Ազգային ավանդույթների օգտագործումը որպես դպրոցականների բարոյական դաստիարակության օպտիմալացման միջոց

Economics

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ալյումինի վերամշակման արդյունաբերական կլաստերի ձևավորման և զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են արդյունաբերական կլաստերների ստեղծման տեսական և գործնական հիմքերը, դրանց դերը ազգային տնտեսության մրցունակության բարձրացման, արտադրական կապերի ամրապնդման և նորարարական զարգացման խթանման գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակում ներկայացվում են Հայաստանի ալյումինի վերամշակման ոլորտի առանձնահատկությունները, արտադրական ներուժը, առկա խնդիրներն ու զարգացման հնարավոր ուղղությունները։ Քննարկվում են հումքային ապահովման, տեխնոլոգիական արդիականացման, ներդրումների ներգրավման, արտահանման ընդլայնման և ոլորտի մասնակիցների համագործակցության արդյունավետության բարձրացման հարցերը։ Աշխատությունը առաջարկում է մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել արդյունաբերական կլաստերի կայացմանը, տեղական արտադրության զարգացմանը և միջազգային շուկաներում հայկական արտադրանքի մրցունակության բարձրացմանը։ Գիրքը արժեքավոր աղբյուր է տնտեսագետների, արդյունաբերության ոլորտի մասնագետների, պետական կառավարման ներկայացուցիչների, հետազոտողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի արդյունաբերական քաղաքականությամբ և մետալուրգիական ոլորտի զարգացման հեռանկարներով։

Mathematics

Աշխատությունը նվիրված է պրոտոնի վրա իրական կոմպտոնյան ցրման գործընթացի ուսումնասիրությանը փոխանցված մեծ իմպուլսների պայմաններում։ Քննության են առնվում բարձր էներգիաների տիրույթում ֆոտոնի և պրոտոնի փոխազդեցության տեսական առանձնահատկությունները, ցրման կինեմատիկան և համապատասխան ֆիզիկական մեծությունների վարքը։ Վերլուծվում են մեծ իմպուլսային փոխանցումների դեպքում պրոտոնի ներքին կառուցվածքի դրսևորումները և այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով կոմպտոնյան ցրումը կարող է տեղեկատվություն տրամադրել ուժեղ փոխազդեցությամբ պայմանավորված գործընթացների մասին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ցրման ամպլիտուդների, դիֆերենցիալ կտրվածքների և բևեռացման հետ կապված բնութագրերի տեսական նկարագրմանը։ Դիտարկվում են տարբեր կինեմատիկական տիրույթներում կիրառվող մոդելային և հաշվարկային մոտեցումները, ինչպես նաև դրանց միջոցով փորձարարական տվյալների մեկնաբանման հնարավորությունները։ Քննարկվում է պրոտոնի բաղադրիչների՝ քվարկների և գլյուոնների դերը մեծ իմպուլսային փոխանցումներով ընթացող փոխազդեցություններում և դրանց կապը պրոտոնի կառուցվածքը նկարագրող տեսական պատկերացումների հետ։ Կարևորվում է հաշվարկային արդյունքների և փորձարարական չափումների համադրումը՝ կիրառվող տեսական մոդելների ճշգրտությունն ու կիրառելիության սահմանները գնահատելու նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում նաև կոմպտոնյան ցրման ուսումնասիրման նշանակությանը հադրոնների ներքին կառուցվածքի, ուժեղ փոխազդեցությունների և բարձր էներգիաների պայմաններում նյութի հատկությունների վերաբերյալ պատկերացումների խորացման համար։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել պրոտոնի կառուցվածքի տեսական նկարագրության կատարելագործմանը և մեծ իմպուլսային փոխանցումներով էլեկտրամագնիսական գործընթացների օրինաչափությունների բացահայտմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել միջուկային և տարրական մասնիկների ֆիզիկայի, բարձր էներգիաների ֆիզիկայի ու քվանտային դաշտի տեսության ոլորտների մասնագետների և հետազոտողների համար։

Mathematics

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է մեդիալանման հանրահաշիվների ներկայացումների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով այդ կառուցվածքների հանրահաշվական հատկությունները, դրանց ներկայացման հնարավոր ձևերը և տարբեր մաթեմատիկական օբյեկտների միջոցով նկարագրման մեթոդները։ Հետազոտության հիմքում հանրահաշվական համակարգերի ուսումնասիրությունն է, որտեղ բազմության վրա սահմանված մեկ կամ մի քանի գործողություններ ենթարկվում են որոշակի նույնությունների, իսկ մեդիալությանը մոտ հատկությունները սահմանափակում են այդ գործողությունների փոխազդեցության ձևը։ Մեդիալ հանրահաշիվների համար բնորոշ հիմնական նույնություններից մեկը սովորաբար կապում է երկու երկուական գործողությունների կիրառման տարբեր դասավորությունները՝ թույլ տալով ուսումնասիրել գործողությունների ներքին կառուցվածքը և դրանց նկատմամբ գործող հոմոմորֆիզմները։ Այսպիսի համակարգերը հետաքրքրություն են ներկայացնում ունիվերսալ հանրահաշվի, խմբերի և կիսախմբերի տեսության, ինչպես նաև դիստրիբյուտիվ և քվազիխմբային կառուցվածքների հետ ունեցած կապերի պատճառով։ Աշխատության հիմնական խնդիրներից մեկը կարող է լինել մեդիալանման հանրահաշիվների ներկայացումը ավելի պարզ կամ արդեն հայտնի հանրահաշվական համակարգերի միջոցով։ Ներկայացում ասելով այստեղ կարող է հասկացվել տվյալ հանրահաշվի տարրերի և գործողությունների համապատասխանեցումը ֆունկցիաների, փոխակերպումների, մատրիցների կամ այլ մաթեմատիկական օբյեկտների հետ այնպես, որ սկզբնական հանրահաշվական գործողությունները պահպանվեն։ Նման ներկայացումը հնարավորություն է տալիս բարդ աբստրակտ կառուցվածքի ուսումնասիրությունը փոխակերպել ավելի տեսանելի կամ հաշվարկելի խնդրի։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն կարող է լինել այն պայմանների բացահայտումը, որոնց դեպքում մեդիալանման հանրահաշիվը հնարավոր է ներկայացնել որոշակի ստանդարտ մոդելով։ Այդ նպատակով անհրաժեշտ է ուսումնասիրել հանրահաշվի գործողությունների հատկությունները, նույնությունների համակարգը, ենթահանրահաշիվները, հոմոմորֆիզմները և իզոմորֆիզմները։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել այն հարցին, թե ինչպիսի կառուցվածքային ինվարիանտներ են պահպանվում ներկայացման ընթացքում և որքանով է ներկայացումը միարժեք։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև ազատ հանրահաշիվների և հարաբերությունների միջոցով կառուցվող ներկայացումները։ Ազատ օբյեկտը հնարավորություն է տալիս սկզբնական հանրահաշվական համակարգը կառուցել միայն տվյալ տեսակի գործողությունների և նույնությունների հիման վրա, իսկ հետագայում դրա նկատմամբ լրացուցիչ հարաբերություններ սահմանելով՝ ստանալ կոնկրետ հանրահաշիվներ։ Այս մոտեցումը կարևոր է ունիվերսալ հանրահաշվի տեսանկյունից, քանի որ թույլ է տալիս հասկանալ ամբողջ դասի ընդհանուր կառուցվածքային օրինաչափությունները։ Մեդիալ հատկությունների ուսումնասիրությունը կարող է կապվել նաև քվազիխմբային համակարգերի հետ։ Մեդիալ գործողությունները և մեդիալ քվազիխմբերը հայտնի են նրանով, որ որոշակի պայմաններում դրանց կառուցվածքը հնարավոր է նկարագրել ավելի տարրական հանրահաշվական բաղադրիչների միջոցով։ Այդ կապերի ուսումնասիրությունը կարող է հնարավորություն տալ որոշել, թե որ մեդիալանման հանրահաշիվներն ունեն հատուկ ներկայացումներ և ինչ պայմաններով կարելի է վերականգնել սկզբնական գործողությունը ներկայացնող օբյեկտների հատկություններից։ Կարևոր է նաև հոմոմորֆ պատկերների ուսումնասիրությունը։ Եթե երկու հանրահաշվական համակարգերի միջև գոյություն ունի գործողությունները պահպանող արտապատկերում, ապա այդ կապը կարող է օգտագործվել տվյալ համակարգի կառուցվածքը պարզեցնելու և դրա հիմնական հատկությունները ուսումնասիրելու համար։ Ներկայացումների տեսության շրջանակում կարող են հետազոտվել նաև ներկայացման միջուկը, պատկերը, հավասարարժեք ներկայացումները և այն պայմանները, որոնց դեպքում տարբեր ներկայացումներ իրականում նկարագրում են նույն հանրահաշվական կառուցվածքը։ Աշխատանքի տեսական նշանակությունը կայանում է մեդիալանման հանրահաշիվների կառուցվածքային հատկությունների համակարգման և դրանց ներկայացումների ընդհանուր տեսության զարգացման մեջ։ Նման հետազոտությունը կարող է ընդլայնել գիտելիքները այն հանրահաշվական համակարգերի մասին, որոնք չեն սահմանափակվում դասական խմբային կամ օղակային կառուցվածքներով, բայց միաժամանակ ունեն բավականաչափ խիստ նույնությունների համակարգ, որպեսզի դրանց համար հնարավոր լինի կառուցել ընդհանուր տեսական մոդելներ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառելի լինել նաև մաթեմատիկական տրամաբանության և ունիվերսալ հանրահաշվի այն խնդիրներում, որտեղ անհրաժեշտ է դասակարգել նույնությունների միջոցով սահմանվող հանրահաշվական դասերը, ուսումնասիրել դրանց մոդելները և որոշել կառուցվածքային հատկությունների պահպանման պայմանները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը մեդիալանման հանրահաշիվները դիտարկում է որպես աբստրակտ հանրահաշվական համակարգերի կարևոր դաս և կենտրոնանում է դրանց ներկայացման եղանակների, կառուցվածքային հատկությունների, հոմոմորֆ կապերի և այլ հանրահաշվական օբյեկտների հետ փոխհարաբերությունների բացահայտման վրա։ Նպատակն է ստանալ այդ համակարգերի ավելի ամբողջական կառուցվածքային նկարագրություն և ցույց տալ, թե ինչպես կարելի է դրանց վերացական գործողություններն արտահայտել ու ուսումնասիրել համապատասխան մաթեմատիկական ներկայացումների միջոցով։

Other Subjects

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։

Mathematics

Գիրքը նվիրված է անիզոտրոպ դիֆրակցիոն ցանցերի կառուցվածքային առանձնահատկությունների, ֆիզիկական հատկությունների և կիրառական հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է դիֆրակցիոն երևույթների տեսական հիմքերը, անիզոտրոպ միջավայրերում լուսային ալիքների փոխազդեցության առանձնահատկությունները և ցանցերի ձևավորման ու գործնական կիրառման սկզբունքները։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են անիզոտրոպ դիֆրակցիոն կառուցվածքների օպտիկական բնութագրերը, դրանց ազդեցությունը լույսի տարածման, բեկման և բևեռացման գործընթացների վրա, ինչպես նաև նման համակարգերի կիրառման հնարավորությունները ժամանակակից օպտիկայում և ֆոտոնիկայում։ Ներկայացվում են հետազոտական մոտեցումներ, մոդելավորման և վերլուծության մեթոդներ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել այդ կառուցվածքների արդյունավետությունն ու կիրառական ներուժը։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկայի, օպտիկայի, ֆոտոնիկայի և հարակից գիտական ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են ալիքային երևույթների, օպտիկական համակարգերի և նորագույն տեխնոլոգիական լուծումների ուսումնասիրությամբ։

Literature

Աշխատանքը նվիրված է ֆրանսիացի նշանավոր գրող և դրամատուրգ Ժան Ժընեի ստեղծագործության ուսումնասիրությանը՝ XX դարի երկրորդ կեսի ֆրանսիական դրամատուրգիայի ընդհանուր զարգացման համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել նրա դրամատուրգիայի գաղափարական, թեմատիկ և գեղարվեստական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև որոշել այն տեղն ու նշանակությունը, որ ունեցել է նրա ստեղծագործությունը ժամանակակից ֆրանսիական թատրոնի ձևավորման և զարգացման գործընթացում։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են քննվել Ժընեի պիեսներում արտահայտված սոցիալական, բարոյական, հոգեբանական և փիլիսոփայական խնդիրները, մասնավորապես՝ ինքնության, օտարման, իշխանության, բռնության, հանցագործության, ազատության և հասարակական նորմերի խախտման թեմաները։ Նրա դրամատուրգիական աշխարհը հաճախ կառուցվում է իրականության և բեմական պատրանքի փոխհարաբերության, դերերի փոխակերպման և կերպարների ինքնության անորոշության վրա, ինչի շնորհիվ թատերական գործողությունը ձեռք է բերում խորհրդանշական և երբեմն ծիսական բնույթ։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև հեղինակի լեզվական և կառուցվածքային նորարարություններին, երկխոսությունների առանձնահատկություններին, կերպարների համակարգին, բեմական տարածության կազմակերպմանը և թատերականության ընդգծված դերին։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի Ժընեի ստեղծագործության դիտարկումը XX դարի երկրորդ կեսի ֆրանսիական դրամատուրգիայի հիմնական միտումների ֆոնին, երբ թատրոնը վերաիմաստավորում էր ավանդական սյուժեն, կերպարը, երկխոսությունը և բեմական գործողությունը։ Այս համատեքստում նրա գործերը կարող են ուսումնասիրվել այլ ժամանակակից դրամատուրգների ստեղծագործությունների հետ համադրությամբ՝ բացահայտելու ընդհանուր գեղագիտական միտումներն ու անհատական տարբերությունները։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև աբսուրդի թատրոնի, ավանգարդային դրամատուրգիայի և հետպատերազմյան ֆրանսիական թատերական մշակույթի հետ նրա ստեղծագործության ունեցած առնչություններին՝ միաժամանակ ընդգծելով, որ նրա գեղարվեստական մեթոդը չի սահմանափակվում որևէ մեկ գրական ուղղության շրջանակներով։ Կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել նաև բեմական մարմնավորման խնդիրը, քանի որ նրա պիեսներում թատերական գործողությունը հաճախ կառուցվում է դիմակների, դերախաղի, կրկնօրինակման և իրականության պայմանականացման միջոցով։ Աշխատանքի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ցույց տալու, թե ինչպես է դրամատուրգը թատրոնը վերածում հասարակական և անհատական ինքնության քննության տարածքի՝ կասկածի տակ դնելով ընդունված բարոյական ու սոցիալական սահմանումները։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը նպաստում է XX դարի երկրորդ կեսի ֆրանսիական դրամատուրգիայի զարգացման առանձնահատկությունների և Ժընեի ստեղծագործական ժառանգության ավելի ամբողջական ընկալմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, թատերագետներին, ֆրանսիական գրականության և մշակույթի մասնագետներին, համեմատական գրականությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև ֆրանսիական ժամանակակից դրամատուրգիայի ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ուսանողներին։