Բուժտարահանման համակարգում վիրաբուժական օգնության կազմակերպումը լեռնային պայմաններում տեղային պատերազմների ժամանակ (ըստ ՀՀ նյութերի)

Մաթեմատիկա

Այս գիրքը ներկայացնում է մաթեմատիկական անալիզի խնդիրների ժողովածուի երկրորդ մասը՝ նախատեսված տնտեսագիտության ուսանողների համար։ Այն շարունակություն է առաջին մասին և խորացնում է անալիզի կիրառական կողմերը տնտեսագիտական մոդելներում։ Գրքում ընդգրկված են հիմնականում ածանցյալների կիրառություն, ինտեգրալներ, ֆունկցիաների հետազոտություն, բազմաչափ ֆունկցիաների տարրական վերլուծություն և օպտիմալացման խնդիրներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տնտեսական մեծությունների մոդելավորմանը՝ մարժինալ վերլուծություն, ծախս–օգուտ հարաբերակցություններ և աճի մոդելներ։ Յուրաքանչյուր բաժին պարունակում է տարբեր բարդության խնդիրներ՝ ուղեկցված մեթոդական հուշումներով, որոնք օգնում են զարգացնել վերլուծական մտածողությունը և կիրառել մաթեմատիկական գործիքները տնտեսական խնդիրների լուծման մեջ։ Գիրքը նպատակ ունի ամրապնդել տեսական գիտելիքները և զարգացնել կիրառական մաթեմատիկական հմտություններ տնտեսագիտության ոլորտում։

Իրավաբանություն

Սահմանադրական կայունությունն ու զարգացումը սահմանադրական իրավունքի կարևոր հասկացություններ են, որոնք արտահայտում են պետության հիմնական օրենքի՝ Սահմանադրության կայուն գործառնությունը և միաժամանակ դրա փոփոխման ու կատարելագործման հնարավորությունը՝ հասարակության զարգացման պահանջներին համապատասխան։ Սահմանադրական կայունությունը նշանակում է, որ Սահմանադրությունը պետք է լինի երկարաժամկետ գործող, կանխատեսելի և իրավական համակարգի հիմքը, որի վրա կառուցվում են բոլոր մյուս օրենքներն ու պետական ինստիտուտները։ Այն ապահովում է պետական իշխանության շարունակականություն, իրավական որոշակիություն և հասարակական վստահություն իրավական համակարգի նկատմամբ։ Սահմանադրական զարգացումը, մյուս կողմից, ենթադրում է Սահմանադրության փոփոխման և կատարելագործման գործընթաց, որը թույլ է տալիս այն համապատասխանեցնել քաղաքական, տնտեսական և սոցիալական փոփոխություններին։ Սակայն այդ զարգացումը պետք է իրականացվի զգուշորեն՝ պահպանելով իրավական կայունությունը և հիմնական սահմանադրական սկզբունքները։ Սահմանադրական փոփոխությունները սովորաբար իրականացվում են հատուկ բարդ ընթացակարգերով՝ խորհրդարանական հատուկ մեծամասնությամբ, հանրաքվեով կամ սահմանադրական մարմինների միջոցով։ Իրավագիտական տեսանկյունից սահմանադրական կայունությունն ու զարգացումը արտահայտվում են մի շարք սկզբունքներով՝ օրենքի գերակայություն, իշխանությունների բաժանում, մարդու իրավունքների պաշտպանություն և սահմանադրական վերահսկողություն։ Այս սկզբունքները ապահովում են, որ փոփոխությունները չխախտեն պետության իրավական հիմքերը և ժողովրդավարական կառուցվածքը։ Սահմանադրական դատարանները կամ համարժեք մարմինները կարևոր դեր ունեն այս գործընթացում՝ վերահսկելով փոփոխությունների համապատասխանությունը Սահմանադրության հիմնական արժեքներին։

Այլ առարկաներ

Մեքենաների մասեր. Մաս 2 աշխատությունը մեքենաշինական ինժեներիայի դասական ուսումնական ձեռնարկի երկրորդ մասն է, որը նվիրված է մեքենաների բաղկացուցիչ տարրերի կառուցվածքի, հաշվարկի և նախագծման խորացված ուսումնասիրությանը՝ նախատեսված մեքենաշինության, մեխանիկական ճարտարագիտության և արդյունաբերական տեխնիկայի ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում շարունակվում և ընդլայնվում են մեքենամասերի տեսական և կիրառական հիմքերը՝ ընդգրկելով ավելի բարդ հանգույցներ և կառուցվածքային համակարգեր, մանրամասն ներկայացվում են փոխանցման մեխանիզմները՝ ատամնավոր, շղթայական և գոտկային փոխանցումներ, դրանց աշխատանքային սկզբունքները, հաշվարկային մեթոդները և արդյունավետության գնահատումը, բացատրվում են առանցքների, լիսեռների և միացումների ամրության, կոշտության և դիմացկունության հաշվարկները, ինչպես նաև բեռների ազդեցության տակ առաջացող լարումների բաշխումը, աշխատությունը անդրադառնում է նաև շփման հանգույցներին, առանցքակալներին և շարժական միացումների նախագծման առանձնահատկություններին, ներկայացվում են հուսալիության ապահովման, մաշվածության նվազեցման և տեխնիկական սպասարկման ինժեներական լուծումները, գրքում հատուկ ուշադրություն է դարձվում մեքենաների մասերի ճիշտ ընտրության և օպտիմալ նախագծման սկզբունքներին՝ արտադրողականության և շահագործման անվտանգության բարձրացման նպատակով, աշխատությունը համադրում է տեսական մեխանիկայի և մեքենաշինական նախագծման հիմքերը գործնական կիրառական մոտեցումների հետ՝ հանդիսանալով կարևոր ուսումնական աղբյուր բարդ մեխանիկական համակարգերի ուսումնասիրության և նախագծման համար։

Գրականություն

Գոյա կամ իմացության դժվարին ուղին-ը փիլիսոփայական և իմացաբանական ուղղվածության ուսումնասիրություն է, որը կենտրոնանում է գիտելիքի ձեռքբերման գործընթացի բարդությունների, ճանաչողության սահմանների և մարդու մտավոր զարգացման ճանապարհի վրա, աշխատությունում քննարկվում են իմացության հիմնական խնդիրները՝ ինչպես է ձևավորվում գիտելիքը, ինչ դեր ունեն փորձը, լեզուն և մտածողությունը իրականության ընկալման մեջ, և ինչ սահմանափակումներ ունի մարդկային ճանաչողությունը, միաժամանակ վերլուծվում են գիտելիքի որոնման տարբեր փուլերը՝ կասկածից և հարցադրումից մինչև համակարգված գիտական մտածողություն, ընդգծվում է նաև ճանաչողության «դժվար ուղու» գաղափարը՝ որպես մտավոր ջանք, սխալների հաղթահարում և շարունակական ինքնավերանայում, աշխատությունը համադրում է փիլիսոփայական հայեցակարգեր և ճանաչողական գործընթացների վերլուծություն՝ ցույց տալով, որ գիտելիքը ոչ թե տրված արդյունք է, այլ զարգացող և մշտապես վերափոխվող գործընթաց։

Գեղարվեստական հայ․

«Ամանեջ» Պարույր Սևակի գրական մեծ գործերից մեկն է, որը իր խոր ու խորհրդավոր իմաստով սերտորեն կապված է հեղինակի ստեղծագործական աշխարհընկալման հետ։ Սա այնպիսի բանաստեղծություն է, որն արտացոլում է Սևակի խորը բանաստեղծական մտածողությունը և ներքին էսթետիկական աշխարհի մշտական որոնումը։ «Ամանեջ»-ը նշանակում է ինչ-որ բան, որը գալիս է, ավարտվում կամ հասնում է իր գագաթնակետին, և այսինքն՝ այն պահը կամ հանգրվանը, որտեղ մի տեսակ նոր սկիզբ է գալիս, նոր ճանաչում է հայտնվում, սակայն ի՞նչ կլինի հետո։ Սևակը այս ստեղծագործությունում հաճախ անցկացնում է թեմաներ, որոնք կապված են գոյության հետ՝ անցյալ, ներկա և ապագա, ինչպես նաև մարդկային կյանքը՝ դրա մշտական փոփոխականությունն ու իրադարձությունների հոսքը։ Ամանեջի մեջ արտահայտվում է նաև ստեղծագործական ու գեղագիտական թեմաներ՝ որտեղ պատկերներն ու խորհրդավոր տողերը մեկընդմիշտ ներխուժում են ընթերցողի մեջ՝ սկսելով հղման ժամանակը և տեղը, որոնք հիմնված են անհատական ըմբռնումների վրա։ Պատմությունը չունի բացահայտ լուծում՝ այն մի գործընթաց է, որը ծավալվում է բանաստեղծի ներաշխարհում, ուստի «Ամանեջ»-ը կարելի է դիտել որպես փիլիսոփայական ստեղծագործություն, որը ընթերցողին առաջարկում է պարսկական խորհրդանիշներ՝ կապված մարդու մտքերով ու գաղափարներով, և հնարավորություն է տալիս հասկանալու ոչ միայն մարդու մասին, այլ նաև նրա կողմից փնտրած ամբողջականության մասին։ Սևակն այս ստեղծագործությունում միաժամանակ կարևորվում է ինքնության հարցը, ներքին պայքարը ու մարդու տեղը աշխարհում։ Հենց այդ պատճառով «Ամանեջ»-ը ոչ միայն գեղագիտական արվեստի գործ է, այլ նաև հոգեբանական մի աշխատանք՝ մարդկային գոյության մասին մի շարք հարցեր առաջադրելով, որոնք բազմիցս կարող են վերադառնալ ընթերցողի մտքում։ Այս ստեղծագործությունը ներառում է Սևակի դարաշրջանային փիլիսոփայությունը, ինչը տեսանելի է տարբեր խորհրդանշական պատկերներում և ինքնահարցումներում՝ մարդուն դարձնելով մի զվարճալի ու միևնույն ժամանակ խոր ապրումների մեջ դնող բարոյական կամ ճանաչողական ճանապարհորդություն։ Հրատարակիչ - Մագաղաթ Հրատ. տարեթիվ - 2018 ISBN - 978-9939-9187-4-7

Տնտեսագիտություն

Նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տարածքային զարգացման անհամաչափությունների պատճառների, դրսևորումների և դրանց հաղթահարման սոցիալ-տնտեսական ուղիների համակողմանի վերլուծությանը՝ նախատեսված տնտեսագիտության, պետական կառավարման, տարածաշրջանային զարգացման և սոցիալական քաղաքականության ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են տարածքային զարգացման հիմնական խնդիրները՝ կենտրոն-մարզ անհավասարություն, բնակչության միգրացիոն հոսքեր, աշխատատեղերի բաշխման անհամաչափություն, ենթակառուցվածքների զարգացման տարբեր մակարդակներ և ներդրումային ակտիվության կենտրոնացում որոշ շրջաններում, բացատրվում են տարածաշրջանային քաղաքականության տեսական հիմքերը և պետության դերը համաչափ զարգացման ապահովման գործընթացում, մանրամասն քննարկվում են սոցիալ-տնտեսական ցուցանիշների վերլուծության մեթոդները, մարզերի տնտեսական պոտենցիալի գնահատման չափանիշները և զարգացման ծրագրերի արդյունավետության գնահատման մոտեցումները, աշխատությունը անդրադառնում է նաև տարածաշրջանային զարգացման խթանման գործիքներին՝ պետական ներդրումներ, հարկային և ֆինանսական արտոնություններ, ենթակառուցվածքային ծրագրեր և տեղական ինքնակառավարման ուժեղացում, ներկայացվում են տարածքային զարգացման քաղաքականության միջազգային փորձի օրինակներ և դրանց կիրառելիությունը Հայաստանի պայմաններում, գրքում ընդգծվում է համաչափ զարգացման կարևորությունը երկրի տնտեսական աճի, սոցիալական կայունության և ազգային անվտանգության ապահովման գործում, աշխատությունը համադրում է տեսական տարածաշրջանային տնտեսագիտության հիմքերը և գործնական քաղաքականության վերլուծությունը՝ ձևավորելով տարածքային զարգացման հիմնախնդիրների ամբողջական պատկերացում։