Ամրոց-բնակատեղիների ճարտարապետական ժառանգության պահպանման և օգտագործման հարցերը Հայաստանի Հանրապետությունում

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է ֆլավոնոիդների՝ կվերցետինի, մորինի, նարինգինի և ռուտինի հակաօքսիդանտ հատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց փոխազդեցությանը ԴՆԹ-ի հետ մոլեկուլային մակարդակում։ Հեղինակը վերլուծում է նշված կենսակտիվ միացությունների ազատ ռադիկալների չեզոքացման մեխանիզմները, օքսիդատիվ սթրեսի նվազեցման կարողությունը և բջջային պաշտպանության գործընթացներում դրանց դերը։ Գրքում դիտարկվում են ֆլավոնոիդների կառուցվածք-ակտիվություն կապերը, որոնք պայմանավորում են դրանց հակաօքսիդանտ արդյունավետությունը, ինչպես նաև կենսաբանական համակարգերում դրանց կայունությունը և կենսամատչելիությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆլավոնոիդների և ԴՆԹ-ի փոխազդեցության մեխանիզմներին՝ ներառյալ հիդրոգեն կապերի, վան դեր Վաալսյան ուժերի և ինտերկալացիայի հնարավոր ձևերը, որոնք կարող են ազդել գենետիկական նյութի կայունության և արտահայտման վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև in vitro և in silico ուսումնասիրությունների արդյունքներ՝ գնահատելով տարբեր ֆլավոնոիդների կապման էներգիաները և կառուցվածքային նախապատվությունները։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ուսանողների, դասախոսների, գիտաշխատողների և մասնագետների համար։ Ցանկում ընդգրկված են մեքենաշինությանը, էլեկտրատեխնիկային, էլեկտրոնիկային, էներգետիկային, շինարարությանը, ավտոմատացման համակարգերին, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին և տեխնիկական այլ ուղղություններին վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները և ոլորտի զարգացման հիմնական ուղղությունները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան նյութեր ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է տեխնիկական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և գիտատեխնիկական տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։

Other Subjects

Աշխատությունը մեթոդական բնույթի ուղեցույց է, որը նախատեսված է հանրային գրադարաններում տպագիր հրատարակությունների մատենագիտական մշակման միասնական սկզբունքների կիրառման համար։ Այն ներկայացնում է գրքերի, պարբերականների և այլ տպագիր նյութերի մատենագիտական տվյալների ընտրության, համակարգման, գրանցման և միասնական ձևաչափով ներկայացման հիմնական պահանջները՝ նպաստելով գրադարանային տեղեկատու-որոնողական համակարգերի ճշգրտությանն ու միատեսակությանը։ Հիմնական ուշադրությունը հատկացվում է մատենագիտական գրառման կառուցվածքին, դրա պարտադիր և լրացուցիչ տարրերի հաջորդականությանը, հեղինակային տվյալների, հրատարակության վերաբերյալ տեղեկությունների, հրատարակության վայրի, հրատարակչության, տարեթվի, ծավալի և այլ բնութագրերի ճիշտ արտացոլմանը։ Քննարկվում են նաև տարբեր կառուցվածք ունեցող հրատարակությունների նկարագրման առանձնահատկությունները՝ անհատական և կոլեկտիվ հեղինակությամբ աշխատություններ, բազմահատոր հրատարակություններ, ժողովածուներ, շարունակական և պարբերական հրատարակություններ ու այլ նյութեր։ Մեթոդական նշանակություն ունի մատենագիտական նկարագրության տարրերի սահմանազատման, կետադրական նշանների հետևողական կիրառման և տեղեկատվության աղբյուրների ընտրության սկզբունքների պարզաբանումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այն դեպքերին, երբ տպագիր նյութի տվյալները թերի են, ներկայացված են տարբեր լեզուներով կամ պահանջում են լրացուցիչ ճշտում՝ գրադարանային գրառման ամբողջականությունն ապահովելու համար։ Ուղեցույցի կարևոր նպատակներից է տարբեր գրադարաններում նույնատիպ հրատարակությունների նկարագրման մոտեցումների միասնականացումը, ինչը հեշտացնում է գրացուցակների վարումը, մատենագիտական տեղեկությունների փոխանակումը և ընթերցողների կողմից անհրաժեշտ նյութերի որոնումը։ Ներկայացվող կանոնները կարող են կիրառվել ինչպես այբբենական և համակարգային գրացուցակների ձևավորման, այնպես էլ ընթացիկ մատենագիտական աշխատանքի ընթացքում։ Աշխատանքը կարևորում է գրադարանավարի մասնագիտական ճշգրտությունը, քանի որ մատենագիտական գրառման նույնիսկ փոքր անհամապատասխանությունները կարող են դժվարացնել փաստաթղթի նույնականացումը և որոնումը։ Ընդհանուր առմամբ մեթոդական նյութը ծառայում է որպես գործնական և ուսուցողական ձեռնարկ՝ ուղղված մատենագիտական նկարագրության կանոնների յուրացմանը, գրադարանային մշակման որակի բարձրացմանը և տպագիր ֆոնդերի վերաբերյալ տեղեկատվության համակարգված ներկայացմանը։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է սուր մալարիայի ժամանակ նյարդային համակարգի ախտահարումների կլինիկական, ախտաֆիզիոլոգիական և ախտորոշիչ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են մալարիայի ծանր ձևերի, հատկապես կենտրոնական նյարդային համակարգի ներգրավմամբ ընթացող դեպքերի զարգացման մեխանիզմները, նյարդաբանական բարդությունների դրսևորումները և դրանց ազդեցությունը հիվանդության ընթացքի վրա։ Հեղինակը վերլուծում է գիտակցության խանգարումները, ցնցումները, ուղեղային ախտանշանները և այլ նյարդաբանական երևույթներ՝ անդրադառնալով դրանց առաջացման պատճառներին ու ախտորոշման մոտեցումներին։ Ուսումնասիրության մեջ քննարկվում են նաև հիվանդության ծանրության գնահատման չափանիշները, բուժման և կանխարգելման սկզբունքները, ինչպես նաև նյարդային համակարգի վնասման հետևանքների նվազեցման հնարավոր ուղիները։ Աշխատությունը կարևոր աղբյուր է վարակաբանների, նյարդաբանների և բժշկական մասնագետների համար՝ խորացնելու սուր մալարիայի դեպքում առաջացող նյարդաբանական բարդությունների վերաբերյալ գիտելիքները և բարելավելու հիվանդների կառավարման ռազմավարությունները։

Literature

Սուրեն Այվազյանի գեղարվեստական արձակը ձևավորվել է 20-րդ դարի հայ գրականության սոցիալ-պատմական զարգացումների համատեքստում և առանձնանում է իր թեմատիկ բազմազանությամբ ու գաղափարական խորությամբ, որտեղ կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում լեռնաշխարհի մարդկանց կյանքը, գյուղական իրականությունը, մարդու ներաշխարհի բարոյահոգեբանական հակասությունները և պատմական հիշողության վերաիմաստավորումը։ Նրա ստեղծագործություններում հաճախ համադրվում են իրական կյանքի դիտարկումները և գեղարվեստական ընդհանրացումները՝ ստեղծելով կերպարների հարուստ համակարգ, որտեղ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում աշխատավոր մարդու, գյուղացու, զինվորի և մտավորականի ճակատագրերին։ Այվազյանի արձակում նկատելի է նաև հայրենի բնաշխարհի՝ հատկապես Հայաստանի լեռնային շրջանների գեղարվեստական պատկերումը, որը ոչ միայն ֆոն է գործողությունների համար, այլև դառնում է ինքնուրույն գաղափարական տարր՝ ձևավորելով ստեղծագործությունների տրամադրությունը և կերպարների հոգեբանական վիճակը։ Նրա վիպակներում և վեպերում ընդգծվում են մարդկային արժանապատվության, խղճի, բարոյական ընտրության և հասարակական պատասխանատվության խնդիրները, որոնք հաճախ ներկայացվում են պատմական իրադարձությունների կամ սոցիալական փոփոխությունների ֆոնի վրա։ Գրողի լեզուն համեմատաբար պարզ է, բայց արտահայտիչ, իսկ պատմողական ոճը՝ ռեալիստական ուղղվածությամբ, երբեմն՝ քնարական շեշտադրումներով, ինչը թույլ է տալիս ավելի խորքային կերպով բացահայտել կերպարների ներաշխարհը և միջավայրի առանձնահատկությունները։

Religion

Այս աշխատությունը նվիրված է ֆրակո-հայկական Sabadios-aswat կերպարի և սվանական որսորդության աստվածության համեմատական ուսումնասիրությանը՝ հին կրոնական պատկերացումների, դիցաբանական ավանդույթների և տարածաշրջանային մշակութային կապերի տեսանկյունից։ Հետազոտության հիմնական խնդիրն է վերլուծել երկու կրոնական կերպարների բնույթը, գործառույթները և հնարավոր ընդհանրությունները՝ դրանց մասին պահպանված պատմական, լեզվաբանական, ազգագրական և դիցաբանական տվյալների համադրման միջոցով։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում Sabadios-aswat անվան և կերպարի հնարավոր ծագմանը, դրա կրոնական նշանակությանը և այն մշակութային միջավայրին, որտեղ ձևավորվել ու պահպանվել են համապատասխան պատկերացումները։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է սվանական որսորդության աստվածության կերպարը, նրա տեղը տեղական հավատալիքների համակարգում և որսի, վայրի կենդանիների ու բնության ուժերի հետ կապված դիցաբանական պատկերացումները։ Համեմատական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս դիտարկել ոչ միայն առանձին աստվածությունների արտաքին կամ գործառութային նմանությունները, այլև դրանց հիմքում ընկած կրոնական գաղափարները, ծիսական նշանակությունը և մշակութային միջավայրի առանձնահատկությունները։ Հատուկ նշանակություն ունի այն հարցի ուսումնասիրությունը, թե արդյոք նմանությունները կարող են վկայել տարբեր ժողովուրդների միջև պատմական մշակութային փոխազդեցությունների մասին, թե դրանք կարող էին ձևավորվել անկախ՝ որսորդական հասարակություններին բնորոշ ընդհանուր պատկերացումների հիման վրա։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև անվանաբանության և լեզվական համեմատության խնդիրներին՝ փորձելով պարզել, թե անունների և դիցաբանական հասկացությունների միջև ինչպիսի կապեր կարելի է հիմնավորված կերպով հաստատել։ Հնագիտական և ազգագրական նյութերի ներգրավումը լրացնում է գրավոր աղբյուրների ուսումնասիրությունը և հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել հին կրոնական ավանդույթների մասին։ Հետազոտության կարևորությունն այն է, որ այն դիտարկում է հայկական և սվանական մշակութային նյութը ավելի լայն տարածաշրջանային համատեքստում՝ անդրադառնալով Կովկասի և հարակից տարածքների հնագույն ժողովուրդների կրոնական պատկերացումների հնարավոր փոխկապակցվածությանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է արժեքավոր լինել հայագիտության, կովկասագիտության, հին պատմության, կրոնագիտության, դիցաբանության և պատմական լեզվաբանության տեսանկյունից։ Այն կարող է հետաքրքրել մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և ուսանողներին, ովքեր ուսումնասիրում են հին ժողովուրդների հավատալիքները, աստվածությունների պաշտամունքը, որսորդական ավանդույթները և տարածաշրջանային մշակութային փոխազդեցությունները։