Разработка дифференциально-тейлоровских моделей решения конечных задач и создание пакета-прикладных программ

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Վասպուրական աշխարհի և նրան հարակից բնակավայրերի պատմական, ազգագրական, հասարակական և մշակութային նկարագրությանը՝ հիմնվելով Գարեգին Սրվանձտյանցի դիտարկումների, ճանապարհորդական գրառումների և ժողովրդական կյանքի վերաբերյալ հավաքած նյութերի վրա։ Հեղինակը, լինելով հայ հոգևորական, բանասեր, բանահավաք և ազգագրագետ, առանձնահատուկ կարևորություն է տվել Արևմտյան Հայաստանի տարբեր գավառների բնակչության առօրյայի, կենցաղի, սովորույթների, հավատալիքների, ժողովրդական բանահյուսության և հասարակական կյանքի փաստագրմանը։ Նրա գործունեությունը XIX դարի երկրորդ կեսի հայ ազգագրության և բանահավաքչության կարևորագույն էջերից է, իսկ Վասպուրականի վերաբերյալ նյութերը արժեքավոր սկզբնաղբյուր են տարածաշրջանի հայ բնակչության կյանքի ուսումնասիրության համար։ Աշխատության մեջ ներկայացվող նյութը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել Վասպուրականի բնակավայրերի, տեղի բնակչության կենցաղի և սոցիալական հարաբերությունների, տնտեսական զբաղմունքների, ազգային սովորույթների ու ծեսերի մասին։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում ժողովրդական բանավոր ստեղծագործության նմուշները, ավանդությունները, զրույցները, երգերը և ժողովրդական պատկերացումները, որոնց գրառման և պահպանման գործում Սրվանձտյանցը մեծ ներդրում է ունեցել։ Նրա հավաքած բանահյուսական և ազգագրական նյութերը հետագայում դարձել են հայ մշակույթի և ժողովրդական կյանքի ուսումնասիրության կարևոր աղբյուրներ։ Աշխատության արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ այն ներկայացնում է ոչ միայն առանձին բնակավայրերի կամ ազգագրական երևույթների նկարագրություններ, այլև հնարավորություն է տալիս վերականգնելու պատմական Վասպուրականի մշակութային միջավայրի, ժողովրդական մտածողության և հասարակական կյանքի բազմաթիվ կողմեր։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմությամբ, Արևմտյան Հայաստանի պատմությամբ, ազգագրությամբ, բանահյուսությամբ, մշակութաբանությամբ և հայագիտությամբ զբաղվող հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և ընթերցողների համար՝ որպես պատմական ու ազգագրական արժեքավոր աղբյուր։

Մանկավարժություն

Սա մանկավարժական գիտական աշխատանք է, որը նվիրված է տարրական դասարանների աշակերտների բառապաշարի զարգացման և հարստացման մեթոդական ուղիների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ քննարկվում է լեզվական կարողությունների ձևավորման գործընթացը վաղ դպրոցական տարիքում, բառապաշարի ընդլայնման դերը խոսքի զարգացման, մտածողության հստակության և հաղորդակցական հմտությունների ձևավորման գործում։ Վերլուծվում են ուսուցման տարբեր մեթոդներ՝ ընթերցանության, խոսքային վարժությունների, խաղային գործունեության, պատկերազարդ նյութերի և ստեղծագործական առաջադրանքների կիրառմամբ բառապաշարի ակտիվացման և ամրապնդման նպատակով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում աշակերտակենտրոն մոտեցումներին, անհատական առանձնահատկությունների հաշվառմանը և ուսուցման գործընթացում լեզվական միջավայրի ստեղծման կարևորությանը։ Աշխատությունը նաև ներկայացնում է գործնական մեթոդական առաջարկություններ ուսուցիչների համար, որոնք ուղղված են դասավանդման արդյունավետության բարձրացմանը և աշակերտների խոսքի մշակույթի զարգացմանը։ Այն կարևոր նշանակություն ունի մանկավարժության, լեզվամեթոդիկայի և տարրական կրթության ոլորտներում՝ նպաստելով երեխաների լեզվական զարգացման որակի բարձրացմանը։

Գրականություն

Աշխատությունը նվիրված է Հովհաննես Թլկուրանցու կյանքի, գրական ժառանգության և ստեղծագործական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով նրան որպես ուշ միջնադարյան հայ քնարերգության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Հետազոտության մեջ դիտարկվում են հեղինակի կենսագրությանը վերաբերող տվյալները, նրա ապրած ժամանակաշրջանի պատմամշակութային միջավայրը և այն հասարակական ու հոգևոր պայմանները, որոնք իրենց ազդեցությունն են թողել նրա աշխարհայացքի և ստեղծագործական մտածողության ձևավորման վրա։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Թլկուրանցու ստեղծագործությունների թեմատիկ և գաղափարական բազմազանությանը։ Ուսումնասիրվում են սիրային, կրոնական, բարոյախոսական և խրատական բնույթի ստեղծագործությունները, որոնցում արտահայտվում են մարդկային զգացմունքների, կյանքի անցողիկության, բարու և չարի, հավատքի, բարոյականության և մարդկային հարաբերությունների վերաբերյալ հեղինակի պատկերացումները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նրա քնարական հերոսի ներաշխարհին, զգացմունքային ապրումներին և մարդկային կյանքի նկատմամբ վերաբերմունքին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն առանձնահատկությունները, որոնց շնորհիվ հեղինակի ստեղծագործությունը առանձնանում է միջնադարյան հայ գրականության ընդհանուր համապատկերում։ Քննարկվում են նրա բանաստեղծական լեզուն, պատկերավորման միջոցները, արտահայտչականությունը, ժողովրդական մտածողության և բանահյուսական տարրերի կիրառությունը։ Հեղինակի ստեղծագործության մեջ հոգևոր և աշխարհիկ թեմաների փոխազդեցությունը ևս կարևոր ուսումնասիրության առարկա է, քանի որ նրա քնարերգության մեջ միջնադարյան կրոնական աշխարհայացքը հաճախ համադրվում է մարդկային զգացմունքների և առօրյա կյանքի նկատմամբ անմիջական վերաբերմունքի հետ։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում սիրո թեմային, որը Թլկուրանցու ստեղծագործության կարևոր բաղադրիչներից է և ներկայացվում է ոչ միայն որպես անձնական զգացմունք, այլև որպես մարդու ներաշխարհը բացահայտող հզոր գեղարվեստական միջոց։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև հեղինակի ստեղծագործությունների ժանրային առանձնահատկությունները, կառուցվածքը, տաղաչափությունը և լեզվաոճական լուծումները։ Դրանց միջոցով բացահայտվում է նրա կապը նախորդ հայ գրական ավանդույթների հետ և միաժամանակ՝ սեփական անհատական ստեղծագործական ձեռագրի ձևավորումը։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ Թլկուրանցու գրական ժառանգությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու միջնադարյան հայ մարդու հոգևոր աշխարհի, արժեքային համակարգի և գեղարվեստական մտածողության մասին։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսվում են ժամանակաշրջանի կրոնական պատկերացումները, ժողովրդական կենսափորձը, մարդկային զգացմունքները և բարոյական խնդիրները, ինչի շնորհիվ դրանք ունեն ինչպես պատմագրական, այնպես էլ գրականագիտական նշանակություն։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է Հովհաննես Թլկուրանցու կենսագրության և ստեղծագործական ժառանգության համակողմանի ուսումնասիրություն և կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմությամբ, միջնադարյան գրականությամբ, հայ մշակույթի պատմությամբ և գրականագիտությամբ հետաքրքրվող ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների և ընթերցողների համար։

Գյուղատնտեսություն

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր ստացված և նոր լույս տեսած գրքերի մատենագիտական համակարգված հավաքածուն՝ նախատեսված գիտնականների, մասնագետների, ուսանողների և գյուղատնտեսության բնագավառով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծության, անասնաբուծության, ագրոնոմիայի, հողագիտության, ագրոէկոլոգիայի, գյուղատնտեսական տեխնիկայի, սննդամթերքի արտադրության, գյուղատնտեսական տնտեսագիտության և ոլորտի այլ կարևոր ուղղությունների վերաբերյալ հրատարակություններ՝ արտացոլելով ժամանակակից գիտական հետազոտությունները, տեխնոլոգիական առաջընթացը և գործնական նորարարությունները։ Ցանկը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ ոլորտի արդիական գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ մասնագիտական, ուսումնական կամ գիտահետազոտական նպատակների համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է գյուղատնտեսական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և ոլորտի շարունակական զարգացմանը։

Պատմություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Առաջին Հանրապետության տարիներին (1918–1920 թթ.) պետական անվտանգության համակարգի ստեղծման և գործունեության պատմությանը։ Այդ ժամանակաշրջանը կարևոր և բարդ փուլ էր հայ ժողովրդի համար, քանի որ նորաստեղծ պետությունը կանգնած էր ներքին ու արտաքին լուրջ մարտահրավերների առաջ։ Հեղինակը մանրամասն ներկայացնում է, թե ինչպես ձևավորվեց անվտանգության համակարգը՝ սկսած սկզբնական կազմակերպչական քայլերից մինչև դրա գործառույթների հստակեցումը։ Աշխատության մեջ լուսաբանվում են պետական կառույցների ստեղծման գործընթացը, անվտանգության մարմինների դերը երկրի կայացման գործում, ինչպես նաև նրանց առջև ծառացած խնդիրները։ Գրքում քննարկվում են մի շարք կարևոր հարցեր․ պետական անվտանգության մարմինների ձևավորման նախադրյալները կառույցների կազմակերպական կառուցվածքը և գործառույթները ներքին սպառնալիքները (ապստամբություններ, անկայունություն, քաղաքական պայքար) արտաքին վտանգները և հետախուզական գործունեությունը անվտանգության համակարգի դերը պետականության պահպանման գործում Հեղինակը օգտագործում է պատմական փաստաթղթեր, արխիվային նյութեր և ժամանակակիցների վկայություններ՝ ստեղծելով գիտականորեն հիմնավորված և հավաստի պատկեր։ Աշխատության մեջ նաև փորձ է արվում գնահատել այդ համակարգի արդյունավետությունը և դրա ազդեցությունը Հայաստանի պետականության ամրապնդման վրա։ Այս ուսումնասիրությունը կարևոր է, քանի որ այն բացահայտում է, թե ինչպես է նորաստեղծ Հայաստանի Առաջին Հանրապետություն կարողացել ձևավորել անվտանգության մեխանիզմներ ծանր քաղաքական և ռազմական պայմաններում։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մանրածախ առևտրի ոլորտի տնտեսավիճակագրական ուսումնասիրության հիմնախնդիրներին՝ ներկայացնելով ոլորտի զարգացման միտումները, կառուցվածքային առանձնահատկությունները և տնտեսական նշանակությունը։ Վերլուծվում են մանրածախ շրջանառության ձևավորման գործոնները, առևտրային կազմակերպությունների գործունեության ցուցանիշները, սպառողական շուկայի փոփոխությունները և դրանց գնահատման վիճակագրական մեթոդները։ Քննարկվում են տվյալների հավաքագրման, մշակման և վերլուծության խնդիրները, ինչպես նաև այն մեթոդաբանական մոտեցումները, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել առևտրի ոլորտի արդյունավետությունը և զարգացման հեռանկարները։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև շուկայական հարաբերությունների, սպառողական վարքագծի և տնտեսական գործընթացների ազդեցությանը մանրածախ առևտրի վրա։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, վիճակագիրների, բիզնես ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և տնտեսագիտական ուղղություններով սովորող ուսանողների համար։