Ազատ տնտեսական գոտիները որպես տարածաշրջանային ներուժի արդյունավետ օգտագործման գործոն

Technology

Աշխատությունը նվիրված է տեղական հումքային պաշարների օգտագործմամբ թեթև կոնստրուկցիոն բետոնի ստացման տեխնոլոգիայի մշակմանը և դրա ֆիզիկամեխանիկական ու տեխնոլոգիական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տարածաշրջանում առկա բնական և արդյունաբերական ծագման հումքային նյութերի առանձնահատկությունները, դրանց համապատասխանությունը թեթև բետոնների արտադրության պահանջներին և շինարարական խառնուրդների բաղադրության մեջ կիրառման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կապակցանյութի, թեթև լցանյութերի, ջրի և անհրաժեշտ հավելանյութերի օպտիմալ հարաբերակցության ընտրությանը՝ պահանջվող ամրության և հնարավորինս փոքր ծավալային զանգվածի ապահովման նպատակով։ Վերլուծվում են բետոնային խառնուրդի պատրաստման, ձևավորման, խտացման և կարծրացման տեխնոլոգիական պայմանները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը վերջնական նյութի կառուցվածքի և շահագործողական հատկությունների վրա։ Ուսումնասիրվում են ստացված բետոնի խտությունը, սեղմման ամրությունը, ջրակլանումը, ջերմատեխնիկական հատկությունները, երկարակեցությունը և արտաքին միջավայրի ազդեցությունների նկատմամբ կայունությունը։ Քննարկվում են մշակված նյութի կիրառման հնարավորությունները կրող և պատող շինարարական տարրերում՝ հաշվի առնելով կառույցների սեփական զանգվածի նվազեցման, ջերմամեկուսացման բարելավման և նյութական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման պահանջները։ Կարևորվում է տեղական հումքի կիրառման տնտեսական և տեխնոլոգիական նպատակահարմարությունը, որը կարող է նպաստել ներմուծվող նյութերից կախվածության նվազեցմանը և տարածաշրջանային հումքային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ թեթև և արդյունավետ շինանյութերի արտադրության կատարելագործման, բետոնե կոնստրուկցիաների տեխնիկական ցուցանիշների բարելավման և շինարարության նյութատարության նվազեցման համար։

History

Այս աշխատությունը պատմագիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է 17-րդ դարի նշանավոր հայ ճանապարհորդի և հիշատակագիրի՝ Զաքարիա Ագուլեցի կյանքին և գործունեությանը, ինչպես նաև նրա ապրած ժամանակաշրջանի պատմական միջավայրին։ Գրքում հեղինակը փորձում է վերականգնել այն դարաշրջանի ամբողջական պատկերը, երբ հայ հասարակությունը գտնվում էր պարսկական և օսմանյան ազդեցությունների խաչմերուկում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում առևտրական ճանապարհներին, քաղաքների կյանքին, սոցիալ-տնտեսական պայմաններին և հայ վաճառականների գործունեությանը։ Զաքարիա Ագուլեցին հայտնի է իր ճանապարհորդական գրառումներով, որտեղ նա մանրամասն նկարագրում է տարբեր քաղաքներ, ժողովուրդներ, սովորույթներ և քաղաքական իրավիճակներ։ Աշխատության հեղինակ Աշոտ Հովհաննիսյանը վերլուծում է այդ հիշատակությունները՝ դրանք դիտարկելով որպես կարևոր պատմական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս հասկանալու ժամանակի իրական կյանքը։ Գրքում ընդգծվում են հետևյալ հիմնական թեմաները․ Զաքարիա Ագուլեցու ճանապարհորդությունները և գրառումները 17-րդ դարի հայկական առևտրական սփյուռքը Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական վիճակը պարսկական տիրապետության շրջանում տարածաշրջանային քաղաքական և մշակութային կապերը հիշատակությունների պատմագիտական արժեքը Այս աշխատությունը համադրում է կենսագրական և պատմագիտական մոտեցումները՝ ներկայացնելով թե՛ հեղինակի կյանքը, թե՛ նրա ապրած դարաշրջանի լայն պատկերը։

Economics

Այս աշխատությունը վերաբերում է պարտադիր ապահովագրատեսակների ներդրման ազդեցությանը Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության և ապահովագրական շուկայի զարգացման վրա՝ ընդգծելով ֆինանսական կայունության, ռիսկերի բաշխման և ապահովագրական համակարգի ինստիտուցիոնալ զարգացման փոխկապակցված խնդիրները։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է վերլուծել պարտադիր ապահովագրության տարբեր տեսակների (օրինակ՝ ավտոքաղաքացիական պատասխանատվության ապահովագրություն և այլ սոցիալական նշանակության ապահովագրական ձևեր) ներդրման տնտեսական հետևանքները և դրանց ազդեցությունը ապահովագրական շուկայի ընդլայնման վրա։ Ուսումնասիրվում են ապահովագրական համակարգի կառուցվածքը, շուկայի մասնակիցների վարքագիծը, ապահովագրական պրեմիաների ձևավորման մեխանիզմները, ինչպես նաև պետական կարգավորման և վերահսկողության դերը ոլորտի զարգացման գործընթացում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պարտադիր ապահովագրության սոցիալ-տնտեսական ազդեցություններին՝ ռիսկերի համընդհանուր բաշխում, քաղաքացիների ֆինանսական պաշտպանվածության բարձրացում, ճանապարհային և այլ ոլորտներում վնասների փոխհատուցման համակարգերի բարելավում։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է ապահովագրական շուկայի զարգացման խոչընդոտները՝ ցածր ապահովագրական մշակույթ, սահմանափակ վստահություն ֆինանսական հաստատությունների նկատմամբ և մրցակցության ոչ բավարար մակարդակ։ Միաժամանակ վերլուծվում է միջազգային փորձը պարտադիր ապահովագրության ներդրման և կարգավորման ոլորտում՝ գնահատելով դրա կիրառելիությունը Հայաստանի պայմաններում։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր ներդրում է ֆինանսական տնտեսագիտության և ապահովագրական համակարգի զարգացման ոլորտում՝ նպաստելով ՀՀ ապահովագրական շուկայի ընդլայնմանը և տնտեսական ռիսկերի կառավարման արդյունավետության բարձրացմանը։

Religion

Աշխատությունը նվիրված է Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու հասարակական և համայնական աղոթքի կարգավորմանն ու եկեղեցական աղոթական կյանքի կազմակերպմանը։ Այն ներկայացնում է եկեղեցու ընդհանուր աղոթքի ավանդույթը՝ որպես քրիստոնեական պաշտամունքի, հոգևոր հաղորդակցության և հավատացյալ համայնքի միասնական կյանքի կարևոր բաղադրիչ։ Հասարակաց աղոթքը քրիստոնեական եկեղեցու հոգևոր կյանքի հիմնարար արտահայտություններից է, որի միջոցով հավատացյալները միավորվում են Աստծուն ուղղված աղոթքի, փառաբանության, գոհության և խնդրանքի մեջ։ Ի տարբերություն անհատական աղոթքի՝ այն կատարվում է համայնքի մասնակցությամբ, եկեղեցական սահմանված կարգով և հոգևորականների առաջնորդությամբ՝ արտահայտելով եկեղեցու միասնական հավատքն ու հավաքական հոգևոր ինքնությունը։ Աշխատության թեմատիկ առանցքը եկեղեցական աղոթքների կազմակերպված ընթացքն է, աղոթական արարողությունների հաջորդականությունը և պաշտամունքային կյանքի կանոնակարգված իրականացումը։ Հայ եկեղեցու ծիսական ավանդության մեջ հասարակաց աղոթքը ներառում է օրվա տարբեր ժամերին կատարվող աղոթական արարողություններ, սաղմոսերգություն, աստվածաշնչյան ընթերցումներ, շարականների երգեցողություն և հոգևորականների ու հավատացյալների համատեղ մասնակցություն։ Այս արարողությունները ձևավորում են եկեղեցական տարվա և օրվա հոգևոր ռիթմը՝ հավատացյալներին մշտապես հաղորդակից դարձնելով քրիստոնեական հավատքի հիմնական գաղափարներին։ Աղոթքի կարգավորումը կարևոր է ոչ միայն արարողությունների արտաքին հաջորդականության պահպանման, այլև դրանց հոգևոր բովանդակության ամբողջական ընկալման համար։ Եկեղեցական յուրաքանչյուր աղոթք ունի իր աստվածաբանական նշանակությունը, իր տեղը պաշտամունքի ընդհանուր կառուցվածքում և իր դերը հավատացյալի հոգևոր կյանքի կազմակերպման մեջ։ Հասարակաց աղոթքի միջոցով արտահայտվում են Աստծո մեծության փառաբանությունը, մեղքերի թողության խնդրանքը, աստվածային ողորմության հայցումը, հոգևոր լուսավորության ակնկալիքը և աշխարհի խաղաղության համար կատարվող բարեխոսությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև եկեղեցու միասնական աղոթական ձայնի գաղափարը, որի համաձայն՝ համայնքի յուրաքանչյուր անդամ իր մասնակցությամբ դառնում է ընդհանուր հոգևոր կյանքի կրողը։ Հայ եկեղեցու ծիսական ավանդույթում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն սաղմոսները, որոնք աստվածաշնչյան աղոթական ժառանգության կարևոր մասն են և արտահայտում են մարդու հոգևոր ապրումների լայն շրջանակը՝ ապաշխարությունից ու վշտից մինչև գոհություն, վստահություն և փառաբանություն։ Շարականների երգեցողությունը ևս կարևոր դեր ունի ընդհանուր աղոթքի մեջ՝ միավորելով աստվածաբանական միտքը, բանաստեղծական արտահայտությունը և հոգևոր երաժշտությունը։ Եկեղեցական աղոթքի այս բաղադրիչները ոչ միայն լրացնում են միմյանց, այլև ստեղծում են պաշտամունքային միասնական միջավայր, որտեղ խոսքը, երգեցողությունը և ծիսական գործողությունները ծառայում են մեկ ընդհանուր նպատակի՝ հավատացյալի հոգևոր հաղորդակցությանը Աստծո հետ։ Աշխատության կարևոր նշանակությունը կապված է նաև եկեղեցական կարգապահության և ծիսական միասնականության պահպանման հետ։ Աղոթական արարողությունների հստակ կազմակերպումը նպաստում է տարբեր եկեղեցիներում և համայնքներում պաշտամունքի ավանդական ձևերի շարունակականությանը՝ կանխելով կամայական փոփոխությունները և ապահովելով եկեղեցական ժառանգության փոխանցումը հաջորդ սերունդներին։ Այսպիսի կարգավորումները կարևոր են հոգևորականների ծառայության, եկեղեցական երգեցողության կազմակերպման և հավատացյալների մասնակցության պատշաճ իրականացման համար։ Աստվածաբանական տեսանկյունից հասարակաց աղոթքը մարմնավորում է եկեղեցու՝ որպես հավատացյալների հոգևոր միասնության գաղափարը։ Այն արտահայտում է ոչ միայն անհատի և Աստծո հարաբերությունը, այլև քրիստոնեական համայնքի հավաքական պատասխանատվությունը միմյանց, եկեղեցու և ամբողջ աշխարհի հանդեպ։ Ընդհանուր աղոթքի միջոցով հավատացյալները մասնակցում են հոգևոր համերաշխության ձևավորմանը, սովորում են աղոթել ոչ միայն սեփական կարիքների, այլև մյուսների բարօրության, հասարակական խաղաղության և համընդհանուր բարության համար։ Գրական և ծիսագիտական առումով աշխատությունը պատկանում է եկեղեցական կարգագրքերի և ծիսական ձեռնարկների ավանդույթին, որոնց հիմնական նպատակը պաշտամունքի կազմակերպման կանոնների համակարգումն ու դրանց հետևողական կիրառության ապահովումն է։ Նման աշխատություններում կարևոր են աղոթքների հերթականությունը, եկեղեցական արարողությունների կառուցվածքը և ավանդական ծիսական ձևերի պահպանումը։ Դրանք միաժամանակ ունեն գործնական, կրթական և հոգևոր նշանակություն՝ ծառայելով որպես ուղեցույց եկեղեցական ծառայողների և պաշտամունքային կյանքին մասնակցող անձանց համար։ Պատմական և մշակութային առումով գիրքը կարևոր տեղ ունի Հայ Առաքելական Եկեղեցու ծիսական գրականության և հայ հոգևոր մշակույթի պատմության մեջ։ Հայ եկեղեցական ավանդույթը դարերի ընթացքում ձևավորել է աղոթքի, ժամերգության, սաղմոսերգության և համայնական պաշտամունքի հարուստ համակարգ, որը դարձել է ազգային հոգևոր ինքնության կարևոր բաղադրիչ։ Եկեղեցական կարգերի գրավոր ամրագրումը նպաստել է ծիսական ժառանգության պահպանմանը, պաշտամունքային միասնականության ամրապնդմանը և հոգևոր գիտելիքների փոխանցմանը։ Վենետիկի Սուրբ Ղազարի Մխիթարյան միաբանությունը նշանակալի դեր է ունեցել հայ կրոնական, աստվածաբանական և ծիսագիտական գրականության հրատարակման գործում։ Միաբանության գործունեությունը նպաստել է հայ եկեղեցական ավանդության ուսումնասիրմանը, հոգևոր գրականության տարածմանը և ազգային կրոնական ժառանգության պահպանմանը։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ ծիսագիտության, եկեղեցական արարողակարգի, ժամերգության պատմության և Հայ Առաքելական Եկեղեցու հոգևոր մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում աստվածաբանների, հոգևորականների, ծիսագետների, եկեղեցական երաժշտության ուսումնասիրողների, հայագիտությամբ զբաղվող հետազոտողների և հայ հոգևոր ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Իր գործնական և հոգևոր նշանակությամբ այն արտացոլում է համայնական աղոթքի կազմակերպման, եկեղեցական ավանդության պահպանման և հավատացյալների միասնական պաշտամունքային կյանքի շարունակականության կարևորությունը։

Literature

Աշխատությունը ներկայացնում է թուրքական ժողովրդական առածների ժողովածու՝ գերմաներեն թարգմանությամբ։ Առածները ժողովրդական բանավոր ստեղծագործության կարևոր տեսակ են, որոնցում սեղմ և պատկերավոր ձևով արտահայտվում են ժողովրդի կենսափորձը, բարոյական պատկերացումները, հասարակական հարաբերությունների ընկալումը և կենցաղային իմաստությունը։ Դրանք հաճախ վերաբերում են աշխատանքին, ընտանիքին, ընկերությանը, ազնվությանը, խոհեմությանը, համբերությանը, մարդկային բնավորությանը և կյանքի տարբեր իրավիճակներում ճիշտ կողմնորոշվելու անհրաժեշտությանը։ Թուրքական առածների գերմաներեն ներկայացումը հնարավորություն է տալիս այդ լեզվամշակութային ժառանգությունը հասանելի դարձնելու գերմանախոս ընթերցողին և համեմատելու երկու ժողովուրդների պատկերավոր մտածողության ու արտահայտչական միջոցները։ Թարգմանության միջոցով կարելի է նկատել, թե ինչպես են պահպանվում կամ փոխակերպվում առածների փոխաբերական իմաստը, հումորը և մշակութային երանգները տարբեր լեզուներով փոխանցելիս։ Ժողովածուն արժեքավոր է թուրքական բանահյուսության, առածաբանության, թարգմանության տեսության և գերմաներեն-թուրքերեն լեզվամշակութային կապերի ուսումնասիրության համար։ Այն նաև կարող է հետաքրքրել ընթերցողներին, որոնք ցանկանում են ծանոթանալ թուրքական ժողովրդական իմաստության արտահայտություններին և դրանց մեկնաբանությանը եվրոպական լեզվով։

Economics

Տնտեսագիտական և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության տեղեկատվական ենթակառուցվածքների ձևավորման, մոդելավորման և զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տեղեկատվական ենթակառուցվածքների տնտեսական նշանակությունը, դրանց կառուցվածքային բաղադրիչները, զարգացման հիմնական գործոնները և դերը տնտեսության թվայնացման ու մրցունակության բարձրացման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հեռահաղորդակցական ցանցերի, տվյալների մշակման և պահպանման համակարգերի, տեղեկատվական ծառայությունների, թվային հարթակների և կազմակերպությունների տեղեկատվական փոխգործակցության մեխանիզմներին։ Վերլուծվում են տեղեկատվական ենթակառուցվածքների զարգացման մակարդակի գնահատման, դրանց արդյունավետության չափման, տարածքային անհամաչափությունների և տեխնոլոգիական հասանելիության հետ կապված հիմնախնդիրները։ Քննարկվում են նաև տնտեսական և մաթեմատիկական մոդելավորման, համակարգային վերլուծության, կանխատեսման և տեղեկատվական հոսքերի կառավարման մեթոդների կիրառման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են տեղեկատվական ենթակառուցվածքների զարգացման վրա պետական քաղաքականության, մասնավոր ներդրումների, նորարարական գործունեության և միջազգային տեխնոլոգիական համագործակցության ազդեցությունները։ Անդրադարձ է կատարվում թվային տնտեսության զարգացման, էլեկտրոնային կառավարման, տեղեկատվական անվտանգության, տնտեսական գործընթացների ավտոմատացման և տեղեկատվական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տեղեկատվական տնտեսագիտության, տնտեսական մոդելավորման, թվային փոխակերպման, տեղեկատվական համակարգերի կառավարման և Հայաստանի տնտեսական զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։