More in Geography

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Literature

    Ծաղկաքաղ հատվածներ օտարազգի մատենագիրներից

    Ժողովածուն ներկայացնում է օտարազգի մատենագիրների երկերից ընտրված հատվածներ՝ հայ ընթերցողին ծանոթացնելով տարբեր ժողովուրդների գրական, պատմական և մտավոր ժառանգության հետ։ Ծաղկաքաղի սկզբունքը ենթադրում է տարբեր հեղինակների ստեղծագործություններից առանձնացված բնագրերի համադրում՝ ընթերցանության համար ներկայացնելով առավել ուշագրավ մտքեր, նկարագրություններ, դատողություններ և գրական պատկերներ։ Նման ժողովածուները կարևոր դեր են ունեցել համաշխարհային գրականության ճանաչման և գրական գիտելիքների տարածման գործում՝ հնարավորություն տալով ընթերցողին մեկ գրքում հանդիպելու տարբեր հեղինակների ու մշակութային ավանդույթների։ Օտարազգի մատենագիրների երկերից քաղված հատվածները կարող են ընդգրկել պատմական իրադարձությունների նկարագրություններ, հասարակական կյանքի դիտարկումներ, բարոյական ու փիլիսոփայական մտորումներ և գեղարվեստական պատումներ՝ ընդլայնելով ընթերցողի պատկերացումները մարդկության մտավոր ու մշակութային փորձի մասին։ Նմանատիպ հրատարակությունների նշանակությունը պայմանավորված է նաև ընտրության և համադրման կրթական գործառույթով․ դրանք խթանում են ինքնուրույն ընթերցանությունը, զարգացնում են համեմատական մտածողությունը և նպաստում տարբեր գրական ավանդույթների միջև ընդհանրությունների ու տարբերությունների ընկալմանը։ Հայերեն գրական միջավայրում այսպիսի ժողովածուները կարևոր օղակ են եղել համաշխարհային գրականության տարածման և հայ ընթերցողի մտավոր հետաքրքրությունների ընդլայնման գործում։ Հրատարակությունը արժեքավոր է հայերեն թարգմանական ու կազմված գրականության պատմության, ընթերցողական մշակույթի զարգացման և օտար հեղինակների ստեղծագործությունների հայալեզու ընդունելության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել գրականագետներին, թարգմանության պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողներին, ուսուցիչներին և տարբեր ժողովուրդների գրական ժառանգության հետ ծանոթանալ ցանկացող ընթերցողներին։

    Updated: 2026-11-02
    Ծաղկաքաղ հատվածներ օտարազգի մատենագիրներից
    Online

    French

    Ֆրանսերեն-հայերեն զրուցարանի ուղեցույց՝ հայերենը լատինատառ գրությամբ

    Աշխատությունը նախատեսված է ֆրանսերենով և հայերենով հաղորդակցվելու գործնական հմտություններ զարգացնելու համար՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով հայերեն խոսքի լատինատառ ներկայացմանը։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս հայերենին ծանոթ մարդկանց կարդալու և արտասանելու հայերեն արտահայտությունները՝ առանց հայկական տառերին տիրապետելու անհրաժեշտության։ Զրուցարանի ձևաչափը ենթադրում է առօրյա հաղորդակցության համար կիրառելի բառերի, արտահայտությունների և խոսքային կառույցների ներկայացում՝ օգտակար ծանոթության, հարց ու պատասխանի, տեղեկություն ստանալու, ճանապարհորդության, առևտրի և տարբեր հասարակական իրավիճակներում։ Ֆրանսերեն և հայերեն լեզուների համադրությունը նպաստում է երկու լեզուների միջև իմաստային կապերի ընկալմանը, խոսակցական բառապաշարի յուրացմանը և հաղորդակցական կարողությունների զարգացմանը։ Հայերենի լատինատառ գրությունը կարևոր գործնական նշանակություն է ունեցել այն միջավայրերում, որտեղ հայկական այբուբենը հասանելի կամ ծանոթ չի եղել բոլոր ընթերցողներին։ Այսպիսի ձեռնարկները վկայում են լեզվական հարմարեցման և միջմշակութային հաղորդակցության պահանջների մասին՝ միաժամանակ ներկայացնելով հայերենի ուսուցման ու տառադարձության պատմական փորձը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում ֆրանսերենի ուսուցման, հայերեն խոսակցական ձեռնարկների, տառադարձության և հայ-ֆրանսիական լեզվամշակութային առնչությունների ուսումնասիրության տեսանկյունից։

    Updated: 2026-11-05
    Ֆրանսերեն-հայերեն զրուցարանի ուղեցույց՝ հայերենը լատինատառ գրությամբ
    Online

    History

    Անանիա Շիրակացի

    Աշխատությունը նվիրված է Անանիա Շիրակացուն՝ 7-րդ դարի հայ նշանավոր գիտնականին, մաթեմատիկոսին, տիեզերագետին և աշխարհագրական գիտելիքի զարգացման կարևոր ներկայացուցիչներից մեկին։ Նրա գործունեությունը նշանակալի տեղ ունի հայ գիտության պատմության մեջ, քանի որ նա զբաղվել է թվաբանությամբ, տոմարագիտությամբ, տիեզերագիտությամբ, աշխարհագրությամբ և բնության երևույթների ուսումնասիրությամբ։ Շիրակացու գիտական ժառանգությունը վկայում է միջնադարյան Հայաստանում գիտելիքի համակարգման, դիտարկման և տրամաբանական բացատրության նկատմամբ ձևավորված հետաքրքրության մասին։ Նրան վերաբերող աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու գիտնականի կյանքին, մտավոր գործունեությանը և այն պատմամշակութային միջավայրին, որտեղ ձևավորվել ու զարգացել են նրա գիտական հայացքները։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում նրա ներդրումը մաթեմատիկական գիտելիքների տարածման, թվաբանական խնդիրների մշակման, օրացուցային հաշվարկների և տիեզերքի կառուցվածքի վերաբերյալ պատկերացումների զարգացման գործում։ Շիրակացու անունը կապված է նաև հայկական գիտակրթական ավանդույթի ձևավորման և անտիկ ու միջնադարյան գիտելիքի յուրացման հետ։ Այս հրատարակությունը կարևոր է հայ գիտության պատմությամբ, միջնադարյան կրթությամբ, մաթեմատիկայի և աստղագիտության պատմությամբ հետաքրքրվողների համար։ Այն նպաստում է ազգային գիտական ժառանգության ճանաչմանը և ընդգծում հայ մտավորականության դերը համաշխարհային գիտական մտքի պատմության մեջ։

    Updated: 2026-11-08
    Անանիա Շիրակացի
    Online

    Mathematics

    Կիսահաղորդչային գազային սենսորների հետազոտումը

    Աշխատանքը նվիրված է կիսահաղորդչային գազային սենսորների կառուցվածքի, աշխատանքի ֆիզիկական սկզբունքների և զգայուն հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում է, թե ինչպես են կիսահաղորդչային նյութերի էլեկտրական բնութագրերը փոխվում տարբեր գազային միջավայրերի ազդեցության ներքո, և ինչպես կարելի է այդ փոփոխություններն օգտագործել գազերի հայտնաբերման ու կոնցենտրացիայի գնահատման համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սենսորային նյութերի մակերևութային հատկություններին, գազի մոլեկուլների և կիսահաղորդչային մակերևույթի փոխազդեցությանը, ինչպես նաև այդ գործընթացների հետևանքով առաջացող էլեկտրական պարամետրերի փոփոխություններին։ Քննարկվում են սենսորների զգայունության, ընտրողականության, արձագանքման և վերականգնման ժամանակի, կայունության ու աշխատանքի պայմանների վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է տարբեր կիսահաղորդչային նյութերի և դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունների ազդեցության գնահատումը սենսորների գործառական բնութագրերի վրա։ Կարող են ուսումնասիրվել նաև ջերմաստիճանի, խոնավության, գազի կոնցենտրացիայի և այլ արտաքին պայմանների ազդեցությունները, որոնք էական նշանակություն ունեն չափումների ճշգրտության և սենսորի հուսալի աշխատանքի համար։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու կիսահաղորդչային գազային սենսորներում տեղի ունեցող ֆիզիկաքիմիական գործընթացների և դրանց էլեկտրական արձագանքի միջև կապը, ինչպես նաև գնահատելու սենսորային համակարգերի կատարելագործման հնարավորությունները։ Այսպիսի սարքերը կարևոր նշանակություն ունեն շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի, արդյունաբերական անվտանգության, տեխնոլոգիական գործընթացների վերահսկման և տարբեր գազերի հայտնաբերման համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկայի, էլեկտրոնիկայի, նյութագիտության, կիսահաղորդչային տեխնոլոգիաների և սենսորային համակարգերի ոլորտներով հետաքրքրվող ուսանողների, հետազոտողների և մասնագետների համար։

    Updated: 2026-09-01
    Կիսահաղորդչային գազային սենսորների հետազոտումը
    Online

    History

    Участие трудящихся женщин армении в пролетарском революционном движении

    Գիրքը ուսումնասիրում է Հայաստանի աշխատավոր կանանց մասնակցությունը պրոլետարական հեղափոխական շարժմանը՝ ներկայացնելով նրանց դերը հասարակական, քաղաքական և աշխատանքային պայքարի տարբեր փուլերում։ Աշխատությունում լուսաբանվում են կանանց ներգրավվածությունը բանվորական կազմակերպություններում, գործադուլներում, հեղափոխական խմբակներում և քաղաքական գործունեության այլ ձևերում՝ վերլուծելով այդ գործընթացների սոցիալ-տնտեսական և պատմական նախադրյալները։ Հեղինակը դիտարկում է աշխատավոր կանանց կազմակերպվածության աճը, նրանց քաղաքական գիտակցության ձևավորումը, հասարակական ակտիվության ընդլայնումը և մասնակցությունը հեղափոխական շարժման կարևոր իրադարձություններին։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում նաև ժամանակաշրջանի սոցիալական պայմաններին, կանանց աշխատանքային իրավունքներին, հասարակական դիրքին և քաղաքական փոփոխությունների ազդեցությանը նրանց կյանքի վրա։ Աշխատությունը ներկայացնում է 20-րդ դարասկզբի Հայաստանի հասարակական զարգացումների կարևոր կողմերից մեկը և կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, սոցիոլոգներին, քաղաքագիտական ուսումնասիրություններով զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին և բոլոր նրանց, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի սոցիալական ու քաղաքական պատմությամբ։

    Updated: 2026-09-21
    Участие трудящихся женщин армении в пролетарском революционном движении
    Online

    Literature

    Հավատաքննության գաղտնիքը, հատոր Բ

    Աշխատությունը նվիրված է հավատաքննության՝ ինկվիզիցիայի պատմական երևույթին՝ անդրադառնալով կրոնական հաստատությունների կողմից իրականացված քննության, դատավարության և վերահսկողության համակարգին։ Թեման հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու այն ժամանակաշրջանների հասարակական ու հոգևոր միջավայրը, երբ կրոնական համոզմունքները, եկեղեցական իշխանությունը և պետական կառավարման շահերը հաճախ սերտորեն փոխկապակցված էին։ Հավատաքննության պատմությունը բացահայտում է կրոնական անհամաձայնությունների, դավանաբանական վեճերի և այլախոհության նկատմամբ վերաբերմունքի բարդ կողմերը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող էին կրոնական գաղափարները վերածվել դատական ու վարչական վերահսկողության գործիքների։ Գրքի թեմատիկ շրջանակը կարևոր է նաև միջնադարյան և վաղ նոր ժամանակների եվրոպական պատմության, եկեղեցական կառույցների ազդեցության, իրավական ընթացակարգերի ու հասարակական մտածողության փոփոխությունների ուսումնասիրության համար։ Վերնագրում ընդգծված «գաղտնիք» հասկացությունը հրավիրում է ուշադրություն դարձնելու հավատաքննության ոչ հրապարակային կողմերին, քննության մեթոդներին և դրա շուրջ ձևավորված պատմական պատկերացումներին։ Երկրորդ հատորը շարունակում է թեմայի ներկայացումը՝ կազմելով ավելի ընդարձակ աշխատության մաս։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, կրոնագիտությամբ զբաղվողներին և եկեղեցու ու հասարակության պատմական փոխհարաբերություններով հետաքրքրված ընթերցողներին։

    Updated: 2026-11-04
    Հավատաքննության գաղտնիքը, հատոր Բ