Գրունտա-ճնշումային ջրերի հիդրոդինամիկական ռեժիմների կանխատեսման մեթոդների մշակումը ջրառի դեպքում

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է դասարանի ղեկավարի գործառույթների ուսումնասիրությանը որպես ավագ դպրոցականների բարոյական արժեքների ձևավորման կարևոր մանկավարժական գործոնի՝ ընդգծելով կրթական և դաստիարակչական աշխատանքի փոխկապակցվածությունը։ Հեղինակը վերլուծում է դասարանի ղեկավարի հիմնական դերերը՝ կազմակերպչական, դաստիարակչական, համակարգող և խորհրդատվական, և դրանց ազդեցությունը աշակերտների անձնային զարգացման վրա։ Գրքում դիտարկվում են բարոյական արժեքների ձևավորման մեխանիզմները՝ պատասխանատվություն, հարգանք, համագործակցություն, հանդուրժողականություն և քաղաքացիական գիտակցություն, ինչպես նաև դրանց ձևավորման մանկավարժական պայմանները դպրոցական միջավայրում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դասղեկական աշխատանքի ձևերին՝ անհատական զրույցներ, խմբային քննարկումներ, դասարանական միջոցառումներ և ծնող-դպրոց համագործակցություն։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև դասարանի ղեկավարի դերը բարոյական վարքագծի վերահսկման, սոցիալական փորձի ձևավորման և աշակերտների արժեքային կողմնորոշումների կայացման գործընթացում։ Աշխատությունը առաջարկում է մեթոդական մոտեցումներ՝ ուղղված դաստիարակչական աշխատանքի արդյունավետության բարձրացմանը։ Այն օգտակար է մանկավարժների, դասղեկների և կրթության ոլորտի մասնագետների համար։

Lեզվաբանություն

Научное издание посвящено исследованию вопросов армяно-грузинской филологии на основе анализа письменных памятников, рукописных источников и литературных текстов; в работе рассматриваются языковые, историко-литературные и культурные связи между армянской и грузинской традициями, особенности взаимного влияния языков, проблемы перевода, текстологии и интерпретации древних и средневековых произведений, а также результаты филологических разысканий, направленных на уточнение происхождения, датировки и содержания отдельных памятников; особое внимание уделяется сравнительному изучению лексики, грамматических явлений и историко-культурного контекста, что способствует более глубокому пониманию развития литературных и языковых контактов народов Южного Кавказа.

Հոգեբանություն

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է աշխատակցի վարքային քոփինգ ռազմավարությունների ընտրության կառավարչական նախադրյալները՝ ընդգծելով այն կազմակերպչական, հոգեբանական և սոցիալ-մշակութային գործոնները, որոնք ազդում են աշխատողների սթրեսային իրավիճակներին արձագանքելու ձևերի վրա։ Հետազոտության մեջ քոփինգը դիտարկվում է որպես անհատի ադապտացիոն վարքային համակարգ, որը ներառում է խնդրակենտրոն, հուզական և խուսափողական ռազմավարություններ, որոնց ընտրությունը պայմանավորված է ինչպես անձնական առանձնահատկություններով, այնպես էլ աշխատանքային միջավայրի կառավարչական որակով։ Աշխատությունը վերլուծում է ղեկավարության ազդեցությունը աշխատակցի վարքային ընտրությունների վրա՝ ներառյալ առաջնորդության ոճը, կազմակերպչական մշակույթը, հաղորդակցման արդյունավետությունը և աշխատանքային ծանրաբեռնվածության բաշխումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ կառավարչական աջակցությունը, արդարության ընկալումը և մասնակցային որոշումների ընդունումը կարող են նպաստել ավելի արդյունավետ, խնդրակենտրոն քոփինգ ռազմավարությունների կիրառմանը, մինչդեռ անորոշությունը, բարձր սթրեսը և թույլ կազմակերպչական աջակցությունը հաճախ խթանում են խուսափողական կամ հուզական արձագանքները։ Վերլուծվում է նաև անհատական գործոնների դերը՝ ինքնարդյունավետության զգացումը, դիմակայունությունը և մոտիվացիան, որոնք միջնորդում են արտաքին կառավարչական ազդեցությունների և վարքային ընտրությունների միջև։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ աշխատակցի քոփինգ ռազմավարությունների ձևավորումը բազմաշերտ գործընթաց է, որը պահանջում է համակարգային մոտեցում՝ համադրելով արդյունավետ կառավարման մեխանիզմներ և հոգեբանական աջակցության միջոցներ՝ կազմակերպչական կայունության և աշխատանքի արտադրողականության բարձրացման նպատակով։

Սոցիոլոգիա

ԵՊՀ Իջևանի մասնաճյուղը հասարակական կարծիքի համապատկերում-ը սոցիոլոգիական և կրթագիտական հետազոտական աշխատություն է, որը ուսումնասիրում է Երևանի պետական համալսարանի Իջևանի մասնաճյուղի ընկալումը հասարակության տարբեր խմբերի շրջանում՝ ընդգրկելով ուսանողների, դասախոսների, շրջանավարտների և տեղական համայնքի տեսակետները, աշխատությունում վերլուծվում են կրթական հաստատության հեղինակության ձևավորման գործոնները, կրթության որակի գնահատման չափանիշները, ինչպես նաև համալսարանի դերը տարածաշրջանային սոցիալ-տնտեսական զարգացման գործընթացներում, միաժամանակ դիտարկվում են հասարակական կարծիքի ձևավորման մեխանիզմները՝ մեդիա ազդեցություն, անձնական փորձ, կրթական արդյունքներ և սոցիալական կապեր, հատուկ ուշադրություն է դարձվում բարձրագույն կրթության նկատմամբ վստահության մակարդակին և դրա փոփոխություններին ժամանակի ընթացքում, աշխատությունը նպատակ ունի բացահայտելու բուհի սոցիալական կերպարի առանձնահատկությունները և դրա ազդեցությունը կրթական քաղաքականության ու տարածաշրջանային զարգացման վրա։

Գրականություն

Աշխատությունը նվիրված է Վասիլի Գրոսսմանի ուշ շրջանի ստեղծագործական փուլի համատեքստում «Բարիք ձեզ» վիպակի գեղարվեստական և գաղափարական առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են հեղինակի ստեղծագործության էվոլյուցիան, ուշ շրջանի աշխարհայացքային փոփոխությունները, բարոյափիլիսոփայական որոնումները և մարդու ու պատմության հարաբերության նոր մեկնաբանությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում վիպակի կառուցվածքային կազմակերպմանը, կերպարների հոգեբանական խորացմանը, պատմողական տեխնիկային և լեզվաոճական լուծումներին՝ դրանք դիտարկելով Գրոսսմանի ստեղծագործական ամբողջության և հատկապես նրա վերջին շրջանի գեղարվեստական համակարգի համատեքստում։ Ուսումնասիրությունը նաև բացահայտում է փաստագրական և գեղարվեստական տարրերի փոխհարաբերությունը, էթիկական խնդիրների կենտրոնականությունը և մարդկային արժանապատվության թեմայի վերաիմաստավորումը հեղինակի ուշ արձակում։ Գրքում ներկայացված համեմատական վերլուծությունները հնարավորություն են տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել «Բարիք ձեզ» վիպակի տեղը Գրոսսմանի ստեղծագործական ժառանգության մեջ և նրա նշանակությունը XX դարի ռուսական արձակի զարգացման ընդհանուր գործընթացում։

Այլ առարկաներ

Այս աշխատանքը նվիրված է խաղողի վազի ամենավտանգավոր վնասատուներից մեկի՝ ֆիլոքսերայի (Phylloxera vastatrix) տարածմանը, ազդեցությանը և դրա դեմ պայքարի միջոցներին Հայաստանում՝ հատկապես խաղողագործական շրջաններում, որտեղ խաղողը հանդիսանում է գյուղատնտեսության և գինեգործության հիմնական ճյուղերից մեկը։ Հեղինակը ներկայացնում է ֆիլոքսերայի կենսաբանական առանձնահատկությունները՝ որպես մանր միջատ, որը վնասում է խաղողի արմատային համակարգը և տերևները՝ առաջացնելով բույսի թուլացում, բերքատվության կտրուկ նվազում և ժամանակի ընթացքում խաղողի թփի մահացում։ Ուսումնասիրության մեջ մանրամասն դիտարկվում է վնասատուի տարածման պատմությունը, դրա ներթափանցման ուղիները դեպի Կովկաս և Հայաստանի խաղողագործական շրջաններ, ինչպես նաև դրա արագ հարմարվողականությունը տարբեր հողային և կլիմայական պայմաններին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Արարատյան դաշտավայրի և Վայոց ձորի խաղողագործական գոտիներին, այդ թվում՝ Areni տարածաշրջանին, որտեղ ավանդաբար զարգացած է բարձրորակ խաղողի մշակությունը և գինեգործությունը, և որտեղ ֆիլոքսերայի տարածումը ունեցել է զգալի տնտեսական հետևանքներ։ Նկարագրվում են նաև վնասի ախտանշանները՝ արմատների վրա առաջացող ուռուցիկություններ, տերևների դեֆորմացիա և բույսի ընդհանուր թուլացում, ինչը հանգեցնում է խաղողի այգիների արտադրողականության անկման։ Աշխատության մեջ առանձնացվում են պայքարի հիմնական մեթոդները՝ դիմացկուն պատվաստակների օգտագործում, ամերիկյան դիմացկուն սորտերի ներդրում, կարանտինային միջոցառումներ և այգիների ֆիտոսանիտարական վերահսկում, որոնք թույլ են տվել որոշ չափով սահմանափակել վնասատուի տարածումը։ Բացի ագրոնոմիական վերլուծությունից, ներկայացվում է նաև ֆիլոքսերայի ազդեցությունը Հայաստանի գյուղատնտեսական տնտեսության վրա՝ ընդգծելով գինեգործության ավանդական համակարգերի վերափոխումը և նոր տեխնոլոգիաների ներդրման անհրաժեշտությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է ֆիլոքսերայի խնդիրը որպես բարդ կենսաբանական և տնտեսական երևույթ, որը պահանջում է համալիր գիտական և գործնական մոտեցում խաղողագործության կայուն զարգացման համար։