Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionOther Subjects
Նոր գրքեր օտար լեզուներով : Ինֆորմացիոն ցանկ (1979, Հունվար, թիվ 1)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով լույս տեսած նոր գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ընթերցողներին, հետազոտողներին և ուսանողներին տրամադրել արդի միջազգային հրատարակչական հոսքի վերաբերյալ ամբողջական և կազմակերպված տեղեկատվություն։ Ցանկում ընդգրկվում են տարբեր լեզուներով՝ անգլերեն, ռուսերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն և այլ լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական և մշակութային բնույթի նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտական և մշակութային զարգացումների հիմնական ուղղությունները։ Այս տեղեկատվական ռեսուրսը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր օժանդակ գործիք միջազգային գրականության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել օտարալեզու գրականության մեջ, համեմատել տարբեր երկրների գիտական և մշակութային մոտեցումները և օգտագործել այդ նյութերը ուսումնական, հետազոտական և մասնագիտական նպատակներով։ Այն նաև նպաստում է լեզվական և միջմշակութային գիտելիքների ընդլայնմանը՝ ապահովելով օտար լեզուներով գրականության ավելի լայն հասանելիություն և խթանելով գիտական համագործակցությունը միջազգային մակարդակում։
Updated: 2026-08-21Economics
Հասարակական բարիքի արտադրություն
Այս աշխատությունը նվիրված է հասարակական բարիքների արտադրության էությանը, դրանց առանձնահատկություններին և պետական միջամտության անհրաժեշտությանը ժամանակակից տնտեսությունում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է հասարակական բարիքը՝ որպես այնպիսի ապրանք կամ ծառայություն, որը բնութագրվում է ոչ բացառելիությամբ և ոչ մրցակցայնությամբ, և որի օգտագործումը մեկ անձի կողմից չի նվազեցնում մյուսների օգտագործման հնարավորությունը։ Հեղինակը անդրադառնում է հասարակական բարիքների հիմնական օրինակներին՝ ազգային պաշտպանություն, հանրային անվտանգություն, ճանապարհային ենթակառուցվածքներ, կրթություն և առողջապահության որոշ ծառայություններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում «ազատ շուկայի ձախողումների» խնդրին՝ ցույց տալով, թե ինչու է շուկան ինքնուրույն չի կարող արդյունավետ կերպով ապահովել հասարակական բարիքների բավարար արտադրություն։ Գրքում քննարկվում են նաև պետական ֆինանսավորման և հարկային համակարգի դերը այդ բարիքների արտադրության և բաշխման գործընթացում։ Վերլուծվում է հասարակական բարիքների ազդեցությունը սոցիալական բարեկեցության, տնտեսական աճի և հասարակական կայունության վրա։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, պետական քաղաքականություն մշակողների, կառավարման մասնագետների և ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-21Law
Գույքային պատասխանատվության ինստիտուտի էվոլյուցիան և արդիական հիմնահարցերը (տեսապատմական և գիտագործնական հետազոտություն)
Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է գույքային պատասխանատվության ինստիտուտի պատմական զարգացման, տեսական ձևավորման և ժամանակակից իրավական համակարգերում դրա կիրառման առանձնահատկությունների համապարփակ ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով ինչպես իրավական էվոլյուցիային, այնպես էլ արդի գործնական հիմնահարցերին։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են գույքային պատասխանատվության առաջացման պատմական արմատները՝ սկսած հին իրավական համակարգերից մինչև ժամանակակից քաղաքացիական օրենսդրություն, ընդգծելով այն փուլերը, որոնց ընթացքում ձևավորվել են վնասի հատուցման, պարտավորությունների չկատարման հետևանքների և իրավական պատասխանատվության հիմնական սկզբունքները։ Աշխատությունը դիտարկում է գույքային պատասխանատվության ինստիտուտի զարգացման տարբեր մոդելներ՝ ներառյալ պայմանագրային և արտապայմանագրային պատասխանատվության տարբերակումը, մեղքի և պատճառահետևանքային կապի դերի ձևավորումը, ինչպես նաև վնասի գնահատման և փոխհատուցման մեխանիզմների կատարելագործումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից իրավական համակարգերում առկա արդիական խնդիրներին, ինչպիսիք են պատասխանատվության սահմանների հստակեցումը, ապացուցման բեռի բաշխումը, վնասի հաշվարկման բարդությունները և իրավական կանխատեսելիության ապահովումը տնտեսական հարաբերություններում։ Գիտագործնական հատվածում քննարկվում են դատարանների պրակտիկայում հանդիպող հակասությունները, իրավական նորմերի կիրառման տարբեր մեկնաբանությունները և դրանց ազդեցությունը իրավական կայունության վրա։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է միջազգային իրավական փորձին՝ համեմատելով տարբեր երկրների քաղաքացիական իրավունքի մոտեցումները և ընդգծելով ներդաշնակեցման հնարավորությունները գլոբալ տնտեսական հարաբերությունների պայմաններում։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը ներկայացնում է գույքային պատասխանատվության ինստիտուտը որպես դինամիկ զարգացող իրավական կառուցվածք, որը մշտապես հարմարվում է հասարակական հարաբերությունների փոփոխվող պահանջներին և տնտեսական իրականության նոր մարտահրավերներին։
Updated: 2026-09-19Culture
Ծովանկարչության ժանրը XIX-XX դարերի հայ գեղանկարչության մեջ
Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ծովանկարչության ժանրի ձևավորման, զարգացման և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը XIX–XX դարերի հայ գեղանկարչության մեջ։ Գրքում վերլուծվում են այն պատմական, մշակութային և գեղարվեստական գործոնները, որոնք նպաստել են ծովանկարչության ներմուծմանը և զարգացմանը հայ կերպարվեստում՝ ընդգծելով եվրոպական արվեստի ազդեցությունը և ազգային գեղանկարչական դպրոցի ձևավորման գործընթացը։ Հեղինակը դիտարկում է հայ նկարիչների ստեղծագործություններում ծովային բնապատկերների պատկերագրական առանձնահատկությունները, կոմպոզիցիոն լուծումները, գունային համակարգը և լուսաստվերային մոտեցումները։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև ծովանկարչության թեմատիկ բազմազանությունը՝ նավահանգիստներ, ծովային տեսարաններ, ծովամարտեր և խորհրդանշական պատկերներ, ինչպես նաև դրանց գեղարվեստական իմաստավորումը տարբեր ժամանակաշրջաններում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայ արվեստագետների անհատական ոճերի ձևավորմանը և ծովանկարչության տեղին ազգային գեղանկարչության ընդհանուր զարգացման մեջ։ Գիրքը նախատեսված է արվեստաբանների, գեղանկարիչների, մշակութաբանների, արվեստի պատմության հետազոտողների և ուսանողների համար՝ առաջարկելով համապարփակ պատկերացում հայ ծովանկարչության ժանրի մասին։
Updated: 2026-09-20Linguistics
Մակդիրներն ու մակդրավորման հնարները Շեքսպիրի ստեղծագործություններում և դրանց հայերեն թարգմանություններում («Ռիչարդ Երրորդ», «Ռոմեո և Ջուլիետ», «Տիմոն Աթենացի» դրամաների հիման վրա)
Աշխատությունը նվիրված է Ուիլյամ Շեքսպիրի դրամատուրգիական լեզվում մակդիրների և մակդրավորման գեղարվեստական հնարների գործառական, ոճական ու թարգմանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ երեք տարբեր դրամատիկական երկերի բնագրերի և դրանց հայերեն թարգմանությունների համադրական քննության հիման վրա։ Հետազոտության առանցքում մակդիրը դիտարկվում է ոչ միայն որպես առարկայի, անձի կամ երևույթի հատկանիշ արտահայտող լեզվական միավոր, այլև որպես կերպարների հոգեբանական նկարագիրը, հեղինակային գնահատականը, ստեղծագործության հուզական մթնոլորտը և պատկերային համակարգը ձևավորող կարևոր ոճական միջոց։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են առանձնացվել մակդիրների կառուցվածքային ու իմաստային տեսակները, դրանց կիրառման հաճախականությունը, համատեքստային նշանակությունը և փոխաբերական ներուժը։ Հատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն հարցին, թե տարբեր ժանրային և գաղափարական միջավայրերում ինչպիսի գործառույթներ են ստանձնում մակդրային կառույցները։ Պատմական դրամայում դրանք կարող են մասնակցել իշխանության, քաղաքական հակամարտության և կերպարների բարոյահոգեբանական բնութագրման ձևավորմանը, ողբերգական սիրո պատմության մեջ՝ հուզականության, հակադրությունների և քնարական պատկերների ստեղծմանը, իսկ փիլիսոփայական ու սոցիալական շեշտադրումներով դրամայում՝ մարդկային հարաբերությունների, հարստության, երախտագիտության և հիասթափության գնահատողական արտահայտմանը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է անգլերեն բնագրերի և հայերեն տարբերակների համեմատությունը։ Քննվում է, թե թարգմանության ընթացքում որքանով են պահպանվում բնագրային մակդիրների իմաստային ծավալը, պատկերավորությունը, հուզական երանգը և ոճական գործառույթը, ինչպես նաև ինչպիսի լեզվական փոխակերպումներ են անհրաժեշտ լինում անգլերենի և հայերենի կառուցվածքային ու բառաիմաստային տարբերությունների պատճառով։ Կարող են ուսումնասիրվել բառացի փոխանցման, իմաստային փոխարինման, ընդլայնման, կրճատման կամ նոր պատկերային համարժեքի ընտրության դեպքերը՝ գնահատելով դրանց ազդեցությունը դրամատիկական խոսքի ընդհանուր արտահայտչականության վրա։ Համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու նաև հայերենի պատկերավորման միջոցների ներուժը շեքսպիրյան խոսքի վերարտադրման գործընթացում։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է ոճագիտության, շեքսպիրագիտության, համեմատական լեզվաբանության և թարգմանագիտության մոտեցումները՝ ցույց տալով, թե ինչպես է գեղարվեստական պատկերավորման կարևոր միջոցներից մեկը գործում բնագրում և ինչպիսի լեզվական ու ստեղծագործական լուծումներով է վերարտադրվում հայերեն թարգմանություններում։
Updated: 2026-09-27Mathematics
Сдвиговые колебания пьезоэлектрического упругого полупространства с диэлектрическими упругими тонкими покрытиями
Աշխատությունը նվիրված է պիեզոէլեկտրական առաձգական կիսատարածության սահքային տատանումների տեսական ուսումնասիրությանը՝ դրա մակերևույթին տեղակայված դիէլեկտրական առաձգական բարակ ծածկույթների ազդեցության հաշվառմամբ։ Հետազոտության կենտրոնում մեխանիկական և էլեկտրական դաշտերի փոխկապակցվածությունն է պիեզոէլեկտրական միջավայրում, ինչպես նաև մակերևութային բարակ շերտերի ազդեցությունը տատանողական և ալիքային գործընթացների բնութագրերի վրա։ Քննվում են այն ֆիզիկական և մաթեմատիկական օրինաչափությունները, որոնցով պայմանավորված են սահքային դեֆորմացիաների տարածումը, տատանումների հաճախականային հատկությունները և հիմնական միջավայրի ու ծածկույթի սահմանում առաջացող փոխազդեցությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պիեզոէլեկտրական ազդեցությանը, որի շնորհիվ մեխանիկական դեֆորմացիաներն ուղեկցվում են էլեկտրական դաշտի փոփոխություններով, իսկ էլեկտրական ազդեցությունները կարող են փոխել նյութի մեխանիկական արձագանքը։ Բարակ դիէլեկտրական ծածկույթները դիտարկվում են որպես համակարգի դինամիկական հատկությունները փոփոխող կառուցվածքային տարրեր, որոնց առաձգական և էլեկտրական բնութագրերը կարող են անդրադառնալ ալիքների տարածման արագության, հաճախականային սպեկտրի և տատանումների տեղայնացման վրա։ Հետազոտության շրջանակում ձևակերպվում են համապատասխան սահմանային խնդիրներ և դիտարկվում են հիմնական միջավայրի ու ծածկույթի սահմանում մեխանիկական և էլեկտրական պայմանների համաձայնեցման հարցերը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում դիսպերսիոն հատկությունների ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հաճախականության, ալիքային պարամետրերի և համակարգի նյութական ու երկրաչափական բնութագրերի միջև կապերը։ Բարակ ծածկույթի մոտարկումը կարող է օգտագործվել համակարգի մաթեմատիկական նկարագրությունը պարզեցնելու և դրա հիմնական ֆիզիկական առանձնահատկությունները պահպանող արդյունավետ մոդելներ կառուցելու համար։ Դիտարկվում է նաև տարբեր նյութական պարամետրերի ազդեցությունը համակարգի տատանողական վարքագծի վրա՝ հնարավորություն տալով համեմատել առանձին կառուցվածքային տարբերակներ։ Նման ուսումնասիրությունները տեսական նշանակությունից բացի առնչվում են պիեզոէլեկտրական սարքերի, ակուստոէլեկտրոնային տարրերի, բարակշերտ կառուցվածքների և ալիքային տվիչների ֆիզիկական հիմքերի հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է առաձգականության տեսության, պիեզոէլեկտրականության, ալիքային գործընթացների և բարակշերտ կառուցվածքների մեխանիկայի մոտեցումները՝ բազմաշերտ էլեկտրամեխանիկական համակարգերի դինամիկական հատկությունները բացահայտելու նպատակով։
Updated: 2026-09-22