Բանջարաբուծություն

Մաթեմատիկա

Այս աշխատությունը նվիրված է թվաբանությանը՝ մաթեմատիկայի այն հիմնարար բնագավառին, որն ուսումնասիրում է թվերը, դրանց հատկությունները և թվային գործողությունների կատարման սկզբունքները։ Ընդարձակ բնույթը և երկրորդ հատորի ձևաչափը մատնանշում են թվաբանական գիտելիքների համակարգված ներկայացմանն ուղղված ուսումնական աշխատություն, որը կարող էր ծառայել ինչպես դասավանդման, այնպես էլ ինքնուրույն ուսումնասիրության նպատակներին։ Թվաբանության դասագրքերը կարևոր տեղ են զբաղեցրել հայերեն կրթական գրականության զարգացման մեջ՝ նպաստելով հաշվարկային հմտությունների ձևավորմանը, տրամաբանական մտածողության զարգացմանը և մաթեմատիկական գիտելիքների տարածմանը։ Դրանք կիրառություն են ունեցել դպրոցական ուսուցման, անհատական կրթության և առօրյա գործնական խնդիրների լուծման ընթացքում։ Թվաբանական գիտելիքները անհրաժեշտ էին առևտրի, արհեստների, հաշվապահության, չափումների, դրամական հաշվարկների և տնտեսական հարաբերությունների տարբեր ոլորտներում, ուստի նման աշխատությունները նշանակալի կրթական արժեք ունեին։ Երկրորդ հատորի առկայությունը կարող է վկայել նյութի բազմահատոր կամ հաջորդական կառուցվածքի մասին՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով շարունակելու և խորացնելու թվաբանական գիտելիքները։ Աշխատությունը կարևոր է հայերեն մաթեմատիկական տերմինաբանության, թվաբանական ուսուցման մեթոդների և 19-րդ դարի հայալեզու կրթական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել մաթեմատիկայի պատմությամբ, հայ մանկավարժական մտքի զարգացմամբ, հին դասագրքերով և հայերեն գիտական գրականության ձևավորմամբ զբաղվող հետազոտողներին։

Տնտեսագիտություն

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է 1967–1970 թվականներին հրապարակված գրականության ծանոթագրված մատենագիտական ցանկը, որը վերաբերում է կիբեռնետիկայի կիրառությանը ժողովրդական տնտեսության տարբեր ոլորտներում։ Նյութում համակարգված են գիտական աշխատությունները, մենագրությունները, հոդվածները, ժողովածուները և այլ հրապարակումներ՝ յուրաքանչյուրի համար տրամադրելով համառոտ բնութագրեր, որոնք օգնում են գնահատել դրանց բովանդակությունը, գիտական ուղղվածությունը և գործնական նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կիբեռնետիկայի տեսության և կառավարման, տնտեսական գործընթացների մաթեմատիկական մոդելավորման, օպտիմալ պլանավորման, ավտոմատ կառավարման համակարգերի, հաշվողական տեխնիկայի և տեղեկատվության մշակման մեթոդների կիրառմանը արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, տրանսպորտի և տնտեսության այլ ճյուղերում։ Մատենագիտական ցանկը նպատակ ունի դյուրացնել համապատասխան գրականության որոնումը և ծառայել որպես տեղեկատվական ուղեցույց գիտաշխատողների, տնտեսագետների, ինժեներների, ուսանողների և կիբեռնետիկայի ոլորտով հետաքրքրվող մասնագետների համար՝ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանում գիտության և տեխնոլոգիաների զարգացման հիմնական ուղղություններն ու հրապարակումների շրջանակը։ Հրատարակությունը կարևոր տեղեկատու աղբյուր է, որը ներկայացնում է կիբեռնետիկայի և տնտեսական կառավարման փոխկապակցվածության վերաբերյալ խորհրդային շրջանի գիտական գրականության համակարգված պատկերը։

Մաթեմատիկա

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է երկչափ տիրույթներում էլիպտիկ դիֆերենցիալ հավասարումների համար սահմանային խնդիրների տեսական և կիրառական ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են էլիպտիկ տիպի հավասարումների հիմնական հատկությունները, լուծումների գոյության, միակության և կայունության պայմանները, ինչպես նաև համապատասխան սահմանային պայմանների դասակարգումը։ Հեղինակը վերլուծում է Դիրիխլեի, Նեյմանի և խառը տիպի սահմանային խնդիրները, դրանց մաթեմատիկական ձևակերպումները և լուծման անալիտիկ ու թվային մեթոդները։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆունկցիոնալ անալիզի, Սոբոլևի տարածությունների և թույլ լուծումների տեսության կիրառմանը էլիպտիկ հավասարումների ուսումնասիրության մեջ։ Քննարկվում են նաև վերջավոր տարրերի և այլ թվային մեթոդների կիրառությունները բարդ երկրաչափական տիրույթներում խնդիրների մոտարկման համար։ Գիրքը նախատեսված է մաթեմատիկոսների, կիրառական մաթեմատիկայի և ֆիզիկայի մասնագետների, ինչպես նաև բարձր կուրսերի ուսանողների և ասպիրանտների համար՝ առաջարկելով խորը տեսական հիմք և գործնական մոտեցումներ դիֆերենցիալ հավասարումների սահմանային խնդիրների լուծման համար։

Lեզվաբանություն

Այս գիտական հոդվածը նվիրված է հին հայերենի քերականական համակարգում հանդիպող երկու յաֆեթական ծագում ունեցող -te, -ti, -t ձևերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այդ վերջածանցների կառուցվածքային, ձևաբանական և գործառական առանձնահատկություններն են, ինչպես նաև դրանց հնարավոր ծագումն ու կապը լեզվական ավելի հին շերտերի հետ։ Աշխատությունը կարող է դիտարկել հին հայերենի բառաձևավորման և քերականական կառուցվածքի այն երևույթները, որոնց բացատրության համար անհրաժեշտ է դիմել համեմատական լեզվաբանության և պատմահամեմատական վերլուծության մեթոդներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վերջածանցների տարբերակային ձևերին, դրանց կիրառության միջավայրին և այն հարցին, թե ինչպիսի դեր են դրանք ունեցել հին հայերենի բառերի ու քերականական ձևերի կազմության մեջ։ Հոդվածում կարող են համադրվել հայերեն լեզվական նյութը և այլ հին լեզուների տվյալները՝ ընդհանուր լեզվական գործընթացների, ձևաբանական զուգահեռների և հնարավոր պատմական կապերի բացահայտման նպատակով։ Ուսումնասիրության կարևոր կողմերից է նաև յաֆեթական լեզվաբանական տեսության շրջանակում հին հայերենի որոշ առանձնահատկությունների մեկնաբանությունը, ինչը նյութին հաղորդում է ոչ միայն հայագիտական, այլև տեսական ու պատմահամեմատական նշանակություն։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գրաբարի քերականական կառուցվածքը, հայերենի պատմական ձևաբանությունը, բառակազմությունը և հին լեզվական շերտերը ուսումնասիրող մասնագետների համար։ Այն հատկապես հետաքրքիր է հայագետների, պատմահամեմատական լեզվաբանների, արևելագիտությամբ զբաղվող հետազոտողների և հայոց լեզվի պատմությամբ հետաքրքրվող ուսանողների համար՝ որպես հին հայերենի ձևաբանական նյութի և դրա հնարավոր պատմական մեկնաբանությունների ուսումնասիրություն։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում արժեթղթերի շուկայի զարգացման վրա դրամավարկային քաղաքականության ազդեցության տեսական, մեթոդաբանական և գործնական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև ֆինանսական շուկայի արդյունավետության բարձրացման և դրամավարկային կարգավորման մեխանիզմների կատարելագործման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Հետազոտության առանցքում են դրամավարկային քաղաքականության հիմնական գործիքների, տոկոսադրույքների, փողի առաջարկի, իրացվելիության կառավարման և գնաճային սպասումների ազդեցությունը արժեթղթերի շուկայի ձևավորման, գործունեության և զարգացման գործընթացների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի Հանրապետության ֆինանսական համակարգի կառուցվածքային առանձնահատկություններին, կապիտալի շուկայի զարգացման մակարդակին, բանկային համակարգի և արժեթղթերի շուկայի փոխկապակցվածությանը, ինչպես նաև ֆինանսական միջնորդության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են դրամավարկային քաղաքականության փոխանցման մեխանիզմները, որոնց միջոցով Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկի կողմից իրականացվող քաղաքականությունն ազդում է ֆինանսական ակտիվների եկամտաբերության, ներդրումային որոշումների, արժեթղթերի պահանջարկի և առաջարկի, շուկայական տոկոսադրույքների և կապիտալի ներգրավման հնարավորությունների վրա։ Քննարկվում են պետական և կորպորատիվ պարտատոմսերի, բաժնետոմսերի և ֆինանսական այլ գործիքների շուկաների զարգացման առանձնահատկությունները, դրանց իրացվելիության, գնագոյացման, եկամտաբերության և ռիսկայնության վրա ազդող մակրոտնտեսական գործոնները։ Կարևորվում է պետական արժեթղթերի շուկայի դերը դրամավարկային քաղաքականության իրականացման, ֆինանսական համակարգի իրացվելիության կառավարման, եկամտաբերության կորի ձևավորման և ֆինանսական շուկայի մասնակիցների համար հուսալի գնային կողմնորոշիչների ապահովման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքի փոփոխությունների, բաց շուկայական գործառնությունների, պարտադիր պահուստավորման պահանջների և դրամավարկային կարգավորման այլ միջոցների ազդեցությանը արժեթղթերի շրջանառության, ներդրումային ակտիվության և ֆինանսական ռեսուրսների տեղաբաշխման վրա։ Հատուկ ուշադրության են արժանանում արժեթղթերի շուկայի զարգացմանը խոչընդոտող կառուցվածքային և ինստիտուցիոնալ գործոնները, այդ թվում՝ շուկայի սահմանափակ խորությունը, ֆինանսական գործիքների ոչ բավարար բազմազանությունը, երկրորդային շուկայի իրացվելիության խնդիրները, ներդրողների շրջանակի ընդլայնման անհրաժեշտությունը և կապիտալի շուկայի ենթակառուցվածքների կատարելագործման պահանջները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են նաև գնաճի, փոխարժեքի տատանումների, տնտեսական աճի, պետական պարտքի կառավարման և միջազգային ֆինանսական շուկաների զարգացումների ազդեցությունները Հայաստանի արժեթղթերի շուկայի վրա։ Կարևորվում է դրամավարկային քաղաքականության կանխատեսելիության, կենտրոնական բանկի հաղորդակցման արդյունավետության, ֆինանսական կայունության և ներդրողների վստահության միջև գոյություն ունեցող փոխկապակցվածությունը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակներում քննարկվում են դրամավարկային և հարկաբյուջետային քաղաքականությունների փոխհամաձայնեցման հնարավորությունները, պետական պարտատոմսերի շուկայի խորացման, կորպորատիվ արժեթղթերի թողարկումների խթանման, ինստիտուցիոնալ ներդրողների մասնակցության ընդլայնման և երկարաժամկետ ֆինանսավորման աղբյուրների բազմազանեցման ուղղությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում միջազգային փորձի համեմատական ուսումնասիրությանը, զարգացած և զարգացող ֆինանսական շուկաներում դրամավարկային քաղաքականության ազդեցության առանձնահատկությունների բացահայտմանը և Հայաստանի տնտեսական պայմաններում կիրառելի արդյունավետ մոտեցումների գնահատմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից են նաև արժեթղթերի շուկայի զարգացման ցուցանիշների վերլուծությունը, դրամավարկային գործոնների և շուկայական ակտիվության միջև փոխկապակցվածության գնահատումը, ինչպես նաև ֆինանսական շուկայի զարգացման հեռանկարների ուսումնասիրությունը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս առավել խորությամբ հասկանալու, թե ինչպես կարող է արդյունավետ և հետևողական դրամավարկային քաղաքականությունը նպաստել ֆինանսական շուկայի կայունությանը, ներդրումային միջավայրի բարելավմանը, կապիտալի արդյունավետ բաշխմանը և տնտեսության իրական հատվածի ֆինանսավորման հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Միաժամանակ կարևորվում է այն հանգամանքը, որ արժեթղթերի շուկայի կայուն զարգացումը պահանջում է ոչ միայն դրամավարկային կարգավորման արդյունավետ գործիքակազմ, այլև համապատասխան իրավական, ինստիտուցիոնալ և կազմակերպական պայմանների ձևավորում։ Աշխատությունն ունի գիտական և գործնական նշանակություն՝ նպաստելով Հայաստանի Հանրապետության դրամավարկային քաղաքականության, կապիտալի շուկայի զարգացման, ֆինանսական կայունության և ներդրումային գործընթացների փոխկապակցված հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսաբանների, բանկային համակարգի մասնագետների, արժեթղթերի շուկայի մասնակիցների, ներդրումային վերլուծաբանների, պետական ֆինանսական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և Հայաստանի ֆինանսական համակարգի զարգացման հեռանկարներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Մշակույթ

Այս աշխատանքը նվիրված է Երևանի թանգարանների ինտերիերի դիզայնի ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով տարածքի էսթետիկ, ֆունկցիոնալ և կրթական առանձնահատկություններին։ Նյութում վերլուծվում է թանգարանային միջավայրի կազմակերպումը, ցուցադրությունների դասավորությունը, լուսավորության, գույնի, նյութերի և ցուցանակների կիրառումը, ինչպես նաև այցելուների փոխազդեցությունը տարածքի հետ։ Աշխատությունը ներկայացնում է ինչպես պատմական, այնպես էլ ժամանակակից թանգարանների ինտերիերային լուծումների օրինակներ՝ ընդգծելով հայկական մշակութային և ազգային առանձնահատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այցելուների հոսքի կառավարությանը, տեղեկատվության մատուցման արդյունավետությանը և դիզայնի միջոցով ուսուցողական, մշակութային ու ներգրավող փորձի ստեղծմանը։ Աշխատությունը կարևոր է դիզայներների, ճարտարապետների, արվեստի պատմաբանների և մշակութային կառավարման ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով թանգարանների ինտերիերի զարգացման և ժամանակակից ձևավորման ռազմավարությունների մշակմանը։