Հայաստանի հնագիտություն (Հին քարի դարից մինչև Վանի թագավորության անկումը)

Փիլիսոփայություն

«Երկեր 5 հատորով» (Ֆրիդրիխ Նիցշե) հավաքածուի առաջին հատորը ներկայացնում է Նիցշեի փիլիսոփայական միտքը՝ խորը, բայց հակամարտիկ և հրահրող ձևով։ Նիցշեն իր գրություններում քննադատում է ավանդական բարոյականությունը, կրոնը և հասարակության «անխտիր ընդունված» արժեքները։ Նա շեշտում է, որ մարդը պետք է ազատվի «ոչնչացնող» սկզբունքներից և ստեղծի սեփական արժեքները՝ որպես ինքնավար և ուժեղ անհատ։ Նիցշեի մոտեցումը հաճախ արտահայտվում է արտահայտիչ ճառերով, մտքի զարկով և պատկերավոր լեզվով։ Գիրքը խոսում է նաև «բնական» և «մարդկային» կյանքի վերականգնման, հզորության և ստեղծագործականության մասին։ Նիցշեն ներկայացնում է «Übermensch» (մարդը՝ վերևից) գաղափարը՝ որպես մարդկային զարգացման մի տեսական նպատակ։ Հատորը կարող է ընդգրկել նաև գաղափարներ՝ մերժելու «կեղծ համերաշխությունը», «միջակության» և «հավասարության» մի մասի նեղացնող կողմերը։ Նիցշեի փիլիսոփայությունը հաճախ բերում է ընթերցողին ներքին պայքարի, ինքնաքննադատության և ինքնաճանաչման։ Հատոր 1-ը սովորաբար ծառայում է որպես հիմք՝ հասկանալու համար Նիցշեի մյուս տեքստերի տրամաբանությունն ու ոճը։ Գիրքը հարմար է փիլիսոփայության սիրահարների, մտավորականների և նրանց համար, ովքեր ուզում են մտածել մարդու ազատության և արժեքների մասին։ Այս աշխատությունը կարող է լինել դժվար, բայց շատ արժեքավոր՝ այն մարդկանց համար, ովքեր պատրաստ են մտավոր մարտի։ Հրատարակիչ - Անտարես ISBN - 978-9939-76-153-4

Պատմություն

Աշխատության առանցքում գտնվում է այն հարցը, թե ինչպես ենք մենք իմանում անցյալի մասին։ Հեղինակը մանրամասն ներկայացնում է պատմական աղբյուրների տեսակները՝ գրավոր, նյութական, բանավոր և այլ, և բացատրում է, թե ինչպիսի դեր ունի յուրաքանչյուրն հայոց պատմության վերականգնման գործում։ Գրավոր աղբյուրների շարքում առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում միջնադարյան պատմիչների աշխատությունները, տարեգրությունները, վավերագրերը և պաշտոնական փաստաթղթերը, որոնք հնարավորություն են տալիս վերականգնել տարբեր ժամանակաշրջանների քաղաքական և մշակութային պատկերը։ Մելիք-Բախշյանը մեծ ուշադրություն է դարձնում նաև աղբյուրների քննադատությանը՝ ցույց տալով, որ պատմաբանը չի կարող պարզապես ընդունել աղբյուրները որպես անվիճելի ճշմարտություն։ Նա ներկայացնում է, թե ինչպես պետք է վերլուծել աղբյուրի ծագումը, հեղինակությունը, նպատակները և հնարավոր կողմնակալությունները։ Այս մոտեցումը կապվում է պատմագիտության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի՝ պատմական քննադատություն-ի հետ, որը թույլ է տալիս ավելի հավաստի պատկեր կազմել անցյալի մասին։ Գրքում առանձին բաժիններ են նվիրված հնագիտական նյութերին, արձանագրություններին, դրամագիտությանը և այլ օժանդակ գիտություններին, որոնք լրացնում են գրավոր աղբյուրների տվյալները։ Հեղինակը ցույց է տալիս, որ հայոց պատմության ուսումնասիրությունը պահանջում է բազմակողմանի մոտեցում, որտեղ տարբեր աղբյուրներ փոխլրացնում են միմյանց։ Աշխատության կարևոր առանձնահատկություններից է նաև նրա մեթոդաբանական ուղղվածությունը։ Այն օգնում է ընթերցողին հասկանալ ոչ միայն «ինչ է տեղի ունեցել», այլ նաև «ինչպես է պետք ուսումնասիրել, վերլուծել և մեկնաբանել պատմությունը»։ Այս պատճառով գիրքը հատկապես օգտակար է ուսանողների, հետազոտողների և նրանց համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ զբաղվել պատմագիտությամբ որպես գիտություն։

Գեղարվեստական հայ․

«Խաչագողի հիշատակարանը» (1887) Մովսես Հայրապետյան, հայտնի նաև որպես **Րաֆֆի**, ստեղծագործություններից մեկն է, որն իսկապես մեծ կարևորություն ունի հայ գրականության մեջ։ Այս վեպը, գրված էր XIX դարի վերջերին, հանդիսանում է պատմական վեպ, որտեղ հեղինակը կենտրոնանում է Հայոց հանհրաժեշտ կռիվներում եղած մարտիկներից մեկի՝ Խաչագողի կյանքի պատմությունը։ Վեպի գլխավոր հերոսը՝ Խաչագողը, անցնում է մի երկար ճանապարհ՝ ռազմիկից, առաջնորդից մինչև ապստամբ և հայրենասեր։ Նա իր կյանքը նվիրում է ժողովրդին՝ պայքարելով օտար նվաճողների դեմ։ Սակայն, ինչպես հաճախ լինում է, նրա հոգու խորքում կա նաև արմատական դառնություն՝ անարդարության և ժողովրդի հեռանալու հետ կապված։ Խաչագողի կերպարը սիմվոլ է ներկայացնում՝ այն ժողովրդին, որն այլևս չի դիմանում և որոշում է համարձակվել։ «Խաչագողի հիշատակարանը» հանդիսանում է պատմություն այն մասին, թե ինչպես է անհատը, չնայած խիզախությանը, պայքարում և հակադրվում դժվարին հանգամանքների և իր ողջ ծագումնաբանությանը։ Վեպը կրում է խորը բարոյական եւ սոցիալական մեկնաբանություն՝ ընդգծելով այն երկընտրանքը, որը տեղի է ունենում ազգային և անձնական շահերի միջև։ Այն քննարկում է հերոսականության, զոհողության, նվիրումի ու իր հայրենիքի նկատմամբ սերն ու պարտքը։ «Խաչագողի հիշատակարանը» առաջին հերթին առհասարակ ցույց է տալիս Վերածննդի ու մեծ ազգի ձևավորման պատմական փաստերը։ Այն ունի ոչ միայն պատմական, այլ նաև հոգեբանական խորություն, որը ներկայացնում է մարդու ներքին հակասությունները, որոնք ծագում են երբեմն պատերազմի, երբեմն հայրենասերության կամ անձնական ճգնաժամի հետևանքով։ Այս ստեղծագործությունն այն վեպերից է, որը իր հերոսների և կործանիչ հերոսական ուղու միջոցով ի հայտ է բերում ազգային արժեքները, հոգու կանչը և համամարդկային միտումները։ «Խաչագողի հիշատակարանը» ներշնչում է հայ ժողովրդի անցած դժվարագույն ճանապարհների մասին մտածելու, բայց միևնույն ժամանակ բացահայտում է՝ ինչպես պայքարը դառնում է մարդուն ինքնության մասին մտածելու պատճառ։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-76-529-7

Գրականություն

Գիրքը ներկայացնում է գրականագիտության հիմնական հասկացությունները, գործիքները և մեթոդները՝ ընթերցողին տալիս է ներածություն բանարվեստի կառուցվածքի, ձևերի և արտահայտչական միջոցների վերլուծության մեջ։ Հիմնական թեմաները․ Գրականագիտության տեսական հիմունքներ Գրական ժանրերի և տիպերի դասակարգում Բանարվեստի կառուցվածք, էսթետիկ սկզբունքներ և ստեղծագործական մեթոդներ Գրական բնագավառի քննադատական վերլուծություն Գրական գործերի համեմատական ուսումնասիրություն Գրքի առանձնահատկությունները․ Մատչելի և ուսումնական ձևաչափ Միավորում է տեսական ու վերլուծական մոտեցումներ Ներկայացնում է կոնկրետ օրինակներ՝ գործնական վերլուծության համար Հարմար է բուհերի ուսանողների և գրականագիտությամբ հետաքրքրողների համար

Հայոց լեզու

Ձեռնարկը նախատեսված է գյուղատնտեսական գիտակրթական համակարգի համար ։

Գեղարվեստական հայ․

«Չսիրելուց երկու օր անց» (Ռուզան Ազիզյան) սիրավեպային և հոգեբանական գիրք է, որը պատմում է մարդու ներսի զգացմունքների բարդության, սիրո և կորուստի մասին։ Վեպի հերոսը հայտնվում է այնպիսի իրավիճակում, երբ սիրում է, բայց նույն ժամանակ չի կարողանում պահպանել այն՝ կամ իր սխալների, կամ կյանքի անսպասելի շրջադարձերի պատճառով։ Գիրքը շոշափում է նաև այն թեման, թե ինչպես մարդը փորձում է ազատվել սիրուց կամ մոռանալ, սակայն այն շարունակում է մնալ նրա մեջ՝ որպես ցավ, հիշողություն կամ ցավոտ քուն։ Ազիզյանը շատ նուրբ ու զգայուն է ներկայացնում զգացմունքային ապրումները՝ ընթերցողին թույլ տալով նույնանալ հերոսների հետ։ Ստեղծագործությունը նաև խոսում է ժամանակի մասին՝ այն մասին, թե որքան արագ կարող է փոխվել կյանքը և ինչպես մի փոքր պահը կարող է ամբողջությամբ փոխել մարդու ճակատագիրը։ Գիրքը ունի լուրջ, բայց միաժամանակ ռոմանտիկ մթնոլորտ, որտեղ ամեն մի դրվագում կա սիրո, հիասթափության և հույսի մի քաոս։ Հեղինակի ոճը պարզ, բայց հուզական է՝ բառերը կարծես գալիս են անմիջապես սրտից և հասնում ընթերցողի հոգուն։ «Չսիրելուց երկու օր անց» վեպը ցույց է տալիս, որ մարդը չի կարող ամբողջությամբ վերահսկել իր զգացմունքները, և դա բնորոշ է բոլորին՝ անկախ ուժից կամ ցանկությունից։ Գիրքը հարմար է նրանց համար, ովքեր սիրում են սիրավեպեր, հոգեբանական դրամա և մելանխոլիկ, բայց գեղեցիկ պատմություններ։ Ընդհանուր առմամբ, այս վեպը ընթերցողին տալիս է զգացմունքային փորձ՝ սիրո ուժի, դրա ավարտի և նոր սկիզբների մասին։ Հրատարակիչ - Գրանիշ Հրատ. տարեթիվ - 2018 ISBN - 978-9939-9175-2-8