Հայ բանագիտության ավանդական մոտեցումներ եվ արդի մարտահրավերներ. համացանցային բանահյուսության ուսումնասիրման անհրաժեշտության շուրջ

Лингвистика

Հրատարակությունը հայերեն օգտակար բառերի ժողովածու է՝ դրանց թուրքերեն թարգմանություններով, որը նախատեսված է Ադրիանուպոլսի ծաղկոցների կրթական կարիքների համար։ Այն ունի գործնական և ուսումնական նշանակություն՝ նպաստելով հայերեն բառապաշարի յուրացմանը, բառերի իմաստների ընկալմանը և երկու լեզուների միջև համապատասխանությունների ճանաչմանը։ Բառերի զուգահեռ ներկայացումը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին համեմատելու հայերեն և թուրքերեն լեզվական միավորները, ընդլայնելու բառապաշարը և զարգացնելու թարգմանական ու հաղորդակցական հմտությունները։ Ժողովածուն կարելի է դիտարկել որպես լեզվական ուսուցման օժանդակ միջոց, որն ուղղված է հատկապես կրթական միջավայրում կիրառվող բառերի և արտահայտությունների յուրացմանը։ Այն արտացոլում է 19-րդ դարի հայ համայնքներում երկլեզու կրթության և հայերեն-թուրքերեն լեզվական հաղորդակցության գործնական անհրաժեշտությունը։ Հրատարակությունը կարևոր սկզբնաղբյուր է հայերեն բառարանագրության, արևմտահայ կրթական կյանքի, լեզուների ուսուցման մեթոդների և Օսմանյան կայսրության հայ համայնքների կրթամշակութային պատմության ուսումնասիրության համար։

Другие предметы

Այս տեղեկատուն ներկայացնում է 2015 թվականի ընթացքում նշվող հոբելյանական, պատմական, մշակութային, գիտական և հասարակական նշանակության հիշարժան տարեթվերի համակարգված ժողովածուն՝ նախատեսված գրադարանների, կրթական հաստատությունների, տեղեկատվական կենտրոնների, զանգվածային լրատվամիջոցների և մշակութային կազմակերպությունների համար։ Հրատարակությունն ընդգրկում է նշանավոր պետական, հասարակական, գիտական և մշակութային գործիչների ծննդյան ու մահվան տարելիցները, կարևոր պատմական իրադարձությունների տարեդարձերը, ինչպես նաև ազգային և համաշխարհային նշանակության հուշարձանային օրերը։ Նյութը դասավորված է օրացուցային սկզբունքով, ինչը հեշտացնում է տարվա ընթացքում հիշարժան իրադարձությունների որոնումն ու միջոցառումների պլանավորումը։ Տեղեկատուն նպաստում է թեմատիկ ցուցահանդեսների, գրական և մշակութային միջոցառումների, կրթական ծրագրերի ու մատենագիտական աշխատանքների կազմակերպմանը՝ ապահովելով հավաստի և համակարգված տեղեկություններ հիշարժան տարեթվերի վերաբերյալ։ Այն օգտակար է գրադարանավարների, մատենագետների, պատմաբանների, մանկավարժների, մշակութային կազմակերպիչների, ուսանողների և բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են տարելիցների, պատմական հիշողության պահպանման և օրացուցային կարևոր իրադարձությունների ուսումնասիրությամբ։

Химия

Աշխատությունը նվիրված է ալիցիկլիկ և հետերոցիկլիկ կետոնների հիման վրա նոր կոնդենսացված պիրիդինային միացությունների սինթեզին և դրանց կենսաբանական ակտիվության ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է պիրիդինային օղակ պարունակող բազմացիկլ հետերոցիկլիկ համակարգերի ստացման արդյունավետ ուղիների մշակման, ելանյութերի կառուցվածքի և առաջացող վերջնական միացությունների հատկությունների միջև կապերի բացահայտման վրա։ Քննության են առնվում տարբեր կառուցվածք ունեցող ալիցիկլիկ և հետերոցիկլիկ կետոնների մասնակցությամբ ընթացող քիմիական փոխարկումները, ռեակցիաների պայմանների ընտրությունը, միջանկյալ նյութերի առաջացման առանձնահատկությունները և նպատակային միացությունների ստացման օրինաչափությունները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում սինթեզված նյութերի կառուցվածքի հաստատմանը ժամանակակից ֆիզիկաքիմիական և սպեկտրային հետազոտության մեթոդների կիրառմամբ, որոնք հնարավորություն են տալիս բնութագրել ստացված միացությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները և մաքրությունը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է կառուցվածք–կենսաբանական ակտիվություն փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը՝ պարզելու համար, թե մոլեկուլի առանձին կառուցվածքային փոփոխությունները ինչպես են անդրադառնում դրա կենսաբանական հատկությունների վրա։ Դիտարկվում են տարբեր տեղակալիչների, հետերոցիկլիկ հատվածների և կոնդենսացված օղակային համակարգերի ազդեցությունները՝ կենսաբանական ակտիվության առավել հեռանկարային ուղղություններ ունեցող միացությունների հայտնաբերման նպատակով։ Կարևորվում է նաև սինթեզի պայմանների լավարկումը՝ նպատակային նյութերի ելքի, ընտրողականության և ստացման գործընթացի վերարտադրելիության բարձրացման տեսանկյունից։ Կենսաբանական ուսումնասիրությունների արդյունքների համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել առավել ակտիվ ածանցյալները և գնահատել դրանց հետագա գիտական ուսումնասիրության նպատակահարմարությունը։ Նման հետազոտությունները կարևոր են հետերոցիկլիկ քիմիայի զարգացման համար, քանի որ կոնդենսացված պիրիդինային համակարգերը լայնորեն ուսումնասիրվող կառուցվածքային դաս են և կարող են ծառայել նոր կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի որոնման հիմք։ Աշխատանքը համադրում է օրգանական սինթեզի, կառուցվածքային քիմիայի և կենսաբանական փորձարկումների մոտեցումները՝ նպաստելով նոր հետերոցիկլիկ միացությունների վերաբերյալ գիտական տվյալների ընդլայնմանը։ Ստացված արդյունքները կարող են հիմք հանդիսանալ կառուցվածքային նոր ածանցյալների նպատակային սինթեզի, դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրության և հեռանկարային կենսաբանական ակտիվություն ունեցող նյութերի հետագա հետազոտությունների համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել օրգանական և դեղագործական քիմիայի, հետերոցիկլիկ միացությունների քիմիայի, կենսաօրգանական քիմիայի և նոր կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, քիմիկոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Педагогика

Մանկավարժական, գեղարվեստական կրթության և մշակութաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է սովորողների գեղարվեստական ընկալունակության ձևավորման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը պատմամշակութային կոթողների պատկերագրման գործընթացում։ Քննության են առնվում գեղարվեստական ընկալման հոգեբանամանկավարժական հիմունքները, տեսողական դիտարկման, պատկերային մտածողության և գեղագիտական գնահատման կարողությունների զարգացման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմամշակութային հուշարձանների ճարտարապետական, գեղարվեստական և խորհրդանշական առանձնահատկությունների ճանաչմանը, ինչպես նաև դրանց պատկերագրման կրթադաստիարակչական նշանակությանը։ Վերլուծվում են գծանկարի, ուրվանկարի, համամասնությունների, հեռանկարի, լուսաստվերի և կոմպոզիցիոն կառուցվածքի ուսումնասիրման հնարավորությունները սովորողների ստեղծագործական կարողությունների զարգացման գործում։ Քննարկվում են պատմամշակութային կոթողների անմիջական դիտարկման, բնօրինակից նկարելու, տեսողական հիշողության զարգացման և գեղարվեստական մեկնաբանության մեթոդական մոտեցումները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել կերպարվեստի ուսուցման տարբեր մեթոդները, գործնական առաջադրանքների կազմակերպման սկզբունքները, սովորողների տարիքային առանձնահատկությունները և գեղարվեստական ընկալունակության զարգացման արդյունքների գնահատման չափանիշները։ Անդրադարձ է կատարվում ազգային մշակութային ժառանգության ճանաչման, պատմական հուշարձանների նկատմամբ արժեքային վերաբերմունքի ձևավորման և գեղագիտական դաստիարակության փոխկապակցվածությանը։ Կարևորվում է պատմության, մշակույթի և կերպարվեստի միջառարկայական կապերի կիրառումը՝ սովորողների դիտողականության, տարածական պատկերացման, ստեղծագործական ինքնարտահայտման և մշակութային ինքնագիտակցության զարգացման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կերպարվեստի դասավանդման մեթոդիկայի, գեղագիտական դաստիարակության, մանկավարժության, արվեստի կրթության և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Сельское хозяйство

Այս աշխատությունը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի տեղեկատու-մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով համակարգված կերպով ներկայացնել արդի գիտական և կիրառական հրապարակումները։ Նյութը ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, հողագիտությանը, ագրոտեխնոլոգիաներին, բույսերի պաշտպանության միջոցներին, ոռոգման համակարգերին և գյուղատնտեսական տնտեսագիտությանը նվիրված նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են ոլորտի ժամանակակից զարգացման միտումները և նորարարական մոտեցումները։ Ցանկում ներառված հրատարակությունները դասակարգված են ըստ թեմատիկ ուղղությունների՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել գիտական և մասնագիտական տեղեկատվության բազմազանության մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կայուն գյուղատնտեսության, կլիմայական փոփոխությունների պայմաններում արտադրողականության բարձրացման, օրգանական գյուղատնտեսության և ագրոտեխնոլոգիական նոր լուծումների վերաբերյալ աշխատանքներին։ Աշխատությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր հետազոտողների, ուսանողների և ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով գյուղատնտեսական գիտության նոր գրականության հասանելիությանը և կիրառական նշանակության բարձրացմանը։

Химия

Աշխատությունը նվիրված է հելիում-նեոնային լազերային թերապիայի ազդեցության ուսումնասիրությանը իշեմիկ ինսուլտով հիվանդների միկրոշրջանառության վիճակի և վերականգնողական գործընթացների վրա։ Քննարկվում են գլխուղեղի արյան շրջանառության սուր խանգարումների առաջացման հիմնական մեխանիզմները, իշեմիկ վնասման հետևանքով զարգացող ախտաֆիզիոլոգիական փոփոխությունները և միկրոշրջանառության խանգարումների նշանակությունը հիվանդության կլինիկական ընթացքի մեջ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մազանոթային արյան հոսքի, անոթային տոնուսի, հյուսվածքային թթվածնամատակարարման և արյան ռեոլոգիական հատկությունների փոփոխություններին։ Ուսումնասիրվում են ցածր ինտենսիվության հելիում-նեոնային լազերային ճառագայթման կենսաբանական ազդեցության հնարավոր մեխանիզմները, դրա փոխազդեցությունը հյուսվածքների հետ և միկրոշրջանառության ցուցանիշների վրա հնարավոր ազդեցությունները։ Դիտարկվում են լազերային թերապիայի կիրառման առանձնահատկությունները, բուժման ընթացքում հիվանդների վիճակի գնահատման չափանիշները և միկրոշրջանառության փոփոխությունների ուսումնասիրության կլինիկական ու գործիքային մեթոդները։ Կարևորվում են իշեմիկ ինսուլտի ծանրության աստիճանի, հիվանդների ընդհանուր առողջական վիճակի, ուղեկցող հիվանդությունների և բուժման ժամանակահատվածի ազդեցությունները հետազոտվող ցուցանիշների վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել լազերային թերապիա ստացած և ստանդարտ բուժում ստացած հիվանդների կլինիկական ու ֆունկցիոնալ տվյալները՝ բուժական միջամտության հնարավոր ազդեցությունը գնահատելու նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում նաև միկրոշրջանառության խանգարումների և նյարդաբանական ախտանիշների միջև առկա փոխկապակցվածությանը, ինչպես նաև վերականգնողական բուժման արդյունավետության գնահատման խնդիրներին։ Առանձնացվում են լազերային ազդեցության անվտանգության, կիրառման նպատակահարմարության, բուժական արդյունքների հավաստիության և կլինիկական հետազոտությունների մեթոդաբանական առանձնահատկությունների հարցերը։ Կարևորվում է այն հանգամանքը, որ նման միջամտության հնարավոր արդյունավետությունը պետք է գնահատվի վերահսկվող կլինիկական հետազոտությունների և ապացուցողական բժշկության չափանիշների հիման վրա։ Աշխատությունը կարող է նպաստել գլխուղեղի անոթային հիվանդությունների ժամանակ միկրոշրջանառության խանգարումների ուսումնասիրությանը և ֆիզիոթերապևտիկ մեթոդների հնարավոր կիրառությունների գիտական գնահատմանը։ Այն օգտակար է նյարդաբանների, վերականգնողական բժշկության մասնագետների, ֆիզիոթերապևտների, կլինիկական հետազոտողների և բժշկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։