Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionLiterature
Մեծ Ցավ
Խորը հուզական և ողբերգական բովանդակությամբ ստեղծագործություն է, որտեղ ներկայացվում են մարդկային մեծ կորուստների, ցավի և հիշողության թեմաները՝ կենտրոնանալով անհատի ներաշխարհում և հավաքական հիշողության մեջ մնացած վերքերի վրա։ Գրքում արտացոլվում են կյանքի ծանր փորձությունները, պատմական կամ անձնական ողբերգությունների հետևանքները և այն հոգեբանական վիճակները, որոնցում մարդը փորձում է ապրել ցավի հետ՝ այն չմոռանալով, բայց նաև չկորցնելով ապրելու կարողությունը։ Հեղինակը ընդգծում է հիշողության ուժը, ցավի փոխանցելիությունը սերունդների միջև և այն, թե ինչպես է տառապանքը դառնում ինքնության մի մաս։ Ստեղծագործությունը միաժամանակ և՛ սգո, և՛ մտորումների գիրք է, որտեղ ցավը ներկայացվում է ոչ միայն որպես տառապանք, այլ նաև որպես գիտակցման, վերապրման և ներքին ուժի աղբյուր։
Updated: 2026-09-23Economics
Գույքային հարաբերությունների պետական կարգավորման հիմնախնդիրները ՀՀ տնտեսության զարգացման արդի փուլում
Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության զարգացման արդի փուլում գույքային հարաբերությունների պետական կարգավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը և դրանց կատարելագործման հնարավոր ուղղությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության հիմքում գույքային հարաբերությունների դերի վերլուծությունն է տնտեսության արդյունավետ գործունեության, սեփականության տարբեր ձևերի զարգացման, տնտեսական ռեսուրսների օգտագործման և հասարակական շահերի պաշտպանության գործընթացներում։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են սեփականության և գույքային հարաբերությունների հիմնական տեսակները, դրանց տնտեսական նշանակությունը և պետության մասնակցության անհրաժեշտությունը դրանց ձևավորման ու կարգավորման գործում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով պետությունը կարող է ազդել գույքային հարաբերությունների զարգացման վրա՝ իրավական, վարչական, տնտեսական և ինստիտուցիոնալ գործիքների կիրառմամբ։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է պետական և մասնավոր սեփականության փոխհարաբերությունների, պետական գույքի կառավարման արդյունավետության և դրա օգտագործման տնտեսական արդյունքների գնահատումը։ Քննարկվում են պետական գույքի հաշվառման, տնօրինման, օգտագործման, օտարման և կառավարման հետ կապված խնդիրները, ինչպես նաև դրանց թափանցիկության և արդյունավետության բարձրացման անհրաժեշտությունը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև սեփականության իրավունքի պաշտպանության, գույքային վեճերի կանխարգելման, ներդրումային միջավայրի և գործարար ակտիվության վրա գույքային հարաբերությունների կարգավորման ազդեցությանը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այն հիմնախնդրին, թե ինչպես կարելի է հավասարակշռել մասնավոր սեփականության ազատության, տնտեսական նախաձեռնության և հանրային շահերի պաշտպանության պահանջները։ Տնտեսության զարգացման ժամանակակից պայմաններում գույքային հարաբերությունների կարգավորումը դիտարկվում է նաև շուկայական մրցակցության, տնտեսական անվտանգության, ներդրումների ներգրավման և ռեսուրսների արդյունավետ բաշխման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել գործող համակարգի կազմակերպական և տնտեսական թերությունները, գնահատել պետական կարգավորման արդյունավետությունը և ներկայացնել դրա բարելավման հնարավոր մոտեցումներ։ Առաջարկվող լուծումները կարող են ուղղված լինել պետական գույքի կառավարման կատարելագործմանը, սեփականության իրավունքի պաշտպանության մեխանիզմների ամրապնդմանը, գույքային գործընթացների թափանցիկության բարձրացմանը և պետական ու մասնավոր հատվածների փոխհարաբերությունների առավել արդյունավետ կազմակերպմանը։ Աշխատության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ տնտեսական քաղաքականության մշակման, պետական գույքի կառավարման և սեփականության հարաբերությունների կարգավորման ոլորտներում։ Նյութը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, պետական կառավարման մասնագետներին, իրավաբաններին, գույքի կառավարման ոլորտի մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և տնտեսագիտական ու կառավարչական ուղղությունների ուսանողներին։
Updated: 2026-09-16Literature
New books information bulletin. 2008
Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական բնույթի պարբերական կամ ընթացիկ տեղեկատու նյութ է, որի հիմնական նպատակը տվյալ ժամանակահատվածում գրադարանային հավաքածուն համալրած կամ հրատարակչական շրջանառության մեջ հայտնված նոր գրքերի վերաբերյալ համակարգված տեղեկությունների ներկայացումն է։ Այն նախատեսված է ընթերցողներին, գրադարանավարներին, մատենագետներին, հետազոտողներին և տեղեկատվական ծառայությունների աշխատակիցներին նոր հրատարակությունների մասին արագ ու հարմար տեղեկություն տրամադրելու համար։ Նյութերը սովորաբար կազմակերպվում են որոշակի դասակարգման սկզբունքով՝ ըստ գիտության, մշակույթի, հասարակական կյանքի, գրականության, արվեստի, կրթության, տեխնիկայի և այլ թեմատիկ ոլորտների, ինչը հեշտացնում է անհրաժեշտ գրականության հայտնաբերումն ու ընտրությունը։ Առանձին մատենագիտական գրառումները կարող են ներառել հեղինակային տվյալներ, հրատարակության մասին հիմնական տեղեկություններ, լեզուն, ծավալը և նյութի նույնականացման համար անհրաժեշտ այլ նկարագրական տարրեր։ Այդ կառուցվածքի շնորհիվ տեղեկագիրը կատարում է ոչ միայն նոր գրքերի մասին իրազեկման, այլև տեղեկատվական որոնման ու գրադարանային սպասարկման օժանդակ գործառույթ։ Այն կարող է օգտագործվել ընթերցանության ուղղորդման, թեմատիկ գրականության ընտրության, նոր ստացումների ցուցադրությունների կազմակերպման և մասնագիտական տեղեկատու աշխատանքի ընթացքում։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև հրատարակությունների ժամանակագրական գրանցումը, քանի որ նման նյութերի հաջորդական թողարկումները հնարավորություն են տալիս հետագայում ուսումնասիրել որոշակի ժամանակաշրջանի հրատարակչական արտադրանքը, գրադարանային համալրման ուղղությունները և ընթերցողական հետաքրքրությունների համար առաջարկվող գրականության թեմատիկ շրջանակը։ Տեղեկագիրը կարող է օգտակար լինել նաև մատենագիտական հետազոտությունների համար՝ որպես տվյալ ժամանակաշրջանի գրքային հոսքի մասին տեղեկատվություն պահպանող աղբյուր։ Հրատարակությունների թեմատիկ և լեզվական կազմի դիտարկումը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել գրադարանային հավաքածուի համալրման բնույթի և տարբեր գիտական ու մշակութային ոլորտների ներկայացվածության մասին։ Այսպիսի տեղեկատու նյութերի պարբերական կազմումը կարևոր բաղադրիչ է գրադարանի ընթացիկ մատենագիտական գործունեության մեջ, քանի որ ապահովում է նոր ստացված գրականության վերաբերյալ տեղեկատվության շարունակական տարածումը։ Ընդհանուր առմամբ այն միավորում է մատենագիտական հաշվառման, տեղեկատվական սպասարկման և գրադարանային հավաքածուների ներկայացման գործառույթները՝ ծառայելով որպես նոր գրականության բացահայտման և որոնման գործնական միջոց։
Updated: 2026-09-19Law
Քաղաքացիական հայցի հիմնախնդիրները ՀՀ քրեական դատավարությունում
Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության շրջանակներում քաղաքացիական հայցի ինստիտուտի ուսումնասիրությանը, դրա իրավական բնույթին, կիրառման առանձնահատկություններին և իրավակիրառ պրակտիկայում առաջացող հիմնախնդիրներին։ Ուսումնասիրության կենտրոնում այն իրավիճակներն են, երբ հանցագործության հետևանքով անձին, կազմակերպությանը կամ այլ իրավատիրոջ պատճառված գույքային կամ այլ վնասի հատուցման պահանջը ներկայացվում և քննվում է քրեական վարույթի շրջանակում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են քաղաքացիական հայցի ներկայացման հիմքերը, հայցվոր և պատասխանող կողմերի դատավարական կարգավիճակը, նրանց իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև հայցի ընդունման, ապահովման, քննության և լուծման հետ կապված ընթացակարգային հարցերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քրեական գործով հանցագործության և դրա հետևանքով պատճառված վնասի միջև պատճառահետևանքային կապի հաստատմանը, վնասի բնույթի և չափի որոշմանը, ինչպես նաև համապատասխան ապացույցների ձեռքբերման և գնահատման խնդիրներին։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է նաև քրեական և քաղաքացիական իրավական հարաբերությունների փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են տարբեր իրավական ոլորտների նորմերը համադրվել մեկ դատավարական գործընթացի շրջանակում։ Առանձին կարևորություն է տրվում քաղաքացիական հայցի ապահովման միջոցներին, վնասի փոխհատուցման արդյունավետությանը և տուժողի իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմներին։ Աշխատության մեջ կարող են քննարկվել նաև այն գործնական իրավիճակները, երբ քրեական վարույթի դադարեցումը, արդարացման դատավճիռը, հանցագործության իրավական որակավորման փոփոխությունը կամ այլ դատավարական հանգամանքներ ազդեցություն են ունենում քաղաքացիական հայցի հետագա ընթացքի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում իրավակիրառ պրակտիկայի խնդիրներին՝ կապված դատական մարմինների կողմից քաղաքացիական պահանջների քննության միասնականության, վնասի ապացուցման չափանիշների և դատավարական երաշխիքների արդյունավետության հետ։ Ուսումնասիրության նպատակներից է բացահայտել գործող կարգավորման բացերը և առաջարկել դրանց կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ՝ ապահովելու վնաս կրած անձանց իրավունքների առավել արդյունավետ պաշտպանությունը։ Աշխատությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ քաղաքացիական հայցի արդյունավետ կիրառումը կարող է նպաստել քրեական վարույթի շրջանակում տուժողի իրավունքների ամբողջական վերականգնմանը և առանձին քաղաքացիական դատավարության անհրաժեշտության նվազեցմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել դատավորների, դատախազների, քննիչների, փաստաբանների, իրավաբան-հետազոտողների, դասախոսների և քրեական ու քաղաքացիական դատավարության ոլորտներն ուսումնասիրող ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-18Literature
ամահավաք գրացուցակ: Հայաստանի գիտական և բուհական գրադարաններում ստացված արտասահմանյան լեզուներով գրականության 1978-1987թթ. հրատարակություններ
Աշխատությունը հանդիսանում է համահավաք մատենագիտական գրացուցակ, որը ներկայացնում է Հայաստանի գիտական և բուհական գրադարաններում 1978-1987 թվականներին ստացված արտասահմանյան լեզուներով գրականության համակարգված ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել տեղեկատվական ամբողջականություն և հեշտ հասանելիություն այդ տարիներին ներմուծված գիտական ու մասնագիտական հրատարակությունների վերաբերյալ տվյալներին։ Այն ընդգրկում է տարբեր գիտաճյուղերին վերաբերվող գրքեր, ժողովածուներ, գիտական ուսումնասիրություններ և այլ հրատարակություններ, որոնք ստացվել են արտասահմանյան լեզուներով և համալրել են Հայաստանի գրադարանային ֆոնդերը՝ նպաստելով գիտական հետազոտությունների զարգացմանը և միջազգային գիտական կապերի ընդլայնմանը։ Գրացուցակում նյութերը դասավորված են մատենագիտական խիստ կանոններով՝ ըստ թեմաների, հեղինակների և հրատարակչական տվյալների, ինչը հնարավորություն է տալիս արդյունավետ որոնում իրականացնել և կողմնորոշվել գիտական տեղեկատվության մեծ հոսքի մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գրադարանների միջև գրքափոխանակության գործընթացներին, գիտական ինֆորմացիայի շրջանառությանը և արտասահմանյան աղբյուրներից գիտական գրականության ներմուծման դերին՝ խորհրդային Հայաստանի գիտական և կրթական համակարգի զարգացման համատեքստում։ Աշխատությունը ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատու գործիք գրադարանավարների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար՝ ապահովելով գիտական տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և նպաստելով միջազգային գիտական գրականության արդյունավետ օգտագործմանը։
Updated: 2026-09-19History
Краткая история древнеармянской живописи
Աշխատությունը նվիրված է հայկական հին և միջնադարյան կերպարվեստի ձևավորման ու զարգացման հիմնական փուլերի համառոտ պատմական և արվեստաբանական ներկայացմանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով գեղանկարչական ավանդույթների ծագմանը, դրանց ոճական առանձնահատկություններին և մշակութային նշանակությանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում գեղանկարչությունը դիտարկվում է Հայաստանի պատմական, կրոնական և գեղարվեստական կյանքի ընդհանուր համատեքստում՝ բացահայտելով տեղական ավանդույթների և հարակից մշակույթների հետ ունեցած փոխազդեցությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում վաղ քրիստոնեական արվեստին, եկեղեցական պատկերագրությանը, որմնանկարչությանը և հատկապես ձեռագիր մատյանների մանրանկարչությանը, որը հայկական գեղանկարչական ժառանգության առավել հարուստ և պահպանված բնագավառներից է։ Քննվում են պատկերների կառուցվածքը, գունային համակարգը, կերպարների ներկայացման սկզբունքները, զարդարվեստային տարրերը, խորհրդանշական պատկերները և կրոնական թեմաների գեղարվեստական մեկնաբանությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր ժամանակաշրջաններում ու մշակութային կենտրոններում ձևավորված գեղարվեստական առանձնահատկություններին՝ ցույց տալով, որ հայկական գեղանկարչությունը միասնական ավանդույթի շրջանակում ունեցել է նաև տեղային դպրոցներ և բազմազան ոճական դրսևորումներ։ Ձեռագրային արվեստի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել նկարչության և գրքային մշակույթի սերտ կապը, մանրանկարների հարաբերությունը տեքստի հետ, ինչպես նաև նկարիչ-ծաղկողների ստեղծագործական անհատականության արտահայտման ձևերը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև եկեղեցական ճարտարապետության և գեղանկարչության փոխհարաբերությանը, քանի որ որմնանկարները և այլ պատկերային հարդարանքները հաճախ կազմել են պաշտամունքային տարածքի ընդհանուր գեղարվեստական համակարգի մասը։ Կարևորվում են արվեստագիտական համեմատությունը, պատկերագրական վերլուծությունը և պահպանված հուշարձանների ուսումնասիրությունը՝ որպես գեղարվեստական զարգացման փուլերի վերականգնման հիմնական միջոցներ։ Միաժամանակ նյութը հնարավորություն է տալիս հասկանալ, թե ինչպես են պատմական իրադարձությունները, կրոնական գաղափարները և մշակութային կապերը արտացոլվել կերպարվեստի թեմատիկ ու ոճական փոփոխություններում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը ներկայացնում է հայկական գեղանկարչական ժառանգության զարգացման ամբողջական ու համակարգված պատկերը՝ այն դիտարկելով որպես ազգային մշակույթի, քրիստոնեական արվեստի և միջնադարյան գեղարվեստական մտածողության կարևոր բաղադրիչ։
Updated: 2026-09-21