Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловЛитература
Համաստեղ, Արամ Հայկազ, Հակոբ Խաշմանյան. «Մոռացված էջեր»-ի տասներկու հատորները
Աշխատությունը նվիրված է սփյուռքահայ գրականության երեք նշանավոր ներկայացուցիչների գրական ժառանգության՝ բազմահատոր հրատարակությամբ վերականգնված և նորից շրջանառության մեջ դրված նյութերի քննությանը։ Ուսումնասիրության առանցքում երկար ժամանակ պարբերական մամուլի էջերում, արխիվներում կամ դժվարամատչելի հրատարակություններում մնացած ստեղծագործությունների հավաքման, տեքստաբանական մշակման և ընթերցողին ներկայացնելու նշանակությունն է։ Տասներկու հատորների ընդգրկուն նյութը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմելու հեղինակների ստեղծագործական ճանապարհի, թեմատիկ հետաքրքրությունների, գեղարվեստական մտածողության և սփյուռքահայ գրական միջավայրի հետ ունեցած կապերի մասին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հայրենիքի և կորուսյալ ծննդավայրի հիշողությանը, գաղթի ու տարագրության փորձառությանը, նոր միջավայրում հայկական ինքնության պահպանմանը, ընտանեկան և համայնքային հարաբերություններին, ինչպես նաև անհատի՝ անցյալի և ներկայի միջև ձևավորվող ներքին երկխոսությանը։ Հեղինակների ստեղծագործությունների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ինչպես նրանց միավորող պատմամշակութային թեմաները, այնպես էլ յուրաքանչյուրի ինքնատիպ գրողական ձեռագիրը, պատմողական եղանակը, լեզվական առանձնահատկությունները և կերպարակերտման սկզբունքները։ Կարևորվում է նաև սփյուռքահայ մամուլի դերը գրական կյանքի կազմակերպման գործում, քանի որ բազմաթիվ ստեղծագործություններ սկզբնապես հրապարակվել են պարբերականներում և միայն հետագայում են ընդգրկվել առանձին ժողովածուներում կամ վերականգնվել նոր հրատարակություններով։ Այդ պատճառով բազմահատորյակը արժեքավոր է ոչ միայն գրականագիտական, այլև տեքստաբանական և մատենագիտական տեսանկյունից՝ հնարավորություն տալով ճշտելու ստեղծագործությունների հրապարակման պատմությունը, տարբերակները և գրական ժառանգության ընդհանուր ծավալը։ Նյութերի ուսումնասիրությունը կարող է բացահայտել նաև XX դարի հայկական սփյուռքի առօրյայի, սոցիալական միջավայրի, մշակութային հաստատությունների և սերունդների փոխհարաբերությունների գեղարվեստական արտացոլումները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը կարևոր ներդրում է սփյուռքահայ գրական ժառանգության վերարժևորման և համակարգման գործում՝ ընդգծելով մոռացված կամ քիչ հայտնի բնագրերի վերադարձի նշանակությունը հայ գրականության պատմության առավել ամբողջական ներկայացման համար։
Обновлено. 2026-09-19
Математика
The behavior of the near-surface electric field during fair weather and thunderstorms
Աշխատությունը նվիրված է բարենպաստ եղանակային պայմաններում և ամպրոպների ժամանակ Երկրի մակերևամերձ էլեկտրական դաշտի վարքի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով մթնոլորտային էլեկտրականության փոփոխության օրինաչափություններն ու դրանց վրա ազդող գործոնները։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են մակերևամերձ էլեկտրական դաշտի հիմնական բնութագրերը, դրանց ժամանակային փոփոխությունները և բնական պայմաններում դիտվող տատանումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հանգիստ եղանակի և ամպրոպային իրավիճակների համեմատությանը՝ պարզելու համար, թե ինչպես են ամպամածությունը, մթնոլորտային էլեկտրական ակտիվությունը, տեղումները և ամպրոպային գործընթացները փոխում էլեկտրական դաշտի ուժգնությունն ու կառուցվածքը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են վերլուծվել էլեկտրական դաշտի չափումների արդյունքները, դրանց կապը օդերևութաբանական և մթնոլորտային այլ պարամետրերի հետ, ինչպես նաև տարբեր տևողության և ինտենսիվության ամպրոպային երևույթների ժամանակ գրանցվող փոփոխությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մթնոլորտային էլեկտրականության ձևավորման ֆիզիկական մեխանիզմներին, ամպերում էլեկտրական լիցքերի տարանջատմանը և այդ գործընթացների՝ Երկրի մակերևույթի մոտ էլեկտրական դաշտի վրա ունեցած ազդեցությանը։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել բնական էլեկտրական երևույթների և մթնոլորտային գործընթացների փոխկապակցվածության ավելի խոր ըմբռնմանը, ինչպես նաև էլեկտրական դաշտի փոփոխությունների միջոցով ամպրոպային ակտիվության բնութագրման հնարավորությունների գնահատմանը։ Ստացված տվյալները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ մթնոլորտային ֆիզիկայի, օդերևութաբանության և ամպրոպային երևույթների դիտարկման ու կանխատեսման հետազոտություններում։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մթնոլորտային ֆիզիկոսներին, երկրաֆիզիկոսներին, օդերևութաբաններին, էլեկտրամագնիսական երևույթներ ուսումնասիրող մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։
Обновлено. 2026-09-03
Другие предметы
Записка о преобразовании специальных классов Лазаревского института восточных языков в Этнологическо-историкофилологический факультет Лазаревского передне-азитского института
Պատմակրթական և փաստագրական բնույթի այս աշխատանքը վերաբերում է Լազարյան արևելյան լեզուների ինստիտուտի հատուկ դասարանների վերակազմավորման և դրանց հիման վրա ազգաբանական-պատմաբանասիրական ուղղվածությամբ նոր ֆակուլտետի ձևավորման նախագծին։ Քննության են առնվում կրթական հաստատության կառուցվածքային փոփոխության անհրաժեշտությունը, ուսումնական գործընթացի կազմակերպման սկզբունքները և մասնագիտական կրթության զարգացման հետ կապված խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արևելագիտության, ազգաբանության, պատմության և բանասիրության փոխկապակցված ուսուցման հնարավորություններին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագետների պատրաստման նպատակներին։ Ներկայացվում են կրթական ստորաբաժանումների վերափոխման կազմակերպական հիմքերը, ուսումնական ուղղությունների ընդլայնման մոտեցումները և գիտական գործունեության զարգացման հեռանկարները։ Փաստաթուղթը կարևոր նյութ է կրթական քաղաքականության, հաստատության կառավարման և արևելագիտական կրթության կազմակերպման պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու Լազարյան ինստիտուտի զարգացման վերաբերյալ ձևավորված ծրագրերի և գիտակրթական առաջնահերթությունների մասին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայագիտության, արևելագիտության, կրթության պատմության և գիտական հաստատությունների պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Обновлено. 2026-10-07
Литература
Անջելո
Անջելո» խորագրով ստեղծագործությունը պատկանում է գեղարվեստական գրականության այն երկերի շարքին, որոնցում կենտրոնական կերպարի միջոցով բացահայտվում են մարդկային բնավորության, զգացմունքների և հասարակական հարաբերությունների տարբեր կողմերը։ Անջելո անունը որպես ստեղծագործության վերնագիր ընթերցողի ուշադրությունը կենտրոնացնում է անհատական կերպարի և նրա շուրջ ձևավորվող իրադարձությունների վրա։ Նման գրական երկերում հաճախ ուսումնասիրվում են սիրո, պատվի, հավատարմության, պարտքի, իշխանության և արդարության թեմաները, ինչպես նաև անհատի ու հասարակության միջև առաջացող հակասությունները։ Ստեղծագործության ժանրային և սյուժետային առանձնահատկությունները միայն վերնագրից հստակ որոշել հնարավոր չէ, սակայն այն կարելի է դիտարկել 19-րդ դարի հայերեն գեղարվեստական հրատարակությունների այն միջավայրում, որտեղ եվրոպական գրականության ստեղծագործությունները հասանելի էին դառնում հայ ընթերցողին։ Այսպիսի երկերի տարածումը նպաստել է գրական ճաշակի ընդլայնմանը, տարբեր մշակույթների գեղարվեստական ավանդույթների ճանաչմանը և հայ գրական միջավայրի հարստացմանը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում Զմյուռնիայի հայ տպագրական կյանքի, 19-րդ դարի գեղարվեստական հրատարակությունների և հայերեն թարգմանական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։
Обновлено. 2026-11-05
Экономика
Առևտրային հաշվեկշռի կարգավորման հիմնահարցերը (Հայաստանի Հանրապետության օրինակով)
Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության առևտրային հաշվեկշռի կարգավորման հիմնահարցերին՝ ընդգծելով արտահանման և ներմուծման կառուցվածքային անհամաչափությունները, արտաքին առևտրի դեֆիցիտի ձևավորման պատճառները և դրանց ազդեցությունը երկրի մակրոտնտեսական կայունության վրա։ Աշխատությունը վերլուծում է առևտրային հոսքերի դինամիկան, արտահանման մրցունակության սահմանափակումները, ներմուծումից կախվածության բարձր մակարդակը և փոխարժեքային քաղաքականության դերը արտաքին հաշվեկշռի հավասարակշռման գործընթացում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում արդյունաբերական արտադրության կառուցվածքի, գյուղատնտեսական և վերամշակող ոլորտների զարգացման, ինչպես նաև ներդրումային միջավայրի բարելավման անհրաժեշտությանը՝ որպես արտահանման ընդլայնման հիմնական գործոնների։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է նաև պետական տնտեսական քաղաքականության գործիքները՝ հարկային խթաններ, արտահանման աջակցման ծրագրեր և միջազգային առևտրային համաձայնագրեր, որոնք կարող են նպաստել արտաքին շուկաներում հայկական արտադրանքի մրցունակության բարձրացմանը և առևտրային հաշվեկշռի կայունացմանը։
Обновлено. 2026-09-21
Медицина
Ինքնասպանությունների ռիսկի գործոնները, և վերջիններիս միջոցով ինքնասպանությունների կանխարգելմանն ուղղված մոտեցումները Հայաստանի Հանրապետությունում
Աշխատությունը նվիրված է հանրային առողջության և հոգեբանական բարեկեցության շրջանակում ինքնասպանության ռիսկի հետ կապված գործոնների ուսումնասիրմանը և Հայաստանի Հանրապետությունում կանխարգելման համակարգային մոտեցումների վերլուծությանը։ Հետազոտության կենտրոնում սոցիալական, հոգեբանական, ընտանեկան, տնտեսական և միջավայրային այն պայմաններն են, որոնք գիտական գրականության մեջ դիտարկվում են որպես ռիսկի կամ պաշտպանիչ գործոններ։ Դրանք քննվում են ոչ թե մեկուսացված, այլ փոխկապակցված համակարգի շրջանակում՝ հաշվի առնելով, որ մարդու բարեկեցության վրա սովորաբար միաժամանակ ազդում են տարբեր անհատական և հասարակական հանգամանքներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ռիսկի վաղ ճանաչման, ժամանակին մասնագիտական աջակցության, հոգեբանական և սոցիալական ծառայությունների հասանելիության, ընտանիքի ու համայնքի ներգրավվածության և տարբեր հաստատությունների միջև համագործակցության նշանակությանը։ Կանխարգելումը ներկայացվում է բազմամակարդակ գործընթացի տեսանկյունից, որը կարող է ներառել ամբողջ բնակչության համար նախատեսված իրազեկման և բարեկեցության խթանման ծրագրեր, առավել խոցելի խմբերին ուղղված աջակցություն և անհատական կարիքներին համապատասխան մասնագիտական միջամտությունների համակարգ։ Կարևորվում են նաև հոգեկան առողջության վերաբերյալ խարանի նվազեցումը, օգնություն խնդրելու մշակույթի զարգացումը, մասնագետների պատրաստվածությունը և աջակցող ծառայությունների շարունակականությունը։ Հայաստանի համատեքստում ուսումնասիրվում են կանխարգելման կազմակերպական և ինստիտուցիոնալ հնարավորությունները՝ ուշադրություն դարձնելով առողջապահական, կրթական և սոցիալական ոլորտների համագործակցությանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև տվյալների հավաքագրման և համաճարակաբանական դիտարկման նշանակությունը, քանի որ հավաստի տեղեկատվությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ռիսկի առավել կարևոր օրինաչափությունները և համապատասխանաբար մշակելու կանխարգելիչ քաղաքականություն։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը խնդիրը դիտարկում է հանրային առողջության, հոգեբանության և սոցիալական պաշտպանության փոխկապակցված տեսանկյուններից՝ շեշտադրելով վաղ աջակցության, պաշտպանիչ գործոնների ամրապնդման և հասանելի մասնագիտական ծառայությունների զարգացման կարևորությունը։
Обновлено. 2026-09-25