Անգլերեն թեստերի մշակման և կիրառման մեթոդական համակարգը Հայաստանի Հանրապետությունում

Psychology

Գիրքը բացահայտում է, թե ինչպես է ձևավորվում հեղինակային գաղափարը, ինչպիսի հոգեբանական մեխանիզմներ են ներգրավված ստեղծագործական մտքի առաջացման և զարգացման մեջ, ինչպես նաև ինչ դեր ունեն էմոցիաները, երևակայությունը, փորձը և ներքին մոտիվացիաները գրականության ստեղծման մեջ։ Հետազոտությունը տալիս է խորաթափանց մոտեցում գրականության և հոգեբանության հատման կետերին՝ բացահայտելով հեղինակային ստեղծագործական «աշխարհը», ստեղծագործական ճգնաժամերը, ներշնչման գործընթացը և ստեղծագործական ինքնություն ձևավորելու առանձնահատկությունները։ Գիրքը նախատեսված է գրականության, հոգեբանության, մանկավարժության և մշակույթի ոլորտների մասնագետների, ինչպես նաև գրական ստեղծագործությամբ հետաքրքրված ընթերցողների համար։

History

Պատմագիտական, հայագիտական և պատմագրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայոց հին և վաղմիջնադարյան պատմության հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը XIX դարի ֆրանսիական հայագիտության շրջանակներում։ Քննության են առնվում Ֆրանսիայում հայագիտական ուսումնասիրությունների ձևավորման և զարգացման նախադրյալները, արևելագիտության գիտական ավանդույթների ազդեցությունը և հայոց պատմության նկատմամբ ֆրանսիացի հետազոտողների հետաքրքրության հիմնական ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի հին պետական կազմավորումների, հայկական թագավորությունների, քաղաքական ինստիտուտների և տարածաշրջանային հարաբերությունների վերաբերյալ ֆրանսիական պատմագրության մեկնաբանություններին։ Վերլուծվում են Հայաստանի քրիստոնեացման, հայ գրերի ստեղծման, վաղմիջնադարյան պետականության, եկեղեցու և մշակութային կյանքի պատմության հետ կապված գիտական հարցադրումները։ Քննարկվում են ֆրանսիացի հայագետների կողմից հայկական, հունահռոմեական, բյուզանդական և այլ սկզբնաղբյուրների օգտագործման առանձնահատկությունները, պատմական փաստերի մեկնաբանման մեթոդները և դրանց գիտական արժանահավատության գնահատման խնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Անտուան-Ժան Սեն-Մարտենի, Վիկտոր Լանգլուայի և այլ ֆրանսիացի արևելագետների հայագիտական աշխատությունները, նրանց հետազոտական մոտեցումների ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Անդրադարձ է կատարվում XIX դարի եվրոպական պատմագիտական մտքի ազդեցությանը հայոց պատմության ժամանակագրության, պատմական աշխարհագրության և աղբյուրագիտական հիմնախնդիրների ուսումնասիրության վրա։ Կարևորվում է ֆրանսիական հայագիտության ներդրման գնահատումը հայոց հին և վաղմիջնադարյան պատմության գիտական ուսումնասիրության զարգացման, պատմական աղբյուրների շրջանառության և միջազգային հայագիտական համագործակցության համատեքստում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, պատմագրության, աղբյուրագիտության, արևելագիտության և եվրոպական հայագիտության պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում ուղեղանոթային հիվանդությունների հիվանդացության, մահացության և մահաբերության ցուցանիշների երկարաժամկետ շարժընթացի կլինիկական և համաճարակաբանական ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով 1980–2002 թվականները։ Քննության են առնվում ուղեղի արյան շրջանառության խանգարումների տարածվածության և դրանց հետևանքների փոփոխությունները տարբեր ժամանակահատվածներում՝ հնարավորություն տալով գնահատել հիվանդությունների համաճարակաբանական պատկերի ձևավորման հիմնական միտումները։ Վերլուծվում են հիվանդացության նոր դեպքերի հաճախականությունը, ուղեղանոթային հիվանդություններով պայմանավորված մահացության մակարդակը և հիվանդների շրջանում մահաբերության ցուցանիշների փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տվյալ ցուցանիշների ժամանակային դինամիկային, բնակչության տարբեր խմբերում դրանց դրսևորման առանձնահատկություններին և հնարավոր ռիսկի գործոնների նշանակությանը։ Դիտարկվում են տարիքային և սեռային տարբերությունները, ինչպես նաև ուղեղանոթային հիվանդությունների կլինիկական ձևերի և ելքերի հետ կապված համաճարակաբանական առանձնահատկությունները։ Քննարկվում է բժշկական օգնության կազմակերպման, վաղ ախտորոշման, կանխարգելիչ միջոցառումների և բուժման արդյունավետության հնարավոր ազդեցությունը հիվանդացության ու մահացության ցուցանիշների վրա։ Երկարատև ժամանակահատվածի տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ցուցանիշների աճի կամ նվազման միտումները և գնահատելու ուղեղանոթային հիվանդությունների նշանակությունը բնակչության առողջության պահպանման տեսանկյունից։ Կարևորվում է համաճարակաբանական մշտադիտարկման և վիճակագրական տվյալների համակարգված վերլուծության դերը բարձր ռիսկի խմբերի բացահայտման և կանխարգելման ծրագրերի մշակման համար։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել նյարդաբանության, կլինիկական համաճարակաբանության, հանրային առողջության և առողջապահության կազմակերպման ոլորտների մասնագետների համար՝ նպաստելով ուղեղանոթային հիվանդությունների կանխարգելման և բժշկական օգնության կազմակերպման գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների զարգացմանը։

Economics

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում միջազգային վարկերի ներգրավման հիմնախնդիրների, դրանց տնտեսական նշանակության և արդյունավետ օգտագործման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է արտաքին ֆինանսավորման դերը երկրի տնտեսական զարգացման, պետական բյուջեի հավասարակշռման, ենթակառուցվածքային ծրագրերի իրականացման և սոցիալ-տնտեսական բարեփոխումների ֆինանսավորման գործընթացներում։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են միջազգային ֆինանսական կազմակերպությունների և օտարերկրյա վարկատուների հետ համագործակցության առանձնահատկությունները, վարկային քաղաքականության սկզբունքները, արտաքին պարտքի կառավարման խնդիրները և վարկային միջոցների նպատակային ու արդյունավետ օգտագործման կարևորությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վարկերի ներգրավման հետ կապված տնտեսական, իրավական և ինստիտուցիոնալ մարտահրավերներին, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը մակրոտնտեսական կայունության, պետական ֆինանսների և երկրի ներդրումային գրավչության վրա։ Աշխատությունը ներառում է տեսական հիմնավորումներ, վերլուծական գնահատականներ և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել արտաքին ֆինանսավորման քաղաքականության կատարելագործմանը և տնտեսական կայուն զարգացման ապահովմանը։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, ֆինանսական ոլորտի մասնագետների, պետական կառավարման ներկայացուցիչների, գիտաշխատողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են միջազգային ֆինանսների, պետական պարտքի կառավարման և տնտեսական քաղաքականության հարցերով։

Geography

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության հարավային ջրավազանային կառավարման տարածքում ընտրված ստորերկրյա և մակերևութային ջրային ռեսուրսների որակական վիճակի համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բնական ջրերի ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի գնահատումն է, դրանց տարածական փոփոխությունների բացահայտումը և ջրի որակի վրա բնական ու մարդածին գործոնների հնարավոր ազդեցությունների վերլուծությունը։ Դիտարկվում են մակերևութային և ստորերկրյա ջրերի հիմնական առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով ջրային համակարգերի ձևավորման պայմանները, երկրաբանական միջավայրը, ջրահավաք ավազանների առանձնահատկությունները, բնակավայրերի և տնտեսական գործունեության ազդեցությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են գնահատվել ջրի թթվահիմնային վիճակը, հանքայնացումը, էլեկտրահաղորդականությունը, հիմնական իոնների և կենսածին տարրերի պարունակությունը, ինչպես նաև ջրի էկոլոգիական ու օգտագործման որակը բնութագրող այլ ցուցանիշներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարբեր ջրային աղբյուրներից ստացված տվյալների համեմատությանը, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ստորերկրյա և մակերևութային ջրերի քիմիական կազմի ու որակական վիճակի տարբերությունները։ Կարևորվում է նաև ցուցանիշների տարածական բաշխման ուսումնասիրությունը՝ հնարավոր աղտոտման կամ բնական հանքայնացման առավել արտահայտված հատվածները որոշելու և դրանց ձևավորման պատճառները գնահատելու նպատակով։ Ստացված տվյալների համադրումը ջրի որակի համապատասխան չափանիշների հետ հնարավորություն է տալիս բնութագրելու ուսումնասիրված ջրային ռեսուրսների վիճակը և դրանց հնարավոր օգտագործման սահմանափակումները։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի նաև ջրային էկոհամակարգերի պահպանության տեսանկյունից, քանի որ ջրի որակի պարբերական գնահատումը թույլ է տալիս ժամանակին արձանագրել շրջակա միջավայրում տեղի ունեցող փոփոխությունները և տարբերակել բնական գործընթացների ու մարդածին ազդեցությունների դերը։ Մակերևութային և ստորերկրյա ջրերի միասնական դիտարկումը նպաստում է տարածքի ջրային համակարգերի փոխկապակցվածության առավել ամբողջական ընկալմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը կարող է ծառայել որպես գիտական հիմք ջրային ռեսուրսների վիճակի գնահատման, բնապահպանական մոնիթորինգի կատարելագործման և ջրավազանային սկզբունքով դրանց կայուն կառավարման համար։

Biology

Այս աշխատությունը վերաբերում է վեստիբուլյար ապարատի բիոմեխանիկական մոդելավորման մեթոդի մշակմանը և համակարգչային ախտորոշման համակարգերի ստեղծմանը՝ ընդգծելով բժշկական ինժեներիայի, նեյրոֆիզիոլոգիայի և կենսամեխանիկայի փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է մշակել մաթեմատիկական և հաշվարկային մոդելներ, որոնք նկարագրում են վեստիբուլյար համակարգի՝ հավասարակշռության և տարածական կողմնորոշման ապահովման մեխանիզմները, ինչպես նաև դրանց խանգարումների ախտորոշման ավտոմատացված մոտեցումներ։ Ուսումնասիրվում են ներքին ականջի վեստիբուլյար կառուցվածքների՝ կիսաշրջանաձև խողովակների և օտոլիտային օրգանների բիոմեխանիկական հատկությունները, նրանց արձագանքը արագացումների և անկյունային շարժումների նկատմամբ, ինչպես նաև նյարդային ազդակների ձևավորման գործընթացները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մաթեմատիկական մոդելավորմանը՝ դինամիկ համակարգերի տեսության, դիֆերենցիալ հավասարումների և սիմուլյացիոն ալգորիթմների կիրառմամբ, որոնք թույլ են տալիս վերարտադրել վեստիբուլյար ռեակցիաները տարբեր շարժական սցենարներում։ Աշխատությունը նաև ուսումնասիրում է համակարգչային ախտորոշման մեթոդները՝ ներառյալ տվյալների մշակման ալգորիթմները, սենսորային համակարգերից ստացվող ազդանշանների վերլուծությունը և պաթոլոգիական շեղումների հայտնաբերման չափանիշները։ Միաժամանակ վերլուծվում է առաջարկվող մեթոդի կլինիկական կիրառելիությունը՝ վեստիբուլյար խանգարումների վաղ ախտորոշման և բուժման արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր ներդրում է բժշկական ինժեներիայի և կենսաբժշկական մոդելավորման ոլորտում՝ նպաստելով վեստիբուլյար համակարգի ախտորոշման և վերլուծության նոր տեխնոլոգիաների զարգացմանը։