Արտադրական ծախսումների կառավարչական հաշվառումը (ՀՀ սննդի արդյունաբերության կազմակերպությունների օրինակով)

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Նոր մետաքսի ճանապարհի ձևավորման և Հայաստանի՝ միջազգային տրանսպորտային միջանցքների համակարգում ներգրավվածության զարգացման խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են Ասիան և Եվրոպան կապող ժամանակակից առևտրատրանսպորտային ուղիների ձևավորման գործընթացները, դրանց տնտեսական և աշխարհաքաղաքական նշանակությունը, ինչպես նաև Հայաստանի աշխարհագրական դիրքի և տարածաշրջանային հաղորդակցության հնարավորությունների դերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տրանսպորտային ենթակառուցվածքների զարգացմանը, միջազգային ավտոմոբիլային և երկաթուղային կապերի, լոգիստիկ հանգույցների և սահմանային անցակետերի արդյունավետության բարձրացման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ կարող են վերլուծվել տարածաշրջանային տրանսպորտային նախագծերը, դրանց միջև փոխկապակցվածությունը և Հայաստանի համար ստեղծվող հնարավորություններն ու սահմանափակումները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում միջազգային բեռնափոխադրումների ծավալների ավելացման, տարանցիկ ներուժի օգտագործման, լոգիստիկ ծախսերի նվազեցման և տրանսպորտային ծառայությունների մրցունակության բարձրացման հարցերին։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև Հայաստանի տնտեսական և աշխարհաքաղաքական դիրքի, հարևան երկրների հետ տրանսպորտային հաղորդակցության և տարածաշրջանային համագործակցության վրա ազդող գործոններին։ Նոր մետաքսի ճանապարհի համատեքստում Հայաստանի ներգրավվածության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու երկրի տարանցիկ ներուժը և բացահայտելու այն ենթակառուցվածքային, ֆինանսական, կազմակերպական ու քաղաքական խնդիրները, որոնք կարող են խոչընդոտել միջազգային միջանցքների արդյունավետ զարգացմանը։ Աշխատության մեջ կարող են ներկայացվել նաև տրանսպորտային ենթակառուցվածքների արդիականացման, բազմամոդալ փոխադրումների զարգացման, լոգիստիկ կենտրոնների ձևավորման և միջազգային չափանիշներին համապատասխան ծառայությունների ներդրման հնարավոր ուղղությունները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել Հայաստանի տրանսպորտային համակարգի տարածաշրջանային ինտեգրմանը, տարանցիկ ներուժի արդյունավետ օգտագործմանը և արտաքին առևտրային կապերի ընդլայնմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, տրանսպորտի և լոգիստիկայի մասնագետներին, քաղաքագետներին, միջազգային հարաբերությունների և տարածաշրջանային զարգացման հետազոտողներին, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Другие предметы

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության Շիրակի հարթավայրային գոտում շաքարի ճակնդեղի ցանքերում հանդիպող առավել տարածված վնասատուների ուսումնասիրմանը և բույսերի պաշտպանության ինտեգրացված համակարգի գիտական հիմնավորմանը։ Հետազոտության առանցքում վնասատու օրգանիզմների տեսակային կազմի, տարածվածության, զարգացման առանձնահատկությունների և մշակաբույսին պատճառվող վնասի գնահատումն է՝ հաշվի առնելով տվյալ տարածքի բնակլիմայական և ագրոէկոլոգիական պայմանները։ Կարևորվում է վնասատուների պոպուլյացիաների փոփոխությունների դիտարկումը բույսերի աճի տարբեր փուլերում, քանի որ դրանց տարածվածությունն ու վնասակարության աստիճանը կարող են պայմանավորված լինել ինչպես եղանակային գործոններով, այնպես էլ հողի վիճակով, մշակության համակարգով և ագրոցենոզում ձևավորված կենսաբանական փոխհարաբերություններով։ Ինտեգրացված պայքարը դիտարկվում է որպես փոխլրացնող միջոցների համակարգ, որի նպատակը վնասատուների թվաքանակը տնտեսապես նշանակալի վնասի մակարդակից ցածր պահելն է՝ միաժամանակ նվազեցնելով շրջակա միջավայրի և օգտակար օրգանիզմների վրա անցանկալի ազդեցությունները։ Այս համատեքստում ուսումնասիրվում է վնասատուների մշտադիտարկման, կանխատեսման, ագրոտեխնիկական և կենսաբանական մոտեցումների, բնական կարգավորող գործոնների և անհրաժեշտության դեպքում բույսերի պաշտպանության թույլատրելի միջոցների հիմնավորված համադրման նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պայքարի միջոցների ընտրության չափանիշներին և դրանց կիրառման անհրաժեշտությունը որոշող վնասակարության շեմերի գնահատմանը, քանի որ ինտեգրացված համակարգի արդյունավետությունը հիմնված է ոչ թե վնասատուների ամբողջական վերացման, այլ դրանց պոպուլյացիաների նպատակային կառավարման վրա։ Կարևորվում է նաև ցանքաշրջանառության, դաշտերի ընդհանուր բուսասանիտարական վիճակի, մշակաբույսի կենսունակության և օգտակար կենդանական աշխարհի պահպանման դերը կայուն պաշտպանության համակարգի ձևավորման գործում։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու տարբեր մոտեցումների տնտեսական և էկոլոգիական նպատակահարմարությունը, համադրելու բերքի պահպանության պահանջները բույսերի պաշտպանության միջոցների ռացիոնալ օգտագործման հետ և Շիրակի հարթավայրային գոտու պայմանների համար ձևավորելու գիտականորեն հիմնավորված կառավարման սկզբունքներ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է գյուղատնտեսական միջատաբանության, բույսերի պաշտպանության, ագրոէկոլոգիայի և շաքարի ճակնդեղի մշակության վերաբերյալ գիտելիքները՝ ուղղված մշակաբույսի կայուն արտադրության և վնասատուների էկոլոգիապես հավասարակշռված կառավարման ապահովմանը։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է կայուն տնտեսական աճի ձևավորման և ապահովման վրա ազդող հիմնական գործոնների տնտեսամաթեմատիկական վերլուծությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով։ Հետազոտության առանցքում տնտեսական աճի երկարաժամկետ կայունության գնահատումն է, դրա վրա ազդող ներքին և արտաքին գործոնների բացահայտումը և դրանց ազդեցության քանակական գնահատման համար համապատասխան մաթեմատիկական ու տնտեսաչափական մեթոդների կիրառումը։ Աշխատությունը կայուն տնտեսական աճը դիտարկում է ոչ միայն որպես ՀՆԱ-ի բարձր տեմպերի ապահովում, այլև որպես երկարաժամկետ գործընթաց, որը պետք է բնութագրվի համեմատաբար ցածր տատանողականությամբ, արտադրողականության աճով և տնտեսական ցնցումների նկատմամբ դիմադրողականությամբ։ Ուսումնասիրվում են կապիտալի կուտակման, աշխատուժի, մարդկային կապիտալի, ներդրումների, տեխնոլոգիական առաջընթացի, արտադրողականության, արտաքին առևտրի, ֆինանսական համակարգի և մակրոտնտեսական քաղաքականության ազդեցությունները տնտեսական աճի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե տնտեսական աճի որ գործոններն են ապահովում երկարաժամկետ և ինքնաբավ զարգացում, իսկ որոնք կարող են ունենալ ժամանակավոր կամ արտաքին պայմաններից կախված ազդեցություն։ ՀՀ տնտեսության փոքր և բաց լինելու հանգամանքը կարևոր տեղ է զբաղեցնում վերլուծության մեջ, քանի որ նման տնտեսություններում արտաքին պահանջարկը, ներդրումային հոսքերը, դրամական փոխանցումները և միջազգային տնտեսական միջավայրի փոփոխությունները կարող են էապես ազդել աճի դինամիկայի վրա։ Հետազոտության տնտեսամաթեմատիկական բնույթը ենթադրում է տնտեսական ցուցանիշների միջև կապերի մոդելավորում, գործոնների ազդեցության քանակական գնահատում, ժամանակային շարքերի և վիճակագրական տվյալների վերլուծություն, ինչպես նաև հնարավոր զարգացման սցենարների կառուցում։ Այսպիսի մոտեցումները հնարավորություն են տալիս ոչ միայն նկարագրել տնտեսական աճի առկա միտումները, այլև բացահայտել դրանց պատճառահետևանքային կապերը և գնահատել տարբեր տնտեսական քաղաքականությունների հնարավոր արդյունքները։ Կարևոր ուղղություն է նաև տնտեսական աճի կառուցվածքային ուսումնասիրությունը՝ տարբեր ոլորտների ներդրման գնահատմամբ։ ՀՀ-ի վերաբերյալ հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ վերջին տարիների աճի զգալի մասը կապված է եղել արտաքին ազդեցությունների նկատմամբ զգայուն ոլորտների հետ, ինչն ընդգծում է աճի ներքին և երկարաժամկետ հիմքերի ամրապնդման անհրաժեշտությունը։ Աշխատության շրջանակում կարող է ուսումնասիրվել նաև ընդհանուր գործոնային արտադրողականության, ֆիզիկական և մարդկային կապիտալի դերը մեկ շնչի հաշվով արտադրանքի երկարաժամկետ աճի ապահովման գործում։ Նման վերլուծությունները կարևոր են Հայաստանի ապագա տնտեսական ներուժի գնահատման համար, հատկապես ժողովրդագրական փոփոխությունների, աշխատուժի առաջարկի և արտադրողականության զարգացման տեսանկյունից։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել տնտեսական քաղաքականության կատարելագործման, ներդրումային առաջնահերթությունների սահմանման, արտադրողականության բարձրացման, մարդկային կապիտալի զարգացման և արտաքին ցնցումների նկատմամբ տնտեսության դիմադրողականության ամրապնդման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, մակրոտնտեսագետներին, տնտեսաչափական և մաթեմատիկական մոդելավորման մասնագետներին, պետական տնտեսական քաղաքականություն մշակողներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և տնտեսագիտական մասնագիտությունների ուսանողներին։

Другие предметы

Գիրքը՝ «Գծագրական երկրաչափություն», հեղինակը Ադամյան Ս. Ա., հանդիսանում է ուսումնական և տեխնիկական ձեռնարկ, որը նվիրված է տարածական պատկերների երկրաչափական ներկայացման և գծագրական մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է գծագրական երկրաչափության հիմնական սկզբունքները, որոնց միջոցով հնարավոր է եռաչափ առարկաների պատկերումը հարթության վրա՝ պահպանելով դրանց չափերը, ձևը և տարածական հարաբերությունները։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են կետերի, ուղիղների և հարթությունների փոխդիրքերը, պրոյեկցիաների տեսակները, կտրվածքների և հատումների կառուցման եղանակները, ինչպես նաև տարածական մարմինների պատկերումը ինժեներական գծագրերում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված տեխնիկական գծագրության կանոններին, չափագրման և ձևավորման ստանդարտներին, ինչպես նաև ինժեներական խնդիրների լուծման գրաֆիկական մեթոդներին։ Ներառված են նաև գործնական առաջադրանքներ, որոնք նպաստում են տարածական մտածողության, վերլուծական ունակությունների և ինժեներական գրաֆիկայի կիրառական հմտությունների զարգացմանը։ Այս աշխատությունը նախատեսված է տեխնիկական բուհերի ուսանողների, ինժեներների և նախագծող մասնագետների համար՝ ապահովելով գծագրական երկրաչափության հիմնարար և կիրառական գիտելիքների համակարգված ընկալում։

История

Կ. Խ. Կուշնարևայի աշխատությունը նվիրված է Դվին քաղաքի հնագույն հնագիտական հուշարձանների ուսումնասիրությանը։ Դվինը Հայաստանի պատմական կարևոր կենտրոններից է, որի տարածքում պահպանված մշակութային շերտերը հնարավորություն են տալիս հետևելու բնակավայրի ձևավորման և զարգացման վաղ փուլերին։ Հնագիտական նյութերի քննությունը կարևոր տեղեկություններ է հաղորդում տարածքի բնակեցման պատմության, բնակավայրային միջավայրի, շինարարական ավանդույթների և բնակչության տնտեսական ու հասարակական կյանքի մասին։ Հետազոտության շրջանակում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն պեղումների ընթացքում հայտնաբերված նյութական մշակույթի առարկաները, որոնց թվում կարող են լինել խեցեղենը, քարե և մետաղական գործիքները, կենցաղային իրերը, զարդերը և այլ գտածոներ։ Դրանց ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու արհեստների զարգացման մակարդակը, առօրյա կյանքի առանձնահատկությունները, արտադրական գործունեությունը և տարբեր մշակութային միջավայրերի հետ ունեցած կապերը։ Դվինի հնագույն հուշարձանների ուսումնասիրությունը կարևոր է ոչ միայն քաղաքի պատմության վաղ շրջանի վերակազմության, այլև Արարատյան դաշտի հնագիտական մշակույթների և Հայաստանի տարածքում քաղաքային կենտրոնների ձևավորման գործընթացների բացահայտման համար։ Աշխատությունը արժեքավոր է հնագետների, պատմաբանների և Հայաստանի հնագույն բնակավայրերի ու մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։

География

Աշխատությունը նախատեսված է երկրաբանության վերաբերյալ հիմնական գիտելիքների համառոտ և մատչելի ներկայացման համար։ Երկրաբանությունը՝ որպես բնական գիտություն, ուսումնասիրում է Երկրի կառուցվածքը, կազմությունը, ծագումն ու զարգացման պատմությունը, ինչպես նաև երկրակեղևում տեղի ունեցող բնական գործընթացները։ Այս բնույթի ուսումնական հրատարակությունները սովորաբար անդրադառնում են ապարների և հանքանյութերի առանձնահատկություններին, երկրաբանական շերտերի ձևավորմանը, Երկրի մակերևույթի փոփոխություններին և բնության մեջ ընթացող երկարատև գործընթացներին։ Համառոտ շարադրանքի ձևաչափը նպատակ ունի համակարգված ներկայացնելու գիտակարգի հիմնարար հասկացությունները՝ ընթերցողին տալով երկրաբանական երևույթների ընդհանուր պատկերացում։ Աշխատությունը կարելի է դիտարկել 19-րդ դարի հայերեն գիտակրթական գրականության համատեքստում, երբ բնական գիտությունների վերաբերյալ տեղեկությունների տարածումը կարևոր նշանակություն ուներ կրթության և գիտական աշխարհայացքի ձևավորման համար։ Այն արտացոլում է հայերեն գիտական տերմինաբանության զարգացման և բնական գիտությունների ուսուցման նյութերի ստեղծման ընթացքը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում երկրաբանության պատմությամբ, հայերեն գիտական գրականության զարգացմամբ և 19-րդ դարի կրթական մշակույթով զբաղվող հետազոտողների ու ընթերցողների համար։