Բնական բարիքների գնահաում

Կենսագրություն

«Հանձնվել չկա» գրքում հեղինակը ներկայացնում է կյանքի դժվարությունների ու փորձությունների դեմ պայքարի մասին պատմություն՝ ոգեշնչող ու ամրապնդող ոճով։ Այն խոսում է այն մասին, որ դժվար պահերին պետք է չհանձնվել, գտնել ներքին ուժը և շարունակել առաջ շարժվել՝ անկախ շուրջբոլորից։ Գիրքը պարունակում է՝ ամենօրյա կյանքում կիրառելի մոտեցումներ, բացահայտումներ՝ ինքնավստահության ու ինքնավերականգնման մասին, մոտեցումներ՝ նպատակների հասնելու համար, մոտիվացնող պատմություններ ու օրինակներ, հաջողության և անհաջողության ընկալման ճիշտ ուղին։ Այս գիրքը հատկապես օգտակար է նրանց համար, ովքեր հիասթափված են, անցնում են դժվար ժամանակներ, կամ ուզում են ավելի նպատակային ու հաստատակամ կյանք կառուցել։ «Հանձնվել չկա»-ը հուշում է, որ ամեն ինչ կախված է մարդու ընտրությունից՝ կանգ առնել ու նահանջել, թե շարունակել պայքարել։ Հրատարակիչ - Նյու Մեգ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-9217-9-2

Այլ առարկաներ

CO₂-ի երկարաժամկետ կորզման գործընթացում տարբեր բիոցենոզների դերը չափազանց կարևոր է գլոբալ ածխածնային ցիկլի կարգավորման և կլիմայի կայունության պահպանման տեսանկյունից։ Բիոցենոզը կենդանի օրգանիզմների՝ բույսերի, կենդանիների, միկրոօրգանիզմների և նրանց փոխազդեցության միասնական համակարգն է որոշակի կենսամիջավայրում, և հենց այդ համակարգերի միջոցով է իրականացվում ածխաթթու գազի բնական կլանումը և պահպանումը։ Հատկապես կարևոր դեր ունեն անտառային բիոցենոզները, որտեղ ծառերը ֆոտոսինթեզի միջոցով կլանում են CO₂ և այն վերածում կենսազանգվածի՝ կուտակելով ածխածին թե՛ բուսական զանգվածում, թե՛ հողում։ Անտառներում ածխածինը կարող է պահպանվել երկար ժամանակ՝ հատկապես, եթե ծառատեսակները երկարակյաց են և էկոհամակարգը կայուն է։ Ծովային և օվկիանոսային բիոցենոզները նույնպես մեծ նշանակություն ունեն, քանի որ ֆիտոպլանկտոնը կլանում է մեծ քանակությամբ CO₂ և այն փոխանցում սննդային շղթայի միջոցով՝ միաժամանակ որոշ մասը նստեցնելով օվկիանոսի հատակին որպես նստվածք, ինչը նպաստում է երկարաժամկետ կորզմանը։ Խոտհարքային և տափաստանային բիոցենոզները նույնպես մասնակցում են ածխածնի կուտակմանը, հատկապես հողի օրգանական նյութերում, որտեղ արմատային համակարգերը և քայքայվող մնացորդները ձևավորում են հումուս, որը երկար ժամանակ պահպանում է ածխածինը։ Միկրոօրգանիզմները կարևոր դեր ունեն այս գործընթացում՝ մասնակցելով օրգանական նյութերի քայքայմանը և ածխածնի վերափոխմանը տարբեր քիմիական ձևերի, ինչը ազդում է դրա կուտակման կամ արտազատման վրա։ Ճահճային բիոցենոզները առանձնահատուկ նշանակություն ունեն, քանի որ այնտեղ թթվածնի պակասի պայմաններում օրգանական նյութը դանդաղ է քայքայվում, ինչի հետևանքով ածխածինը երկար ժամանակ մնում է հողի մեջ։ Սակայն բիոցենոզների դերը կախված է նաև մարդու գործունեությունից, քանի որ անտառահատումները, հողի օգտագործման փոփոխությունները և աղտոտումը կարող են խաթարել CO₂-ի բնական կորզման հավասարակշռությունը։ Այսպիսով, տարբեր բիոցենոզներ միասին ձևավորում են գլոբալ ածխածնային բալանսի հիմքը՝ ապահովելով CO₂-ի երկարաժամկետ կլանում, պահպանում և վերափոխում, ինչը վճռորոշ նշանակություն ունի կլիմայի փոփոխության մեղմման գործընթացում։

Պատմություն

Յուվալ Նոա Հարարի փիլիսոփայական-հանրագիտակ աշխատանքն է, որը ուսումնասիրում է մարդու ապագան՝ որպես կենսաբանական տեսակ և որպես հասարակություն։ Հարարին այն դիտարկում է որպես հաջորդ քայլ՝ անցնելով **«Homo sapiens»-ից դեպի «Homo Deus»**, որտեղ մարդկությունը ձգտում է վերաճել ինքնակատարելագործված, երկար կյանքով, առողջությամբ և մեծագույն վերահսկողությամբ։ Գիրքը քննարկում է, թե ինչպես տեխնոլոգիաները (օրինակ՝ արհեստական բանականություն, կենսահակաթերապիա, տվյալների կառավարում) կարող են փոխել մարդու ինքնությունը, նպատակները և նույնիսկ արժեհամակարգը։ Հարարին ընդգծում է, որ ապագան կարող է բերել ոչ միայն առաջընթաց, այլ նաև նոր վտանգներ՝ միաժամանակ փոփոխելով աշխատանքի, սիրո, հավատքի և իշխանության հասկացությունները։ Նա նաև քննադատում է արդի մարդկության միտքը՝ «արդյունք-կենտրոն» մտածելակերպի, և ներկայացնում է, որ մարդը կարող է կորցնել իր ազատ կամքի ու ինքնորոշման զգացողությունը՝ դառնալով տվյալների և ալգորիթմների «ծառայող»։ Գիրքը բացահայտում է, թե ինչպիսի էթիկական և սոցիալական խնդիրներ կարող են առաջանալ, երբ մարդը փորձում է դառնալ «աստվածային»՝ հավերժական կյանք, անսահման ուժ և անսահման բարեկեցություն ունենալու միջոցով։ **«Homo Deus»** գիրքը մտածող ընթերցողին հրավիրում է հարցնել՝ ինչպիսին կլինի մարդու ապագան, եթե մենք վերանայենք մեր նպատակները և արժեքները տեխնոլոգիական դարաշրջանում։ Հրատարակիչ - Vintage Հրատ. տարեթիվ - 2017 ISBN - 9781784703936

Պատմություն

Նահանգային ռեֆորմը պետական կառավարման համակարգում իրականացվող փոփոխությունների և բարեփոխումների ամբողջությունն է, որի նպատակն է բարելավել երկրի վարչատարածքային կառուցվածքը, բարձրացնել կառավարման արդյունավետությունը և ուժեղացնել տեղական ինքնակառավարման մարմինների դերակատարությունը։ Նման ռեֆորմները սովորաբար ենթադրում են նահանգների, մարզերի կամ վարչական միավորների վերակազմավորում, նրանց լիազորությունների հստակեցում, ինչպես նաև կենտրոնական իշխանության և տեղական մարմինների միջև հարաբերությունների կարգավորում։ Նահանգային ռեֆորմի միջոցով պետությունները փորձում են ապահովել ավելի հավասարակշռված զարգացում տարբեր տարածաշրջանների միջև, նվազեցնել բյուրոկրատիան, բարելավել հանրային ծառայությունների մատչելիությունը և բարձրացնել քաղաքացիների մասնակցությունը կառավարմանը։ Պատմական տարբեր ժամանակաշրջաններում նման բարեփոխումներ իրականացվել են բազմաթիվ երկրներում՝ կապված քաղաքական, տնտեսական կամ վարչական արդիականացման անհրաժեշտության հետ։ Օրինակ՝ որոշ երկրներում դրանք ուղղված են եղել տարածքային խոշորացման կամ փոքրացման, իսկ այլ դեպքերում՝ ինքնավարության ընդլայնման կամ կենտրոնացման ուժեղացման։ Նահանգային ռեֆորմները հաճախ կապված են պետականության զարգացման փուլերի հետ և համարվում են կարևոր գործիք պետական կառավարման համակարգի արդիականացման համար։

Փիլիսոփայություն

«Երկեր 5 հատորով» (Ֆրիդրիխ Նիցշե) հավաքածուի առաջին հատորը ներկայացնում է Նիցշեի փիլիսոփայական միտքը՝ խորը, բայց հակամարտիկ և հրահրող ձևով։ Նիցշեն իր գրություններում քննադատում է ավանդական բարոյականությունը, կրոնը և հասարակության «անխտիր ընդունված» արժեքները։ Նա շեշտում է, որ մարդը պետք է ազատվի «ոչնչացնող» սկզբունքներից և ստեղծի սեփական արժեքները՝ որպես ինքնավար և ուժեղ անհատ։ Նիցշեի մոտեցումը հաճախ արտահայտվում է արտահայտիչ ճառերով, մտքի զարկով և պատկերավոր լեզվով։ Գիրքը խոսում է նաև «բնական» և «մարդկային» կյանքի վերականգնման, հզորության և ստեղծագործականության մասին։ Նիցշեն ներկայացնում է «Übermensch» (մարդը՝ վերևից) գաղափարը՝ որպես մարդկային զարգացման մի տեսական նպատակ։ Հատորը կարող է ընդգրկել նաև գաղափարներ՝ մերժելու «կեղծ համերաշխությունը», «միջակության» և «հավասարության» մի մասի նեղացնող կողմերը։ Նիցշեի փիլիսոփայությունը հաճախ բերում է ընթերցողին ներքին պայքարի, ինքնաքննադատության և ինքնաճանաչման։ Հատոր 1-ը սովորաբար ծառայում է որպես հիմք՝ հասկանալու համար Նիցշեի մյուս տեքստերի տրամաբանությունն ու ոճը։ Գիրքը հարմար է փիլիսոփայության սիրահարների, մտավորականների և նրանց համար, ովքեր ուզում են մտածել մարդու ազատության և արժեքների մասին։ Այս աշխատությունը կարող է լինել դժվար, բայց շատ արժեքավոր՝ այն մարդկանց համար, ովքեր պատրաստ են մտավոր մարտի։ Հրատարակիչ - Անտարես ISBN - 978-9939-76-153-4

Պատմություն

Հայկազունիներ Հրատարակիչ - Գիտություն Հրատ. տարեթիվ - 2013 ISBN - 978-5-80-80-1048-2