Органные особенности локализации стрептококков групп A и B и их L-форм в ранней фазе экспериментальной инфекции

Գրականություն

Գրականագիտական և բանասիրական բնույթի այս աշխատությունը նվիրված է միջնադարյան հայկական առակագրական ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով Վարդան անունով հայտնի հեղինակին կամ նրա անվան հետ կապված ավանդությանը վերագրվող առակների ժողովածուների վրա։ Քննության են առնվում առակների բովանդակային առանձնահատկությունները, կառուցվածքը, բարոյախրատական նշանակությունը և միջնադարյան հայ գրականության մեջ դրանց ունեցած տեղը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մարդկանց վարքագիծը, հասարակական հարաբերությունները, բարոյական արժեքները, մարդկային թերություններն ու առաքինությունները խորհրդանշական կերպարների և կարճ պատմությունների միջոցով ներկայացնելու եղանակներին։ Վերլուծվում են կենդանական ու մարդկային կերպարների գործառույթները, այլաբանությունը, երգիծական տարրերը և առակների միջոցով փոխանցվող բարոյական ու դաստիարակչական գաղափարները։ Քննարկվում են նաև տարբեր ձեռագրերում պահպանված ժողովածուների կազմի, տարբերակների, խմբագրությունների և տեքստային փոխհարաբերությունների ուսումնասիրման հարցերը։ Նման նյութերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու հայկական միջնադարյան առակագրության զարգացման, գրական ավանդույթների և հասարակական ու բարոյական պատկերացումների մասին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմաբանների, բանասերների, միջնադարագետների, ձեռագրագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Տնտեսագիտություն

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում արտահանման վարկերի ապահովագրության կառուցակարգերի ձևավորման, զարգացման և կատարելագործման հիմնախնդիրներին։ Աշխատությունը ներկայացրել է Վարազդատ Գագիկի Կարապետյանը՝ տնտեսագիտության թեկնածուի գիտական աստիճանի հայցման նպատակով, «Ֆինանսներ, հաշվապահական հաշվառում» մասնագիտությամբ, իսկ հրապարակային պաշտպանությունը նախատեսված էր 2014 թվականի հոկտեմբերի 7-ին Հայ-ռուսական համալսարանում։ Գիտական ղեկավարը տնտեսագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր Էդվարդ Մարտինի Սանդոյանն էր։ Ուսումնասիրության հիմնական խնդիրը արտահանման ֆինանսավորման հետ կապված ռիսկերի նվազեցման այնպիսի մեխանիզմների բացահայտումն է, որոնք կարող են նպաստել հայկական կազմակերպությունների արտահանման գործունեության ընդլայնմանը։ Արտահանման գործարքները սովորաբար ենթադրում են ժամանակային տարբերություն ապրանքի կամ ծառայության մատակարարման և դրա դիմաց վճարման միջև, ինչի հետևանքով արտահանողը կարող է ենթարկվել գնորդի չվճարման, վճարման ուշացման, քաղաքական կամ տնտեսական անկայունության, արժութային տատանումների և այլ ռիսկերի։ Այս պայմաններում արտահանման վարկերի ապահովագրությունը կարող է հանդես գալ որպես ֆինանսական պաշտպանության գործիք՝ նվազեցնելով արտահանողի հնարավոր կորուստները և բարձրացնելով արտաքին շուկաներ դուրս գալու պատրաստակամությունը։ Թեմայի կարևորությունը Հայաստանի համար պայմանավորված է նաև արտահանման՝ տնտեսական աճի և տնտեսության դիվերսիֆիկացման գործում ունեցած նշանակությամբ։ Հայաստանի պետական տնտեսական քաղաքականության փաստաթղթերում արտահանման ծավալների և անվանացանկի ընդլայնումը դիտարկվել է որպես կարևոր ուղղություն, հատկապես մշակող արդյունաբերության և ծառայությունների ոլորտներում։ Միաժամանակ ընդգծվել է արտահանող կազմակերպությունների համար աջակցության նոր գործիքների և համապատասխան ինստիտուցիոնալ կարողությունների զարգացման անհրաժեշտությունը։ Ուսումնասիրության առանցքային հասկացություններից մեկը արտահանման վարկն է։ Այն հնարավորություն է տալիս արտահանողին կամ արտաքին գնորդին ֆինանսական միջոցներ ստանալ արտահանման գործարքի իրականացման համար, սակայն վարկային հարաբերությունների առկայությունը ստեղծում է լրացուցիչ ռիսկեր։ Եթե օտարերկրյա գնորդը չի կատարում իր վճարային պարտավորությունները, արտահանողը կարող է հայտնվել ֆինանսական դժվարությունների մեջ՝ անկախ նրանից, որ ապրանքը կամ ծառայությունն արդեն մատակարարվել է։ Ապահովագրական մեխանիզմի միջոցով այդ ռիսկի մի մասը կարող է փոխանցվել մասնագիտացված ապահովագրական կառույցին։ Արտահանման վարկերի ապահովագրության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ այն կարող է ներառել ոչ միայն սովորական առևտրային ռիսկերը, այլև որոշակի ոչ առևտրային կամ քաղաքական ռիսկեր։ Առևտրային ռիսկերի շարքում կարող են դիտարկվել օտարերկրյա գնորդի անվճարունակությունը, պարտավորությունների չկատարումը կամ վճարման երկարատև ուշացումը։ Քաղաքական ռիսկերը կարող են կապված լինել ներմուծող երկրի քաղաքական անկայունության, արժութային սահմանափակումների, պետական որոշումների կամ այլ արտակարգ իրավիճակների հետ։ Նման ռիսկերի համադրումը հատկապես կարևոր է արտաքին շուկաներում գործող փոքր և միջին ձեռնարկությունների համար, որոնք հաճախ չունեն ռիսկերի ինքնուրույն կառավարման բավարար ֆինանսական հնարավորություններ։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից մեկը արտահանման վարկերի ապահովագրության ինստիտուցիոնալ կառուցվածքի ձևավորումն է։ Արդյունավետ համակարգի համար անհրաժեշտ է հստակ սահմանել ապահովագրողի, արտահանողի, ֆինանսական կազմակերպության և օտարերկրյա գնորդի փոխհարաբերությունները, ապահովագրական ծածկույթի պայմանները, ռիսկերի գնահատման սկզբունքները, փոխհատուցման կարգը և կողմերի պարտավորությունները։ Այսպիսի կառուցակարգի նպատակն է ստեղծել կանխատեսելի միջավայր, որտեղ արտահանողը կարող է արտաքին շուկա մուտք գործել՝ իր առևտրային և ֆինանսական ռիսկերի մի մասը կառավարելի դարձնելով։ Թեմայի կարևոր բաղադրիչ է նաև արտահանման վարկերի ապահովագրության և բանկային վարկավորման փոխկապակցվածությունը։ Երբ վարկատուն գիտի, որ արտահանման գործարքից բխող որոշակի ռիսկեր ապահովագրված են, վարկավորման ռիսկի գնահատումը կարող է բարելավվել։ Այդ հանգամանքը տեսականորեն կարող է նպաստել արտահանող կազմակերպությունների համար ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիության բարձրացմանը և վարկավորման պայմանների բարելավմանը։ Հայաստանի տնտեսական քաղաքականության փաստաթղթերում ևս ընդգծվել է իրական հատվածի համար ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիության և գործիքների բազմազանության մեծացման անհրաժեշտությունը, այդ թվում՝ վարկային երաշխավորությունների և ապահովման ավելի ճկուն մեխանիզմների միջոցով։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր է նաև միջազգային փորձի ուսումնասիրությունը։ Տարբեր երկրներում արտահանման վարկերի ապահովագրությունն իրականացվում է մասնագիտացված պետական կամ մասնավոր կառույցների միջոցով, որոնք արտահանողներին պաշտպանում են արտաքին առևտրի որոշակի ռիսկերից։ Այդ կառույցների փորձի համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն սկզբունքները, որոնք կարող են կիրառելի լինել Հայաստանի պայմաններում՝ հաշվի առնելով երկրի արտահանման կառուցվածքը, տնտեսության չափը, արտաքին շուկաների աշխարհագրությունը և ֆինանսական համակարգի առանձնահատկությունները։ Հայաստանի համար նման համակարգի զարգացումը կարող է հատկապես կարևոր լինել արտահանման ուղղությունների դիվերսիֆիկացման տեսանկյունից։ Եթե կազմակերպությունները կարողանան ավելի արդյունավետ կառավարել օտարերկրյա գնորդների հետ գործարքների ռիսկերը, նրանց համար կարող են հասանելի դառնալ նոր շուկաներ և գործընկերներ։ Սա կարող է նվազեցնել առանձին շուկաներից կախվածությունը և նպաստել արտահանման ավելի կայուն կառուցվածքի ձևավորմանը։ Արտահանման վարկերի ապահովագրության համակարգը կարող է նաև նպաստել արտաքին ներդրումների և միջազգային տնտեսական կապերի զարգացմանը։ 2012 թվականին Հայաստանի քաղաքական-տնտեսական օրակարգում քննարկվում էր արտահանման վարկերի և ներդրումների ապահովագրության պետական գործակալության ստեղծման գաղափարը, ինչպես նաև արտահանող կազմակերպությունների կողմից օտարերկրյա գործընկերներին տրամադրվող ապրանքային վարկերի ապահովագրության իրականացումը։ Այս համատեքստում ուսումնասիրվող թեման արտացոլում է Հայաստանի ֆինանսական ենթակառուցվածքի զարգացման և արտահանման խթանման համար նոր գործիքների որոնման ժամանակաշրջանի կարևոր խնդիրները։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև ապահովագրական համակարգի ֆինանսական կայունության խնդրին։ Ապահովագրական կառույցը պետք է կարողանա գնահատել յուրաքանչյուր գործարքի ռիսկայնությունը, սահմանել համապատասխան ապահովագրավճար, ձևավորել բավարար պահուստներ և կառավարել միաժամանակ բազմաթիվ արտահանման գործարքներից առաջացող հնարավոր կորուստները։ Հետևաբար անհրաժեշտ է մշակել ռիսկերի գնահատման մեթոդաբանություն, որը հաշվի կառնի ոչ միայն արտահանող կազմակերպության ֆինանսական վիճակը, այլև օտարերկրյա գնորդի, երկրի և կոնկրետ շուկայի առանձնահատկությունները։ Կարևոր է նաև պետական աջակցության և շուկայական մեխանիզմների հարաբերակցության հարցը։ Եթե արտահանման վարկերի ապահովագրությունը ամբողջությամբ հիմնված է պետական միջոցների վրա, կարող են առաջանալ բյուջետային և բարոյական ռիսկերի խնդիրներ։ Մյուս կողմից՝ միայն մասնավոր ապահովագրական համակարգը կարող է բավարար չափով չծածկել բարձր քաղաքական կամ համակարգային ռիսկերը։ Հետևաբար ուսումնասիրության կարևոր խնդիրներից մեկը կարող է լինել այնպիսի համակցված մոդելի ձևավորումը, որը միաժամանակ կապահովի շուկայի արդյունավետությունը, պետական աջակցության նպատակային կիրառումը և ապահովագրական համակարգի ֆինանսական կայունությունը։ Արտահանման վարկերի ապահովագրությունը կարող է նաև ազդեցություն ունենալ հայկական արտադրողների մրցունակության վրա։ Արտահանողը, որը կարողանում է առաջարկել օտարերկրյա գնորդին ավելի ճկուն վճարման պայմաններ՝ պահպանելով իր ֆինանսական պաշտպանության մակարդակը, կարող է առավել մրցունակ լինել այն շուկաներում, որտեղ վճարման հետաձգումը կամ առևտրային վարկավորումը գործարքի կարևոր պայման է։ Այդ պատճառով ապահովագրական մեխանիզմը կարող է հանդես գալ ոչ միայն որպես վնասների փոխհատուցման գործիք, այլև որպես արտահանման վաճառքային քաղաքականության և մրցունակության ապահովման բաղադրիչ։ Ուսումնասիրության գործնական նշանակությունը կայանում է Հայաստանի պայմաններում արտահանման վարկերի ապահովագրության արդյունավետ կառուցակարգերի զարգացման վերաբերյալ մոտեցումների մշակման մեջ։ Դրանք կարող են ներառել ապահովագրական ռիսկերի դասակարգում, պայմանագրային հարաբերությունների կատարելագործում, պետական և մասնավոր կառույցների համագործակցության ձևավորում, արտահանողներին տեղեկատվական աջակցության տրամադրում, ռիսկերի գնահատման մեթոդների բարելավում և ֆինանսական համակարգի հետ կապերի ամրապնդում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը արտահանման վարկերի ապահովագրությունը դիտարկում է որպես ֆինանսական և ինստիտուցիոնալ գործիք, որը կարող է նվազեցնել արտաքին առևտրի անորոշությունը, բարձրացնել արտահանողների ֆինանսավորման հասանելիությունը և աջակցել Հայաստանի արտահանման ներուժի իրացմանը։ Թեման միավորում է ֆինանսների, ապահովագրության, բանկային գործունեության, ռիսկերի կառավարման և միջազգային առևտրի խնդիրները և կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսիստներին, ապահովագրական ու բանկային ոլորտի մասնագետներին, արտահանող ընկերությունների ղեկավարներին, պետական տնտեսական քաղաքականություն մշակողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին ու հետազոտողներին։

Պատմություն

Այս աշխատությունը վերաբերում է Օսմանյան կայսրության վերջին շրջանի քաղաքական իրավիճակին և հատկապես սուլթան Աբդուլ Համիդ II-ի կառավարման տարիներին հայ բնակչության նկատմամբ իրականացվող քաղաքականությանը։ Հեղինակը՝ Դիմիտր Ա. Սպիրովը, փորձում է պատմական աղբյուրների, վկայությունների և վերլուծական դիտարկումների միջոցով ներկայացնել այն բարդ ու հակասական գործընթացները, որոնք ձևավորվել են Օսմանյան իշխանությունների և հայկական համայնքների հարաբերություններում XIX դարի վերջում և XX դարի սկզբում։ Գրքում քննարկվում են հայերի սոցիալ-քաղաքական դրությունը կայսրությունում, վարչական ճնշումների մեխանիզմները, հարկային և իրավական անհավասարությունները, ինչպես նաև այն քաղաքական զարգացումները, որոնք հանգեցրել են լարվածության աճի և զանգվածային բռնությունների։ Հեղինակը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում Աբդուլ Համիդ II-ի ներքին քաղաքականությանը, պետական վերահսկողության համակարգին և կայսրության պահպանման փորձերին՝ միաժամանակ ներկայացնելով հայկական հարցի միջազգային արձագանքները և եվրոպական տերությունների դիրքորոշումները։ Գիրքը համադրում է պատմական փաստերի շարադրանքն ու վերլուծական մեկնաբանությունը՝ փորձելով բացահայտել պատճառահետևանքային կապերը տարածաշրջանային քաղաքականության և հայկական բնակչության ճակատագրի միջև։ Այն կարևոր աղբյուր է Օսմանյան կայսրության պատմությամբ, հայկական հարցով և միջազգային հարաբերությունների պատմական զարգացումներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Գրականություն

Այս վեպը Թեոդոր Դրայզերի խոշոր ստեղծագործություններից է, որը ներկայացնում է արվեստագետի, ստեղծագործական ձգտումների և հասարակության մեջ սեփական տեղը գտնելու բարդ ճանապարհը։ Ստեղծագործության կենտրոնում օժտված և մեծ հավակնություններ ունեցող երիտասարդ երաժիշտ Յուջին Ուիթլան է, որի կյանքի, մասնագիտական ձևավորման և անձնական հարաբերությունների միջոցով հեղինակը ուսումնասիրում է մարդու տաղանդի, փառասիրության, սիրո, բարոյական ընտրությունների և ինքնահաստատման խնդիրները։ Գլխավոր հերոսի կերպարը զարգանում է մի միջավայրում, որտեղ անհատի ստեղծագործական ձգտումները բախվում են հասարակական նորմերին, նյութական շահերին և մարդկային հարաբերությունների հակասություններին։ Դրայզերը մեծ ուշադրություն է դարձնում հերոսի ներաշխարհին՝ ցույց տալով, թե ինչպես են նրա ձգտումները, հիասթափությունները, սիրային կապերը և հաջողության հասնելու ցանկությունը աստիճանաբար ձևավորում նրա աշխարհայացքը։ Ստեղծագործության կարևոր թեմաներից է արվեստագետի և հասարակության փոխհարաբերությունը։ Հեղինակը հարցադրում է առաջադրում այն մասին, թե արդյոք բացառիկ տաղանդը ինքնին բավարար է հաջողության հասնելու համար, թե ստեղծագործական ձեռքբերումների վրա ազդում են նաև սոցիալական պայմանները, կապերը, նյութական հնարավորությունները և անհատի բնավորությունը։ Միաժամանակ վեպում ներկայացվում են մարդկային հարաբերությունների բարդությունները, հատկապես սիրո և ստեղծագործական ազատության միջև առաջացող հակասությունները։ Հեղինակը չի սահմանափակվում հերոսի անհատական պատմությամբ, այլ նրա ճակատագրի միջոցով անդրադառնում է ավելի լայն հասարակական խնդիրների՝ սոցիալական անհավասարությանը, նյութապաշտությանը, բարոյական չափանիշների փոփոխությանը և անհատի ինքնուրույնության սահմաններին։ Դրայզերին բնորոշ իրատեսական մոտեցմամբ կերպարները ներկայացվում են իրենց ուժեղ և թույլ կողմերով, իսկ նրանց որոշումները հաճախ պայմանավորվում են ոչ միայն անձնական ցանկություններով, այլև շրջապատող միջավայրի ազդեցությամբ։ Վեպը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև արվեստի և ստեղծագործական աշխատանքի բնույթի վերաբերյալ իր դիտարկումներով՝ ցույց տալով, թե որքան դժվար կարող է լինել տաղանդի վերածումը իրական հաջողության։ Ընդհանուր առմամբ, ստեղծագործությունը մարդու ինքնահաստատման, տաղանդի և հասարակական միջավայրի փոխհարաբերությունների մասին լայնածավալ պատմություն է, որտեղ անձնական ճակատագիրը միահյուսվում է արվեստագետի կյանքի և հասարակության բարոյահոգեբանական պատկերի հետ։

Բժշկություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ատամների արմատների գագաթային հատվածների շրջանում առաջացող ախտաբանական գործընթացների բուժման պահպանողական-վիրաբուժական մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով կոլապանի կիրառմանը։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում են փորձարարական և կլինիկական ուսումնասիրությունների արդյունքներ, որոնք վերաբերում են ոսկրային հյուսվածքի վերականգնման գործընթացներին, վիրաբուժական միջամտությունների արդյունավետությանը և կիրառվող նյութերի ազդեցությանը բուժման ընթացքի վրա։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են ախտորոշման, բուժման պլանավորման, վիրաբուժական տեխնիկաների և հետվիրահատական վերականգնման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև գնահատվում են նորարարական նյութերի կիրառման հնարավորությունները ստոմատոլոգիական պրակտիկայում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է ատամնաբույժների, դիմածնոտային վիրաբույժների, բժշկական հետազոտողների, ստոմատոլոգիայի ոլորտի մասնագետների և ուսանողների համար։

Իրավաբանություն

Քրեաիրավական և քրեաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է թմրամոլության և թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի իրավական, սոցիալական ու կանխարգելիչ հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ տարբեր երկրների օրենսդրությունների համեմատական վերլուծության հիման վրա։ Քննության են առնվում թմրամիջոցների հետ կապված հանցագործությունների քրեաիրավական բնութագրերը, քրեական պատասխանատվության սահմանման սկզբունքները և համապատասխան իրավական նորմերի կիրառման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությանը նպաստող քրեաբանական գործոններին, հանցավոր վարքագծի սոցիալական նախադրյալներին և թմրամոլության տարածման կանխարգելման մեխանիզմներին։ Վերլուծվում են Հայաստանի Հանրապետության և արտասահմանյան պետությունների քրեական օրենսդրության մոտեցումները, պատժողական ու կանխարգելիչ միջոցների հարաբերակցությունը, ինչպես նաև միջազգային իրավական համագործակցության նշանակությունը թմրամիջոցների հետ կապված հանցավորության դեմ պայքարում։ Քննարկվում են նաև քրեական քաղաքականության արդյունավետության, իրավախախտումների կանխարգելման, կախվածություն ունեցող անձանց բուժման և սոցիալական վերաինտեգրման հետ կապված հարցերը։ Իրավահամեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տարբեր իրավական համակարգերի ընդհանրություններն ու առանձնահատկությունները և գնահատելու համապատասխան օրենսդրական ու կազմակերպչական մեխանիզմների կատարելագործման հնարավորությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել քրեական իրավունքի, քրեաբանության, համեմատական իրավագիտության և հանցավորության կանխարգելման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։