Լեզվաշխարհ ժողովածու (6 պրակ)

Այլ առարկաներ

Հրատարակությունը ներկայացնում է տիեզերքի ուսումնասիրությանն ու նվաճմանը նվիրված գրականության հանձնարարական ցանկ, որը կարող է ծառայել որպես կողմնորոշիչ նյութ տիեզերագնացության, աստղագիտության, տիեզերական հետազոտությունների և գիտատեխնիկական առաջընթացի վերաբերյալ գրականություն ընտրելու համար։ Ցանկում ընդգրկված նյութերը հնարավորություն են տալիս ծանոթանալու մարդկության՝ Տիեզերքի մասին գիտելիքների ձևավորման և ընդլայնման պատմությանը, տիեզերական թռիչքների զարգացմանը, հրթիռային տեխնիկայի առաջընթացին, տիեզերագնացների գործունեությանը և Տիեզերքի ուսումնասիրության կարևորագույն փուլերին։ Այն կարող է ներառել ինչպես գիտահանրամատչելի աշխատություններ, այնպես էլ գրական ու փաստագրական ստեղծագործություններ, որոնք ընթերցողին ներկայացնում են տիեզերական հետազոտությունների գիտական, տեխնիկական և մարդկային կողմերը։ Նյութը հատկապես օգտակար է գրադարանների, ուսումնական հաստատությունների, մանկավարժների, աշակերտների և տիեզերագիտությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ որպես թեմատիկ ընթերցանության կազմակերպման և համապատասխան գրականության ընտրության ուղեցույց։ Հանձնարարական բնույթը թույլ է տալիս ոչ միայն ընդլայնել գիտելիքները Տիեզերքի և դրա ուսումնասիրման վերաբերյալ, այլև խթանել գիտական հետաքրքրասիրությունը, ինքնուրույն ընթերցանությունը և տիեզերագնացության պատմության ու ձեռքբերումների նկատմամբ հետաքրքրությունը։

Lեզվաբանություն

Գիրքը ներկայացնում է՝ Նժդեհի ստեղծագործությունների լեզվական շերտերը և ոճական առանձնահատկությունները, նրա հրապարակախոսական խոսքի ազդեցիկության միջոցները (հռետորական հնարքներ, կրկնություններ, հակադրություններ և այլն), գաղափարական բովանդակության և լեզվական ձևի փոխկապակցվածությունը, բառապաշարի ընտրության առանձնահատկությունները և արտահայտչական միջոցները, ոճական կառուցվածքի դերը ազգային-հայրենասիրական գաղափարների փոխանցման մեջ։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և գրականագիտության ուսանողների համար, հետազոտողների և հայ գրականության ուսումնասիրողների համար, ինչպես նաև նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են Նժդեհի գաղափարախոսական և գրական ժառանգությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը նպաստում է Նժդեհի ստեղծագործությունների լեզվաոճական խորքային վերլուծությանը՝ բացահայտելով նրա խոսքի ազդեցիկության և գաղափարական ուժի լեզվական հիմքերը։

Պատմություն

Պատմագիտական և ռազմապատմական բնույթի այս աշխատությունը նվիրված է Խորհրդային Հայաստանի զավակների մասնակցությանը Լենինգրադի պաշտպանությանը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին։ Քննության են առնվում Լենինգրադի պաշտպանության պատմական հանգամանքները, քաղաքի շրջափակման և ռազմական գործողությունների ընդհանուր ընթացքը, ինչպես նաև խորհրդային տարբեր հանրապետությունների ներկայացուցիչների մասնակցությունը պաշտպանական մարտերին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանից զորակոչված զինվորների, սպաների և ռազմական մասնագետների ծառայությանը, նրանց կատարած մարտական առաջադրանքներին և Լենինգրադի պաշտպանության գործում ունեցած ներդրմանը։ Դիտարկվում են հայ զինծառայողների անձնական պատմությունները, ռազմաճակատային գործունեության առանձնահատկությունները, մարտական ընկերակցության դրսևորումները և պատերազմի պայմաններում ցուցաբերած տոկունությունը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակում կարող են ներկայացվել արխիվային փաստաթղթեր, զինվորական հուշագրություններ, նամակներ, կենսագրական տեղեկություններ և պատմական վկայություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս լուսաբանելու Լենինգրադի պաշտպանության մասնակից հայերի գործունեությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ռազմաճակատի և թիկունքի փոխհարաբերություններին, պատերազմի տարիներին Հայաստանի բնակչության մասնակցությանը ընդհանուր ռազմական ջանքերին և պատմական հիշողության պահպանման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում է Լենինգրադի պաշտպանության պատմության ուսումնասիրությունը հայ ժողովրդի՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցության և խորհրդային ժամանակաշրջանի ռազմապատմական ժառանգության համատեքստում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի պատմության, Հայաստանի նորագույն պատմության, ռազմական պատմագիտության և հայ զինծառայողների կենսագրությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, ուսանողների ու հետազոտողների համար։

Այլ առարկաներ

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։

Կենսաբանություն

Այս աշխատությունը վերաբերում է գլիօքսալի բիոկատալիտիկ ստացման գործընթացին էթիլենգլիկոլից՝ ընդգծելով կենսատեխնոլոգիայի, օրգանական քիմիայի և արդյունաբերական կենսակատալիզի փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել էթիլենգլիկոլի օքսիդատիվ փոխակերպման կենսաբանական ուղիները և մշակել արդյունավետ ֆերմենտային կամ միկրոօրգանիզմային համակարգեր, որոնք թույլ են տալիս բարձր ելքով ստանալ գլիօքսալ՝ որպես կարևոր միջանկյալ միացություն քիմիական արդյունաբերության համար։ Ուսումնասիրվում են բիոկատալիտիկ ռեակցիաների մեխանիզմները, ֆերմենտների ընտրողականությունը, ռեակցիայի կինետիկան, ինչպես նաև գործընթացի օպտիմալացման պայմանները՝ pH, ջերմաստիճան, սուբստրատի կոնցենտրացիա և թթվածնի մատչելիություն։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում միկրոօրգանիզմների՝ բակտերիաների և սնկերի, օքսիդազային և դեհիդրոգենազային համակարգերի կիրառմանը, որոնք կարող են ապահովել էթիլենգլիկոլի վերահսկվող օքսիդացում մինչև գլիօքսալ՝ նվազագույն կողմնակի արտադրանքներով։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է բիոտեխնոլոգիական գործընթացների առավելությունները ավանդական քիմիական օքսիդացման մեթոդների նկատմամբ՝ ներառյալ ավելի մեղմ պայմանները, բարձր սելեկտիվությունը և էկոլոգիական անվտանգությունը։ Միաժամանակ վերլուծվում են արդյունաբերական մասշտաբավորման հնարավորությունները և գործընթացի տնտեսական արդյունավետությունը։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր ներդրում է կենսատեխնոլոգիայի և արդյունաբերական քիմիայի ոլորտում՝ նպաստելով գլիօքսալի ստացման ավելի արդյունավետ և էկոլոգիապես մաքուր տեխնոլոգիաների զարգացմանը։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը նվիրված է Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններում դարձվածային միավորների (ֆրազեոլոգիզմների) կիրառության, դրանց տիպաբանության և ոճական գործառույթների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են հայերեն դարձվածքների կառուցվածքային և իմաստային առանձնահատկությունները, դրանց դասակարգման հիմնական սկզբունքները՝ ըստ ծագման, կառուցվածքի և գործառական դերի։ Հեղինակը վերլուծում է Թումանյանի լեզվական արվեստը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դարձվածները ծառայում որպես կերպարների խոսքի բնութագրման, հումորի, սարկազմի և ժողովրդական իմաստության փոխանցման միջոցներ։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժողովրդախոսակցական լեզվի և գրական լեզվի փոխազդեցությանը, ինչպես նաև բանահյուսական տարրերի ներգործությանը Թումանյանի ոճի ձևավորման վրա։ Ներկայացվում է դարձվածքների ոճական բազմազանությունը՝ դրանց օգտագործումը պատմողական, քնարական և հումորային համատեքստերում։ Գիրքը նաև ընդգծում է Թումանյանի լեզվամտածողության ժողովրդական հիմքը և նրա ստեղծագործության լեզվական հարուստ համակարգը, որը ձևավորում է ազգային գրական լեզվի զարգացման կարևոր փուլերից մեկը։ Աշխատությունը նախատեսված է գրականագետների, լեզվաբանների, ուսանողների, ուսուցիչների և հայ դասական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։