Կորպորատիվ արժեթղթերը և դրանց ձևերը

Ինֆորմատիկա

Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և արհեստական բանականության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ներկառուցված համակարգերում խոսքային ազդանշանների կայուն և արդյունավետ մշակման մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում խոսքի ճանաչման, ձայնային ազդանշանների նախնական մշակման, աղմուկի նվազեցման և օգտակար խոսքային տեղեկատվության առանձնացման հիմնական մոտեցումները՝ հաշվի առնելով ներկառուցված սարքերի սահմանափակ հաշվողական ռեսուրսները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շրջակա միջավայրի աղմուկի, խոսողի առանձնահատկությունների, ձայնագրման պայմանների և այլ խանգարող գործոնների նկատմամբ ալգորիթմների կայունության ապահովմանը։ Վերլուծվում են մեքենայական ուսուցման և արհեստական բանականության մոդելների կիրառման հնարավորությունները, դրանց հաշվարկային բարդությունը, հիշողության պահանջները և իրական ժամանակում աշխատանքի արդյունավետությունը։ Քննարկվում են նաև մոդելների օպտիմալացման, սարքային սահմանափակումներին հարմարեցման, էներգասպառման նվազեցման և խոսքի մշակման ճշգրտության պահպանման խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու ներկառուցված արհեստական բանականության համակարգերում հուսալի խոսքային մշակման կազմակերպման սկզբունքները և դրանց կիրառական նշանակությունը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել խոսքի տեխնոլոգիաների, մեքենայական ուսուցման, ազդանշանների մշակման և ներկառուցված համակարգերի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է պիեզոէլեկտրական միջավայրում սահքային հարթ ալիքների դիֆրակցիայի և գծային աղբյուրից առաջացող սահքային տատանումների տեսական ուսումնասիրությանը՝ անսահման և կիսաանսահման մետաղական շերտերի առկայության պայմաններում։ Ներկայացվում են պիեզոէլեկտրական նյութերում ալիքների տարածման ֆիզիկական առանձնահատկությունները, մետաղական շերտերի ազդեցությունը ալիքային դաշտի ձևավորման վրա և համապատասխան մաթեմատիկական մոդելավորման սկզբունքները։ Քննարկվում են դիֆրակցիոն երևույթների, սահմանային պայմանների և էլեկտրամեխանիկական փոխազդեցությունների օրինաչափությունները, ինչպես նաև ստացված լուծումների կիրառելիությունը ալիքային գործընթացների վերլուծության և ինժեներական խնդիրների լուծման մեջ։ Աշխատությունում անդրադարձ է կատարվում նաև փորձարարական և հաշվարկային մեթոդներին, որոնք կարող են կիրառվել պիեզոէլեկտրական համակարգերի նախագծման, սենսորային տեխնոլոգիաների և ալիքային սարքերի կատարելագործման նպատակով։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկոսների, կիրառական մաթեմատիկայի և նյութագիտության մասնագետների, ինժեներների, հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Տնտեսագիտություն

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության համակարգում տնտեսական անվտանգության դերին, տնտեսական սպառնալիքների բացահայտմանը, դրանց հնարավոր հետևանքների գնահատմանը և հաղթահարման արդյունավետ ուղիների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում այն մոտեցումն է, որ ազգային անվտանգությունը չի սահմանափակվում միայն ռազմական կամ քաղաքական պաշտպանվածությամբ․ պետության կայունությունն ու ինքնիշխանությունը մեծապես կախված են նաև տնտեսության դիմակայունությունից, ֆինանսական համակարգի կայունությունից, արտադրական ներուժից, էներգետիկ և պարենային ապահովվածությունից, արտաքին տնտեսական հարաբերությունների հավասարակշռվածությունից և բնակչության սոցիալ-տնտեսական բարեկեցությունից։ ՀՀ ազգային անվտանգության ռազմավարական մոտեցումներում ևս կայուն զարգացումը և տնտեսական աճը դիտարկվում են ազգային անվտանգության ապահովման կարևոր բաղադրիչներ։ Աշխատանքի շրջանակում տնտեսական սպառնալիքները կարող են դիտարկվել ինչպես ներքին, այնպես էլ արտաքին ծագման տեսանկյունից։ Դրանց շարքում կարևոր տեղ կարող են զբաղեցնել տնտեսության արտաքին շուկաներից և ներմուծումից չափազանց մեծ կախվածությունը, արտահանման սահմանափակ դիվերսիֆիկացիան, արտաքին առևտրային անհավասարակշռությունները, ֆինանսական և մակրոտնտեսական անկայունության ռիսկերը, պետական պարտքի և բյուջետային սահմանափակումների հետ կապված խնդիրները, գործազրկությունը, տարածքային տնտեսական անհամաչափությունները, ցածր արտադրողականությունը և տեխնոլոգիական հետընթացը։ ՀՀ տնտեսության վերաբերյալ նախկին ռազմավարական ծրագրերում որպես անվտանգության տեսանկյունից կարևոր ռիսկեր առանձնացվել են արտաքին աղբյուրներից կախվածության աճը, ներմուծման գերազանցումը արտահանման նկատմամբ, արտահանման ցածր դիվերսիֆիկացիան, տեխնոլոգիական և ինովացիոն զարգացման բացը, տարածքային անհամաչափ զարգացումը և ենթակառուցվածքների ու ներքին խնայողությունների անբավարար մակարդակը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է Հայաստանի տնտեսության կառուցվածքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը և դրանց կապը ազգային անվտանգության հետ։ Փոքր և բաց տնտեսության պայմաններում արտաքին տնտեսական միջավայրի փոփոխությունները կարող են արագ փոխանցվել ներքին շուկա՝ ազդելով առևտրի, ներդրումների, փոխարժեքի, գների, զբաղվածության և պետական եկամուտների վրա։ Այդ պատճառով տնտեսական անվտանգության ամրապնդումը պահանջում է ոչ միայն ընթացիկ տնտեսական ցուցանիշների բարելավում, այլև երկարաժամկետ դիմակայունության ձևավորում։ Այս համատեքստում առանձնահատուկ նշանակություն ունի տնտեսության դիվերսիֆիկացումը՝ արտադրության և արտահանման կառուցվածքում ավելի մեծ թվով մրցունակ ոլորտների ձևավորման միջոցով։ Կարևոր է նաև տեղական արտադրական կարողությունների զարգացումը, տեխնոլոգիական արդիականացումը, նորարարությունների խթանումը և բարձր ավելացված արժեք ստեղծող ոլորտների ընդլայնումը։ Աշխատանքում կարող է ուսումնասիրվել նաև ֆինանսական անվտանգության բաղադրիչը, որը ներառում է բանկային և ֆինանսական համակարգի կայունությունը, պետական ֆինանսների արդյունավետ կառավարումը, գնաճային և արժութային ռիսկերի վերահսկումը, ինչպես նաև տնտեսության նկատմամբ ներդրողների և քաղաքացիների վստահության պահպանումը։ ՀՀ ֆինանսական քաղաքականության ռազմավարական մոտեցումներում տնտեսական անվտանգության կարևոր նախապայման է դիտարկվում կայուն մակրոտնտեսական միջավայրը, իսկ տնտեսական աճի կայունության համար կարևորվում են տնտեսության բազմազանեցումը, արդյունավետ հարկաբյուջետային քաղաքականությունը և ֆինանսական միջնորդության զարգացումը։ Առանձին ուշադրության են արժանի էներգետիկ և պարենային անվտանգության խնդիրները, քանի որ կենսական նշանակության ապրանքների և էներգակիրների մատակարարման արտաքին կախվածությունը կարող է տնտեսական վտանգները վերածել ավելի լայն ազգային անվտանգության սպառնալիքների։ Այս տեսանկյունից կարևոր են էներգետիկ աղբյուրների և մատակարարման ուղիների բազմազանեցումը, վերականգնվող էներգետիկայի զարգացումը, ռազմավարական պաշարների ձևավորումը, գյուղատնտեսության արտադրողականության բարձրացումը և պարենային շղթաների կայունության ապահովումը։ Տնտեսական անվտանգության ժամանակակից ընկալման մեջ կարևոր է նաև տեխնոլոգիական և թվային բաղադրիչը, քանի որ տնտեսության թվայնացման խորացումը միաժամանակ ստեղծում է նոր հնարավորություններ և նոր խոցելիություններ։ Տեղեկատվական համակարգերի խափանումները, կիբեռսպառնալիքները կամ կարևոր ենթակառուցվածքների նկատմամբ տեխնոլոգիական կախվածությունը կարող են ունենալ ուղղակի տնտեսական հետևանքներ, ուստի տնտեսական դիմակայունությունը պահանջում է նաև ենթակառուցվածքների և տվյալների պաշտպանության բարձր մակարդակ։ Հայաստանի ազգային անվտանգության փաստաթղթերում տեղեկատվական անվտանգությունը դիտարկվում է ազգային անվտանգության բաղկացուցիչ մաս։ Աշխատանքի կիրառական նշանակությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ տնտեսական սպառնալիքների հաղթահարումը պահանջում է համակարգված պետական քաղաքականություն՝ ներառելով հարկաբյուջետային և դրամավարկային կայունություն, ներդրումային միջավայրի բարելավում, արտահանման խթանում, տնտեսական մրցակցության զարգացում, մարդկային կապիտալի և կրթության ներդրումների ավելացում, ենթակառուցվածքների կատարելագործում և տարածաշրջանային տնտեսական անհամաչափությունների նվազեցում։ Միաժամանակ կարևոր է ոչ միայն արդեն գոյություն ունեցող սպառնալիքների չեզոքացումը, այլև դրանց վաղ հայտնաբերման և կանխատեսման մեխանիզմների ձևավորումը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը տնտեսական անվտանգությունը ներկայացնում է որպես ազգային անվտանգության բազմաշերտ համակարգի առանցքային բաղադրիչ և փորձում է բացահայտել այն ներքին ու արտաքին տնտեսական գործոնները, որոնք կարող են սահմանափակել Հայաստանի կայուն զարգացումը, ինչպես նաև առաջարկել դրանց ազդեցությունը նվազեցնելու և երկրի տնտեսական դիմակայունությունը բարձրացնելու հիմնական ուղղությունները։

Մանկավարժություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կրտսեր դպրոցականների ինքնագնահատման կարողության ձևավորման մանկավարժական պայմանների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով երեխայի անձնային զարգացման և կրթական գործընթացի փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են ինքնագնահատման էությունը, կառուցվածքը, զարգացման առանձնահատկությունները և դրա նշանակությունը կրտսեր դպրոցականների ինքնագիտակցության, ինքնավստահության ու ուսումնական գործունեության արդյունավետության ձևավորման գործում։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են ուսուցչի դերը, կրթական միջավայրի ազդեցությունը, գնահատման մեթոդների կիրառման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև այն մանկավարժական պայմանները, որոնք նպաստում են երեխայի կողմից սեփական հնարավորությունների, հաջողությունների և դժվարությունների օբյեկտիվ ընկալմանը։ Հեղինակը ներկայացնում է ինքնագնահատման կարողության զարգացման մեթոդներ և գործնական մոտեցումներ՝ ներառելով համագործակցային ուսուցման, ինքնավերլուծության, հետադարձ կապի և խրախուսման արդյունավետ ձևեր։ Հետազոտությունը կարևորում է այն հանգամանքը, որ ճիշտ ձևավորված ինքնագնահատումը նպաստում է ոչ միայն ուսումնական առաջադիմությանը, այլև երեխայի սոցիալական հարմարվողականությանը, պատասխանատվության զգացմանը և ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու կարողությանը։ Աշխատությունը նախատեսված է տարրական դպրոցի ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության կազմակերպիչների, հոգեբանների, բուհերի դասախոսների և ուսանողների, ինչպես նաև բոլոր այն մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են երեխայի անձնային զարգացման և կրթական գործընթացի կատարելագործման հարցերով։

Տնտեսագիտություն

Fundamentals of Financial Management-ը ֆինանսական կառավարման դասական ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է կազմակերպությունների ֆինանսական որոշումների կայացման հիմնական սկզբունքները և գործիքները՝ ընդգրկելով ինչպես կարճաժամկետ, այնպես էլ երկարաժամկետ ֆինանսական ռազմավարության հարցերը, աշխատությունում բացատրվում են ֆինանսական վերլուծության հիմունքները, դրամական հոսքերի կառավարումը, կապիտալի արժեքի հաշվարկը և ներդրումային նախագծերի գնահատման մեթոդները, ինչպես նաև ռիսկի և եկամտաբերության հարաբերակցությունը ֆինանսական որոշումներում, միաժամանակ դիտարկվում են կապիտալի կառուցվածքի ձևավորման, դիվիդենտային քաղաքականության և շրջանառու կապիտալի կառավարման խնդիրները, հատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆինանսական շուկաների դերին և կազմակերպությունների արժեքի առավելագույնացման նպատակին, աշխատությունը լայնորեն կիրառվում է տնտեսագիտական կրթության մեջ՝ որպես ֆինանսական կառավարման հիմքերի ձևավորման կարևոր աղբյուր։

Գրականություն

Աշխատությունը նվիրված է Ջոն Ապդայքի ստեղծագործության և 1950–1970-ական թվականների ամերիկյան վեպի զարգացման հիմնական միտումների գրականագիտական ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում հետպատերազմյան ամերիկյան հասարակության սոցիալական, մշակութային և հոգեբանական փոփոխությունների արտացոլումները գեղարվեստական արձակում, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը վեպի թեմատիկ և կառուցվածքային առանձնահատկությունների վրա։ Վերլուծվում են անհատի և հասարակության փոխհարաբերությունները, ընտանեկան ու կենցաղային միջավայրը, միջին խավի առօրյան, անձնական ընտրության, ինքնության, բարոյական արժեքների և հոգևոր որոնումների խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Ապդայքի արձակի գեղարվեստական աշխարհին, կերպարների կառուցման սկզբունքներին, պատմողական եղանակներին, լեզվաոճական առանձնահատկություններին և առօրյա իրականության գեղարվեստական մեկնաբանությանը։ Նրա ստեղծագործությունը դիտարկվում է ժամանակաշրջանի ամերիկյան գրականության ընդհանուր զարգացման համատեքստում՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու ինչպես ընդհանուր գրական միտումները, այնպես էլ հեղինակի անհատական ստեղծագործական առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ռեալիստական ավանդույթի վերափոխումները, հոգեբանական պատկերման միջոցները, հեգնանքի և խորհրդանշական տարրերի կիրառությունը, ինչպես նաև արդիականության խնդիրների արտացոլումը վիպական կառուցվածքում։ Անդրադարձ է կատարվում հետպատերազմյան հասարակության արժեքային փոփոխություններին, սպառողական մշակույթի տարածմանը, անձնական ազատության և սոցիալական պայմանականությունների միջև հակասություններին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմելու XX դարի երկրորդ կեսի ամերիկյան վեպի գաղափարագեղարվեստական զարգացումների և այդ գործընթացներում Ջոն Ապդայքի ստեղծագործության նշանակության մասին։ Այն կարող է օգտակար լինել ամերիկյան գրականության, վեպի տեսության և համեմատական գրականագիտության ոլորտների հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։