Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionOther Subjects
Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1990, Նոյեմբեր, թիվ 11)
Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։
Updated: 2026-09-18Literature
Պատմվածքներ և հարցազրույց- Խորխե Լուիս Բորխես /թարգ. Հ. Բոդուկյան և Վարդան Ֆերեշեթյան
Խորխե Լուիս Բորխես-ի «Պատմվածքներ և հարցազրույց» ժողովածուն, որը հայերեն է թարգմանվել Հ. Բոդուկյան-ի և Վարդան Ֆերեշեթյան-ի կողմից, ներկայացնում է հեղինակին բնորոշ ինտելեկտուալ արձակի, փիլիսոփայական պատմվածքների և մետագրական մտածողության ամենահայտնի նմուշները, որտեղ իրականությունն ու երևակայությունը միահյուսվում են բարդ գաղափարական կառուցվածքների մեջ։ Բորխեսի պատմվածքներում հաճախ կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում անսահմանության, ժամանակի շրջապտույտի, ինքնության բազմաշերտության, գրքի և իրականության փոխհարաբերության թեմաները, որոնք ներկայացվում են հակիրճ, բայց գաղափարապես խտացված ձևով։ Նրա հարցազրույցները լրացնում են այդ պատկերն՝ բացահայտելով հեղինակի մտածողության տրամաբանությունը, գրականության մասին նրա հայացքները և աշխարհի ընկալման յուրահատուկ փիլիսոփայական մոտեցումը։ Տեքստերը բնորոշվում են ճշգրիտ կառուցվածքով, հղումների և մշակութային ակնարկների հարուստ համակարգով, ինչպես նաև ընթերցողին մտավոր խաղի մեջ ներգրավելու կարողությամբ, որտեղ յուրաքանչյուր պատմվածք վերածվում է գաղափարական հանելուկի։
Updated: 2026-09-23Literature
Мастерство раннего Горького (Произведения 90-х годов о крестьянах)
Ուսումնասիրությունը նվիրված է Մաքսիմ Գորկու ստեղծագործական վաղ շրջանի առանձնահատկությունների և գեղարվեստական վարպետության քննությանը՝ հատկապես 1890-ական թվականներին գյուղացիական թեմատիկային վերաբերող ստեղծագործությունների հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում գրողի վաղ արձակի գաղափարական և գեղարվեստական ձևավորումն է, գյուղական կյանքի ու գյուղացիական միջավայրի պատկերումը, ինչպես նաև հասարակական իրականության նկատմամբ հեղինակի վերաբերմունքի արտահայտման եղանակները։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են գյուղացու կերպարը, նրա սոցիալական վիճակը, հոգեբանական առանձնահատկությունները, կենցաղը, աշխատանքի պայմանները և շրջապատող իրականության հետ փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գեղարվեստական միջոցներին, որոնց շնորհիվ գրողը ներկայացնում է գյուղական աշխարհի հակասությունները, սոցիալական անհավասարությունը, մարդկային արժանապատվության խնդիրները և հասարակական հարաբերությունների բարդությունը։ Աշխատանքը դիտարկում է վաղ շրջանի ստեղծագործությունների լեզվական և ոճական առանձնահատկությունները, կերպարների անհատականացման եղանակները, բնապատկերի ու կենցաղային մանրամասների կիրառությունը, երկխոսությունների կառուցվածքը և պատմողական տարբեր հնարները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև հեղինակի ստեղծագործական մեթոդի ձևավորման գործընթացին և այն նոր գեղարվեստական սկզբունքներին, որոնք հետագայում նշանակալի դեր են ունեցել նրա գրական ժառանգության զարգացման մեջ։ Գյուղացիական թեմայի ուսումնասիրության միջոցով բացահայտվում է գրողի հետաքրքրությունը սոցիալական իրականության նկատմամբ, ինչպես նաև նրա հերոսների ներաշխարհը և կյանքի իմաստի, ազատության, արժանապատվության ու մարդկային հարաբերությունների վերաբերյալ հարցադրումները։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս վաղ ստեղծագործությունները դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին գրական երկերի ամբողջություն, այլև որպես հեղինակի գեղարվեստական մտածողության ձևավորման և կատարելագործման կարևոր փուլ։ Աշխատության մեջ վերլուծական մոտեցումները միտված են ցույց տալու, թե ինչպես է գրողի դիտողականությունը, կերպարակերտման հմտությունը, լեզվական արտահայտչականությունը և սոցիալական թեմաների գեղարվեստական վերափոխումը նպաստում նրա վաղ արձակի ինքնատիպությանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ռուս գրականության պատմությամբ, 19-րդ դարի վերջի գրական գործընթացներով և Գորկու ստեղծագործական ժառանգությամբ զբաղվող գրականագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ինչպես նաև դասական ռուս գրականության նկատմամբ հետաքրքրություն ունեցող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-15History
Historia armenorum Transsilvaniae
Աշխատությունը նվիրված է Տրանսիլվանիայի հայերի պատմության ուսումնասիրությանը՝ անդրադառնալով տարածաշրջանում հայկական համայնքի ձևավորման, զարգացման և հասարակական կյանքում ունեցած դերի հիմնական փուլերին։ Հետազոտության կենտրոնում հայերի՝ Տրանսիլվանիա տեղափոխվելու պատմական հանգամանքներն են, նրանց բնակության վայրերի ձևավորումը, համայնքային կազմակերպվածությունը և տեղական հասարակության մեջ աստիճանական ինտեգրման գործընթացը։ Ուսումնասիրվում են հայկական բնակչության սոցիալ-տնտեսական գործունեությունը, առևտրական կապերը, արհեստները և տնտեսական հարաբերությունները, որոնք կարևոր դեր են ունեցել համայնքի կայացման և տարածաշրջանի քաղաքային կյանքի զարգացման գործում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում հայկական համայնքային հաստատություններին, եկեղեցական կյանքին, կրթությանը, մշակույթին և ինքնության պահպանման մեխանիզմներին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել Տրանսիլվանիայի հայերի պատմությունը ոչ միայն որպես միգրացիոն գործընթացի արդյունք, այլև որպես հայկական սփյուռքի ձևավորման և եվրոպական միջավայրում հայկական ինքնության պահպանման կարևոր դրսևորում։ Քննարկվում են տեղի հայկական համայնքների և տարածաշրջանի իշխանությունների ու այլ էթնիկ ու կրոնական խմբերի փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև այն քաղաքական և սոցիալական պայմանները, որոնք ազդել են համայնքի զարգացման վրա։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչներից է հայկական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությունը՝ եկեղեցիների, կրթական կենտրոնների, ձեռագրական և գրավոր ժառանգության, ընտանեկան ավանդույթների և համայնքային հիշողության պահպանման տեսանկյունից։ Ուշադրություն է դարձվում նաև ձուլման և մշակութային ինտեգրման գործընթացներին, որոնք ժամանակի ընթացքում փոփոխել են համայնքի լեզվական, կրոնական և ազգային ինքնության դրսևորումները։ Աշխատությունը արժեքավոր նյութ կարող է ներկայացնել հայկական սփյուռքի պատմության, Կենտրոնական Եվրոպայի տարածաշրջանային պատմության և հայ-եվրոպական պատմական կապերի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, սփյուռքագիտության մասնագետներին, մշակութաբաններին, եկեղեցական պատմության հետազոտողներին, դասախոսներին և ուսանողներին։ Ուսումնասիրության նշանակությունը հատկապես պայմանավորված է նրանով, որ այն լուսաբանում է եվրոպական պատմական միջավայրում հայկական համայնքի ձևավորման և զարգացման գործընթացները՝ հնարավորություն տալով ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել հայ ժողովրդի տարածքային շարժերի, համայնքային կազմակերպման և մշակութային ինքնության պահպանման բազմազան փորձի մասին։
Updated: 2026-09-15History
Административная и налоговая политика арабов в Армении (с начала VIII в. до середины IX в.)
Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է արաբական խալիֆայության վարչական և հարկային քաղաքականության ուսումնասիրությանը Հայաստանում՝ VIII դարի սկզբից մինչև IX դարի կեսերը։ Գրքում ներկայացվում են Արաբական խալիֆայության վարչական համակարգի ներդրման առանձնահատկությունները, տեղական կառավարման կառուցվածքների վերափոխումները և Հայաստանի քաղաքական-վարչական կարգավիճակի փոփոխությունները տվյալ ժամանակաշրջանում։ Հեղինակը վերլուծում է հարկային համակարգի հիմնական ձևերը՝ խարաջ, ջիզյա և այլ տուրքերի կիրառումը, դրանց հավաքագրման մեխանիզմները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը սոցիալ-տնտեսական հարաբերությունների վրա։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև տեղական իշխանությունների և արաբական վարչակազմի փոխհարաբերությունները, ապստամբությունները և դիմադրության շարժումները, ինչպես նաև տարածաշրջանային կառավարման կայունացման փորձերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում աղբյուրագիտական նյութերի քննությանը, արաբական և հայկական պատմագրական վկայությունների համադրությանը և վարչական քաղաքականության երկարաժամկետ հետևանքներին Հայաստանի պատմական զարգացման վրա։ Գիրքը նախատեսված է պատմաբանների, արևելագիտության մասնագետների, միջնադարագետների, հարկային պատմության հետազոտողների և համապատասխան ոլորտների ուսանողների համար՝ առաջարկելով խորքային վերլուծություն վաղ միջնադարյան Հայաստանի վարչա-հարկային համակարգի վերաբերյալ։
Updated: 2026-08-29Other Subjects
Aserbaidschan nimmt Ex-Verteidigungsminister von Bergkarabach fest
Նյութը վերաբերում է 2023 թվականի սեպտեմբերին Հարավային Կովկասում տեղի ունեցած զարգացումներից մեկին՝ Լեռնային Ղարաբաղի նախկին պաշտպանության նախարար Լևոն Մնացականյանի ձերբակալությանը Ադրբեջանի իշխանությունների կողմից։ Իրադարձությունը ներկայացվում է տարածաշրջանում ռազմական գործողություններին հաջորդած քաղաքական, իրավական և հումանիտար գործընթացների համատեքստում։ Մնացականյանը, որը նախկինում զբաղեցրել էր Լեռնային Ղարաբաղի պաշտպանության նախարարի պաշտոնը, ձերբակալվել էր այն ժամանակ, երբ փորձում էր Լեռնային Ղարաբաղից մեկնել Հայաստան, որից հետո տեղափոխվել էր Բաքու։ Նյութի առանցքային թեմաներից է նախկին պաշտոնատար անձանց նկատմամբ իրականացվող գործողությունների նշանակությունը և դրանց կապը հակամարտությունից հետո ձևավորված նոր իրավիճակի հետ։ Դիտարկվում է նաև ձերբակալության ժամանակային համատեքստը․ այն տեղի էր ունենում Լեռնային Ղարաբաղից հայ բնակչության զանգվածային հեռանալու ընթացքում, երբ Հայաստանի կառավարության տվյալներով տասնյակ հազարավոր մարդիկ արդեն տեղափոխվել էին Հայաստան։ Ներկայացվող իրադարձությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել ոչ միայն մեկ անձի ձերբակալությունը, այլև դրան զուգահեռ ընթացող ավելի լայն քաղաքական և իրավական գործընթացները, նախկին ղեկավարների ու պաշտոնատար անձանց կարգավիճակի հարցերը և տարածաշրջանում անվտանգության համակարգի փոփոխությունները։ Նյութում կարևոր նշանակություն ունի նաև միջազգային արձագանքի համատեքստը՝ կապված բնակչության անվտանգության, մարդասիրական իրավիճակի և միջազգային դիտորդական ներկայության վերաբերյալ քննարկումների հետ։ Իրադարձությունների լուսաբանումը միաժամանակ առնչվում է տեղեկատվական դիսկուրսի խնդրին, քանի որ տարբեր կողմերի պաշտոնական հաղորդագրություններն ու լրատվամիջոցների մեկնաբանությունները կարող են նույն գործընթացները ներկայացնել տարբեր շեշտադրումներով։ Այդ պատճառով նյութը կարող է դիտարկվել որպես աղբյուր 2023 թվականի սեպտեմբերյան զարգացումների, հետհակամարտային քաղաքական գործընթացների, նախկին պաշտոնատար անձանց նկատմամբ իրականացված գործողությունների և դրանց միջազգային արձագանքի ուսումնասիրման համար։ Ընդհանուր առմամբ այն ներկայացնում է Հարավային Կովկասի քաղաքական և անվտանգային միջավայրի կտրուկ փոփոխությունների մի դրվագ՝ հնարավորություն տալով այն դիտարկել հայ-ադրբեջանական հակամարտության, տարածաշրջանային քաղաքականության, իրավական գործընթացների և միջազգային հարաբերությունների ավելի լայն շրջանակում։
Updated: 2026-09-22