Պատվի, արժանապատվության և գործարար համբավի քաղաքացիաիրավական պաշտպանությունը

Քիմիա

Աշխատությունը նվիրված է ազոլների ֆունկցիոնալացման տեխնոլոգիապես մոդելավորվող ռեակցիաների ուսումնասիրությանը և ստացված միացությունների հատկությունների հետազոտմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են ազոլային միացությունների քիմիական կառուցվածքը, ռեակցիոնունակությունը և տարբեր ֆունկցիոնալ խմբերի ներմուծման հնարավորությունները՝ նպատակ ունենալով ստանալ կանխատեսելի կառուցվածքով և պահանջվող հատկություններով նոր օրգանական միացություններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեակցիաների պայմանների, ընթացքի և արդյունավետության վրա ազդող գործոնների ուսումնասիրմանը, ինչպես նաև ստացված նյութերի կառուցվածքային, ֆիզիկաքիմիական և հնարավոր գործնական հատկությունների գնահատմանը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել սինթեզի տեխնոլոգիական պարամետրերի օպտիմալացում, ռեակցիաների ընտրողականության և ելքի վերլուծություն, ստացված միացությունների նույնականացում և դրանց հատկությունների համեմատական ուսումնասիրություն։ Աշխատանքը կարևոր է նոր օրգանական նյութերի ստացման և դրանց հատկությունների կանխատեսման տեսանկյունից և կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ դեղագործական քիմիայի, նյութագիտության, օրգանական սինթեզի և քիմիական տեխնոլոգիաների բնագավառներում։ Այն կարող է օգտակար լինել քիմիկոս-հետազոտողների, քիմիական տեխնոլոգների, նյութագետների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխարհագրություն

Բնապահպանական, հողագիտական և երկրաքիմիական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Երևան քաղաքի հողերի ծանր մետաղներով՝ արծաթով (Ag), կապարով (Pb), պղնձով (Cu), ցինկով (Zn), նիկելով (Ni), կոբալտով (Co), քրոմով (Cr) և մոլիբդենով (Mo), աղտոտվածության մակարդակի ու ժամանակային փոփոխությունների առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում քաղաքային հողերի երկրաքիմիական կազմը, ծանր մետաղների կուտակման օրինաչափությունները և դրանց տարածական բաշխման վրա ազդող բնական ու մարդածին գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արդյունաբերական գործունեության, տրանսպորտային արտանետումների, շինարարական աշխատանքների և քաղաքային այլ ազդեցությունների հնարավոր դերին հողային միջավայրի աղտոտման գործընթացներում։ Վերլուծվում են ծանր մետաղների պարունակության փոփոխությունները տարբեր ժամանակահատվածներում, դրանց տարածական անհամասեռությունը և աղտոտման առավել արտահայտված գոտիների առանձնացման հնարավորությունները։ Քննարկվում են հողային նմուշառման, լաբորատոր քիմիական վերլուծության, երկրաքիմիական քարտեզագրման և վիճակագրական տվյալների մշակման մեթոդները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել մետաղների բնական ֆոնային պարունակությունների և մարդածին ազդեցությամբ ձևավորված կոնցենտրացիաների համեմատությունը, ինչպես նաև աղտոտվածության գնահատման տարբեր ցուցանիշների կիրառումը։ Անդրադարձ է կատարվում ծանր մետաղների շարժունակությանը, հողերի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ազդեցությանը և քաղաքային էկոհամակարգերում դրանց հնարավոր կուտակման մեխանիզմներին։ Կարևորվում է աղտոտվածության դինամիկայի ուսումնասիրությունը՝ շրջակա միջավայրի որակի փոփոխությունները, բնակչության առողջության համար հնարավոր ռիսկերը և հողային ռեսուրսների պահպանության առաջնահերթությունները գնահատելու նպատակով։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Երևանի հողերի բնապահպանական մշտադիտարկման համակարգի կատարելագործմանը, աղտոտման աղբյուրների բացահայտմանը և կանխարգելիչ միջոցառումների գիտական հիմնավորմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել հողագիտության, բնապահպանական երկրաքիմիայի, քաղաքային էկոլոգիայի և շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Տեխնոլոգիա

Միկրոէլեկտրոնիկայի և էլեկտրոնային ճարտարագիտության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անալոգային ինտեգրալային սխեմաների հուսալիության բարձրացման միջոցների մշակմանը և դրանց արդյունավետության ուսումնասիրմանը։ Քննության են առնվում ինտեգրալային սխեմաների աշխատանքի կայունության վրա ազդող հիմնական գործոնները, տարրերի էլեկտրական բնութագրերի փոփոխությունները և շահագործման տարբեր պայմաններում առաջացող հնարավոր խափանումների պատճառները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերմաստիճանային ազդեցություններին, սնուցման լարման տատանումներին, տեխնոլոգիական շեղումներին և էլեկտրոնային բաղադրիչների ծերացման գործընթացներին։ Վերլուծվում են սխեմաների կառուցվածքային կատարելագործման, պաշտպանական միջոցների կիրառման, պարամետրերի կայունացման և խափանումների հավանականության նվազեցման մեթոդները։ Քննարկվում են նաև հուսալիության գնահատման չափանիշները, մաթեմատիկական մոդելավորման, համակարգչային նմանակման և փորձարարական ստուգման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հիմնավորելու անալոգային ինտեգրալային սխեմաների աշխատանքային բնութագրերի պահպանման, ծառայության տևողության երկարացման և շահագործման հուսալիության բարձրացմանն ուղղված տեխնիկական լուծումները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել միկրոէլեկտրոնիկայի, սխեմատեխնիկայի, կիսահաղորդչային սարքերի և էլեկտրոնային համակարգերի նախագծման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Գրականություն

Աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի գրականության պատմության համակողմանի նկարագիրը՝ վեր հանելով հայ գրական մտքի զարգացման հիմնական փուլերը, ժանրային և ուղղվածքային փոփոխությունները, հնագույն գրավոր աղբյուրներից մինչև ժամանակակից գրական պրակտիկա։ Հեղինակը վերլուծում է հայկական գրական ժառանգության մշակութաբանական, սոցիալական և պատմական տարրերը, ներկայացնում հեղինակների և ստեղծագործությունների ազդեցությունը ազգային ինքնության, մտավոր զարգացման և հասարակական կյանքի վրա։ Աշխատությունում առանձնացվում են գրական շրջանների առանձնահատկությունները, էպոսից մինչև վիպակ, պոեզիա, դրամատուրգիա և ժամանակակից արձակ գրականություն, ինչպես նաև հայ գրականության տեղը համաշխարհային մշակութային միջավայրում։ Գրքում ներկայացված են հայ գրականության ձևավորման, ստեղծագործական հոսանքների, շեշտադրումների և ներքին հակասությունների վերլուծություններ, ինչը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին հասկանալ ազգային ինքնության և գրական մտքի փոխազդեցությունը պատմական ժամանակաշրջանների ընթացքում։ Գիրքը օգտակար է գրականագետների, ուսուցիչների, ուսանողների, պատմաբանների և այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի գրական ժառանգությամբ և նրա զարգացման պատմական ուղու ուսումնասիրությամբ։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տեղական ինքնակառավարման մարմինների կառավարման գործառույթների և դրանց իրականացման համար անհրաժեշտ ռեսուրսային ապահովվածության համապատասխանեցման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում տեղական ինքնակառավարման համակարգի արդյունավետ գործունեության համար անհրաժեշտ ֆինանսական, նյութական, մարդկային, տեղեկատվական և կազմակերպական ռեսուրսների առկայության ու կառավարման գործառույթների միջև փոխկապակցվածության գնահատումն է։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են համայնքների կողմից իրականացվող լիազորություններն ու պարտականությունները, դրանց ծավալը և բարդությունը, ինչպես նաև այն ռեսուրսները, որոնց միջոցով համայնքները պետք է կարողանան պատշաճ կերպով իրականացնել իրենց գործառույթները և մատուցել հանրային ծառայություններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համայնքների ֆինանսական ինքնուրույնությանը, սեփական եկամուտների ձևավորմանը, պետական ֆինանսական փոխանցումներին, բյուջետային պլանավորմանն ու ծախսերի արդյունավետ կառավարմանը։ Կարևորվում է նաև տարբեր համայնքների ռեսուրսային հնարավորությունների անհամաչափության խնդիրը, քանի որ բնակչության թվաքանակի, տնտեսական ներուժի, աշխարհագրական դիրքի, ենթակառուցվածքների և սոցիալ-տնտեսական պայմանների տարբերությունները կարող են էապես ազդել տեղական կառավարման արդյունավետության վրա։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել նաև մարդկային ռեսուրսների կառավարման, համայնքային ծառայողների մասնագիտական կարողությունների, կառավարման տեղեկատվական համակարգերի, տվյալների հասանելիության և կառավարչական որոշումների ընդունման գործընթացների հետ կապված խնդիրները։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է լիազորությունների և դրանց ֆինանսական ու կազմակերպական ապահովման անհամապատասխանության բացահայտումը, որը կարող է սահմանափակել համայնքների ինքնուրույնությունը, նվազեցնել ծառայությունների որակը և խոչընդոտել համայնքային զարգացման ծրագրերի արդյունավետ իրականացմանը։ Հետազոտությունը նպատակ ունի բացահայտելու առկա համակարգային խնդիրները և մշակելու այնպիսի մոտեցումներ, որոնց միջոցով հնարավոր կլինի ավելի հստակ կապ հաստատել տեղական ինքնակառավարման մարմիններին վերապահված գործառույթների և դրանց իրականացման համար տրամադրվող ռեսուրսների միջև։ Կարևորվում է ռեսուրսների բաշխման արդյունավետության բարձրացումը, համայնքների ֆինանսական կարողությունների ամրապնդումը, մարդկային և կառավարչական ներուժի զարգացումը, ինչպես նաև հաշվետվողականության և արդյունավետության մեխանիզմների կատարելագործումը։ Աշխատանքը կարող է գործնական նշանակություն ունենալ համայնքների ղեկավարների և աշխատակազմերի, պետական կառավարման ու տեղական ինքնակառավարման ոլորտի մասնագետների, քաղաքականություն մշակողների, հետազոտողների և ուսանողների համար՝ նպաստելով ՀՀ-ում ապակենտրոնացման գործընթացների և տեղական կառավարման ինստիտուցիոնալ կարողությունների զարգացմանը։

Բժշկություն

Այս աշխատանքը նվիրված է որովայնի կպումային հիվանդության (աբդոմինալ ադհեզիվ հիվանդություն) պաթոգենեզի, կանխարգելման և բուժման հիմնական ասպեկտների ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են որովայնային խոռոչում կպումների առաջացման մեխանիզմները՝ որպես վիրահատական միջամտությունների, բորբոքային գործընթացների, տրավմաների և այլ պաթոլոգիական վիճակների հետևանք։ Վերլուծվում են ֆիբրինի կուտակման, հյուսվածքային վերականգնման խանգարումների և իմունաբանական ռեակցիաների դերը կպումների ձևավորման գործընթացում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկի գործոններին և կանխարգելիչ միջոցառումներին՝ ներառյալ վիրաբուժական տեխնիկայի կատարելագործումը, նվազ ինվազիվ մեթոդների կիրառումը և հակակպումային միջոցների օգտագործումը։ Ներկայացվում են նաև բուժման մոտեցումները՝ կոնսերվատիվ և վիրաբուժական, ինչպես նաև կրկնակի կպումների կանխման ռազմավարությունները։ Աշխատությունը կարևոր է կլինիկական վիրաբուժության համար՝ նպաստելով ախտածագման ավելի խորը ըմբռնմանը և հիվանդության բուժման ու կանխարգելման արդյունավետության բարձրացմանը։