Ընթերցանության դասագիրք

Социология

Մահացությունը և կյանքի տևողությունը ժողովրդագրական կարևոր ցուցանիշներ են, որոնք բնութագրում են բնակչության առողջական վիճակը, կյանքի որակը և սոցիալ-տնտեսական զարգացման մակարդակը։ Մահացությունը ցույց է տալիս որոշակի ժամանակահատվածում բնակչության շրջանում մահերի քանակը, սովորաբար հաշվարկվում է տարվա ընթացքում և արտահայտվում է 1000 բնակչի հաշվով՝ որպես մահացության ընդհանուր ցուցանիշ։ Կյանքի տևողությունը կամ կյանքի միջին սպասվող տևողությունը ցույց է տալիս, թե որքան տարի միջինում կարող է ապրել նոր ծնված մարդը՝ եթե տվյալ ժամանակահատվածի մահացության պայմանները պահպանվեն։ Մահացության ցուցանիշները բաժանվում են ընդհանուր, մանկական, մայրական և տարիքային հատուկ ցուցանիշների, որոնք օգնում են ավելի մանրամասն գնահատել բնակչության առողջական վիճակը տարբեր խմբերում։ Մահացության ընդհանուր ցուցանիշը հաշվարկվում է՝ որոշակի տարվա մահերի ընդհանուր թիվը բաժանելով նույն տարվա միջին բնակչության վրա և բազմապատկելով 1000-ով։ Մանկական մահացության ցուցանիշը հաշվարկվում է մինչև մեկ տարեկան երեխաների մահերի թիվը բաժանելով նույն տարվա կենդանի ծնունդների ընդհանուր թվի վրա և բազմապատկելով 1000-ով։ Կյանքի տևողության հաշվարկը կատարվում է հատուկ ժողովրդագրական աղյուսակների՝ կյանքի տախտակների միջոցով, որտեղ հաշվի են առնվում տարբեր տարիքային խմբերում մահանալու հավանականությունները։ Այս ցուցանիշները կարևոր են պետության սոցիալական քաղաքականության մշակման, առողջապահական համակարգի գնահատման և բնակչության կենսամակարդակի վերլուծության համար, քանի որ դրանք ցույց են տալիս հասարակության ընդհանուր բարեկեցության և առողջապահական վիճակի մակարդակը։

Политология

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ազգային շահերի, դրանց ձևավորման և իրականացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ Հարավային Կովկասի ժամանակակից աշխարհաքաղաքական գործընթացների պայմաններում։ Գրքում վերլուծվում են տարածաշրջանային անվտանգության խնդիրները, քաղաքական ուժերի փոխհարաբերությունները, արտաքին քաղաքականության հիմնական ուղղությունները և այն գործոնները, որոնք ազդում են երկրի ռազմավարական առաջնահերթությունների վրա։ Հեղինակը անդրադառնում է տարածաշրջանում տեղի ունեցող քաղաքական, տնտեսական և անվտանգային փոփոխություններին, միջազգային դերակատարների ազդեցությանը, ինչպես նաև Հայաստանի արտաքին և ներքին քաղաքականության փոխկապակցվածությանը։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են ազգային անվտանգության ապահովման մեխանիզմները, դիվանագիտական գործիքները, տարածաշրջանային համագործակցության հնարավորությունները և առկա մարտահրավերների հաղթահարման ուղիները։ Գիրքը ներառում է տեսական վերլուծություններ, քաղաքական գործընթացների գնահատումներ և ռազմավարական մոտեցումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու Հայաստանի տեղն ու դերակատարությունը Հարավային Կովկասի փոփոխվող աշխարհաքաղաքական միջավայրում։ Այն նախատեսված է քաղաքագետների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, հետազոտողների, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչների, ուսանողների և տարածաշրջանային քաղաքականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Педагогика

Այս մանկավարժական ուսումնասիրությունը նվիրված է մասնագիտական ուսումնական հաստատություններում սովորողների տեխնիկական մտածողության զարգացման համար կիրառվող մանկավարժական տեխնոլոգիաների վերլուծությանը և արդյունավետության գնահատմանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են տեխնիկական մտածողության էությունը, կառուցվածքային բաղադրիչները և դրա ձևավորման հոգեբանամանկավարժական հիմքերը՝ ներառյալ վերլուծական, կոնստրուկտիվ և ստեղծագործական կարողությունների զարգացումը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ուսուցման ժամանակակից տեխնոլոգիաները՝ նախագծային ուսուցում, խնդրակենտրոն ուսուցում, մոդուլային կրթություն, սիմուլյացիոն և թվային կրթական միջավայրեր, որոնք նպաստում են մասնագիտական հմտությունների ձևավորմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցման գործընթացում գործնական աշխատանքի, ինժեներական խնդիրների լուծման և կիրառական մտածողության զարգացման մեթոդներին։ Աշխատության մեջ վերլուծվում է նաև ուսուցչի դերը կրթական միջավայրի կազմակերպման, ուսանողների ինքնուրույն գործունեության խթանման և նորարարական մոտեցումների ներդրման գործընթացում։ Հետազոտության արդյունքները ցույց են տալիս, որ մանկավարժական տեխնոլոգիաների համակարգված կիրառումը նպաստում է սովորողների տեխնիկական մտածողության, ստեղծագործականության և մասնագիտական պատրաստվածության բարձրացմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է մանկավարժների, ինժեներական կրթության մասնագետների, մեթոդիստների և ուսանողների համար։

Другие предметы

Մատենագիտական և տեղեկատվական բնույթի այս հրատարակությունը նվիրված է մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր գրականության հավաքագրմանը, համակարգմանը և ընթերցողներին ներկայացմանը։ Ցանկում արտացոլվում են մշակութաբանության, արվեստագիտության, մշակութային շինարարության, մշակութալուսավորչական գործունեության, թանգարանագիտության, գրադարանագիտության և մատենագիտության վերաբերյալ հրատարակված աշխատություններն ու պարբերական մամուլի նյութերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մշակույթի և արվեստի ոլորտների գիտական, տեսական, մեթոդական և գործնական նշանակություն ունեցող գրականության մատենագիտական նկարագրությանը։ Ներկայացվում են հայերեն և ռուսերեն հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկություններ՝ նպաստելով մասնագիտական գրականության որոնմանը և անհրաժեշտ աղբյուրների ընտրությանը։ Նյութերի համակարգման հիմքում ընկած են գրադարանային-մատենագիտական դասակարգման սկզբունքները, որոնց կիրառումը հնարավորություն է տալիս գրականությունը ներկայացնել ըստ թեմատիկ բաժինների և համապատասխան ենթաբաժինների։ Հրատարակությունը կարևոր տեղեկատվական նշանակություն ունի մշակույթի զարգացման, գեղարվեստական ստեղծագործության, մշակութային հաստատությունների գործունեության և արվեստի տարբեր ճյուղերի ուսումնասիրության համար։ Այն նպաստում է նոր հրատարակությունների մասին տեղեկատվության տարածմանը, գրադարանային հավաքածուների օգտագործման արդյունավետության բարձրացմանը և գիտահետազոտական աշխատանքների աղբյուրագիտական ապահովմանը։ Մատենագիտական ցանկը նախատեսված է մշակույթի և արվեստի ոլորտների գիտնականների, մասնագետների, դասախոսների, ուսանողների, գրադարանային աշխատողների և համապատասխան գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Биология

Կենսաֆիզիկական և մոլեկուլային կենսաբանության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ջրային լուծույթներում ԴՆԹ-ի մոլեկուլի ջերմակայունության վրա տարբեր բնույթի գործոնների ազդեցության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում միջավայրի ֆիզիկական և քիմիական պայմանների փոփոխությունները և դրանց հնարավոր ազդեցությունը նուկլեինաթթվի կառուցվածքային կայունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերմաստիճանի, լուծույթի բաղադրության, իոնային միջավայրի և այլ արտաքին գործոնների ազդեցությամբ ԴՆԹ-ի տարածական կառուցվածքում տեղի ունեցող փոփոխություններին։ Վերլուծվում են կրկնակի պարույրի կայունությունը պայմանավորող միջմոլեկուլային փոխազդեցությունները, կառուցվածքային անցումները և ջերմային ապակայունացման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նաև տարբեր միջավայրային գործոնների ազդեցությունների համեմատական գնահատման, մոլեկուլի հալման գործընթացի և կառուցվածքային կայունության բնութագրման փորձարարական ու տեսական մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս խորացնելու պատկերացումները ԴՆԹ-ի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների և շրջակա միջավայրի պայմանների նկատմամբ դրա կառուցվածքային արձագանքի վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կենսաֆիզիկայի, մոլեկուլային կենսաբանության, կենսաքիմիայի և նուկլեինաթթուների ֆիզիկաքիմիայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Математика

Компактный курс математического анализа. Часть 1, Функции одной переменной աշխատությունը բարձրագույն մաթեմատիկայի հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է մաթեմատիկական անալիզի առաջին բաժինը՝ մեկ փոփոխականի ֆունկցիաների տեսությունը, այն բացատրում է սահմանների և շարունակականության գաղափարները, ածանցյալի սահմանումն ու դրա երկրաչափական և ֆիզիկական իմաստները, ինչպես նաև ինտեգրալի հիմնական հասկացությունները և դրանց հաշվարկման մեթոդները, գիրքը անդրադառնում է Թեյլորի բանաձևին, ֆունկցիաների վարքագծի ուսումնասիրությանը և էքստրեմումների որոնման խնդիրներին, միաժամանակ ընդգրկելով բազմաթիվ օրինակներ և խնդիրներ, որոնք օգնում են ամրապնդել տեսական նյութը, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի և ինժեներական գիտությունների ուսանողների համար։