Մկրտիչ Արմենի 1920-1930-ական թվականների ստեղծագործությունը

Право

Սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունները քրեական իրավունքի այն արարքներն են, որոնք վնասում կամ խախտում են անձի, կազմակերպության կամ պետության սեփականության իրավունքը և նյութական շահերը։ Այս հանցագործությունների հիմնական նպատակային օբյեկտը սեփականությունն է, իսկ դրանց կատարման հետևանքով առաջանում է գույքային վնաս կամ վտանգ է ստեղծվում գույքային հարաբերությունների համար։ Սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունները համարվում են հասարակական վտանգավոր արարքներ, քանի որ դրանք խախտում են տնտեսական հարաբերությունների կայունությունը, նվազեցնում են քաղաքացիների վստահությունը իրավական համակարգի նկատմամբ և վնասում են ընդհանուր տնտեսական միջավայրը։ Այս խմբի հանցագործություններին են դասվում գողությունը, կողոպուտը, ավազակությունը, խարդախությունը, յուրացումը կամ վատնումը, գույքի դիտավորյալ ոչնչացումը կամ վնասումը, ինչպես նաև այլ նմանատիպ արարքներ։ Գողությունը համարվում է ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն, կողոպուտը՝ բացահայտ հափշտակություն բռնության կիրառմամբ կամ դրա սպառնալիքով, իսկ ավազակությունը՝ ավելի վտանգավոր ձև, որը սովորաբար կապված է կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնության հետ։ Խարդախությունը ենթադրում է ուրիշի գույքի ձեռքբերում խաբեության կամ վստահության չարաշահման միջոցով։ Յուրացումը և վատնումը հաճախ կատարվում են այն անձանց կողմից, ում վստահված է եղել գույքը, և արտահայտվում են այնպիսի գործողություններով, երբ վստահված գույքը օգտագործվում կամ յուրացվում է հակաօրինական նպատակներով։ Սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների պատճառները կարող են լինել սոցիալական անհավասարությունը, տնտեսական դժվարությունները, գործազրկությունը, անձնական շահադիտական մոտիվները և իրավական գիտակցության ցածր մակարդակը։ Այս հանցագործությունների կանխարգելման համար կարևոր է իրավապահ մարմինների արդյունավետ աշխատանքը, իրավական կրթության մակարդակի բարձրացումը և սոցիալական պայմանների բարելավումը։ Օրենսդրությամբ նախատեսվում են տարբեր պատժատեսակներ՝ կախված հանցագործության ծանրությունից, կատարման ձևից և հետևանքներից՝ սկսած տուգանքից մինչև ազատազրկում։ Սեփականության պաշտպանության արդյունավետ համակարգը կարևոր դեր ունի տնտեսության զարգացման, ներդրումների խրախուսման և հասարակական կայունության ապահովման գործում։ Այսպիսով, սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունները հանդիսանում են քրեական իրավունքի կարևոր և վտանգավոր դրսևորում, որոնք պահանջում են խիստ իրավական կարգավորում և արդյունավետ կանխարգելում։

История

Պատմագիտական և տեսամեթոդաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է սփյուռքի հասկացության, դրա ձևավորման ու զարգացման օրինաչափությունների և ժամանակակից գիտական մեկնաբանությունների ուսումնասիրությանը՝ XX դարի վերջի և XXI դարի սկզբի պատմագիտական քննարկումների համատեքստում։ Քննության են առնվում սփյուռքի վերաբերյալ տեսական հիմնական մոտեցումները, հասկացության սահմանման խնդիրները, պատմական հայրենիքի և ընդունող հասարակությունների հետ սփյուռքյան համայնքների փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սփյուռքյան ինքնության ձևավորմանը, հավաքական հիշողության պահպանմանը, մշակութային ժառանգության փոխանցմանը և ազգային պատկանելության ընկալումների փոփոխություններին։ Վերլուծվում են միգրացիոն գործընթացների, գլոբալացման, անդրազգային կապերի և հաղորդակցական տեխնոլոգիաների զարգացման ազդեցությունները սփյուռքյան համայնքների կազմակերպման ու գործունեության վրա։ Քննարկվում են նաև սփյուռքի ուսումնասիրության պատմագիտական, սոցիոլոգիական, մշակութաբանական և քաղաքականագիտական մոտեցումների ընդհանրություններն ու տարբերությունները, ինչպես նաև միջգիտակարգային հետազոտությունների մեթոդաբանական հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են սփյուռքյան համայնքների պատմական փորձառությունների համեմատական վերլուծությունը, հայրենիք-սփյուռք հարաբերությունների տեսական մեկնաբանությունները և սփյուռքի դերը ժամանակակից հասարակական ու մշակութային գործընթացներում։ Անդրադարձ է կատարվում սփյուռքագիտության՝ որպես գիտական հետազոտությունների ուղղության զարգացմանը, դրա հիմնական հասկացություններին և պատմագիտական մտքի մեջ ձևավորված նոր մոտեցումներին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել պատմագիտության, սփյուռքագիտության, միգրացիոն ուսումնասիրությունների, սոցիոլոգիայի և մշակութային ինքնության հետազոտությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

История

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի տարածքում գտնվող համաշխարհային նշանակության մշակութային ժառանգության հուշարձանների ուսումնասիրությանը՝ դրանց պատմական, ճարտարապետական, մշակութային և քաղաքակրթական արժեքի տեսանկյունից։ Աշխատանքի առանցքում Հայաստանի այն հուշարձաններն ու հուշարձանային համալիրներն են, որոնք ներառված են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։ Ներկայում Հայաստանի համար այդ ցանկում ընդգրկված է երեք մշակութային օբյեկտ՝ Հաղպատի և Սանահինի վանական համալիրները, Գեղարդի վանքը և Վերին Ազատի հովիտը, ինչպես նաև Էջմիածնի տաճարն ու եկեղեցիները և Զվարթնոցի հնագիտական տարածքը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է հայկական միջնադարյան ճարտարապետության առանձնահատկությունների ներկայացումը։ Հաղպատի և Սանահինի վանական համալիրները, որոնք ձևավորվել են հիմնականում 10-13-րդ դարերում, ներկայացնում են հայկական եկեղեցական ճարտարապետության բարձր զարգացման փուլը և առանձնանում են բյուզանդական ճարտարապետական ավանդույթների ու Կովկասի տեղական շինարարական ձևերի համադրությամբ։ Դրանք միջնադարում եղել են ոչ միայն հոգևոր, այլև կրթական ու մշակութային կարևոր կենտրոններ։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Գեղարդի վանական համալիրին և Ազատի վերին հովտի մշակութային լանդշաֆտին։ Համալիրը հայտնի է ժայռափոր եկեղեցիներով, դամբարաններով, խաչքարերով և բնական ժայռային միջավայրի հետ սերտորեն միաձուլված ճարտարապետությամբ։ Հուշարձանների հիմնական մասը վերաբերում է 4-13-րդ դարերին, իսկ համալիրի գլխավոր ճարտարապետական ձևավորումը ավարտվել է 13-րդ դարում։ Մյուս կարևոր բաղադրիչը Էջմիածնի տաճարի, Սուրբ Հռիփսիմե, Սուրբ Գայանե և Շողակաթ եկեղեցիների ու Զվարթնոցի հնագիտական տարածքի համախումբն է։ Այս հուշարձանները կարևոր են հայկական քրիստոնեական ճարտարապետության զարգացման և վաղ քրիստոնեական մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։ Դրանց համադրումը հնարավորություն է տալիս հետևելու հայկական եկեղեցական ճարտարապետության ձևավորման և հետագա զարգացման ընթացքին՝ վաղ քրիստոնեական շրջանից մինչև միջնադար։ Աշխատության մեջ կարող է ուսումնասիրվել նաև այն չափանիշների համակարգը, որով մշակութային հուշարձանները ձեռք են բերում համաշխարհային ժառանգության կարգավիճակ։ Այդ համատեքստում կարևոր է ոչ միայն հուշարձանների հնությունը, այլև դրանց ճարտարապետական ինքնատիպությունը, պատմական նշանակությունը, մշակութային ազդեցությունը և մարդկության համընդհանուր ժառանգության համար ունեցած բացառիկ արժեքը։ Հայաստանի երեք օբյեկտներն էլ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկում ընդգրկված են որպես մշակութային ժառանգության օբյեկտներ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև հուշարձանների պահպանության խնդիրներին։ Համաշխարհային ժառանգության կարգավիճակը ենթադրում է ոչ միայն միջազգային ճանաչում, այլև պատմական և ճարտարապետական արժեքների պահպանման, վերականգնման, կառավարման և ապագա սերունդներին փոխանցելու պատասխանատվություն։ Այդ տեսանկյունից կարևոր են հուշարձանների ֆիզիկական վիճակի վերահսկումը, շրջակա պատմամշակութային միջավայրի պահպանումը, զբոսաշրջության ազդեցության կառավարումը և գիտականորեն հիմնավորված վերականգնման մեթոդների կիրառումը։ Աշխատությունը կարող է նաև ներկայացնել Հայաստանի համաշխարհային ժառանգության վայրերի նշանակությունը ազգային ինքնության, պատմական հիշողության և մշակութային ինքնատիպության պահպանման գործում։ Այս հուշարձանները միաժամանակ հանդես են գալիս որպես կրոնական, ճարտարապետական, կրթական և պատմական ժառանգության վկայություններ և հնարավորություն են տալիս միջազգային հանրությանը ներկայացնել Հայաստանի բազմադարյա մշակույթը։ Կարևոր է տարբերակել նաև Համաշխարհային ժառանգության ցանկը ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի նախնական ցանկից․ Հայաստանի նախնական ցանկում ներկայում ընդգրկված են մի շարք այլ արժեքավոր հուշարձաններ և տարածքներ, սակայն դրանց առկայությունը դեռևս չի նշանակում, որ դրանք ներառված են Համաշխարհային ժառանգության վերջնական ցանկում։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, արվեստաբաններին, ճարտարապետներին, մշակութային ժառանգության մասնագետներին, հնագետներին և Հայաստանի պատմամշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է Հայաստանի համաշխարհային նշանակության հուշարձանները որպես երկրի պատմական և մշակութային զարգացման կարևոր վկայություններ՝ ընդգծելով դրանց ճարտարապետական ինքնատիպությունը, պատմական արժեքը, միջազգային նշանակությունը և պահպանության անհրաժեշտությունը։

Экология

Նվիրված է շրջակա միջավայրի մոնիտորինգի ժամանակակից մեթոդների և լաբորատոր աշխատանքների կազմակերպման ու իրականացման սկզբունքներին։ Գիրքը ներկայացնում է բնապահպանական մոնիտորինգի հիմնական ուղղությունները՝ օդի, ջրի, հողի և կենսաբանական միջավայրի աղտոտվածության գնահատում, ինչպես նաև դրանց որակական և քանակական ցուցանիշների չափման մեթոդները։ Հեղինակը մանրամասն նկարագրում է լաբորատոր սարքավորումների կիրառությունը, նմուշառման տեխնիկան, չափումների կատարման ընթացակարգերը և ստացված տվյալների վերլուծության ու մեկնաբանման սկզբունքները՝ ապահովելով գործնական աշխատանքի ամբողջական պատկերացում։ Աշխատությունում ընդգծվում է նաև էկոլոգիական տվյալների ճշգրտության, ստանդարտացման և մոնիտորինգային համակարգերի կարևորությունը շրջակա միջավայրի վիճակի գնահատման և վերահսկման գործընթացում։ Գիրքը համադրում է տեսական գիտելիքները և գործնական վարժությունները՝ նպաստելով ուսանողների մասնագիտական հմտությունների զարգացմանը և հետազոտական կարողությունների ձևավորմանը։ Այն նախատեսված է էկոլոգիայի, բնապահպանության և հարակից բնագիտական մասնագիտությունների ուսանողների և մասնագետների համար՝ ծառայելով որպես կարևոր գործնական ուղեցույց շրջակա միջավայրի մոնիտորինգի ոլորտում։

История

Աշխատությունը նվիրված է մ.թ.ա. III դարից մինչև մ.թ. III դարը Հայաստանի տարածքում ստեղծված քանդակագործական հուշարձանների պատմահնագիտական ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում հին հայկական քանդակագործության հիմնական տեսակները, գեղարվեստական առանձնահատկությունները, պատկերագրությունը, կիրառված նյութերը, տեխնիկական եղանակները և զարգացման փուլերը։ Կարևոր տեղ կարող է հատկացվել հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերված քանդակներին, դրանց թվագրմանը, մշակութային և տարածքային առանձնահատկություններին, ինչպես նաև հարևան ժողովուրդների ու հին քաղաքակրթությունների արվեստի հետ ունեցած կապերին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հին Հայաստանի մշակութային միջավայրի, կրոնական պատկերացումների, թաղման և պաշտամունքային ավանդույթների, ինչպես նաև տեղական և արտաքին գեղարվեստական ազդեցությունների դերը քանդակագործության ձևավորման մեջ։ Աշխատանքը կարևոր աղբյուր է հին Հայաստանի նյութական և հոգևոր մշակույթի, արվեստի պատմության և հնագիտական ժառանգության ուսումնասիրության համար։

Психология

Աշխատությունը նվիրված է ժամկետային զինծառայողների շրջանում քրեածին վարքի ձևավորման սոցիալ-հոգեբանական պատճառների ուսումնասիրությանը և դրանց կանխարգելման ու հաղթահարման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Վերլուծվում են զինվորական միջավայրի առանձնահատկությունները, անձի անհատական հոգեբանական գործոնները, սոցիալական փոխհարաբերությունները, հարմարվողականության դժվարությունները և այլ հանգամանքներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ վարքային շեղումների առաջացման վրա։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են զինծառայողների հոգեբանական վիճակի գնահատման մեթոդները, միջանձնային հարաբերությունների դերը, կարգապահության պահպանման խնդիրները և կանխարգելիչ աշխատանքի կազմակերպման մոտեցումները։ Քննարկվում են հոգեբանական աջակցության, դաստիարակչական միջոցառումների, սոցիալական միջավայրի բարելավման և կառավարման արդյունավետ մեխանիզմների կիրառման հնարավորությունները՝ ուղղված բացասական վարքային դրսևորումների նվազեցմանը։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի ռազմական հոգեբանության, քրեաբանության և զինվորական կոլեկտիվների կառավարման ոլորտներում՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով հոգեբանների, իրավաբանների, ռազմական մասնագետների, սոցիալական աշխատողների և հետազոտողների համար։