Տրաբեկուլյար միկրոշունտավորման արդյունավետության գնահատումը կատարակտով և առանց կատարակտի բաց անկյուն գլաուկոմայի տարբեր աստիճանների բուժման դեպքում

Պատմություն

Աշխատությունը ներկայացնում է հայկական հնությունների ուսումնասիրմանը, պահպանությանը և հանրահռչակմանը նվիրված ընկերության կազմակերպական գործունեության սկզբունքներն ու նպատակները սահմանող կանոնադրական նախագիծ։ Փաստաթղթի հիմնական գաղափարը հայկական պատմամշակութային ժառանգության նկատմամբ գիտական և հասարակական հետաքրքրության խթանումն է, ինչպես նաև պատմական արժեք ներկայացնող նյութերի հայտնաբերման, հավաքագրման, ուսումնասիրման և պահպանման աշխատանքների կազմակերպումը։ Կարևորվում է հնագիտական, պատմական, ճարտարապետական, վիմագրական, ձեռագրական և մշակութային այլ հուշարձանների վերաբերյալ տեղեկությունների հավաքումը և դրանց գիտական ուսումնասիրության համար համապատասխան պայմանների ստեղծումը։ Նախատեսվող ընկերության գործունեությունը կապված է հայկական անցյալի նյութական և գրավոր վկայությունների պահպանության հետ՝ ընդգրկելով հնությունների հաշվառման, նկարագրման, փաստագրման և գիտական շրջանառության մեջ դնելու խնդիրները։ Ուշադրություն է հատկացվում նաև գիտական ուսումնասիրությունների խրախուսմանը, մասնագետների և հայկական մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող անձանց համագործակցության ձևավորմանը, գիտելիքների տարածմանը և հասարակության շրջանում պատմական հուշարձանների արժեքի վերաբերյալ իրազեկվածության բարձրացմանը։ Կանոնադրական բնույթի փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել ընկերության հնարավոր կառուցվածքի, անդամակցության սկզբունքների, կառավարման մարմինների, անդամների իրավունքների ու պարտականությունների և գործունեության կազմակերպման ձևերի մասին։ Միաժամանակ այն արտացոլում է այն ժամանակաշրջանի գիտական և հասարակական վերաբերմունքը հայկական հնությունների նկատմամբ, երբ պատմական հուշարձանների ուսումնասիրությունն ու պահպանությունը աստիճանաբար ձևավորվում էին որպես կազմակերպված գիտամշակութային գործունեության առանձին ուղղություն։ Փաստաթուղթը կարևոր նշանակություն ունի նաև հայագիտության և հուշարձանապահպանության պատմության ուսումնասիրման տեսանկյունից, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս հասկանալ, թե ինչպիսի նպատակներ և կազմակերպական մեխանիզմներ էին առաջարկվում հայկական մշակութային արժեքների պահպանության ու հետազոտության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել հայագիտությամբ, հնագիտությամբ, պատմությամբ, մշակութային ժառանգության պահպանությամբ, թանգարանագիտությամբ և գիտական կազմակերպությունների պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, մասնագետներին և ուսանողներին։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից անգլերենում պայմանական կառուցվածքների միջոցով արտահայտվող բացահայտ և ներակա իմաստների լեզվաբանական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում պայմանական հարաբերությունների իմաստային և գործաբանական բնույթն է՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով այն տեղեկատվությանը, որը խոսքում ուղղակիորեն չի արտահայտվում, սակայն ընկալվում է համատեքստի, հաղորդակցական իրավիճակի, խոսողի մտադրության և զրուցակիցների ընդհանուր գիտելիքների հիման վրա։ Քննվում են իրական, հավանական, ենթադրական և հակափաստական պայմաններ արտահայտող կառուցվածքները՝ պարզելու, թե դրանց քերականական ձևն ինչպես է փոխկապակցվում խոսքային իմաստի հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն դեպքերին, երբ պայմանական ասույթը բառացի նշանակությունից բացի փոխանցում է ենթադրություն, ակնարկ, նախազգուշացում, խորհուրդ, խնդրանք, խոստում, գնահատական, պատճառահետևանքային կապ կամ խոսողի վերաբերմունք։ Ուսումնասիրվում է համատեքստի դերը ներակա բովանդակության մեկնաբանման մեջ, քանի որ նույն քերականական կառուցվածքը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում կարող է ձեռք բերել տարբեր գործաբանական արժեքներ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նախադրյալների, իմպլիկատուրաների և ենթատեքստային իմաստների հարաբերակցության վերլուծությունը՝ պայմանական ասույթի ամբողջական հաղորդակցական բովանդակությունը բացահայտելու նպատակով։ Դիտարկվում է նաև բայական ժամանակաձևերի, եղանակավորության, մոդալ բայերի և բառային ցուցիչների մասնակցությունը պայմանականության տարբեր աստիճանների արտահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համեմատվել գրավոր և բանավոր խոսքից վերցված օրինակներ՝ բացահայտելու պայմանական կառույցների գործածության առանձնահատկությունները տարբեր խոսքային իրավիճակներում և ոճական միջավայրերում։ Անդրադարձ է կատարվում խոսողի և ունկնդրի միջև ընդհանուր գիտելիքի նշանակությանը, քանի որ ներակա իմաստի ճիշտ մեկնաբանությունը հաճախ պահանջում է ոչ միայն լեզվական կառուցվածքի ճանաչում, այլև տվյալ հաղորդակցական իրավիճակի վերաբերյալ համապատասխան պատկերացում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է իմաստաբանության, լեզվագործաբանության, շարահյուսության և խոսույթի վերլուծության մոտեցումները՝ ժամանակակից անգլերենի պայմանական ասույթների իմաստային բազմաշերտությունը և դրանց հաղորդակցական գործառույթները համակարգված ներկայացնելու նպատակով։

Կենսաբանություն

Կենդանաբանական և էկոլոգիական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է կեռնեխների էկոլոգիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը քաղաքային և հարակից բնական միջավայրերում։ Քննության են առնվում այդ թռչունների տարածվածությունը, կենսամիջավայրերի ընտրությունը, սեզոնային ակտիվությունը և տարբեր կենսավայրերում հանդիպման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնակավայրերի կառուցվածքի, կանաչ տարածքների, սննդային ռեսուրսների և մարդու գործունեության ազդեցությանը կեռնեխների կենսակերպի ու տարածական բաշխման վրա։ Վերլուծվում են թռչունների սննդային վարքը, բնադրման պայմանները, բազմացման առանձնահատկությունները և բնական ու մարդածին միջավայրերին հարմարվելու հնարավորությունները։ Քննարկվում են նաև դաշտային դիտարկումների, տեսակների հաշվառման և էկոլոգիական տվյալների համեմատական վերլուծության մեթոդական մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու կեռնեխների դերը քաղաքային էկոհամակարգերում և բացահայտելու նրանց կենսապայմանների վրա շրջակա միջավայրի տարբեր գործոնների ազդեցությունը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել թռչնաբանության, կենդանաբանության, քաղաքային էկոլոգիայի և կենսաբազմազանության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Քիմիա

Մանրէների ներկման եղանակները մանրէաբանության հիմնական լաբորատոր մեթոդներից են, որոնք օգտագործվում են միկրոօրգանիզմների ձևաբանական կառուցվածքը, դասակարգումը և տարբերակումը ավելի հստակ դիտարկելու համար, քանի որ բնական վիճակում մանրէները հաճախ թափանցիկ են և դժվար են տեսանելի լուսային մանրադիտակով։ Ներկման գործընթացը հիմնված է տարբեր քիմիական ներկանյութերի կիրառման վրա, որոնք կապվում են բջջի պատի կամ ներքին կառուցվածքների հետ և ապահովում հակադրություն։ Ամենատարածված մեթոդներից է Գրամի ներկում-ը, որը մանրէները բաժանում է Գրամ դրական և Գրամ բացասական խմբերի՝ ըստ բջջապատի կառուցվածքային տարբերությունների, և դա կարևոր է ինչպես դասակարգման, այնպես էլ հակաբիոտիկների ընտրության համար։ Մեկ այլ կարևոր մեթոդ է Ցիլ-Նիլսենի ներկում-ը, որը կիրառվում է թթվակայուն մանրէների, օրինակ՝ տուբերկուլյոզի հարուցիչի հայտնաբերման համար։ Բացի այդ կիրառվում են պարզ և բարդ ներկման եղանակներ, ինչպես նաև հատուկ ներկումներ՝ սպորների, պատիճների կամ ֆլագելների հայտնաբերման համար, որոնք թույլ են տալիս ուսումնասիրել մանրէների կենսաբանական առանձնահատկությունները ավելի խորությամբ։ Այս մեթոդները կարևոր դեր ունեն բժշկության, ախտորոշման և մանրէաբանական հետազոտությունների մեջ՝ ապահովելով արագ և ճշգրիտ արդյունքներ։

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է էկոլոգիապես անվտանգ ջերմաէլեկտրակայանների (ՋԷԿ) տեխնոլոգիական սխեմաների համադրական վերլուծությանը և դրանց հնարավոր ներդրման նախադրյալների ուսումնասիրությանը Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում։ Վերլուծվում են ժամանակակից ՋԷԿ-երում կիրառվող արտանետումների նվազեցման տեխնոլոգիաները, բարձր արդյունավետությամբ էներգիայի վերափոխման համակարգերը, վառելիքի այրման օպտիմալացման լուծումները և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության նվազեցման ինժեներական մոտեցումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ածխաթթու գազի, ազոտային օքսիդների և այլ աղտոտիչների արտանետումների վերահսկման տեխնոլոգիաներին, ինչպես նաև էներգաարդյունավետության բարձրացման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրությունը գնահատում է ՀՀ ՋԷԿ-երի տեխնիկական վիճակը, ենթակառուցվածքային սահմանափակումները և վերազինման տնտեսական նպատակահարմարությունը՝ համեմատելով միջազգային առաջատար փորձի հետ։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև տեխնոլոգիական լուծումների ներդրման նախադրյալներ և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել էներգետիկ համակարգի էկոլոգիական անվտանգության և կայուն զարգացման ապահովմանը։

Lեզվաբանություն

Գիրքը ներկայացնում է՝ բառագիտության ընդհանուր սկզբունքներն ու հասկացությունները, բառի կառուցվածքը, իմաստային զարգացումները և բառային հարաբերությունները, հայերենի բառապաշարի շերտերը (հայրենի, փոխառյալ, նորաբանություններ և այլն), բառերի իմաստային փոփոխությունների օրինաչափությունները, հայերեն բառագիտության զարգացման պատմական և ժամանակակից միտումները։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, գիտական հետազոտողների և բառագիտությամբ զբաղվող մասնագետների համար, ինչպես նաև հայերեն բառապաշարի խորքային ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը համարվում է կարևոր աղբյուր հայերեն բառագիտության տեսական հիմքերի ձևավորման և զարգացման ուսումնասիրության համար։