ԵՐԿԱԹԵ ՀԵՂԵՂ, ՋԱԽՋԱԽՈԻՄ, ԻՆՉՊԵՍ ԷՐ ԿՈՓՎՈՒՄ ՊՈՂՊԱՏԸ

Հոգեբանություն

Այս ուսումնասիրությունը անդրադառնում է սոցիալական ներգործությունների ոչ համարժեք ընկալումների դերին՝ որպես անձի սոցիալական ախտահարման (սոցախտահարման) ձևավորման նախադրյալների՝ ընդգծելով ճանաչողական, հուզական և սոցիալական գործոնների փոխազդեցությունը։ Նշվում է, որ սոցիալական ազդակների աղավաղված կամ սխալ մեկնաբանումը կարող է առաջանալ ինչպես ճանաչողական սխեմաների ոչ ճկունությունից, այնպես էլ նախորդ փորձառությունների, տրավմատիկ իրադարձությունների կամ ցածր սոցիալական կոմպետենտության ազդեցությունից։ Նման պայմաններում անձը հաճախ հակված է արտաքին սոցիալական իրավիճակները ընկալել որպես սպառնալիքային, քննադատական կամ անարդար, նույնիսկ այն դեպքերում, երբ իրականում այդպիսի մտադրություն չկա։ Վերլուծվում է, որ այս ընկալման խեղաթյուրումները կարող են հանգեցնել սոցիալական մեկուսացման, հաղորդակցական դժվարությունների, կոնֆլիկտային վարքի և վստահության խախտման, ինչը աստիճանաբար նպաստում է սոցիալական դեզադապտացիայի խորացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև հուզական կարգավորման դժվարություններին և ինքնագնահատականի անկայունությանը, որոնք ուժեղացնում են արտաքին ազդակների նկատմամբ զգայունությունը և խթանում սխալ մեկնաբանությունները։ Նշվում է, որ սոցիալական միջավայրի աջակցող կամ հակառակը՝ մերժողական բնույթը կարող է էականորեն ազդել այս գործընթացների զարգացման վրա՝ ամրապնդելով կամ թուլացնելով ոչ ադապտացված ընկալման ձևերը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ սոցիալական ներգործությունների ոչ համարժեք ընկալումները հանդիսանում են կարևոր ռիսկային գործոն անձի սոցիալական ախտահարման համար և պահանջում են համալիր հոգեբանական միջամտություններ՝ ուղղված ճանաչողական վերակառուցմանը և սոցիալական հմտությունների զարգացմանը։

Տնտեսագիտություն

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է արդյունաբերական կերարտադրության ոլորտի տնտեսական արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրներին և զարգացման ռազմավարական ուղիներին Հայաստան-ի օրինակով։ Աշխատությունում վերլուծվում են կերային արտադրության կազմակերպման կառուցվածքը, արտադրական ծախսերի ձևավորման գործոնները, ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետությունը և շուկայի պահանջարկի տատանումների ազդեցությունը ոլորտի շահութաբերության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրական տեխնոլոգիաների արդիականացմանը, էներգախնայող լուծումների կիրառմանը, հումքային բազայի արդյունավետ օգտագործմանը և լոգիստիկ շղթաների օպտիմալացմանը։ Քննարկվում են նաև պետական աջակցության մեխանիզմները, ներդրումային միջավայրի բարելավման հնարավորությունները և գյուղատնտեսական արտադրության հետ ինտեգրման ձևերը, որոնք կարող են նպաստել ոլորտի կայուն զարգացմանը։ Աշխատությունը առաջարկում է համալիր մոտեցումներ՝ ուղղված արտադրողականության բարձրացմանը, ինքնարժեքի նվազեցմանը և մրցունակության ամրապնդմանը ներքին և արտաքին շուկաներում։

Գրականություն

Սոցիալ-հոգեբանական պատմվածք է, որտեղ հեղինակը կենտրոնանում է մարդկային հարաբերությունների, հատկապես եղբայրության գաղափարի և դրա իրական ու ձևական դրսևորումների վրա։ Գործում Նար-Դոսը բացահայտում է այն իրավիճակները, երբ արյունակցական կապը կամ «եղբայր» կոչումը չի համընկնում իրական հոգատարության, փոխօգնության և բարոյական պատասխանատվության հետ։ Ստեղծագործության հիմքում հաճախ դրվում են ընտանեկան կամ մոտիկ հարաբերությունների ներսում առաջացող հակասությունները՝ կապված շահի, նախանձի, սոցիալական պայմանների կամ բնավորությունների տարբերության հետ։ Հեղինակը հոգեբանական խորությամբ ներկայացնում է կերպարների ներքին պայքարը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են մարդկային զգացմունքները՝ սերը, վիրավորանքը, պարտքը կամ հպարտությունը, ազդում նրանց որոշումների վրա։ Միաժամանակ գործը կրում է նաև բարոյական շեշտադրում՝ ընթերցողին ստիպելով խորհել իրական եղբայրության իմաստի մասին՝ որպես ոչ միայն կենսաբանական, այլ նաև բարոյական և մարդկային արժեք։ Լեզուն պարզ է, ռեալիստական և նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով հագեցած, ինչը բնորոշ է Նար-Դոսի ստեղծագործական ոճին։

Lեզվաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է դեյքտիկ բառերի իմաստային և գործառական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը ժամանակակից անգլերեն լեզվի նյութի հիման վրա։ Հեղինակը վերլուծում է դեյքսիսի երևույթը՝ որպես լեզվական միջոց, որը կապում է խոսքի բովանդակությունը հաղորդակցական իրավիճակի, խոսողի, հասցեատիրոջ, ժամանակի և տարածության հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են դեյքտիկ միավորների սեմանտիկական կառուցվածքը, դրանց կիրառման համատեքստային պայմանները, խոսքային նշանակությունը և հաղորդակցական գործառույթները։ Քննարկվում են անձնական, տարածական, ժամանակային և այլ տեսակի դեյքսիսների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց դերը անգլերեն խոսքի կառուցման և իմաստային մեկնաբանության գործընթացում։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի լեզվի տեսության, ժամանակակից անգլերենի ուսումնասիրության, թարգմանության և հաղորդակցական լեզվաբանության ոլորտների համար։ Այն նախատեսված է լեզվաբանների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և լեզվի կառուցվածքային ու գործառական առանձնահատկություններով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Տնտեսագիտություն

Տնտեսագիտական և հաշվապահական հաշվառման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության սննդարդյունաբերության ոլորտում ռազմավարական հաշվառման ներդրման հիմնախնդիրների, դրա կազմակերպման մեթոդաբանական մոտեցումների և ձեռնարկությունների կառավարման արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ռազմավարական հաշվառման տեսական հիմունքները, դրա տեղը կառավարչական հաշվառման համակարգում և նշանակությունը կազմակերպությունների երկարաժամկետ զարգացման նպատակների իրականացման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սննդարդյունաբերական ձեռնարկությունների արտադրական և տնտեսական գործունեության առանձնահատկություններին, ծախսերի կառուցվածքին, ինքնարժեքի ձևավորմանը և ֆինանսական ու ոչ ֆինանսական տեղեկատվության օգտագործմանը ռազմավարական որոշումների ընդունման ժամանակ։ Վերլուծվում են ռազմավարական հաշվառման գործիքների կիրառման հնարավորությունները, մրցակցային միջավայրի գնահատումը, արտադրանքի շահութաբերության վերլուծությունը և կազմակերպության գործունեության հիմնական ցուցանիշների վերահսկման մեխանիզմները։ Քննարկվում են նաև արտադրական ծախսերի ռազմավարական կառավարման, արժեքի ստեղծման շղթայի վերլուծության, բյուջետավորման և երկարաժամկետ ֆինանսական պլանավորման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են Հայաստանի սննդարդյունաբերական կազմակերպություններում հաշվառման տեղեկատվական համակարգերի կատարելագործման, կառավարման գործընթացների թվայնացման և ռազմավարական հաշվառման ներդրման կազմակերպական ու մեթոդական նախադրյալները։ Անդրադարձ է կատարվում ռազմավարական հաշվառման նշանակությանը ձեռնարկությունների մրցունակության բարձրացման, ռեսուրսների արդյունավետ բաշխման, տնտեսական ռիսկերի գնահատման և կայուն զարգացման ապահովման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հաշվապահական և կառավարչական հաշվառման, ռազմավարական կառավարման, սննդարդյունաբերության տնտեսագիտության և Հայաստանի Հանրապետության արդյունաբերական ձեռնարկությունների զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Պատմություն

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է XIX դարի վերջին քառորդում Կարին քաղաքի (Էրզրում) և հարակից տարածքների դերին հայ ազատագրական շարժման գործընթացներում՝ ընդգծելով այդ շրջանի քաղաքական, սոցիալական և կազմակերպչական առանձնահատկությունները։ Աշխատանքը դիտարկում է Կարինը որպես արևմտահայության կարևոր կենտրոններից մեկը, որտեղ համադրվում էին քաղաքային զարգացած միջավայր, արհեստագործական և առևտրական գործունեություն, ինչպես նաև ազգային-հասարակական ինքնագիտակցության աճ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հեղափոխական և քաղաքական խմբակների գործունեությանը, որոնք ձևավորվում էին այդ շրջանում և նպատակ ունեին բարձրացնելու հայ բնակչության իրավունքների պաշտպանության և ինքնապաշտպանության հարցերը Օսմանյան կայսրության պայմաններում։ Նյութը վերլուծում է նաև կրթական և եկեղեցական հաստատությունների դերը ազգային գաղափարների տարածման և հասարակական համախմբման գործում, ինչպես նաև մամուլի և գաղտնի կազմակերպությունների ազդեցությունը քաղաքական ակտիվացման վրա։ Կարևորվում են նաև տարածաշրջանում տեղի ունեցած սոցիալական լարվածությունները, բռնաճնշումները և դրանց ազդեցությունը ազատագրական շարժման զարգացման վրա՝ ընդգծելով ինքնապաշտպանական և կազմակերպչական նախաձեռնությունների ձևավորումը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ Կարինը XIX դարի վերջին քառորդում եղել է արևմտահայ ազգային շարժման կարևոր օջախներից մեկը՝ նպաստելով գաղափարական, կազմակերպչական և քաղաքական գործընթացների ակտիվացմանը։