Հայոց պատմություն (հցուսված ընդհանուր պատմության հետ)

Մաթեմատիկա

Задачи по теории вероятностей աշխատությունը մաթեմատիկայի ուսումնական ձեռնարկ է, որը նվիրված է հավանականությունների տեսության հիմնական հասկացությունների և մեթոդների գործնական կիրառությանը խնդիրների միջոցով, այն ընդգրկում է պատահական իրադարձությունների, հավանականության հաշվարկի, պայմանական հավանականության և անկախության գաղափարները, ինչպես նաև պատահական մեծությունների բաշխումները և նրանց թվային բնութագրերը՝ մաթեմատիկական սպասում, դիսպերսիա և կովարիացիա, գիրքը ներառում է տարբեր բարդության խնդիրների լայն հավաքածու՝ ուղեկցված լուծման մեթոդներով և մոտեցումների բացատրությամբ, միաժամանակ ընդգրկելով ստոխաստիկ գործընթացների և սահմանային թեորեմների տարրական կիրառություններ, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր մաթեմատիկայի, վիճակագրության և կիրառական գիտությունների ուսանողների համար։

Մաթեմատիկա

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է VII դարի հայ մաթեմատիկոս վարդապետ Անանի Շիրակացու կողմից ներկայացված խնդիրներին և դրանց լուծումներին՝ ընդգծելով միջնադարյան հայկական գիտության զարգացման առանձնահատկությունները և մաթեմատիկական մտածողության ավանդույթները։ Աշխատությունը վերլուծում է Շիրակացու մաթեմատիկական մեթոդները, օրինակների և խնդիրների կառուցվածքը, թվաբանական և ալգեբրայական մոդելների կիրառումը, ինչպես նաև այն գիտական ու կրթական գործոնը, որը ձևավորել է հայկական միջնադարյան մաթեմատիկական դպրոցը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մաթեմատիկական վերլուծության տեսանկյունից նրա գործերի պատմամշակութային նշանակությանը, ինչպես նաև այն ուսուցողական արժեքին, որն այդ խնդիրներն ու լուծումները ունեցել են ժամանակակից ուսուցման և գիտական մտածողության համար։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է մաթեմատիկոսների, պատմաբանների և հայագիտական հետազոտողների համար՝ նպաստելով միջնադարյան հայկական գիտության, մասնավորապես մաթեմատիկական մտածողության զարգացման և պահպանման ուսումնասիրությանը։

Մշակույթ

«Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ. մատենագիտական տեղեկատվություն և ընթացիկ տեղեկատու» բնույթի աշխատանքները ներկայացնում են համակարգված տեղեկատվական աղբյուրների հավաքածու, որը նպատակ ունի արձանագրել և նկարագրել Հայաստանի Սովետական Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի, արվեստի և արվեստագիտության վերաբերյալ նոր հրատարակված գրականությունը, հոդվածները, ուսումնասիրությունները և տեղեկատու նյութերը։ Այսպիսի մատենագիտական տեղեկատուները սովորաբար ներառում են գրքերի, գիտական ժողովածուների, ամսագրային հոդվածների և զեկույցների նկարագրություններ՝ դասակարգված ըստ թեմատիկ բաժինների, ինչպիսիք են կերպարվեստը, երաժշտությունը, թատրոնը, կինոն, գրականագիտությունը և մշակութային քաղաքականությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հրատարակությունների բիբլիոգրաֆիկ տվյալների ճշգրիտ արձանագրմանը՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և էջերի քանակ, ինչը հնարավորություն է տալիս օգտագործողներին հեշտությամբ կողմնորոշվել տեղեկատվական հոսքի մեջ։ Այս տեսակի ընթացիկ տեղեկատուները կարևոր դեր են խաղացել գիտական և մշակութային հետազոտությունների համակարգման մեջ՝ ապահովելով նոր նյութերի արագ հասանելիություն և նպաստելով ոլորտային ուսումնասիրությունների զարգացմանը։ Բացի այդ, դրանք ծառայել են որպես տեղեկատվական հենք գիտնականների, արվեստաբանների և ուսանողների համար՝ օգնելով հետևել ժամանակակից մշակութային գործընթացներին և դրանց վերաբերյալ գիտական քննարկումներին։ Ընդհանուր առմամբ, նման մատենագիտական աշխատանքները համարվում են կարևոր տեղեկատվական ռեսուրսներ, որոնք ապահովում են մշակութային և արվեստագիտական գրականության շարունակական հաշվառում և համակարգված ներկայացում ՀՍՍՀ գիտական դաշտում։

Իրավաբանություն

Հաշտարարության ինստիտուտը ՀՀ քաղաքացիական դատավարությունում (մեդիացիան) համարվում է վեճերի լուծման այլընտրանքային մեխանիզմ, որի նպատակն է կողմերին հնարավորություն տալ լուծելու իրենց քաղաքացիաիրավական վեճերը առանց լիարժեք դատական քննության՝ հաշտարարի (մեդիատորի) օգնությամբ։ ՀՀ իրավական համակարգում այս ինստիտուտը հատկապես զարգացել է վերջին դատավարական բարեփոխումների արդյունքում՝ որպես դատարանների ծանրաբեռնվածությունը նվազեցնող և վեճերի ավելի արագ ու արդյունավետ կարգավորման միջոց։ Քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի կարգավորումներով դատարանը կարող է ցանկացած փուլում կողմերին առաջարկել կամ նրանց համաձայնությամբ նշանակել հաշտարարություն, որի ընթացքում անկախ և արտոնագրված հաշտարարը նպաստում է կողմերի միջև փոխընդունելի լուծման ձեռքբերմանը՝ առանց պարտադրող որոշում կայացնելու։ Հաշտարարությունը կամավոր գործընթաց է, որտեղ պահպանվում են կողմերի հավասարությունը, գաղտնիությունը և ինքնուրույն որոշում կայացնելու իրավունքը, իսկ գործընթացի արդյունքում կնքված հաշտության համաձայնությունը կարող է ունենալ դատական ուժ, եթե այն հաստատվում է դատարանի կողմից։ Այս ինստիտուտի ներդրման հիմնական նպատակներն են վեճերի խաղաղ կարգավորումը, դատական ծախսերի և ժամանակի նվազեցումը, ինչպես նաև իրավական մշակույթի զարգացումը՝ խրախուսելով կողմերի համագործակցային վարքագիծը։ Հայաստանի փորձը ցույց է տալիս, որ հաշտարարության զարգացումը կարևոր դեր է խաղում արդարադատության համակարգի արդյունավետության բարձրացման, դատարանների ծանրաբեռնվածության նվազեցման և քաղաքացիական շրջանառության կայունության ապահովման գործում։

Պատմություն

Նոր և նորագույն դարաշրջանները պատմության բաժանումներ են, որոնք բնութագրում են մարդկության զարգացման տարբեր փուլերը՝ սկսած միջնադարից հետո մինչև մեր օրերը։ Նոր դարաշրջանը սովորաբար սկսվում է XV դարի վերջից կամ XVI դարից և տևում մինչև XX դարի սկիզբը, իսկ նորագույն դարաշրջանը ընդգրկում է XX դարից մինչև մեր ժամանակները։ Նոր դարաշրջանը բնութագրվում է աշխարհագրական մեծ հայտնագործություններով, երբ եվրոպացիները սկսեցին ուսումնասիրել և գաղութացնել նոր տարածքներ՝ Ամերիկա, Աֆրիկա և Ասիա։ Այս շրջանում զարգացավ առևտուրը, ձևավորվեցին համաշխարհային տնտեսական կապեր և սկսվեց կապիտալիստական հարաբերությունների ձևավորումը։ Կարևոր դեր ունեցան նաև գիտության և տեխնիկայի զարգացումները, ինչպես նաև Վերածննդի և Լուսավորության գաղափարները, որոնք փոխեցին մարդու աշխարհայացքը։ Նոր դարաշրջանում տեղի ունեցան նաև մեծ հեղափոխություններ, ինչպիսիք են Անգլիական, Ամերիկյան և Ֆրանսիական հեղափոխությունները, որոնք նպաստեցին ժողովրդավարական գաղափարների տարածմանը։ Նորագույն դարաշրջանը սկսվում է XX դարից և բնութագրվում է տեխնոլոգիական արագ զարգացմամբ, համաշխարհային պատերազմներով և միջազգային հարաբերությունների խորացմամբ։ Այս շրջանում տեղի ունեցան Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմները, ինչպես նաև բազմաթիվ քաղաքական և սոցիալական փոփոխություններ։ Նորագույն դարաշրջանում ձևավորվեցին միջազգային կազմակերպություններ, ինչպիսիք են ՄԱԿ-ը, որոնք նպատակ ունեն ապահովել խաղաղություն և համագործակցություն երկրների միջև։ Տեխնոլոգիական առաջընթացը, հատկապես գիտության, բժշկության և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտներում, մեծապես փոխեց մարդկանց կյանքի ձևը։ Այսպիսով, նոր և նորագույն դարաշրջանները մարդկության պատմության կարևոր փուլեր են, որոնք բնութագրվում են տնտեսական, քաղաքական, գիտական և մշակութային մեծ փոփոխություններով և ձևավորել են ժամանակակից աշխարհը։

Այլ առարկաներ

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։