Պայման արտահայտող կառույցների իմաստագործառական առանձնահատկությունները ժամանակակից անգլերենում

Գրականություն

Գրականագիտական և կենսագրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայ գրականության նշանավոր ներկայացուցչի կյանքի, ստեղծագործական գործունեության և գրական ժառանգության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում գրողի կենսագրության հիմնական փուլերը, նրա ստեղծագործական աշխարհայացքի ձևավորումը և գործունեության մշակութային միջավայրը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արձակ ստեղծագործությունների թեմատիկ և գաղափարական առանձնահատկություններին, կերպարային համակարգին, պատմողական արվեստին և ոճական միջոցներին։ Վերլուծվում են պատմական ու հասարակական թեմաների արտացոլումը, մարդկային հարաբերությունների ներկայացման ձևերը և անհատի հոգեբանական նկարագրության առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նաև ստեղծագործական ժառանգության զարգացման փուլերը, գրական ավանդույթների հետ կապերը և հեղինակի ստեղծագործությունների տեղը հայ գրականության պատմության մեջ։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմելու գրողի ստեղծագործական դիմանկարի, գեղարվեստական մտածողության և գրական գործունեության հիմնական ուղղությունների մասին։ Այն կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմությամբ, գրականագիտությամբ և կենսագրական ուսումնասիրություններով զբաղվող մասնագետների, ուսանողների ու ընթերցողների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է հին Արտաշատ քաղաքին՝ Հայաստանի հելլենիստական և հետագա պատմության կարևորագույն կենտրոններից մեկին։ Արտաշատը հիմնադրվել է Արտաշես Ա թագավորի օրոք և դարձել Մեծ Հայքի քաղաքական, տնտեսական ու մշակութային կյանքի առանցքային կենտրոններից։ Քաղաքի աշխարհագրական դիրքը, առևտրական ուղիների հետ կապը և ռազմավարական նշանակությունը նպաստել են նրա զարգացմանն ու տարածաշրջանային ազդեցության ընդլայնմանը։ Հնագիտական ուսումնասիրությունների միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել քաղաքի կառուցապատման, ամրաշինական համակարգի, բնակելի թաղամասերի, արհեստագործական գործունեության և առօրյա կյանքի մասին։ Հատուկ նշանակություն ունեն պեղումների ընթացքում հայտնաբերված նյութական մշակույթի նմուշները, որոնք տեղեկություններ են հաղորդում բնակչության զբաղմունքների, տնտեսական կապերի, կենցաղային սովորույթների և գեղարվեստական ճաշակի մասին։ Արտաշատի պատմությունը նաև արտացոլում է Հայաստանի կապերը հելլենիստական աշխարհի և հարևան պետությունների հետ՝ բացահայտելով մշակութային փոխազդեցությունների ու քաղաքային կյանքի զարգացման առանձնահատկությունները։ Հրատարակությունը կարևոր է հին հայկական քաղաքաշինության, հնագիտական ժառանգության և պետականության պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, հնագետների, հայագետների, ուսանողների և Հայաստանի հնագույն անցյալով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը վերաբերում է IV–V դարերի սահմանագծի քրիստոնեական մատենագրության ներկայացուցիչ Սևերիանոս Գաբաղացու անվան հետ կապված քարոզչական կամ մեկնողական բնագրի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում կարող են լինել երկի տեքստաբանական կառուցվածքը, աստվածաբանական գաղափարները, աստվածաշնչյան հատվածների մեկնաբանման եղանակները և վաղ քրիստոնեական քարոզագրությանը բնորոշ հռետորական առանձնահատկությունները։ Նման բնագրերի ուսումնասիրությունը կարևոր է ուշ անտիկ շրջանի քրիստոնեական մտքի պատմության համար, քանի որ քարոզներն ու մեկնողական երկերը ոչ միայն ներկայացնում էին աստվածաբանական դրույթներ, այլև ծառայում էին Սուրբ Գրքի գաղափարների բացատրությանը և տարածմանը տարբեր քրիստոնեական համայնքներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել բնագրի ձեռագրական ավանդույթին, պահպանված տարբերակների փոխհարաբերությանը և հետագա ընդօրինակությունների ընթացքում առաջացած տեքստային տարբերություններին։ Եթե երկը պահպանվել է նաև հին թարգմանություններով, դրանց համեմատությունը կարող է կարևոր տեղեկություններ հաղորդել սկզբնական տեքստի վերականգնման, առանձին հատվածների մեկնաբանության և ստեղծագործության տարածման պատմության վերաբերյալ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել հեղինակի կողմից կիրառվող աստվածաշնչյան մեջբերումների ու վերապատումների բնույթը, մեկնողական սկզբունքները, պատկերավոր արտահայտությունները և ունկնդրին ուղղված հռետորական միջոցները։ Կարևորվում է նաև ստեղծագործության լեզվական շերտը, քանի որ վաղ քրիստոնեական քարոզագրության բառապաշարը և ոճական կառուցվածքը կարող են արտացոլել ժամանակաշրջանի աստվածաբանական հասկացությունների ձևավորման ու փոխանցման առանձնահատկությունները։ Տեքստաբանական քննությունը հնարավորություն է տալիս տարբերակելու բնագրի հիմնական շերտերը, գնահատելու ձեռագրային ընթերցումների նշանակությունը և պարզաբանելու ստեղծագործության հեղինակային պատկանելության հետ կապված հարցերը, երբ այդպիսի խնդիրներ առկա են ձեռագրական ավանդույթում։ Միաժամանակ երկը կարող է դիտարկվել ուշ անտիկ շրջանի եկեղեցական գրականության ընդհանուր զարգացման համատեքստում՝ համադրելով այն ժամանակակից քարոզիչների և մեկնիչների ժառանգության հետ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է հայրաբանության, տեքստաբանության, աստվածաշնչյան մեկնության և քրիստոնեական մատենագրության պատմության մոտեցումները՝ հնարավորություն տալով բնագիրը դիտարկել ինչպես կրոնական մտքի, այնպես էլ ուշ անտիկ գրական ու ձեռագրական մշակույթի պատմության արժեքավոր աղբյուր։

Այլ առարկաներ

Գրքում ներկայացվում են գեոդեզիական չափումների հիմնական մեթոդները՝ հորիզոնական և ուղղաձիգ անկյունների չափում, հեռավորությունների որոշում, ինչպես նաև բարձրությունների հաշվարկ։ Բացատրվում են տարբեր գեոդեզիական գործիքների կիրառման սկզբունքները և դրանց օգտագործման առանձնահատկությունները դաշտային աշխատանքներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գեոդեզիական ցանցերի ստեղծմանը, տեղագրական նկարահանմանը և քարտեզների կազմման հիմունքներին։ Քննարկվում են նաև չափումների ճշգրտության ապահովման մեթոդները և սխալների գնահատման սկզբունքները։ Գիրքը ներառում է ինչպես տեսական նյութ, այնպես էլ գործնական առաջադրանքներ, որոնք օգնում են ամրապնդել ստացված գիտելիքները և զարգացնել մասնագիտական հմտությունները։

Քիմիա

Ֆիզիկական քիմիայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է քլորիդ և նիտրատ իոնների սոլվատացման գործընթացների ուսումնասիրությանը ջուր-դիմեթիլսուլֆօքսիդային խառը լուծիչներում՝ տարբեր մետաղական աղերի լուծույթների պայմաններում։ Քննության են առնվում իոնների և լուծիչի մոլեկուլների փոխազդեցությունները, սոլվատային թաղանթների ձևավորման առանձնահատկությունները և լուծույթի բաղադրության ազդեցությունը միջմոլեկուլային փոխազդեցությունների բնույթի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խառը լուծիչի բաղադրիչների հարաբերակցության, կատիոնների հատկությունների և աղերի բնույթի ազդեցությանը անիոնների սոլվատացման բնութագրերի վրա։ Վերլուծվում են իոն-դիպոլային և այլ միջմոլեկուլային փոխազդեցությունները, ինչպես նաև լուծույթների կառուցվածքային և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների հնարավոր փոփոխությունները։ Քննարկվում են սոլվատացման գործընթացների ուսումնասիրման փորձարարական և տեսական մոտեցումները, դրանց միջոցով ստացվող տվյալների մեկնաբանման սկզբունքները և տարբեր համակարգերի համեմատական բնութագրերը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս խորացնելու պատկերացումները բազմաբաղադրիչ էլեկտրոլիտային լուծույթներում իոնների վարքի և լուծիչի կառուցվածքային դերի վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկական քիմիայի, լուծույթների տեսության, էլեկտրոլիտների քիմիայի և քիմիական թերմոդինամիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Աշխարհագրություն

Աշխարհագրական, ժողովրդագրական և տարածքային պլանավորման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գյուղական տարաբնակեցման համակարգի ձևավորման, պատմական զարգացման, տարածական կազմակերպման և ժամանակակից վիճակի ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում գյուղական բնակավայրերի առաջացման ու տեղաբաշխման բնական, պատմական, սոցիալ-տնտեսական և ժողովրդագրական նախադրյալները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը բնակավայրային ցանցի կառուցվածքի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարբեր մարզերում գյուղական բնակավայրերի տարածքային բաշխվածությանը, բնակչության թվաքանակին, բնակավայրերի մեծությանը և դրանց գործառական առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են գյուղական տարաբնակեցման շարժընթացը, բնակչության բնական աճի և միգրացիոն գործընթացների ազդեցությունը, ինչպես նաև գյուղական բնակավայրերի զարգացման անհամաչափությունները։ Քննարկվում են լեռնային և նախալեռնային տարածքների բնակեցման առանձնահատկությունները, տրանսպորտային հասանելիության, բնական ռեսուրսների և տնտեսական գործունեության նշանակությունը գյուղական բնակավայրերի կայացման գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել գյուղական բնակավայրերի խոշորացման, բնակչության նվազման, որոշ բնակավայրերի աստիճանական դատարկման և բնակավայրային ցանցի կառուցվածքային փոփոխությունների հիմնախնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում գյուղատնտեսության զարգացման, զբաղվածության, սոցիալական ենթակառուցվածքների, կրթական ու առողջապահական ծառայությունների հասանելիության և գյուղական բնակչության կենսապայմանների փոխկապակցվածությանը։ Կարևորվում է վիճակագրական տվյալների, պատմաաշխարհագրական աղբյուրների, քարտեզագրական նյութերի և աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի կիրառումը գյուղական տարաբնակեցման տարածաժամանակային փոփոխությունների գնահատման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Հայաստանի գյուղական բնակավայրերի զարգացման օրինաչափությունների բացահայտմանը, տարածքային անհամաչափությունների գնահատմանը և գյուղական համայնքների կայուն զարգացման ուղղությունների հիմնավորմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել բնակչության աշխարհագրության, ժողովրդագրության, տարածաշրջանային զարգացման, գյուղական բնակավայրերի պլանավորման և տարածքային կառավարման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։