննադատություն՝ հասարակության թերությունների նկատմամբ, բայց առանց վիրավորելու։ Գիրքը ցույց է տալիս, որ պետք է լինել խելացի, հումորով և համբերությամբ՝ որովհետև չարը միշտ է բացահայտվում։ «Հեքիաթն է կանչում» շարքը սովորեցնում է երեխաներին ճիշտ տարբերակել բարին և չարը։ Այս հեքիաթը լավ է որպես ընտանեկան ընթերցում, քանի որ այն միավորում է զվարճանքը և դաստիարակությունը։ Հրատարակիչ - ՄՀՄ Գրատուն Հրատ. տարեթիվ - 2016

Գրականություն

Ջ. Ռ. Ռ. Թոլքին-ի «Մատանիների տիրակալը» եռագրության վերջին և ավարտական գիրքն է, որտեղ ավարտին է հասցվում Միջերկրի ճակատագրի որոշիչ պատերազմը՝ բարու և չարի ուժերի միջև։ Վեպում շարունակվում է Սաուրոնի դեմ պայքարը, մինչ Ֆրոդոն և Սեմը փորձում են հասնել Մորդոր՝ ոչնչացնելու Մեկ Մատանին Օրոդրուինի կրակներում։ Միաժամանակ Արագոռնը, Գանդալֆը և դաշնակից ուժերը ղեկավարում են մեծ պատերազմի ընթացքը՝ պաշտպանելով Գոնդորը և Ռոհանը Սաուրոնի բանակների դեմ։ Պատմությունը համադրում է մեծածավալ էպիկական մարտերը և խոր անձնական ճանապարհորդությունները՝ ցույց տալով հերոսների զոհաբերությունը, հավատարմությունը և ներքին պայքարը։ Ֆրոդոյի հոգեբանական ծանրաբեռնվածությունը Մատանու ազդեցության տակ դառնում է պատմության առանցքային լարվածություններից մեկը, մինչ Սեմն իր նվիրվածությամբ դառնում է նրա հիմնական աջակցությունը։ Վեպի ավարտին Մատանու ոչնչացումը հանգեցնում է Սաուրոնի անկմանը, սակայն հաղթանակը նաև ունի կորուստների և աշխարհակարգի փոփոխության գին։ Ստեղծագործությունը համարվում է համաշխարհային ֆանտաստիկ գրականության հիմնասյուներից մեկը՝ իր լայնածավալ աշխարհաշինությամբ, լեզվական խորությամբ և բարոյական թեմաների ընդգծմամբ։

Lեզվաբանություն

Գիրքը ներկայացնում է՝ բառագիտության ընդհանուր սկզբունքներն ու հասկացությունները, բառի կառուցվածքը, իմաստային զարգացումները և բառային հարաբերությունները, հայերենի բառապաշարի շերտերը (հայրենի, փոխառյալ, նորաբանություններ և այլն), բառերի իմաստային փոփոխությունների օրինաչափությունները, հայերեն բառագիտության զարգացման պատմական և ժամանակակից միտումները։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, գիտական հետազոտողների և բառագիտությամբ զբաղվող մասնագետների համար, ինչպես նաև հայերեն բառապաշարի խորքային ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը համարվում է կարևոր աղբյուր հայերեն բառագիտության տեսական հիմքերի ձևավորման և զարգացման ուսումնասիրության համար։

Տեխնոլոգիա

Այս գիտատեխնոլոգիական հետազոտությունը նվիրված է Հայաստանի տարածքում առկա մետաղահանքային հումքի քիմիկամետալուրգիական մշակման գործընթացների ուսումնասիրությանը և դրանց արդյունավետության բարձրացման հնարավորություններին։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են տարբեր մետաղներ պարունակող հանքաքարերի՝ պղնձի, մոլիբդենի, ոսկու և այլ համակցված հումքերի հարստացման և վերամշակման հիմնական տեխնոլոգիական փուլերը։ Հեղինակը ներկայացնում է հանքաքարերի նախնական պատրաստման, հարստացման, հալեցման և մաքրման գործընթացները, ինչպես նաև քիմիական ռեագենտների կիրառման առանձնահատկությունները մետաղների կորզման արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեխնոլոգիական կորուստների նվազեցմանը, էներգախնայող մեթոդների ներդրմանը և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության մեղմացմանը՝ ներառյալ թափոնների վերամշակման և էկոլոգիական անվտանգության խնդիրները։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև ժամանակակից մետալուրգիական տեխնոլոգիաները, հիդրոմետալուրգիական և պիրոմետալուրգիական գործընթացների համադրումը, ինչպես նաև արտադրական ցիկլերի օպտիմալացման ուղիները։ Հետազոտության արդյունքները կարևոր են հանքարդյունաբերության, քիմիական տեխնոլոգիաների և նյութագիտության ոլորտների զարգացման համար՝ նպաստելով Հայաստանի մետալուրգիական արդյունաբերության արդյունավետության և մրցունակության բարձրացմանը։

Այլ առարկաներ

Գրքում մանրամասն ներկայացվում են դաբաղանյութերի տեսակները, դրանց քիմիական կազմը և հատկությունները։ Հեղինակները բացատրում են, թե ինչպես են տարբեր դաբաղանյութեր ազդում կաշվի կառուցվածքի, ամրության, ճկունության և դիմացկունության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դաբաղման տեխնոլոգիական գործընթացներին՝ քրոմային, բուսական և սինթետիկ դաբաղում, ինչպես նաև դրանց կիրառման պայմաններին և արդյունքների տարբերություններին։ Քննարկվում են նաև գործընթացների օպտիմալացման և արտադրության արդյունավետության բարձրացման հարցերը։