Ծխելը մահացու վտանգ է

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է արտակարգ իրավիճակների պայմաններում վթարային կամ բնակության համար վտանգավոր շենքերից մարդկանց անվտանգ դուրսբերման, ժամանակավոր տեղավորման և հետագա տարաբնակեցման կազմակերպման մեթոդների ուսումնասիրմանն ու կատարելագործմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են բնական և տեխնածին վտանգների հետևանքով շենքերի վնասման տարբեր իրավիճակներ, բնակչության համար առաջացող ռիսկերը և դրանց նվազեցմանն ուղղված կազմակերպական ու կառավարչական միջոցառումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարահանման գործընթացի պլանավորմանը՝ հաշվի առնելով շենքի կառուցվածքը, բնակիչների թվաքանակը, ելքերի հասանելիությունը, մարդկանց շարժունակությունը, հնարավոր խոչընդոտները և անվտանգ հավաքման տարածքների ընտրությունը։ Հետազոտության մեթոդաբանական հիմքում կարող են ներառվել ռիսկերի գնահատման, սցենարային վերլուծության, մաթեմատիկական և համակարգչային մոդելավորման, տարածական վերլուծության ու համեմատական գնահատման մեթոդներ։ Մարդկային հոսքերի մոդելավորման միջոցով հնարավոր է գնահատել մարդկանց շարժման ժամանակը և տարբեր կազմակերպական տարբերակների արդյունավետությունը՝ առանց իրական վտանգավոր իրավիճակ ստեղծելու։ Աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի կիրառումը կարող է հնարավորություն տալ քարտեզագրելու վտանգավոր տարածքները, ժամանակավոր հավաքման վայրերը, տրանսպորտային երթուղիները և բնակչության տեղավորման համար նախատեսված անվտանգ գոտիները։ Կարևոր ուղղություն է տարահանման և տարաբնակեցման գործընթացների փոխկապակցված ուսումնասիրությունը, քանի որ մարդկանց շենքից անվտանգ դուրսբերումից հետո անհրաժեշտ է կազմակերպել նրանց ժամանակավոր կամ ավելի երկարաժամկետ տեղավորումը՝ հաշվի առնելով բնակության, սննդի, բժշկական օգնության, տրանսպորտի և սոցիալական աջակցության պահանջները։ Քննության են առնվում նաև պետական կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, փրկարարական և այլ պատասխանատու կառույցների միջև տեղեկատվության փոխանակման ու գործողությունների համակարգման հարցերը։ Սցենարային մեթոդով կարող են համեմատվել տարբեր արտակարգ իրավիճակներում կիրառվող կազմակերպական լուծումները, իսկ վիճակագրական տվյալների և նախկին դեպքերի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու առավել հաճախ հանդիպող խնդիրները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում երեխաների, տարեցների, հաշմանդամություն ունեցող և օգնության լրացուցիչ կարիք ունեցող անձանց անվտանգ տեղափոխման պահանջներին։ Աշխատությունն ունի կիրառական նշանակություն քաղաքացիական պաշտպանության, արտակարգ իրավիճակների կառավարման և քաղաքային անվտանգության ոլորտների համար՝ նպաստելով բնակչության պաշտպանության պլանավորման, ռեսուրսների արդյունավետ բաշխման և արտակարգ իրավիճակներում կազմակերպված ու անվտանգ արձագանքման մեխանիզմների զարգացմանը։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում նորարարական զարգացման ինստիտուցիոնալ միջավայրի ձևավորման, գործունեության և կառավարման տեսական ու կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում գիտության, կրթության, ձեռնարկատիրության, պետական կառավարման և ֆինանսական համակարգի միջև փոխգործակցության այն մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով գիտելիքը, հետազոտական արդյունքները և տեխնոլոգիական մշակումները կարող են վերածվել տնտեսական ու հասարակական արժեք ստեղծող նորարարությունների։ Համակարգային մոտեցման շրջանակում նորարարական գործունեությունը դիտարկվում է ոչ թե առանձին կազմակերպությունների գործունեության արդյունք, այլ փոխկապակցված դերակատարների, հաստատությունների, իրավական կարգավորումների և տնտեսական խթանների ամբողջություն։ Հետազոտության ընթացքում կարող են ուսումնասիրվել գիտահետազոտական հաստատությունների և բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների ներուժը, մասնավոր հատվածի նորարարական ակտիվությունը, գիտելիքի և տեխնոլոգիաների փոխանցման հնարավորությունները, նորարար ձեռնարկությունների ձևավորման պայմանները և հետազոտությունների առևտրայնացման հետ կապված խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել պետական կառավարման դերին՝ ռազմավարական առաջնահերթությունների սահմանման, համապատասխան ենթակառուցվածքների զարգացման և նորարարական գործունեության համար նպաստավոր ինստիտուցիոնալ միջավայրի ձևավորման տեսանկյունից։ Կարևորվում է նաև ֆինանսավորման աղբյուրների և մեխանիզմների ուսումնասիրությունը, քանի որ նոր գաղափարների ու տեխնոլոգիաների զարգացման տարբեր փուլերում անհրաժեշտ ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիությունը կարող է էական նշանակություն ունենալ դրանց գործնական կիրառման համար։ Առանձին ուղղություն է մարդկային կապիտալի, մասնագիտական կարողությունների և կրթական համակարգի կապի գնահատումը նորարարական զարգացման հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև գիտություն-բիզնես համագործակցության, մտավոր սեփականության կառավարման, տեխնոլոգիական ձեռնարկատիրության, նորարարական ենթակառուցվածքների և միջազգային գիտատեխնոլոգիական համագործակցության նշանակությունը։ Համեմատական ուսումնասիրության միջոցով հնարավոր է դիտարկել այլ երկրների փորձը՝ առանձնացնելով այն ինստիտուցիոնալ և կառավարչական մոտեցումները, որոնք կարող են ուսումնասիրվել Հայաստանի տնտեսական և գիտատեխնոլոգիական միջավայրի առանձնահատկությունների համատեքստում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է նորարարությունների տնտեսագիտության, ռազմավարական կառավարման, գիտատեխնոլոգիական քաղաքականության և ինստիտուցիոնալ տնտեսագիտության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել Հայաստանում գիտելիքի ստեղծումից մինչև դրա կիրառություն և առևտրայնացում ձևավորվող փոխկապակցված գործընթացների արդյունավետ կազմակերպման ու կառավարման հիմնական ուղղությունները։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Փիլիսոփայություն

ԱՄԵՆ աշխատությունը ներկայացվում է որպես բազմաշերտ բովանդակություն ունեցող գրական ստեղծագործություն, որտեղ հեղինակը՝ Տիգրան Գորշ (Տիգրան Գրիգորյան), փորձում է համադրել փիլիսոփայական, հոգեբանական և հասարակական դիտարկումները՝ ստեղծելով ընդհանուր պատկեր մարդու ներաշխարհի, կյանքի ընկալման և իրականության բազմազան դրսևորումների վերաբերյալ։ Գիրքը կառուցված է ազատ և խորհրդանշական մտածողության հիմքի վրա, որտեղ «ԱՄԵՆ» հասկացությունը կիրառվում է որպես համընդհանուր գաղափար, որը կարող է ընդգրկել կյանքի ամբողջականությունը՝ սկսած ամենօրյա պարզ իրավիճակներից մինչև խորքային գոյաբանական հարցադրումներ։ Հեղինակը անդրադառնում է մարդու ներքին հակասություններին, արժեքային համակարգերի ձևավորմանը, ժամանակակից հասարակության արագ փոփոխվող բնույթին և այդ փոփոխությունների ազդեցությանը անհատի ինքնության վրա։ Աշխատության մեջ նկատելի է նաև մտորումային և վերլուծական մոտեցում, որտեղ գաղափարները հաճախ ներկայացվում են ոչ թե խիստ գիտական կառուցվածքով, այլ ազատ շարադրանքով, խորհրդանշական պատկերներով և ընդհանրացնող եզրահանգումներով, ինչը ընթերցողին հնարավորություն է տալիս սեփական մեկնաբանությամբ ընկալել բովանդակությունը։ Գիրքը կարելի է դիտարկել որպես ինտելեկտուալ և փիլիսոփայական ուղղվածություն ունեցող ստեղծագործություն, որը խրախուսում է ինքնաճանաչումը, քննադատական մտածողությունը և կյանքի երևույթների բազմակողմանի ընկալումը։ Այն հատկապես հետաքրքիր կարող է լինել այն ընթերցողների համար, ովքեր գնահատում են խորքային մտորումներ, խորհրդանշական լեզու և ոչ ավանդական կառուցվածքով գրականություն։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Պատմություն

Այս աշխատությունը նվիրված է հայ ազգի ձևավորման և սոցիալիստական վերափոխման գործընթացների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով պատմական, հասարակական, տնտեսական և քաղաքական զարգացումների համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում հայկական ազգային ինքնության ձևավորման պատմական նախադրյալներն են, հայ ժողովրդի սոցիալական կառուցվածքի փոփոխությունները և այն գործոնները, որոնք տարբեր ժամանակաշրջաններում նպաստել են ազգային համայնքի համախմբմանը։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերը, ազգային գիտակցության ձևավորման գործընթացը, լեզվի, մշակույթի, կրոնի և պատմական հիշողության դերը ազգային ինքնության պահպանման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հասարակական և տնտեսական փոփոխություններին, որոնք ազդել են հայկական հասարակության սոցիալական կառուցվածքի, դասակարգային հարաբերությունների և քաղաքական մտածողության վրա։ Սոցիալիստական վերափոխումների տեսանկյունից աշխատանքը կարող է անդրադառնալ խորհրդային ժամանակաշրջանում Հայաստանի տնտեսական, սոցիալական և մշակութային փոփոխություններին, արդյունաբերականացմանը, կոլեկտիվացմանը, կրթության և առողջապահության համակարգերի զարգացմանը, ինչպես նաև պետական կառավարման և հասարակական կյանքի վերակազմավորմանը։ Ուսումնասիրության մեջ ազգային և սոցիալիստական գործընթացները դիտարկվում են որպես փոխկապակցված երևույթներ՝ վերլուծելով, թե ինչպես էր խորհրդային գաղափարախոսությունը մեկնաբանում ազգային հարցը և ինչ ազդեցություն էր այն ունենում հայկական հասարակության զարգացման վրա։ Կարևորվում է նաև ազգային ինքնության պահպանման և միասնական սոցիալիստական հասարակության կառուցման գաղափարների փոխհարաբերությունը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ մշակույթի, կրթության, գիտության և գրականության ոլորտներում տեղի ունեցած փոփոխություններին, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը հասարակության աշխարհայացքի և ազգային ինքնագիտակցության վրա։ Միաժամանակ նման թեմայի ուսումնասիրությունը կարևոր է պատմական աղբյուրների և տվյալ ժամանակաշրջանի գաղափարախոսական մոտեցումների քննադատական վերլուծության տեսանկյունից, քանի որ աշխատության լեզուն և մեկնաբանությունները կարող են արտացոլել խորհրդային պատմագրության առանձնահատկությունները։ Նյութը կարող է հետաքրքրել հայոց պատմության, խորհրդային պատմության, ազգային ինքնության, հասարակական մտքի և քաղաքական գաղափարախոսությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին, պատմաբաններին և ուսանողներին։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել հայկական ազգային ինքնության պատմական ձևավորումը և խորհրդային շրջանում հասարակության սոցիալական ու քաղաքական վերափոխումների առանձնահատկությունները՝ միաժամանակ հասկանալու ազգային և գաղափարական գործընթացների փոխազդեցությունը։