Սուր կորոնար համախտանիշի ընթացքի առանձնահատկությունները պարբերական հիվանդությամբ հիվանդ անձանց շրջանում

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է բյուրեղային միջավայրում բարձր էներգիայի լիցքավորված մասնիկների փոխազդեցության ժամանակ առաջացող էլեկտրամագնիսական երևույթների ուսումնասիրությանը և դրանց վրա հիպերձայնային ալիքների ազդեցության տեսական վերլուծությանը։ Հետազոտության առանցքում երկու փոխկապակցված գործընթացներ են՝ արագ շարժվող էլեկտրոնների ու պոզիտրոնների արգելակային ճառագայթումը և բարձր էներգիայի ֆոտոնների ազդեցությամբ էլեկտրոն-պոզիտրոնային զույգերի առաջացումը։ Բյուրեղի պարբերական կառուցվածքը էական դեր է կատարում այս երևույթներում, քանի որ ատոմների կանոնավոր դասավորությունը կարող է հանգեցնել մասնիկների ցրման և ճառագայթման առանձին բաղադրիչների կոհերենտ ուժեղացման կամ թուլացման։ Հիպերձայնային ալիքի տարածումը բյուրեղում առաջացնում է պարբերական դեֆորմացիաներ, որոնք փոփոխում են բյուրեղային ցանցի տեղային կառուցվածքը և դրանով ազդում մասնիկների ու միջավայրի փոխազդեցության պայմանների վրա։ Ուսումնասիրվում է, թե այդ փոփոխությունները ինչպես կարող են արտահայտվել ճառագայթման սպեկտրային և անկյունային բնութագրերում, ինչպես նաև զույգերի առաջացման հավանականության փոփոխություններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բյուրեղի կողմնորոշման, ընկնող մասնիկների կամ ֆոտոնների էներգիայի, ակուստիկական ալիքի բնութագրերի և բյուրեղային ցանցի պարամետրերի փոխադարձ կապին։ Տեսական նկարագրության մեջ կարևոր նշանակություն ունեն էներգիայի և իմպուլսի պահպանման օրենքները, բյուրեղային պարբերականության հետ կապված դիֆրակցիոն պայմանները և միջավայրի արտաքին պարբերական խ perturbation-ի ազդեցությունը փոխազդեցության հավանականությունների վրա։ Քննարկվում են այն պայմանները, որոնց դեպքում հիպերձայնային ազդեցությունը կարող է առավել նկատելիորեն փոփոխել կոհերենտ գործընթացների բնույթը և առաջացնել սպեկտրային կառուցվածքի առանձնահատկություններ։ Արգելակային ճառագայթման և զույգերի առաջացման համատեղ դիտարկումը հնարավորություն է տալիս բացահայտել դրանց միջև առկա ֆիզիկական ընդհանրությունները, քանի որ քվանտային էլեկտրադինամիկայի տեսանկյունից դրանք փոխկապակցված գործընթացներ են։ Աշխատանքը կարևոր նշանակություն ունի բարձր էներգիաների ֆիզիկայի և բյուրեղային միջավայրերում մասնիկների փոխազդեցության տեսության համար՝ ընդլայնելով պատկերացումները արտաքին ակուստիկական ազդեցությունների միջոցով ճառագայթային գործընթացների բնութագրերի փոփոխման հնարավորությունների վերաբերյալ։ Ստացված տեսական մոտեցումները կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել նաև բյուրեղային ճառագայթման աղբյուրների, բարձր էներգիայի ֆոտոնների փոխակերպման և մասնիկների ու նյութի փոխազդեցության փորձարարական ուսումնասիրությունների համար։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է հարկաբյուջետային քաղաքականության տեսական և մեթոդաբանական հիմքերի, դրա հիմնական գործիքների ու տնտեսական գործընթացների վրա ազդեցության մեխանիզմների համակարգված ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է պետական եկամուտների և ծախսերի ձևավորման, հարկային համակարգի, պետական բյուջեի հավասարակշռության, բյուջետային պակասուրդի և պետական պարտքի կառավարման տեսական խնդիրների վրա։ Քննության են առնվում հարկերի և պետական ծախսերի ազդեցությունը տնտեսական աճի, համախառն պահանջարկի, ներդրումային ակտիվության, զբաղվածության և բնակչության եկամուտների բաշխման վրա։ Կարևորվում է հարկաբյուջետային քաղաքականության դերը մակրոտնտեսական կայունության ապահովման գործում՝ հատկապես տնտեսական անկումների, աճի արագացման, գնաճային ճնշումների և այլ տնտեսական տատանումների պայմաններում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում խթանող և զսպող քաղաքականության առանձնահատկություններին, դրանց կիրառման նախադրյալներին և հնարավոր տնտեսական հետևանքներին։ Ուսումնասիրվում են պետական ֆինանսական ռեսուրսների հավաքագրման և վերաբաշխման սկզբունքները, հարկային բեռի արդյունավետ բաշխման խնդիրները, հարկման արդարության և տնտեսական արդյունավետության փոխհարաբերությունը, ինչպես նաև պետական ծախսերի կառուցվածքի և առաջնահերթությունների որոշման մեթոդաբանական հարցերը։ Դիտարկվում են բյուջետային պլանավորման, կանխատեսման և վերահսկողության մեխանիզմները՝ որպես պետական ֆինանսների արդյունավետ կառավարման կարևոր բաղադրիչներ։ Անդրադարձ է կատարվում նաև բյուջետային պակասուրդի ֆինանսավորման տարբեր մոտեցումներին, պետական պարտքի կայունության գնահատմանը և երկարաժամկետ հարկաբյուջետային հավասարակշռության ապահովման անհրաժեշտությանը։ Տեսական տարբեր մոտեցումների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտել պետության տնտեսական միջամտության սահմանների, հարկային քաղաքականության արդյունավետության և հանրային ֆինանսների կառավարման վերաբերյալ գոյություն ունեցող հիմնական հայեցակարգային տարբերությունները։ Մեթոդաբանական տեսանկյունից կարևորվում են հարկաբյուջետային ցուցանիշների գնահատման, տնտեսական ազդեցությունների վերլուծության և քաղաքական որոշումների արդյունավետության չափման սկզբունքները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել պետական բյուջեի և հարկային համակարգի փոխկապակցվածության, ինչպես նաև հարկաբյուջետային որոշումների կարճաժամկետ և երկարաժամկետ տնտեսական հետևանքների մասին։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հանրային ֆինանսների, մակրոտնտեսագիտության, հարկային քաղաքականության, պետական կառավարման և տնտեսական քաղաքականության ոլորտներում աշխատող հետազոտողների, մասնագետների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և Իրանի Իսլամական Հանրապետության միջև հարաբերությունների զարգացման գործընթացին 1991-2005 թվականների ընթացքում՝ ընդգծելով նորանկախ Հայաստանի արտաքին քաղաքականության ձևավորման պայմաններում Իրանի հետ համագործակցության առանձնահատկությունները, ուղղությունները և դինամիկան։ Հեղինակը վերլուծում է երկու պետությունների միջև քաղաքական երկխոսության հաստատման փուլերը, դիվանագիտական կապերի ամրապնդումը և տարածաշրջանային համագործակցության ձևավորման նախադրյալները՝ հաշվի առնելով Հարավային Կովկասի աշխարհաքաղաքական բարդ միջավայրը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում էներգետիկ համագործակցությանը, տրանսպորտային և ենթակառուցվածքային նախագծերին, տնտեսական կապերի զարգացմանը, ինչպես նաև սահմանային անվտանգության և տարածաշրջանային կայունության հարցերին։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև միջազգային պատժամիջոցների և արտաքին ճնշումների պայմաններում Իրանի վարած քաղաքականության ազդեցությունը Հայաստանի արտաքին տնտեսական և քաղաքական հնարավորությունների վրա, ինչպես նաև երկու երկրների միջև փոխադարձ շահերի համընկնումները։ Վերլուծվում է տարածաշրջանային ուժային կենտրոնների ազդեցությունը, մասնավորապես Ռուսաստանի Դաշնության, Միացյալ Նահանգների և հարևան պետությունների դերակատարությունը հայ-իրանական հարաբերությունների զարգացման վրա։ Նյութը ցույց է տալիս, որ 1991-2005 թվականներին ձևավորվել է հարաբերությունների համեմատաբար կայուն և պրագմատիկ հենք, որը նպաստել է Հայաստանի արտաքին քաղաքականության բազմավեկտորության ամրապնդմանը և տարածաշրջանային համագործակցության խորացմանը՝ Iran և Armenia միջև։

Տեխնոլոգիա

Ուսումնասիրությունը նվիրված է կոշիկի արտադրության մեջ կիրառվող սոսնձային միացությունների ամրության վրա տարբեր գործոնների ազդեցության բացահայտմանը և գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում կոշիկի տարբեր դետալների միացման ժամանակ ձևավորվող սոսնձային կարերի և շերտերի մեխանիկական ամրությունն է, որը կարևոր նշանակություն ունի պատրաստի արտադրանքի հուսալիության, երկարակեցության և շահագործման ընթացքում արտաքին ազդեցություններին դիմադրելու ունակության համար։ Աշխատանքում դիտարկվում են սոսնձային միացության ամրությունը պայմանավորող հիմնական գործոնները՝ սոսնձվող նյութերի բնույթն ու կառուցվածքը, մակերևույթների նախապատրաստման եղանակը, սոսնձի բաղադրությունը և հատկությունները, կիրառման պայմանները, շերտի հաստությունը, սեղմման ուժն ու տևողությունը, ինչպես նաև չորացման կամ պնդացման ռեժիմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կոշիկի արտադրության մեջ օգտագործվող տարբեր նյութերի՝ կաշվի, արհեստական և սինթետիկ նյութերի, ռետինային կամ պոլիմերային բաղադրիչների փոխազդեցությանը սոսնձային նյութերի հետ, քանի որ դրանց ֆիզիկամեխանիկական և մակերևութային հատկությունները կարող են էապես ազդել միացման որակի վրա։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են իրականացվել փորձարարական փորձարկումներ՝ տարբեր պայմաններում ստացված սոսնձային միացությունների կտրման, պոկման կամ այլ տեսակի բեռնվածությունների նկատմամբ դիմադրությունը որոշելու նպատակով։ Ստացված արդյունքների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե որ գործոններն ունեն առավել էական ազդեցություն միացման ամրության վրա և ինչպիսի տեխնոլոգիական պայմաններ են անհրաժեշտ կայուն արդյունք ստանալու համար։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև սոսնձման տեխնոլոգիական գործընթացի օպտիմալացումը՝ նյութերի նախապատրաստումից մինչև վերջնական պնդացում, ինչը կարող է նպաստել արտադրանքի որակի բարձրացմանը և արտադրական կորուստների նվազեցմանը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև շահագործման ընթացքում սոսնձային միացությունների վրա ազդող գործոններին, ինչպիսիք են խոնավությունը, ջերմաստիճանի փոփոխությունները, մեխանիկական կրկնվող բեռնվածությունները և այլ արտաքին ազդեցություններ։ Նման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի հիմնավորված ընտրել սոսնձանյութերը և տեխնոլոգիական ռեժիմները՝ հաշվի առնելով կոշիկի նշանակությունը, օգտագործվող նյութերը և նախատեսվող շահագործման պայմանները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ կոշիկի արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործման, սոսնձային միացությունների հուսալիության բարձրացման և պատրաստի արտադրանքի շահագործական հատկությունների բարելավման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել թեթև արդյունաբերության մասնագետներին, նյութագետներին, տեխնոլոգներին, կոշիկի արտադրության ինժեներներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Բժշկություն

Հրատարակությունը նվիրված է Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության առողջապահական համակարգի ձևավորման և զարգացման առաջին տասնամյակի ուսումնասիրությանը։ Նյութում ներկայացվում են այդ ժամանակաշրջանում առողջապահության կազմակերպման հիմնական ուղղությունները, բժշկական հաստատությունների ստեղծումն ու ընդլայնումը, բուժսպասարկման հասանելիության բարելավմանն ուղղված միջոցառումները և բնակչության առողջության պահպանման պետական քաղաքականությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիվանդությունների կանխարգելմանը, սանիտարահիգիենիկ աշխատանքներին, համաճարակների դեմ պայքարին, մայրության և մանկության պահպանությանը, բժշկական կադրերի պատրաստմանը և բուժկանխարգելիչ ծառայությունների զարգացմանը։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու խորհրդային իշխանության առաջին տարիներին Հայաստանի առողջապահական կառավարման կառուցվածքի, իրականացված բարեփոխումների և բժշկական համակարգի կայացման գործընթացի մասին։ Այն արժեքավոր պատմական աղբյուր է Խորհրդային Հայաստանի սոցիալական քաղաքականության, բժշկության պատմության, առողջապահական հաստատությունների զարգացման և հանրային առողջության կազմակերպման ուսումնասիրության համար։

Lեզվաբանություն

Ուսումնասիրությունը նվիրված է ժամանակակից հայերենի բայի և գոյականի փոխկապակցելիության առանձնահատկությունների բացահայտմանը՝ հաշվի առնելով դրանց դասային խմբավորումները։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են բայի և գոյականի միջև ձևավորվող քերականական, շարահյուսական և իմաստային հարաբերությունները, ինչպես նաև այն օրինաչափությունները, որոնք պայմանավորում են նրանց համատեղ գործածությունը խոսքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բայերի և գոյականների դասային խմբերին, դրանց բնութագրական հատկանիշներին և տարբեր խմբերի ներկայացուցիչների փոխկապակցման հնարավորություններին։ Դիտարկվում է, թե ինչպես են բայի իմաստային և քերականական առանձնահատկությունները սահմանում գոյականի ընտրությունն ու գործառույթը, և հակառակը՝ գոյականի իմաստային բնույթն ինչպես կարող է ազդել բայական կառույցի ձևավորման վրա։ Ուսումնասիրության ընթացքում բացահայտվում են բայ-գոյական կապակցության հիմնական տեսակները, դրանց կիրառության օրինաչափությունները և լեզվական համակարգում ունեցած նշանակությունը։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու ժամանակակից հայերենի շարահյուսական կառուցվածքը, բառերի համատեղելիության սկզբունքները և լեզվական միավորների միջև առկա համակարգային հարաբերությունները։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր լինել հայերենի քերականության, շարահյուսության, բառագիտության և լեզվական տիպաբանության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար, ինչպես նաև օգտակար լինել բանասիրության ուսանողներին, դասախոսներին, հետազոտողներին և հայոց լեզվի կառուցվածքային առանձնահատկություններով հետաքրքրվող ընթերցողներին։