Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1975: Հոկտեմբեր, նոյեմբեր, դեկտեմբեր

Литература

«Զուր հույսեր» վերնագիրը մատնանշում է հույսերի, սպասումների և իրականության միջև հնարավոր հակասությունների թեման՝ այնպիսի խնդիր, որը հաճախ հանդիպում է գեղարվեստական գրականության մեջ։ Հույսը մարդու ներաշխարհի կարևոր բաղադրիչներից է․ այն կապված է ապագայի ակնկալիքների, անձնական նպատակների, ցանկությունների և կյանքի ընթացքի վերաբերյալ պատկերացումների հետ։ Երբ սպասումները չեն իրականանում, առաջանում են հիասթափության, կորստի, ինքնաճանաչման և կյանքի հանգամանքների վերագնահատման հարցեր, որոնք կարող են դառնալ գրական ստեղծագործության գաղափարական առանցքը։ Այս վերնագրով գիրքը կարելի է դիտարկել որպես մարդկային ապրումների և ակնկալիքների թեմային առնչվող գեղարվեստական երկ, սակայն միայն վերնագրից հնարավոր չէ հաստատել դրա սյուժեի կամ կերպարների առանձնահատկությունները։ 19-րդ դարի հայ գրականության մեջ անձնական զգացմունքների, հասարակական պայմանների և անհատի կյանքի դժվարությունների պատկերումը կարևոր տեղ էր զբաղեցնում՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով խորհելու մարդկային հարաբերությունների և հասարակության մեջ մարդու դիրքի մասին։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գեղարվեստական գրականության պատմության, ժամանակաշրջանի ընթերցանության մշակույթի և հայերեն տպագիր գրքի զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել գրականագետներին, մատենագետներին և 19-րդ դարի հայ մշակութային կյանքի ուսումնասիրությամբ զբաղվողներին։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է բնակչության եկամուտների և ծախսերի կառուցվածքի, ձևավորման և փոփոխության օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը անցումային տնտեսության պայմաններում՝ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով։ Նյութում վերլուծվում են շուկայական տնտեսության անցման ընթացքում բնակչության կենսամակարդակի փոփոխությունները, եկամուտների հիմնական աղբյուրները, սպառողական վարքագիծը և տնային տնտեսությունների ծախսային կառուցվածքը՝ հաշվի առնելով տնտեսական բարեփոխումների, գնաճի, զբաղվածության, աշխատավարձերի և սոցիալական քաղաքականության ազդեցությունը։ Քննարկվում են եկամուտների անհավասար բաշխման, աղքատության, սոցիալական շերտավորման և բնակչության գնողունակության հետ կապված հիմնախնդիրները, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածությունը տնտեսական աճի և մակրոտնտեսական կայունության հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի Հանրապետություն-ում իրականացված տնտեսական բարեփոխումների սոցիալական հետևանքներին, տնային տնտեսությունների եկամուտների և սպառման կառուցվածքի փոփոխություններին, ինչպես նաև պետական սոցիալական աջակցության և վերաբաշխման քաղաքականության արդյունավետությանը։ Աշխատությունը հիմնված է տնտեսական տեսությունների, վիճակագրական տվյալների և համեմատական վերլուծության վրա՝ նպատակ ունենալով բացահայտել անցումային տնտեսության պայմաններում բնակչության բարեկեցության ձևավորման հիմնական միտումները և առաջարկել սոցիալ-տնտեսական քաղաքականության կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ։

Французский

Աշխատությունը նվիրված է ֆրանսերենի գործնական ուսուցմանը և նախատեսված է լեզվի կառուցվածքի ու կիրառության վերաբերյալ գիտելիքների ձեռքբերման համար։ Գործնական ուղեցույցների հիմնական նպատակն է սովորողին տրամադրել լեզվական այնպիսի հիմք, որը հնարավորություն կտա հասկանալու ֆրանսերենի քերականական կանոնները և դրանք կիրառելու գրավոր ու բանավոր հաղորդակցության ընթացքում։ Այս բնույթի ձեռնարկներում սովորաբար ընդգրկվում են լեզվի հիմնական քերականական ձևերը, բառապաշարի յուրացման սկզբունքները, բայերի խոնարհումը, գոյականների և ածականների գործածությունը, նախադասությունների կազմությունը, հարցական ու ժխտական ձևերը և խոսքի տարբեր իրավիճակներում կիրառվող արտահայտությունները։ Գործնական ուղղվածությունը ենթադրում է լեզվական կանոնների ներկայացում՝ դրանց կիրառությունն ամրապնդող օրինակների և վարժությունների միջոցով։ Ֆրանսերենի ուսուցումը կարևոր նշանակություն է ունեցել եվրոպական գրականության, գիտության և մշակույթի հետ ծանոթանալու, ինչպես նաև միջազգային հաղորդակցության զարգացման համար։ Հայերենով կազմված օտար լեզուների ուսումնական ձեռնարկները նպաստել են լեզվական գիտելիքների տարածմանը և ինքնուրույն ուսուցման հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ֆրանսերենի դասավանդման պատմության, հայալեզու լեզվական ձեռնարկների և 19-րդ դարի կրթական մեթոդների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբաններին, մանկավարժության պատմությամբ զբաղվողներին և պատմական ուսումնական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Право

Սահմանադրության գերակայության ապահովումը հանդիսանում է սահմանադրականության հաստատման կարևորագույն երաշխիքներից մեկը, քանի որ այն ապահովում է պետության իրավական համակարգի կայունությունը, օրենքի գերակայությունը և պետական իշխանության գործունեության սահմանափակումը սահմանադրական նորմերով։ Սահմանադրությունը պետության հիմնական օրենքն է, որն ունի բարձրագույն իրավական ուժ և որի դրույթներին պետք է համապատասխանեն բոլոր օրենքները, ենթաօրենսդրական ակտերը և պետական մարմինների որոշումները։ Սահմանադրության գերակայությունը նշանակում է, որ ոչ մի պետական մարմին, պաշտոնատար անձ կամ քաղաքացի իրավունք չունի գործել սահմանադրությանը հակասող ձևով։ Իրավական պետության պայմաններում սահմանադրության գերակայությունը հանդիսանում է ժողովրդավարության, մարդու իրավունքների պաշտպանության և պետական իշխանության օրինականության հիմքը։ Սահմանադրականության հաստատման համար կարևոր է, որ պետությունում գործեն արդյունավետ իրավական և ինստիտուցիոնալ մեխանիզմներ, որոնք կապահովեն սահմանադրական նորմերի իրականացումն ու պաշտպանությունը։ Այս գործընթացում առանձնահատուկ դեր ունի սահմանադրական դատարանը, որը վերահսկում է օրենքների և այլ իրավական ակտերի համապատասխանությունը սահմանադրությանը և կանխում սահմանադրական կարգի խախտումները։ Սահմանադրության գերակայության ապահովումը կապված է նաև իշխանությունների տարանջատման սկզբունքի հետ, որի շնորհիվ օրենսդիր, գործադիր և դատական իշխանությունները գործում են փոխադարձ վերահսկողության պայմաններում՝ կանխելով իշխանության կենտրոնացումը և կամայականությունը։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև անկախ դատական համակարգի առկայությունը, քանի որ միայն անկախ դատարաններն են կարող ապահովել սահմանադրական իրավունքների արդյունավետ պաշտպանությունը։ Սահմանադրության գերակայությունը նպաստում է մարդու և քաղաքացու հիմնական իրավունքների ու ազատությունների իրականացմանը, քանի որ սահմանադրությունն ամրագրում է անձի իրավական կարգավիճակի հիմնական սկզբունքները և պետության պարտավորությունները մարդու նկատմամբ։ Եթե սահմանադրության գերակայությունը չի պահպանվում, ապա առաջանում են իրավական անկայունություն, իշխանության չարաշահումներ, կոռուպցիա և մարդու իրավունքների խախտումներ, որոնք վտանգում են սահմանադրականության հիմքերը։ Ժամանակակից ժողովրդավարական պետություններում սահմանադրության գերակայությունը համարվում է ոչ միայն իրավական, այլ նաև քաղաքական մշակույթի կարևոր ցուցանիշ, քանի որ այն արտահայտում է պետության և հասարակության հարգանքը իրավունքի և ժողովրդավարական արժեքների նկատմամբ։ Սահմանադրական նորմերի իրականացումը, իրավական գիտակցության զարգացումը և քաղաքացիների մասնակցությունը պետական կառավարմանը նպաստում են սահմանադրականության ամրապնդմանը և իրավական պետության կայացմանը։ Այսպիսով, սահմանադրության գերակայության ապահովումը հանդիսանում է սահմանադրականության հաստատման հիմնական երաշխիքներից մեկը, որն ապահովում է պետական իշխանության օրինականությունը, մարդու իրավունքների պաշտպանությունը և հասարակության կայուն զարգացումը։

Математика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ոչ գծային օպտիկայի և քվանտային հետերոկառուցվածքների կինետիկայի մի շարք տեսական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են լույսի և նյութի փոխազդեցության բարդ երևույթները, որոնք դրսևորվում են հատկապես այն համակարգերում, որտեղ օպտիկական ճառագայթման ինտենսիվության կամ արտաքին ազդեցությունների փոփոխությունը հանգեցնում է նյութի արձագանքի ոչ գծային բնույթին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է քվանտային հետերոկառուցվածքներում ընթացող ֆիզիկական գործընթացների տեսական նկարագրությունը՝ հաշվի առնելով էլեկտրոնների, խոռոչների, ֆոտոնների և այլ քվազիմասնիկների փոխազդեցությունները։ Ուսումնասիրվում են համակարգերի էներգետիկ վիճակների, անցումների, գրգռված վիճակների ձևավորման և դրանց ժամանակային էվոլյուցիայի առանձնահատկությունները։ Կինետիկական մոտեցումների միջոցով վերլուծվում են քվանտային համակարգերում մասնիկների բաշխման և վերադասավորման գործընթացները, ինչպես նաև արտաքին էլեկտրամագնիսական դաշտի ազդեցությամբ դրանց փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ոչ գծային օպտիկական երևույթների տեսական ուսումնասիրությունը, քանի որ նման երևույթները հիմք են հանդիսանում ժամանակակից օպտոէլեկտրոնային և քվանտային սարքերի աշխատանքի բազմաթիվ սկզբունքների համար։ Աշխատության մեջ կիրառվող տեսական մեթոդները հնարավորություն են տալիս բացահայտելու տարբեր պարամետրերի միջև փոխկապակցվածությունը և կանխատեսելու քվանտային հետերոկառուցվածքների օպտիկական ու կինետիկական հատկությունները տարբեր պայմաններում։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքներում ընթացող հիմնարար գործընթացների ավելի խոր ըմբռնմանը և դրանց հիման վրա նոր օպտիկական ու օպտոէլեկտրոնային համակարգերի ուսումնասիրմանը։ Աշխատության արդյունքները տեսական նշանակություն ունեն ոչ գծային օպտիկայի, քվանտային կինետիկայի, կիսահաղորդչային ֆիզիկայի և նանոֆիզիկայի բնագավառների համար և կարող են կիրառելի լինել լազերային համակարգերի, օպտիկական ազդանշանների մշակման, քվանտային սարքավորումների և այլ առաջադեմ տեխնոլոգիաների ֆիզիկական հիմքերի ուսումնասիրման ընթացքում։

Религия

Աշխատությունը նվիրված է սուրբ կույս Մարիանեի կյանքին, քրիստոնեական հավատքին և նրա վկայության հոգևոր ու բարոյական նշանակությանը։ Վկայաբանական գրականության ավանդույթի համաձայն՝ նման երկերը ներկայացնում են սրբի կյանքի կարևոր դրվագները, հավատքի պահպանման ճանապարհին նրա կրած փորձությունները, քրիստոնեական համոզմունքներին նվիրվածությունը և հոգևոր տոկունությունը։ Պատմության կենտրոնում սրբության գաղափարն է՝ արտահայտված մաքրության, խոնարհության, հավատարմության, համբերության և աստվածային ճշմարտության հանդեպ անսասան նվիրվածության միջոցով։ Սրբերի վարքագրություններն ու վկայաբանությունները նպատակ են ունեցել ոչ միայն պահպանել հիշողությունը քրիստոնեական հավատի համար առանձնացած անձանց մասին, այլև նրանց կյանքը ներկայացնել որպես բարոյական ու հոգևոր օրինակ հետագա սերունդների համար։ Այսպիսի ստեղծագործություններում կարևոր տեղ են զբաղեցնում հավատքի փորձությունը, երկրային դժվարությունների հաղթահարումը, աղոթքի ուժը և հոգևոր արժեքների գերակայությունը նյութական շահերի նկատմամբ։ Աշխատությունը կարող էր օգտագործվել եկեղեցական ընթերցանության, հոգևոր ուսուցման և քրիստոնեական դաստիարակության ընթացքում՝ ընթերցողին ծանոթացնելով սրբերի պաշտամունքի ու վկայաբանական ավանդույթի առանձնահատկություններին։ Այն արժեքավոր է հայ կրոնական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես սրբախոսական ժանրի պահպանման և տարածման վկայություն, ինչպես նաև որպես նյութ քրիստոնեական բարոյական պատկերացումների ու հոգևոր իդեալների հետազոտման համար։