Երաժշտությունը և երաժիշտը հայոց ավանդական առտնին և ծիսական կյանքում

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի հայ գրականության և հասարակական մտքի մի շարք նշանավոր ներկայացուցիչների գաղափարական ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ ազգային ինքնագիտակցության, արևմտահայության դրության, հասարակական վերափոխումների և ազգային-ազատագրական գաղափարների ձևավորման համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում Րաֆֆու, Ծերենցի, Ռափայել Պատկանյանի և Գրիգոր Արծրունու գրական ու հրապարակախոսական գործունեությունն է՝ որպես նույն ժամանակաշրջանի հասարակական խնդիրներին տարբեր ժանրերով արձագանքող մտավորականների։ Նրանց ստեղծագործական ժառանգությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին գեղարվեստական արձակը, պատմավեպը, պոեզիան և հրապարակախոսությունը ներգրավվում ազգային ինքնության, պատմական հիշողության, կրթության, հասարակական կազմակերպման և ժողովրդի ապագայի վերաբերյալ պատկերացումների ձևավորման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Րաֆֆու վիպական աշխարհում պատմական և հասարակական թեմաների փոխհարաբերությանը, Ծերենցի պատմական արձակում անցյալի իրադարձությունների գեղարվեստական վերաիմաստավորմանը, Պատկանյանի պոեզիայի ազգային ու հասարակական շեշտադրումներին և Արծրունու հրապարակախոսական գործունեության գաղափարական նշանակությանը։ Կարևորվում է նրանց հայացքների ոչ միայն ընդհանրությունների, այլև տարբերությունների բացահայտումը՝ հաշվի առնելով յուրաքանչյուր հեղինակի ստեղծագործական մեթոդը, հասարակական գործունեությունը և գաղափարների արտահայտման ձևերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել պատմական հիշողության և ժամանակակից իրականության հարաբերակցությունը, ազգային ինքնագիտակցության ամրապնդման միջոցները, կրթության և մշակույթի դերի վերաբերյալ պատկերացումները, ինչպես նաև հասարակական առաջընթացի և ինքնակազմակերպման շուրջ ձևավորված մոտեցումները։ Առանձին ուղղություն է գրականության և մամուլի ազդեցության ուսումնասիրությունը հասարակական գաղափարների տարածման գործում, քանի որ XIX դարում գեղարվեստական ստեղծագործությունն ու պարբերական մամուլը կարևոր հարթակներ էին հանրային քննարկումների և մտավոր շարժումների զարգացման համար։ Այս գործիչների ժառանգության համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու ժամանակաշրջանի հայ հասարակական մտքի գաղափարական բազմազանության և գրականության ու հրապարակախոսության փոխազդեցության մասին։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հայ գրականության պատմության, հասարակական մտքի պատմության, հրապարակախոսության և գաղափարների պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով նշված հեղինակների ներդրումը XIX դարի հայ ազգային և հասարակական մտքի զարգացման գործընթացներում։

Այլ առարկաներ

Այս հրատարակությունը «Նոր գրքեր. Տեղեկատվական բուլետեն (2010, կեսամյա)» բնույթի մատենագիտական տեղեկատու է, որը պատրաստվում է գրադարանային և մատենագիտական ծառայությունների կողմից՝ նպատակ ունենալով համակարգված կերպով ներկայացնել տվյալ ժամանակահատվածում հրատարակված կամ գրադարան մուտք գործած նոր գրքերը։ Այն հանդիսանում է պաշտոնական տեղեկատվական աղբյուր, որտեղ գրականությունը դասակարգվում է ըստ թեմատիկ բաժինների՝ հասարակական գիտություններ, տեխնիկական գիտություններ, բնական գիտություններ, գրականություն, արվեստ և այլ ոլորտներ, ինչը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր հրատարակությունների բազմազանության մեջ։ Յուրաքանչյուր գրքի մասին տրվում են ստանդարտացված մատենագիտական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակման վայր, հրատարակչություն, տարեթիվ և էջերի քանակ, իսկ որոշ դեպքերում նաև թեմատիկ կամ բովանդակային կարճ նկարագրություն, ինչը հեշտացնում է գիտական և գրադարանային աշխատանքը։ Այսպիսի բուլետենները կարևոր դեր ունեն գիտական տեղեկատվության տարածման, գրադարանային ֆոնդերի համալրման, ինչպես նաև հետազոտողների և ուսանողների համար նոր աղբյուրների բացահայտման գործընթացում։ Դրանք նաև արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանի հրատարակչական ակտիվությունը և գիտական-մշակութային զարգացման ընդհանուր պատկերը։ Այսպիսով, տվյալ տեղեկատուն ոչ թե մեկ հեղինակային գիրք է, այլ բազմաբնույթ մատենագիտական ցուցակ, որը ծառայում է որպես գիտական տեղեկատվության համակարգված և օպերատիվ աղբյուր։

Այլ առարկաներ

Այս մեթոդական ձեռնարկը նվիրված է շրջանային գրադարանի՝ որպես մեթոդական աշխատանքի կենտրոնի դերին և գործառույթներին՝ դիտարկելով այն որպես տեղական գրադարանային համակարգի կազմակերպչական, խորհրդատվական և ուսումնական առանցք։ Նյութում ներկայացվում են մեթոդական աշխատանքի հիմնական ուղղությունները՝ ներառյալ գրադարանային գործընթացների համակարգումը, աշխատակիցների մասնագիտական վերապատրաստումը, ընթերցողների սպասարկման ձևերի կատարելագործումը և առաջավոր փորձի տարածումը տարածաշրջանի գրադարանների միջև։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում շրջանային գրադարանի կողմից իրականացվող վերահսկողության և խորհրդատվության մեխանիզմներին, որոնք նպաստում են միասնական գրադարանային քաղաքականության ձևավորմանը և աշխատանքի որակի բարձրացմանը։ Քննարկվում են նաև պլանավորման, հաշվետվության և վերլուծական աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքները, որոնք թույլ են տալիս գնահատել գրադարանների արդյունավետությունը և բացահայտել զարգացման ուղղությունները։ Ձեռնարկը ընդգծում է, որ շրջանային գրադարանը պետք է հանդես գա որպես մեթոդական աջակցության կենտրոն՝ ապահովելով փորձի փոխանակում, մասնագիտական աճ և գրադարանային ծառայությունների շարունակական կատարելագործում ամբողջ տարածաշրջանում։

Աշխարհագրություն

Աշխատությունը նվիրված է տեկտոնական գործոնների ազդեցության գնահատմանը հիդրոտեխնիկական կառույցների տեղակայման տարածքների սեյսմիկության վրա՝ Էլ-Գաբ իջվածքի օրինակով։ Քննության են առնվում տարածաշրջանի երկրաբանական և տեկտոնական կառուցվածքը, ակտիվ խզվածքների տարածական բաշխվածությունը, երկրակեղևի շարժումները և դրանց կապը սեյսմիկ գործընթացների հետ։ Վերլուծվում են երկրաշարժերի առաջացման ու տարածման օրինաչափությունները, սեյսմիկ ակտիվության տարածաժամանակային առանձնահատկությունները և հիդրոտեխնիկական կառույցների անվտանգության վրա հնարավոր ազդեցությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ակտիվ տեկտոնական գոտիների բացահայտմանը, խզվածքային համակարգերի բնութագրմանը և դրանց հարակից տարածքներում սեյսմիկ վտանգի գնահատմանը։ Դիտարկվում են երկրաբանական, երկրաֆիզիկական և սեյսմաբանական տվյալների համադրման հնարավորությունները՝ տարածքի սեյսմատեկտոնական պայմանների առավել ամբողջական գնահատման նպատակով։ Քննարկվում են ուժեղ երկրաշարժերի հնարավոր աղբյուրների տեղակայման, երկրաշարժերի կրկնելիության, ուժգնության և հողային տատանումների բնութագրերի որոշման մեթոդական մոտեցումները։ Կարևորվում է տեղային երկրաբանական պայմանների հաշվառումը, քանի որ ապարների կառուցվածքը, նստվածքային շերտերի հատկությունները և տեկտոնական խախտումները կարող են ազդել սեյսմիկ ազդեցությունների դրսևորման վրա։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ստացված գնահատականների կիրառմանը հիդրոտեխնիկական կառույցների տեղադիրքի ընտրության, նախագծման, շահագործման և սեյսմիկ անվտանգության ապահովման գործընթացներում։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել սեյսմիկ վտանգի գնահատման մեթոդների կատարելագործմանը և բարձր պատասխանատվության ինժեներական կառույցների համար ռիսկերի նվազեցման գիտականորեն հիմնավորված միջոցառումների մշակմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել սեյսմաբանների, երկրաբանների, երկրաֆիզիկոսների, հիդրոտեխնիկների և սեյսմակայուն շինարարության ոլորտի մասնագետների համար։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրություն, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Բժշկություն

Այս գիրքը նվիրված է մարդու իմունային անբավարարության վիրուսով վարակված հղիների հղիության վարման և ծննդալուծման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են հղիության ընթացքում վարակի առանձնահատկությունները, մոր և պտղի առողջության վրա հիվանդության հնարավոր ազդեցությունները, ինչպես նաև բժշկական հսկողության և բուժական միջոցառումների կազմակերպման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հղիության տարբեր փուլերում հիվանդի վիճակի գնահատմանը, լաբորատոր և կլինիկական ցուցանիշների վերահսկմանը, հակառետրովիրուսային բուժման նշանակման և շարունակականության հարցերին։ Քննարկվում են նաև մոր օրգանիզմում վիրուսային ծանրաբեռնվածության նվազեցման, իմունային համակարգի վիճակի գնահատման և հղիության բնականոն ընթացքն ապահովելու հետ կապված խնդիրները։ Առանձին բաժիններում անդրադարձ է կատարվում ծննդալուծման եղանակի ընտրությանը, ծննդաբերության կազմակերպմանը, մոր և նորածնի անվտանգության ապահովմանը, ինչպես նաև մորից երեխային վարակի փոխանցման ռիսկի նվազեցման ռազմավարություններին։ Աշխատությունը կարևորում է անհատականացված բժշկական մոտեցումը՝ հաշվի առնելով կնոջ առողջական վիճակը, հղիության ընթացքը, բուժման արդյունավետությունը և վիրուսաբանական ցուցանիշները։ Ներկայացված նյութը կարող է օգտակար լինել մանկաբարձ-գինեկոլոգների, վարակաբանների, ընտանեկան բժիշկների, նեոնատոլոգների, բժշկական բուհերի ուսանողների և համապատասխան ոլորտում գիտական գործունեություն իրականացնող մասնագետների համար։ Գիրքը նաև արժեքավոր է որպես մասնագիտական աղբյուր՝ հասկանալու համար, թե ինչպես են ժամանակակից բժշկության մեջ համադրվում հղիության անվտանգ վարման, մոր առողջության պահպանման և պերինատալ վարակի կանխարգելման խնդիրները։