Ещё в разделе Экономика

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Математика

    Ռադիոաստղագիտական եղանակների կիրառումը որոշ ռադիոֆիզիկական խնդիրներում

    Աշխատությունը նվիրված է ռադիոաստղագիտության դիտողական և վերլուծական մեթոդների կիրառմանը ռադիոֆիզիկայի մի շարք տեսական ու փորձարարական խնդիրների ուսումնասիրման համար։ Հետազոտության կենտրոնում տիեզերական ռադիոճառագայթման ընդունման, գրանցման և մշակման սկզբունքների օգտագործումն է՝ ռադիոալիքների տարածման, միջավայրի հատկությունների, ընդունիչ համակարգերի բնութագրերի և տարբեր ֆիզիկական երևույթների վերաբերյալ տեղեկատվություն ստանալու նպատակով։ Ռադիոաստղագիտական աղբյուրները կարող են դիտարկվել որպես բնական ռադիոճառագայթման աղբյուրներ, որոնց ազդանշանների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն հետազոտելու աստղագիտական օբյեկտները, այլև գնահատելու Երկրի մթնոլորտի, իոնոլորտի և ռադիոալիքների տարածման միջավայրի ազդեցությունը ընդունվող ճառագայթման վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ռադիոազդանշանների ինտենսիվության, սպեկտրային կազմի, բևեռացման և ժամանակային փոփոխությունների չափման մեթոդները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում թույլ ազդանշանների հայտնաբերման խնդրին, քանի որ ռադիոաստղագիտական դիտումներում օգտակար ազդանշանը հաճախ գրանցվում է տարբեր բնույթի աղմուկների և խանգարումների պայմաններում։ Այդ պատճառով կարևոր նշանակություն ունեն ընդունիչ համակարգերի զգայունության, աղմկային բնութագրերի, չափումների կայունության և տվյալների մշակման մեթոդների ուսումնասիրությունները։ Կարող են դիտարկվել նաև անտենային համակարգերի ուղղվածության բնութագրերի գնահատման և չափիչ սարքավորումների ստուգման խնդիրները՝ հայտնի կամ հարաբերականորեն կայուն տիեզերական ռադիոաղբյուրների դիտումների հիման վրա։ Ռադիոալիքների տարածման հետ կապված ուսումնասիրություններում ռադիոաստղագիտական մեթոդները հնարավորություն են տալիս գնահատելու միջավայրում տեղի ունեցող փոփոխությունների ազդեցությունը ազդանշանի բնութագրերի վրա և ուսումնասիրելու տարբեր հաճախականային տիրույթներում դիտվող երևույթները։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել ստացված տվյալների մաթեմատիկական և վիճակագրական մշակումը՝ պատահական տատանումները ֆիզիկապես նշանակալի փոփոխություններից տարբերակելու համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ռադիոաստղագիտության, ռադիոֆիզիկայի, ալիքների տարածման տեսության և ազդանշանների մշակման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել աստղագիտական ռադիոդիտումների մեթոդների հնարավորությունները տարբեր ռադիոֆիզիկական երևույթների ուսումնասիրման և չափիչ համակարգերի բնութագրման համար։

    Обновлено. 2026-09-27
    Ռադիոաստղագիտական եղանակների կիրառումը որոշ ռադիոֆիզիկական խնդիրներում
    Онлайн

    История

    Բլյուիմը Կոստանդնուպոլսում կամ Արևելյան հայերն ու պրոպագանդան

    Աշխատության վերնագիրը մատնանշում է Կոստանդնուպոլսում ծավալված մի իրադարձության կամ քննարկման ներկայացում՝ այն կապելով Արևելյան հայերի և պրոպագանդայի խնդրի հետ։ Թեման առնչվում է XIX դարի երկրորդ կեսի հայ հասարակական կյանքին, երբ Օսմանյան կայսրության հայ համայնքների ներքին հարաբերությունները, ազգային ինքնության հարցերը և տարբեր գաղափարական ու քաղաքական ազդեցությունները դարձել էին հասարակական քննարկումների կարևոր առարկաներ։ Կոստանդնուպոլիսը՝ որպես Օսմանյան կայսրության մայրաքաղաք և հայ մտավոր ու հասարակական կյանքի խոշոր կենտրոն, կարևոր դեր ուներ արևմտահայ և արևելահայ շրջանակների միջև կապերի, տեղեկությունների տարածման և գաղափարների շրջանառության մեջ։ Վերնագրում հիշատակված պրոպագանդայի թեման հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու հասարակական կարծիքի ձևավորման, տեղեկատվության տարածման և տարբեր խմբերի ազդեցության միջոցների պատմական նշանակությանը։ Գրքույկը կարող է դիտարկվել որպես իր ժամանակի հասարակական-քաղաքական բանավեճերի արտահայտություն և հետաքրքրություն ներկայացնել հայերի ազգային ու հասարակական կյանքի, Օսմանյան կայսրության հայ համայնքների պատմության և XIX դարի քաղաքական մտածողության ուսումնասիրության համար։ Այն նաև վկայում է ժամանակաշրջանի հայ տպագիր մշակույթում հրատապ հասարակական հարցերին անդրադառնալու ձգտման մասին։

    Обновлено. 2026-11-04
    Բլյուիմը Կոստանդնուպոլսում կամ Արևելյան հայերն ու պրոպագանդան
    Онлайн

    Литература

    Վահան Տերյանի նամականին

    Աշխատությունը նվիրված է Վահան Տերյանի նամականու համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ որպես նրա ստեղծագործական և մտավոր կենսագրության կարևորագույն աղբյուր։ Վերլուծվում են նամակներում արտահայտված գաղափարական, գեղարվեստական և անձնական շերտերը, որոնք բացահայտում են հեղինակի աշխարհայացքի ձևավորումը, գրական դիրքորոշումները և ժամանակի մշակութային գործընթացների նկատմամբ նրա վերաբերմունքը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նամակների լեզվաոճական առանձնահատկություններին, ինքնարտահայտման ձևերին, ինչպես նաև դրանց կապին Տերյանի բանաստեղծական ստեղծագործության հետ՝ բացահայտելով փոխադարձ ազդեցությունների համակարգը։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է նամականին նաև որպես պատմամշակութային կարևոր փաստաթուղթ, որն արտացոլում է XX դարի սկզբի հայ մտավոր կյանքի միջավայրը, գրական շրջանակների փոխհարաբերությունները և ժամանակի գաղափարական որոնումները։ Գիրքը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել Տերյանի անհատականության, նրա գրական մտածողության և հայ նորագույն պոեզիայի զարգացման մեջ ունեցած դերի մասին։

    Обновлено. 2026-09-22
    Վահան Տերյանի նամականին
    Онлайн

    Технология

    Հիդրոտեխնիկական կառուցվածքների ամրության և կայունության գնահատումը համասեռ և անհամասեռ հիմնատակերի պայմաններում

    Այս աշխատությունը վերաբերում է հիդրոտեխնիկական կառուցվածքների ամրության և կայունության գնահատման ինժեներական խնդիրներին՝ համասեռ և անհամասեռ հիմնատակերի պայմաններում՝ ընդգծելով շինարարական մեխանիկայի, հողային մեխանիկայի և կառուցվածքային վերլուծության փոխկապակցված մոտեցումները։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել այն գործոնները, որոնք ազդում են ամբարտակների, ջրամբարների պատնեշների և այլ հիդրոտեխնիկական կառույցների կայունության վրա՝ հաշվի առնելով հիմքային հողի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները և դրանց տարածական փոփոխականությունը։ Ուսումնասիրվում են լարվածությունների բաշխման օրինաչափությունները, նստվածքային դեֆորմացիաները, սողքային գործընթացները և սեյսմիկ ազդեցությունների դերը կառուցվածքների կայունության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում համասեռ և անհամասեռ հիմքերի մաթեմատիկական մոդելավորմանը՝ օգտագործելով շարունակական միջավայրի մեխանիկայի և վերջավոր տարրերի մեթոդները, որոնք թույլ են տալիս գնահատել կառուցվածք–հիմք փոխազդեցության բարդ բնույթը։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է հաշվարկային մոդելների կիրառումը՝ անվտանգության գործակիցների որոշման, կրողունակության գնահատման և հնարավոր վտանգավոր սցենարների կանխատեսման համար։ Միաժամանակ վերլուծվում են ինժեներական նախագծման ժամանակ կիրառվող նորմատիվ մոտեցումները և դրանց համապատասխանությունը իրական պայմաններում դիտարկվող վարքագծին։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի հիդրոտեխնիկական շինարարության և ինժեներական գեոտեխնիկայի ոլորտներում՝ նպաստելով կառուցվածքների անվտանգության և կայունության գնահատման ավելի ճշգրիտ մեթոդների մշակմանը։

    Обновлено. 2026-09-15
    Հիդրոտեխնիկական կառուցվածքների ամրության և կայունության գնահատումը համասեռ և անհամասեռ հիմնատակերի պայմաններում
    Онлайн

    Журналистика

    Մշակութային կյանքը արցախյան մամուլում (1990-2010 թթ.)

    Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է 1990-2010 թվականներին արցախյան մամուլում մշակութային կյանքի լուսաբանման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտությունը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ նշված ժամանակահատվածը Արցախի համար ընդգրկում է քաղաքական և հասարակական խորքային փոփոխությունների, պատերազմի, հետպատերազմյան վերականգնման և նոր սոցիալ-մշակութային իրականության ձևավորման շրջաններ։ Աշխատության հիմքում մամուլը դիտարկվում է ոչ միայն որպես տեղեկատվության տարածման միջոց, այլև որպես մշակութային գործընթացների արտացոլման, հասարակական կարծիքի ձևավորման և ազգային ինքնության պահպանման կարևոր հարթակ։ Ուսումնասիրության ընթացքում ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես են արցախյան պարբերականները ներկայացրել գրականության, արվեստի, թատրոնի, երաժշտության, կրթության, մշակութային ժառանգության, ազգային ավանդույթների և մշակութային կազմակերպությունների գործունեության վերաբերյալ իրադարձություններն ու խնդիրները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ 1990-ականների սկզբի մամուլի գործունեությունը տեղի էր ունենում պատերազմական և քաղաքական ծանր պայմաններում, ինչի հետևանքով մշակութային թեմաները հաճախ միահյուսվում էին ազգային-քաղաքական, պատմական և հասարակական խնդիրների հետ։ Մամուլի էջերում մշակույթը կարող էր ներկայացվել ոչ միայն որպես ինքնուրույն ոլորտ, այլև որպես ազգային ինքնության, պատմական հիշողության և հասարակական համախմբման միջոց։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել, թե ինչպես է ժամանակի ընթացքում փոխվել մշակութային թեմաների ներկայացումը՝ պատերազմի տարիների հրատապ խնդիրներից աստիճանաբար անցնելով մշակութային կյանքի վերականգնման, զարգացման և ինստիտուցիոնալացման հարցերին։ Կարևոր ուղղություն է նաև մշակութային ժառանգության լուսաբանումը՝ պատմական հուշարձանների, եկեղեցիների, վանքերի, հնագիտական արժեքների և ազգային ավանդույթների վերաբերյալ հրապարակումների միջոցով։ Մամուլը այս առումով հանդես է գալիս որպես փաստագրական աղբյուր, որը պահպանել է տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային իրադարձությունների, գործիչների, կազմակերպությունների և հասարակական արձագանքների վերաբերյալ մեծածավալ տեղեկատվություն։ Հետազոտության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև մշակութային հրապարակումների ժանրային առանձնահատկությունները՝ տեղեկատվական հաղորդումներ, հարցազրույցներ, ակնարկներ, հոդվածներ, գրախոսություններ և հրապարակախոսական նյութեր, ինչպես նաև դրանց լեզվաոճական և թեմատիկ առանձնահատկությունները։ Հետաքրքիր է նաև այն հարցը, թե ինչպիսի տեղ են զբաղեցրել մշակույթի տարբեր ոլորտները մամուլի ընդհանուր տեղեկատվական օրակարգում և ինչ թեմաներ են առավել հաճախ արժանացել լրագրողների ու հեղինակների ուշադրությանը։ Ժամանակաշրջանի մամուլի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս վերականգնել Արցախի մշակութային կյանքի մի ամբողջ փուլ, որի վերաբերյալ մամուլը հանդես է գալիս որպես առաջնային կամ կարևոր երկրորդային աղբյուր։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել լրագրության, մամուլի պատմության, մշակութաբանության, գրականագիտության, արվեստագիտության և տարածաշրջանային պատմության հետազոտողների համար, ինչպես նաև ուսանողների և այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են 1990-2010 թվականների արցախյան հասարակական և մշակութային կյանքով։ Հատկանշական է, որ այս ուսումնասիրությունը մատենագիտական աղբյուրներում գրանցված է որպես Շուշան Ասկարյանի գիտական աշխատանք՝ 2014 թվականին հրատարակված 28-էջանոց սեղմագիր, իսկ հետագա մատենագիտական ցանկերում այն հիշատակվում է նաև 2015 թվականի հրատարակությամբ։

    Обновлено. 2026-09-20
    Մշակութային կյանքը արցախյան մամուլում (1990-2010 թթ.)
    Онлайн

    Экономика

    Արտաքին առևտրի առանձնահատկություններրը և զարգացման հեռանկարները ՀՀ-ում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արտաքին առևտրի առանձնահատկությունների, ձևավորման ու զարգացման միտումների և հետագա հեռանկարների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության շրջանակում արտաքին առևտուրը դիտարկվում է որպես երկրի տնտեսական զարգացման, միջազգային տնտեսական ինտեգրման, արտահանման ընդլայնման և ներմուծման արդյունավետ կառավարման կարևորագույն ուղղություններից մեկը։ Ուսումնասիրության ընթացքում ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի արտաքին առևտրաշրջանառության կառուցվածքին, արտահանման և ներմուծման հարաբերակցությանը, ապրանքային և աշխարհագրական կազմին, հիմնական առևտրային գործընկերներին և արտաքին առևտրի վրա ազդող տնտեսական ու աշխարհաքաղաքական գործոններին։ Հեղինակը վերլուծում է այն հիմնական առանձնահատկությունները, որոնք պայմանավորում են Հայաստանի արտաքին առևտրի զարգացման ընթացքը, այդ թվում՝ երկրի աշխարհագրական դիրքը, տրանսպորտային և լոգիստիկ հնարավորությունները, ներքին շուկայի չափը, արտադրական ներուժը, բնական և մարդկային ռեսուրսները, ինչպես նաև միջազգային տնտեսական համագործակցության շրջանակները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում արտահանման կառուցվածքի ընդլայնման և դիվերսիֆիկացման անհրաժեշտությանը, մրցունակ արտադրանքի ստեղծմանը, տեղական արտադրողների միջազգային շուկաներ դուրս գալու հնարավորություններին և ներմուծումից կախվածության նվազեցման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև արտաքին առևտրի զարգացմանը խոչընդոտող գործոնները, շուկաների հասանելիության, փոխադրումների, մաքսային ընթացակարգերի, ներդրումների և միջազգային մրցակցության հետ կապված խնդիրները։ Զարգացման հեռանկարների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել այն ուղղությունները, որոնց միջոցով Հայաստանը կարող է բարձրացնել իր արտաքին առևտրային ներուժը, ընդլայնել գործընկեր երկրների շրջանակը, ավելացնել արտահանման ծավալներն ու բազմազանությունը և ավելի արդյունավետ ներգրավվել միջազգային տնտեսական գործընթացներում։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչների, հետազոտողների, ուսանողների և Հայաստանի արտաքին տնտեսական կապերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ որպես ՀՀ արտաքին առևտրի ներկա առանձնահատկությունների և դրա զարգացման հնարավոր ուղիների ուսումնասիրություն։

    Обновлено. 2026-09-09
    Արտաքին առևտրի առանձնահատկություններրը և զարգացման հեռանկարները ՀՀ-ում