Введение в геоботанику

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է տեխնիկական տեքստերի կառուցվածքային և լեզվաոճական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց հայերեն փոխանցման խնդիրներին։ Գրքում վերլուծվում են տեխնիկական գրականությանը բնորոշ լեզվական միջոցները՝ տերմինաբանության համակարգվածությունը, սինտակտիկ կառուցվածքների բարդությունը, իմաստային ճշգրտության պահանջը և տեղեկատվության խտացված ներկայացման ձևերը։ Հեղինակը դիտարկում է տարբեր ոլորտների տեխնիկական տեքստերի (ինժեներական, տեղեկատվական, բժշկական, արդյունաբերական) կառուցվածքային առանձնահատկությունները և դրանց ազդեցությունը թարգմանության գործընթացի վրա։ Աշխատության մեջ քննարկվում են հայերեն թարգմանության ժամանակ առաջացող խնդիրները՝ տերմինների համարժեքության ընտրությունը, լեզվական նորմերի պահպանումը, ոճական համապատասխանությունը և տեքստի ֆունկցիոնալ ամբողջականության ապահովումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում թարգմանության ռազմավարություններին, մասնագիտական լեզվի ձևավորմանը և տեխնիկական հաղորդակցության արդյունավետության բարձրացման միջոցներին։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է լեզվաբանների, թարգմանիչների, ուսուցիչների և տեխնիկական ոլորտների մասնագետների համար՝ նպաստելով տեխնիկական տեքստերի որակյալ թարգմանության և հայերեն մասնագիտական լեզվի զարգացմանը։

Պատմություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Կովկասում գործող հայկական բարեգործական ընկերության (հասարակության) կանոնադրության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով դրա իրավական հիմքերը, կազմակերպչական կառուցվածքը և գործունեության հիմնական ուղղությունները։ Հեղինակը վերլուծում է կազմակերպության ստեղծման պատմական պայմանները՝ ընդգծելով XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի Կովկասյան բազմազգ միջավայրում հայկական հասարակական կյանքի ակտիվացումը, երբ բարեգործական կազմակերպությունները ստանձնում էին կրթական, սոցիալական և մշակութային աջակցության կարևոր դեր։ Աշխատության մեջ մանրամասն ներկայացվում են կանոնադրական դրույթները՝ անդամակցության կարգը, կառավարման մարմինների ձևավորումը, ֆինանսական միջոցների հավաքագրման և բաշխման մեխանիզմները, ինչպես նաև հաշվետվողականության սկզբունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ընկերության գործունեության հիմնական նպատակներին՝ աղքատների և կարիքավորների օգնություն, դպրոցների և կրթական հաստատությունների աջակցություն, հիվանդանոցների և առողջապահական նախաձեռնությունների ֆինանսավորում, ինչպես նաև ազգային մշակույթի պահպանման ծրագրերի իրականացում։ Նշվում է, որ նման կազմակերպությունները կարևոր դեր են ունեցել հայկական համայնքային ինքնակազմակերպման գործընթացում, հատկապես Կովկասի քաղաքներում՝ Թիֆլիսում, Բաքվում և այլ կենտրոններում, որտեղ ձևավորվել են ակտիվ բարեգործական և կրթական ցանցեր։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է նաև բարեգործական ընկերությունների կապը հայկական եկեղեցական և մտավորական շրջանակների հետ, ինչպես նաև նրանց ներդրումը ազգային ինքնության պահպանման և հասարակական համերաշխության ամրապնդման գործում։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է Կովկասի հայկական բարեգործական ընկերության կանոնադրությունը որպես կարևոր իրավական և հասարակական փաստաթուղթ, որը արտացոլում է ազգային ինքնակազմակերպման և սոցիալական պատասխանատվության զարգացումը տվյալ ժամանակաշրջանում։

Բժշկություն

Գրքում ուսումնասիրվում են Երևանի ավագ դասարանների աշակերտների և բժշկական քոլեջների ու համալսարանների ուսանողների առողջության ձևավորման բժշկա-հասարակական ասպեկտները, վերլուծվում են ֆիզիկական, հոգեկան և սոցիալական գործոնների ներդրումը երիտասարդների առողջության վրա, ներկայացվում են առողջապահական վարքագծի, սննդի, ֆիզիկական ակտիվության, սթրեսի և շրջակա միջավայրի ազդեցությունները, դիտարկվում է առողջության պահպանման և խթանման ծրագրերի արդյունավետությունը, ուսումնասիրվում են երիտասարդների գիտելիքների, հմտությունների և վարքագծային մշակույթի դերը առողջության ձևավորման գործընթացում, ներկայացվում են բժշկական և կրթական հաստատությունների միջև համագործակցության մեխանիզմները, առաջարկվում են համակարգային լուծումներ՝ ուղղված առողջ ապրելակերպի խթանմանը, հիվանդությունների կանխարգելմանը և առողջապահական մշակույթի զարգացմանը, գիրքը միավորում է բժշկական հետազոտությունների, սոցիոլոգիական վերլուծության և կրթական մոտեցումների արդյունքները՝ նպաստելով երիտասարդների առողջության պահպանման ռազմավարության մշակմանը Երևանի դպրոցներում և բուհերում։

Փիլիսոփայություն

«Գոսուդար» (итал. Il Principe) Մակավելիի քաղաքական-ֆիլիսոփայական գլուխգործոցն է, որը հանդիսանում է իշխանության և կառավարման մասին ռեալիստական ուղեցույց։ Գրքում Մակավելին ուսումնասիրում է, թե ինչպես պետք է տիրակալը պահի և ամրապնդի իր իշխանությունը՝ հաշվի առնելով մարդկային բնույթը, քաղաքական վտանգները և արտաքին ճնշումները։ Հեղինակը առանձնացնում է տարբեր պետության ձևեր՝ ժառանգական, նորաստեղծ, և քննարկում է, թե ինչպես պետք է տիրակալը կառավարի յուրաքանչյուր տեսակ։ Մակավելիի մոտեցումը զուսպ է և ռեալիստական. նա պնդում է, որ իշխանությունը հաճախ պահանջում է ոչ միայն բարոյական, այլև խիստ, հաշվարկված որոշումներ։ Գրքում ներկայացվում են մի շարք գաղափարներ՝ իշխանության կայունության համար անհրաժեշտ խիզախություն, հմտություն, և երբեմն՝ խաբեություն կամ բռնություն կիրառելու անհրաժեշտություն։ Նա նշում է, որ տիրակալը պետք է լինի «այդպես ասած՝ գայլ և առյուծ»՝ միաժամանակ հզոր ու խորամանկ։ Մակավելիի հայտնի գաղափարներից է այն, որ նպատակն արդարացնում է միջոցը, և որ քաղաքական կյանքում բարոյականությունը երբեմն զիջում է պետության շահերին։ «Գոսուդարը» մեծ ազդեցություն է ունեցել քաղաքական գիտության, պետական կառավարման և դիվանագիտության վրա, քանի որ առաջիններից էր, որ քաղաքականությունը դիտարկեց որպես իրոնա՝ գաղափարներից անկախ, և ներկայացրեց իշխանության դինամիկա՝ առանց իդեալացման։ Հրատարակիչ - Азбука Հրատ. տարեթիվ - 2014 ISBN - 978-5-389-07365-4

Գրականություն

Էռնեստ Հեմինգուեյը (1899–1961) համարվում է 20-րդ դարի ամերիկյան գրականության ամենաազդեցիկ և նորարար արձակագիրներից մեկը, որի ստեղծագործություններում արտացոլվում են կյանքի, պատերազմի, սիրո, անձնական սխրանքների և մարդու հոգեբանության խորքային թեմաները։ Նրա գրական ոճը, հայտնի «սառը պողպատե» կամ պարզ ու կարճ նախադասությունների տեխնիկայով, թույլ է տալիս ընթերցողին զգալ կերպարների ներքին ապրումները, վախերը և հերոսության պահերը՝ առանց հավելյալ պարզաբանման։ Հեմինգուեյի հիմնական ստեղծագործություններից են «Հրաժեշտ զենքին», «Ծերունին և ծովը» և «Ուլյան գիշերները», որտեղ նա պատկերում է մարդու առջև ծառացած մարտահրավերները, համառության, տոկունության և մարդկային արժանապատվության կարևորությունը։ «Հրաժեշտ զենքին» ստեղծագործությունը ներկայացնում է առաջին համաշխարհային պատերազմի հետևանքները, մարդու կորուստը և սիրո, ընկերության ու պարտքի միջեւ հավասարակշռությունը, իսկ «Ծերունին և ծովը» կենտրոնանում է անհատի պայքարի վրա՝ բնության հետ, ցուցադրելով համառության, տոկունության և ներքին ուժի դասական օրինակ։ Հեմինգուեյի գրականությունը համարվում է ժամանակակից ամերիկյան արձակի գլուխգործոց, որը ճշգրիտ և ազդեցիկ կերպով արտահայտում է մարդու առօրյան, հոգեբանությունը և կյանքի գոյատևման փորձերը։ Նրա ստեղծագործություններն ուսուցողական են և հոգեբանական խորությամբ հարուստ՝ առաջարկելով ընթերցողին մտորել մարդու ազատության, վճռականության և գոյության հիմնարար խնդիրների շուրջ։

Այլ առարկաներ

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական կառավարման համակարգի կառուցվածքային բարեփոխումների էությանը, նպատակներին և իրականացման գործընթացին։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է պետական կառավարման համակարգը՝ որպես պետական ինստիտուտների, նախարարությունների և գործադիր մարմինների ամբողջություն, որը ապահովում է հանրային քաղաքականության մշակումը և իրականացումը։ Հեղինակը անդրադառնում է կառուցվածքային բարեփոխումների հիմնական ուղղություններին՝ վարչական ապակենտրոնացում, պետական ապարատի օպտիմալացում, ծառայությունների թվայնացում և կառավարման արդյունավետության բարձրացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարեփոխումների անհրաժեշտությանը՝ պայմանավորված տնտեսական անցումային գործընթացներով, կառավարման արդյունավետության խնդիրներով և միջազգային ինտեգրման պահանջներով։ Գրքում քննարկվում են նաև պետական կառավարման մոդեռնիզացման գործիքները՝ էլեկտրոնային կառավարում, արդյունքահեն կառավարում և հանրային ծառայությունների բարելավման մեխանիզմներ։ Վերլուծվում է բարեփոխումների ազդեցությունը պետական ինստիտուտների արդյունավետության, քաղաքացիների վստահության և տնտեսական զարգացման վրա։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական փորձը՝ օգտակար լինելով պետական ծառայողների, քաղաքագետների, տնտեսագետների և ուսանողների համար։