Բորատային հողալկալիական մետաղներով ապակիների հետազոտում և նոր բաղադրությամբ տեխնիկական ապակիների մշակում

History

Մատենագիտական ցանկը նվիրված է հայերի ցեղասպանության վերաբերյալ գրականության համակարգված ներկայացմանը և կազմված է Մեծ եղեռնի 75-ամյակի առիթով։ Այն ընդգրկում է թեմային վերաբերող տարբեր բնույթի հրատարակություններ՝ պատմագիտական աշխատություններ, մենագրություններ, ժողովածուներ, հոդվածներ, փաստաթղթերի և վկայությունների հրապարակումներ, ինչպես նաև այլ մատենագիտական նյութեր, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել հայ ժողովրդի ողբերգական պատմության այս կարևորագույն էջը։ Նյութերի ընտրությունն ու դասակարգումը նպաստում են ցեղասպանության նախապատմության, իրականացման ընթացքի, հայ բնակչության զանգվածային տեղահանությունների և կոտորածների, մարդկային կորուստների, բռնությունների հետևանքների և միջազգային արձագանքի վերաբերյալ առկա գրականության կողմնորոշմանը։ Ցանկը արժեքավոր է նաև նրանով, որ մեկտեղում է տարբեր ժամանակաշրջաններում և տարբեր հեղինակների կողմից ստեղծված ուսումնասիրություններ՝ հնարավորություն տալով հետազոտողին համեմատել պատմական իրադարձությունների վերաբերյալ տարբեր մոտեցումներ և աղբյուրագիտական նյութեր։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես գործնական ուղեցույց գիտական հետազոտությունների, ուսումնական աշխատանքների, գրադարանային որոնումների և Հայոց ցեղասպանության թեմայով հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Այն հատկապես օգտակար է պատմաբանների, մատենագետների, գրադարանավարների, ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների և թեմայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ գրականության բացահայտումը, ընտրությունը և օգտագործումը։ Մատենագիտական բնույթը հրատարակությանը հաղորդում է նաև տեղեկատու նշանակություն՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանում ցեղասպանության ուսումնասիրությանը նվիրված գրականության ծավալի և հիմնական ուղղությունների մասին։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է Մարիետա Շահինյանի հրապարակախոսական ժառանգության մեջ Հայաստանի կերպարի ձևավորման, զարգացման և գաղափարագեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում հեղինակի՝ Հայաստանին վերաբերող ակնարկները, հոդվածները, ճանապարհորդական գրառումները և հրապարակախոսական այլ նյութերն են, որոնց միջոցով բացահայտվում են երկրի պատմության, մշակույթի, հասարակական կյանքի, բնաշխարհի և սոցիալ-տնտեսական փոփոխությունների վերաբերյալ նրա ընկալումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու, թե ինչպես է Հայաստանը ներկայանում ոչ միայն որպես աշխարհագրական տարածք, այլև որպես պատմական հիշողության, ազգային մշակույթի և հասարակական զարգացման բազմաշերտ միջավայր։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել փաստագրական նյութի և հեղինակային մեկնաբանության փոխհարաբերությանը, քանի որ հրապարակախոսական խոսքում իրական իրադարձությունների նկարագրությունը հաճախ զուգորդվում է անձնական տպավորությունների, գնահատականների և գեղարվեստական պատկերավորման միջոցների հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել հայկական քաղաքների ու գյուղերի, բնության, մշակութային հուշարձանների, մարդկանց առօրյայի և հասարակական գործընթացների նկարագրությունները՝ պարզելու դրանց դերը Հայաստանի ամբողջական կերպարի ձևավորման մեջ։ Կարևոր ուղղություն է նաև հրապարակախոսական լեզվի և ոճի քննությունը՝ ներառելով փաստականության, պատկերավորության, հուզականության, հեղինակային դիրքորոշման և լրագրողական դիտարկման համադրությունը։ Տարբեր ժամանակաշրջաններում ստեղծված նյութերի համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու Հայաստանի վերաբերյալ հեղինակի պատկերացումների փոփոխությունները և դրանք կապելու նրա կենսագրական փորձի ու ժամանակաշրջանի հասարակական միջավայրի հետ։ Հատուկ նշանակություն կարող է ունենալ ազգային և մշակութային ինքնության թեման՝ ուսումնասիրելով, թե ինչպես են ներկայացվում պատմական ժառանգությունը, լեզուն, գրականությունը, արվեստը և հասարակության մշակութային հիշողությունը։ Միաժամանակ հրապարակախոսական նյութերը կարևոր է դիտարկել դրանց ստեղծման պատմական ու գաղափարական պայմանների շրջանակում, քանի որ խորհրդային ժամանակաշրջանի մամուլն ու հրապարակախոսությունը գործում էին որոշակի հասարակական և գաղափարական համակարգում։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս տարբերակելու փաստագրական տեղեկատվությունը, հեղինակային դիտարկումները և ժամանակաշրջանին բնորոշ մեկնաբանությունները։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է գրականագիտության, լրագրագիտության, հրապարակախոսության տեսության և հայագիտական ուսումնասիրությունների մոտեցումները՝ ներկայացնելով Հայաստանի թեմայի տեղն ու նշանակությունը Մարիետա Շահինյանի ստեղծագործական ժառանգության մեջ։

Culture

Armenian carpets / Армянские ковры աշխատությունը արվեստագիտության և կիրառական արվեստի ոլորտի ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է հայկական գորգագործության պատմությանը, զարգացման փուլերին և գեղարվեստական առանձնահատկություններին, այն ներկայացնում է հայկական գորգերի ավանդական դպրոցները՝ իրենց տարածաշրջանային տարբերություններով, զարդանախշային համակարգերով և գունային լուծումներով, գիրքը բացատրում է գորգերի ստեղծման տեխնոլոգիաները՝ հումքի ընտրությունից մինչև հյուսման տեխնիկա և վերջնական մշակման գործընթաց, միաժամանակ անդրադառնում է գորգերի խորհրդանշական իմաստներին, որոնք արտացոլում են հայկական մշակույթը, հավատալիքները և աշխարհընկալումը, ինչպես նաև դրանց կիրառությանը կենցաղում և ծիսական միջավայրում, ընդգծելով հայկական գորգագործության դերը համաշխարհային կիրառական արվեստի պատմության մեջ, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր արվեստագիտության, ազգագրության և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրության համար։

History

Այս տեղեկատու բնույթի հրատարակությունը նվիրված է 2014 թվականին լրացող և այդ տարվա ընթացքում նշվող հիշարժան տարեթվերի, կարևոր պատմական իրադարձությունների, նշանավոր անձանց ծննդյան ու մահվան տարելիցների և հասարակական, մշակութային ու գիտական նշանակություն ունեցող տարեդարձերի ներկայացմանը։ Նյութը կառուցված է ժամանակագրական սկզբունքով և կարող է ծառայել որպես հարմար տեղեկատու՝ տարբեր ոլորտների կարևոր ամսաթվերի արագ որոնման և հիշատակման համար։ Հավաքածուում ընդգրկված տարեթվերը հնարավորություն են տալիս անդրադառնալու հայ և համաշխարհային պատմության տարբեր ժամանակաշրջանների իրադարձություններին՝ ընդգծելով դրանց պատմական նշանակությունն ու հետագա զարգացման վրա ունեցած ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ տեղ կարող է հատկացվել Հայաստանի պատմության, հայ մշակույթի, գրականության, արվեստի, գիտության, կրթության և հասարակական կյանքի հետ կապված հոբելյաններին։ Միաժամանակ ներկայացվում են համաշխարհային նշանակություն ունեցող քաղաքական, ռազմական, գիտական և մշակութային իրադարձությունների տարելիցներ, ինչպես նաև տարբեր երկրների ու ժողովուրդների պատմության մեջ կարևոր դեր ունեցած անձանց հոբելյանական ամսաթվերը։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել պատմության և մշակույթի վերաբերյալ դասերի, միջոցառումների, ցուցահանդեսների, գրադարանային և կրթական աշխատանքների կազմակերպման ժամանակ։ Այն հնարավորություն է տալիս ոչ միայն հիշել որոշակի ամսաթվեր, այլև դրանց միջոցով բացահայտել պատմական գործընթացների փոխկապակցվածությունը և տարբեր դարաշրջանների կարևոր իրադարձությունների շարունակական ազդեցությունը։ Տեղեկատուի գործնական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն մեկտեղում է տարբեր բնագավառների հիշարժան ամսաթվեր և կարող է օգտագործվել որպես օժանդակ նյութ ուսուցիչների, գրադարանավարների, մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների, ուսանողների և հետազոտողների կողմից։ Հրատարակությունը հատկապես հարմար է տարեդարձերի և հոբելյանների հետ կապված միջոցառումների նախապատրաստման, թեմատիկ դասախոսությունների ու զեկուցումների կազմման, ինչպես նաև պատմական և մշակութային հիշողության պահպանման նպատակով։

Biology

Այս գիրքը նվիրված է արգինազայի, պրոլինի կենսասինթեզի և կատաբոլիզմի ֆերմենտների ուսումնասիրությանը ծածան ձկան (Cyprinus carpio) տարբեր օրգաններում՝ ներկայացնելով կենդանական օրգանիզմների նյութափոխանակության կենսաքիմիական առանձնահատկությունների հետազոտություն։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են ամինաթթուների փոխանակության գործընթացները, ֆերմենտների ակտիվության փոփոխությունները տարբեր հյուսվածքներում և դրանց դերը օրգանիզմի ֆիզիոլոգիական վիճակի պահպանման գործում։ Գրքում ներկայացվում են կենսաքիմիական մեխանիզմներ, ֆերմենտային համակարգերի գործառույթներ և կենդանիների նյութափոխանակային գործընթացների կարգավորման առանձնահատկություններ։ Այն կարող է օգտակար լինել կենսաքիմիկոսների, կենդանաբանների, ֆիզիոլոգների, ձկնաբուծության ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և կենսաբանական գիտություններով հետաքրքրվող ուսանողների համար։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործության հոգեբանական և հոգեվերլուծական առանձնահատկությունների բացահայտմանը՝ գրողի գեղարվեստական աշխարհի ներքին կառուցվածքը, կերպարների հոգեբանական դրսևորումները և մարդկային վարքի խորքային շարժառիթները վերլուծելու նպատակով։ Հետազոտության առանցքում այն հարցն է, թե ինչպես են մարդու գիտակցական և ենթագիտակցական ապրումները, ներքին հակասությունները, ցանկությունները, վախերը, մեղքի զգացումը, տառապանքը, սերը, կորուստը և ինքնության որոնումը վերածվում գեղարվեստական պատկերների ու կերպարային համակարգերի։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս Թումանյանի ստեղծագործությունը դիտարկել ոչ միայն ազգային բանահյուսական, սոցիալական և փիլիսոփայական համատեքստերում, այլև մարդու հոգեկանի խորքային շերտերի արտահայտության տեսանկյունից։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հեղինակի կերպարների հոգեբանական կառուցվածքին, նրանց ներքին մղումներին և արտաքին վարքի ու ներաշխարհի միջև առկա հարաբերություններին։ Կարող են ուսումնասիրվել մարդկային հարաբերությունների, ընտանեկան կապերի, սիրո, ծնողական զգացմունքների, սոցիալական ճնշումների և բարոյական ընտրության այնպիսի դրսևորումներ, որոնք բացահայտում են կերպարների հոգեկան բարդ աշխարհը։ Հոգեվերլուծական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալ նաև խորհրդանիշների, երազային կամ ենթագիտակցական պատկերների, կրկնվող մոտիվների և այլ խորքային իմաստային կառուցվածքների դերին։ Թումանյանի ստեղծագործություններում բնությունը, կենդանական աշխարհը, ճանապարհը, տունը, մութն ու լույսը, մահը և կյանքի շարունակականությունը կարող են հանդես գալ ոչ միայն որպես սյուժետային կամ գեղարվեստական բաղադրիչներ, այլև որպես հոգեբանական վիճակների ու ներքին գործընթացների խորհրդանշական արտահայտություններ։ Աշխատությունում կարևոր նշանակություն ունի նաև բանահյուսական նյութի և անհատական ստեղծագործական հոգեբանության փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը։ Թումանյանը հաճախ օգտագործում է ժողովրդական պատումներ, առասպելական ու հեքիաթային մոտիվներ, սակայն դրանք վերակազմավորում է՝ դրանց միջոցով արտահայտելով մարդու ներքին ապրումները, բարոյական հակասությունները և գոյաբանական հարցերը։ Հետազոտությունը կարող է դիտարկել նաև հեղինակի ստեղծագործության մեջ ողբերգականի և զավեշտականի համադրությունը՝ որպես մարդկային հոգեբանության հակասական կողմերի բացահայտման միջոց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տառապանքի, կարեկցանքի, խղճի և արդարության թեմաներին, որոնք Թումանյանի գեղարվեստական աշխարհում հաճախ ձեռք են բերում ոչ միայն սոցիալական, այլև խորապես հոգեբանական նշանակություն։ Աշխատությունը կարող է ներառել նաև հեղինակի քնարական ստեղծագործությունների ուսումնասիրություն՝ բացահայտելով անձնական զգացմունքի, ինքնախորհրդածության, միայնության, սիրո և հոգևոր որոնման արտահայտությունները։ Այս համատեքստում գրական տեքստը դիտարկվում է որպես ներաշխարհի բացահայտման միջոց, որտեղ արտաքին իրադարձությունները հաճախ զուգահեռվում են կերպարի կամ քնարական հերոսի ներքին փոփոխությունների հետ։ Հետազոտության կարևոր կողմերից է հոգեբանական վերլուծության և հոգեվերլուծական մեկնաբանության սահմանների տարբերակումը՝ խուսափելով կերպարների և հեղինակային աշխարհի պարզեցված մեկնաբանություններից և փորձելով դրանք դիտարկել գեղարվեստական ամբողջության մեջ։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գրականագետներին, հոգեբանության և հոգեվերլուծության մասնագետներին, հայ գրականության հետազոտողներին, մշակութաբաններին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը Թումանյանի ստեղծագործությունը ներկայացնում է որպես մարդկային հոգեկանի բազմաշերտ արտահայտության հարուստ գեղարվեստական համակարգ՝ բացահայտելով նրա կերպարների ներքին աշխարհը, ենթագիտակցական մղումները, հոգեբանական հակասությունները և խորհրդանշական կառուցվածքները և ցույց տալով, թե ինչպես են այդ բաղադրիչները ձևավորում գրողի ստեղծագործության խորքային գեղագիտական ու փիլիսոփայական նշանակությունը։