Չորս վերջին իրերի մասին խորհրդածություն

Право

Աշխատությունը նվիրված է ՀՀ քրեական դատավարությունում օրինական ուժի մեջ մտած վերջնական դատավարական որոշումների՝ նոր երևան եկած կամ նոր հանգամանքներով վերանայման իրավական և դատավարական հիմնահարցերի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն բացառիկ դատավարական մեխանիզմն է, որը հնարավորություն է տալիս վերջնական դատական որոշման նկատմամբ նոր քննություն իրականացնել այն դեպքերում, երբ հետագայում ի հայտ են գալիս այնպիսի փաստեր կամ իրավական հանգամանքներ, որոնք կարող են էականորեն ազդել գործի ելքի վրա։ Աշխատությունում վերլուծվում են այս ինստիտուտի էությունը, նպատակները, տեղը քրեական դատավարության համակարգում և դրա հարաբերակցությունը դատական ակտերի վերանայման մյուս ձևերի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նոր երևան եկած և նոր հանգամանքների տարբերակմանը, դրանց իրավական բնույթին և յուրաքանչյուր հիմքի կիրառման նախադրյալներին։ Ուսումնասիրվում են այն դեպքերը, երբ վերջնական որոշման կայացման պահին գոյություն ունեցած, սակայն դատարանին անհայտ հանգամանքները հետագայում բացահայտվում են և կարող են էական նշանակություն ունենալ գործի ճիշտ լուծման համար։ Միաժամանակ քննարկվում են այնպիսի նոր իրավական հանգամանքներ, որոնք կարող են առաջանալ կամ հաստատվել վերջնական դատավարական որոշումից հետո և հիմք հանդիսանալ դրա վերանայման համար։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև դատավարական սխալների, ապացույցների արժանահավատության և նոր ի հայտ եկած փաստերի փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը։ Քննության են առնվում կեղծ ապացույցների, վկայի կեղծ ցուցմունքի, փորձագետի ոչ հավաստի եզրակացության և այլ էական հանգամանքների ազդեցությունը դատական որոշման օրինականության ու հիմնավորվածության վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի դատական ակտի վերջնականության և արդարադատության շահերի միջև հավասարակշռության խնդիրը․ մի կողմից անհրաժեշտ է ապահովել օրինական ուժի մեջ մտած դատական որոշումների կայունությունը, իսկ մյուս կողմից՝ հնարավորություն ստեղծել այնպիսի որոշումների վերանայման համար, որոնց նկատմամբ հետագայում ի հայտ են եկել էական նոր փաստեր կամ իրավական հանգամանքներ։ Ուսումնասիրության շրջանակում անդրադարձ է կատարվում նաև վերանայման ընթացակարգին, դրա նախաձեռնելու հիմքերին, իրավասու սուբյեկտներին, դատարանի լիազորություններին և վերանայման արդյունքում հնարավոր դատավարական լուծումներին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել քրեական դատավարության մասնագետների, դատավորների, դատախազների, փաստաբանների, իրավաբանների, իրավագիտության դասախոսների, ասպիրանտների և դատավարական իրավունքի հիմնահարցերով զբաղվող հետազոտողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակ ունի բացահայտելու վերջնական դատավարական որոշումների վերանայման ինստիտուտի տեսական և գործնական խնդիրները, գնահատելու դրա կիրառման արդյունավետությունը և ներկայացնելու այն կատարելագործելու հնարավոր ուղղությունները՝ արդարադատության, օրինականության և անձի իրավունքների արդյունավետ պաշտպանության տեսանկյունից։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է նախալարված երկաթբետոնե տարրերում ճոպանային ամրանների և բետոնի համատեղ աշխատանքի ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով սեյսմիկ ազդեցությունների պայմաններում դրանց լարվածադեֆորմացիոն վիճակին, ամրությանը և հուսալիությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են նախալարման տեխնոլոգիայի առանձնահատկությունները, ամրանային ճոպաններից բետոնին ուժերի փոխանցման մեխանիզմները, նյութերի միջև կապակցման բնույթը և արտաքին բեռնվածքների ազդեցությամբ առաջացող կառուցվածքային փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում «Սպանկրիտ» տիպի նախալարված սալերին, որոնց օրինակով ուսումնասիրվում են բետոնի և բարձր ամրության ճոպանային ամրանների փոխազդեցության հիմնական օրինաչափությունները։ Վերլուծվում են նախնական լարումների բաշխումը, բետոնի դեֆորմացիաները, ամրանների սահքի և կապակցման հնարավոր երևույթները, ճաքերի առաջացման ու զարգացման պայմանները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը կառուցվածքային տարրի կրողունակության վրա։ Սեյսմիկ ազդեցությունների հաշվառմամբ դիտարկվում է փոփոխական և կրկնվող դինամիկական բեռնվածքների պայմաններում տարրերի աշխատանքը, երբ կառուցվածքը ենթարկվում է լարումների և դեֆորմացիաների ժամանակային փոփոխությունների։ Կարևորվում է բետոնի և ամրանների համատեղ աշխատանքի պահպանման խնդիրը, քանի որ դրանց միջև կապակցման խախտումը կարող է էականորեն փոխել տարրի կոշտությունը, դեֆորմատիվությունը և ընդհանուր կրողունակությունը։ Ուսումնասիրվում են նյութերի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների, նախալարման աստիճանի, ամրանավորման պարամետրերի, տարրի երկրաչափական չափերի և բեռնավորման բնույթի ազդեցությունները կառուցվածքի վարքի վրա։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համադրվել տեսական հաշվարկները, փորձարարական տվյալները և հաշվարկային մոդելավորման արդյունքները՝ իրական աշխատանքային պայմաններում կառուցվածքային տարրերի վարքի առավել ճշգրիտ գնահատման նպատակով։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում սեյսմակայուն նախագծման տեսանկյունից կարևոր այնպիսի ցուցանիշների գնահատմանը, ինչպիսիք են ամրությունը, կոշտությունը, դեֆորմատիվությունը, ճաքակայունությունը և կրկնվող բեռնվածքների նկատմամբ դիմադրությունը։ Ստացված արդյունքները կարող են օգտագործվել նախալարված երկաթբետոնե սալերի հաշվարկման մեթոդների կատարելագործման, նախագծային պարամետրերի հիմնավորման և սեյսմիկ շրջաններում դրանց անվտանգ կիրառման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել շինարարական մեխանիկայի, երկաթբետոնե կառուցվածքների, սեյսմակայուն շինարարության, շինարարական նյութերի և նախալարված կոնստրուկցիաների նախագծման խնդիրներով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Математика

Բարձրագույն հանրահաշվի դասընթաց աշխատությունը բարձրագույն մաթեմատիկայի հիմնական բաժիններից մեկին նվիրված ուսումնական ձեռնարկ է, որը համակարգված ձևով ներկայացնում է հանրահաշվի տեսության հիմունքները՝ ընդգրկելով բազմություններ, հարաբերություններ, ֆունկցիաներ, մատրիցներ և դետերմինանտներ, գծային հավասարումների համակարգեր, վեկտորական տարածություններ, գծային արտապատկերումներ, սեփական արժեքներ և սեփական վեկտորներ, ինչպես նաև հանրահաշվական կառուցվածքների՝ խմբերի, օղակների և դաշտերի տարրական գաղափարները, գիրքը միաժամանակ նպատակ ունի զարգացնել մաթեմատիկական մտածողություն և տրամաբանական հիմնավորում, ներկայացնելով թե՛ տեսական սահմանումներ, թե՛ լուծված օրինակներ և վարժություններ, որոնք օգնում են խորացնել հասկացությունների ընկալումը և կիրառել դրանք խնդիրների լուծման գործընթացում, այն հատկապես օգտակար է ինժեներական, ֆիզիկամաթեմատիկական և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ուղղություններով սովորողների համար։

Лингвистика

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից անգլերենում խնդրանքի արտահայտման լեզվագործաբանական և հաղորդակցական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում խնդրանքը որպես խոսքային ակտ, դրա կառուցվածքային, իմաստային և գործառական հատկանիշները, ինչպես նաև հաղորդակցական տարբեր իրավիճակներում կիրառվող լեզվական միջոցները։ Վերլուծվում են խնդրանքի ուղղակի և անուղղակի ձևերը, հարցական, հրամայական և պայմանական կառույցների գործածությունը, ինչպես նաև քաղաքավարության և խոսքի մեղմացման տարբեր միջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խոսողի հաղորդակցական նպատակին, զրուցակիցների սոցիալական հարաբերություններին, նրանց միջև հեռավորությանը, հաղորդակցման միջավայրին և իրավիճակի պաշտոնական կամ ոչ պաշտոնական բնույթին։ Դիտարկվում է, թե ինչպես են բառապաշարային, քերականական, շարահյուսական և համատեքստային միջոցները նպաստում խնդրանքի ուժգնության, քաղաքավարության աստիճանի և խոսողի վերաբերմունքի արտահայտմանը։ Քննարկվում են նաև խնդրանքի ընկալման և մեկնաբանման գործընթացները, երբ արտահայտության բառացի իմաստը կարող է տարբերվել հաղորդակցական իրական նպատակից։ Կարևորվում է համատեքստի, խոսքային ռազմավարությունների և մշակութային պայմանավորվածությունների դերը հաջող հաղորդակցության ապահովման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում խնդրանքի ձևերի ընտրությանը և դրանց գործառական տարբերություններին։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու ժամանակակից անգլերենում խնդրանքի ձևավորման ու կիրառման հիմնական օրինաչափությունները, ինչպես նաև բացահայտելու լեզվական ձևի և հաղորդակցական նպատակի փոխկապակցվածությունը։ Այն կարող է օգտակար լինել անգլերենի լեզվագործաբանության, հաղորդակցական լեզվաբանության, խոսքային ակտերի տեսության, օտար լեզուների դասավանդման և միջմշակութային հաղորդակցության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է մարքեթինգի համալիրի և կառավարման կազմակերպական կառուցվածքների արդյունավետության ուսումնասիրությանը ՀՀ սննդի արդյունաբերության օրինակով՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ոլորտի ձեռնարկությունների մրցունակության և զարգացման վրա ազդող հիմնական կառավարչական ու մարքեթինգային գործոնները։ Գրքում ուսումնասիրվում են մարքեթինգային գործունեության կազմակերպման տեսական և մեթոդաբանական հիմքերը, շուկայի ուսումնասիրության, սպառողների պահանջարկի բացահայտման, ապրանքային քաղաքականության, գնագոյացման, իրացման և առաջխաղացման գործընթացները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մարքեթինգի համալիրի առանձին բաղադրիչների փոխկապակցվածությանը և դրանց արդյունավետ կառավարման անհրաժեշտությանը՝ սննդի արդյունաբերության առանձնահատկությունները հաշվի առնելով։ Աշխատության շրջանակում վերլուծվում են նաև ձեռնարկությունների կառավարման կազմակերպական կառուցվածքները, դրանց ձևավորման սկզբունքները, կառավարչական լիազորությունների և պատասխանատվության բաշխումը, ստորաբաժանումների փոխգործակցությունը և կառավարման համակարգի ճկունությունը։ ՀՀ սննդի արդյունաբերության նյութերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն խնդիրներն ու սահմանափակումները, որոնք կարող են նվազեցնել ձեռնարկությունների մարքեթինգային և կառավարչական գործունեության արդյունավետությունը, ինչպես նաև ներկայացնելու դրանց կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում շուկայական միջավայրի փոփոխություններին հարմարվելու, սպառողների պահանջարկի արագ արձագանքման, արտադրանքի մրցունակության բարձրացման և ձեռնարկությունների կայուն զարգացման հարցերին։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են կիրառվել սննդի արդյունաբերության ձեռնարկություններում մարքեթինգային կառավարման կատարելագործման, կազմակերպական կառուցվածքների օպտիմալացման, շուկայական դիրքերի ամրապնդման և կառավարման արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել մարքեթինգի և կառավարման մասնագետներին, սննդի արդյունաբերության ոլորտի ղեկավարներին, տնտեսագետներին, ձեռնարկատերերին, հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Религия

Աշխատությունը Հայ առաքելական եկեղեցու Սուրբ Պատարագի ծիսական կարգը, աղոթական բովանդակությունը և խորհրդաբանական նշանակությունը ներկայացնող կարևոր եկեղեցական գիրք է, որը նախատեսված է պատարագի արարողության ընթացքին հետևելու, դրա տարբեր հատվածների բովանդակությունն ընկալելու և հաստատված ծիսական ավանդույթը պահպանելու համար։ Սուրբ Պատարագը Հայաստանյայց եկեղեցու հոգևոր կյանքի կենտրոնական արարողությունն է, քրիստոնեական հավատքի կարևորագույն խորհուրդներից մեկը, որի միջոցով հավատացյալները մասնակցում են Հիսուս Քրիստոսի փրկագործական խորհրդին և հաղորդակից դառնում նրա մարմնի ու արյան խորհրդին։ Պատարագի հիմքում ընկած են Քրիստոսի վերջին ընթրիքի հիշատակությունը, նրա խաչելության և հարության խորհուրդը, մարդկության փրկության գաղափարը և Աստծո հետ հոգևոր հաղորդակցության հաստատումը։ Խորհրդատետրը ներկայացնում է պատարագային արարողության ամբողջական կառուցվածքը՝ ներառելով հոգևորականների աղոթքները, սուրբգրային ընթերցումները, օրհներգությունները, ծիսական արտասանությունները, օրհնությունները և Սուրբ Հաղորդության խորհրդի կատարմանն առնչվող հատվածները։ Հայ եկեղեցու պատարագային ավանդույթում յուրաքանչյուր գործողություն և աղոթք ունի որոշակի աստվածաբանական ու խորհրդանշական նշանակություն, իսկ դրանց հաջորդականությունը ձևավորում է միասնական հոգևոր արարողություն, որի միջոցով արտահայտվում են հավատքը, ապաշխարությունը, երախտագիտությունը, Աստծո ողորմության հայցումը և քրիստոնեական համայնքի միասնությունը։ Պատարագի տարբեր բաժինները հավատացյալին առաջնորդում են հոգևոր նախապատրաստությունից դեպի Աստծո խոսքի ունկնդրում, աղոթական մասնակցություն և հաղորդության խորհուրդ՝ ընդգծելով մարդու ներքին մաքրագործման, մեղքերի թողության և հոգևոր նորոգման կարևորությունը։ Աշխատության նշանակությունը պայմանավորված է նաև նրա գործնական կիրառությամբ․ խորհրդատետրը ծառայում է որպես պատարագի կատարման և ծիսական հաջորդականության պահպանման անհրաժեշտ ձեռնարկ՝ ապահովելով եկեղեցական արարողության կանոնավորությունն ու ավանդական ձևերի փոխանցումը։ Այն կարևոր նշանակություն ունի հատկապես հոգևորականների և եկեղեցական սպասավորների համար, քանի որ պատարագի ճիշտ կատարումը պահանջում է ծիսական կարգի, աղոթքների և արարողության տարբեր փուլերի ճշգրիտ իմացություն։ Միաժամանակ այն արժեքավոր է նաև հավատացյալների համար՝ հնարավորություն տալով ավելի խորությամբ հասկանալու պատարագի հոգևոր բովանդակությունը, աղոթքների իմաստը և եկեղեցական պաշտամունքի խորհրդանշական լեզուն։ Գիրքը կարևոր տեղ ունի հայ եկեղեցական գրականության և պատարագային ձեռնարկների ավանդույթի մեջ։ Հայ առաքելական եկեղեցին դարերի ընթացքում մշակել և պահպանել է ինքնատիպ ծիսակարգ, որը ձևավորվել է քրիստոնեական աստվածաբանական ժառանգության, հայոց լեզվի, հոգևոր երաժշտության և ազգային եկեղեցական ավանդույթների փոխազդեցությամբ։ Պատարագային գրքերը կարևոր դեր են ունեցել այդ ժառանգության համակարգման, միասնականացման և տարբեր եկեղեցական համայնքներում դրա անխաթար պահպանման գործում։ Վենետիկի Սուրբ Ղազար կղզում գործող Մխիթարյան միաբանության հրատարակչական գործունեության շրջանակում նման գրքերի տպագրությունը վկայում է հայ հոգևոր գրականության պահպանման, բազմացման և տարածման ուղղությամբ իրականացվող հետևողական աշխատանքի մասին։ Մխիթարյանները կարևոր դեր են ունեցել հայերեն գրքի, կրոնական գրականության, լեզվի և մշակույթի զարգացման գործում՝ նպաստելով հայ եկեղեցական ավանդույթի հասանելիությանն ու շարունակականությանը։ Աշխատությունն ունի պատմական, աստվածաբանական, ծիսագիտական և մատենագիտական արժեք, քանի որ հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու Հայ եկեղեցու պատարագի կառուցվածքը, աղոթական լեզուն, ծիսական ձևերը և 19-րդ դարի հայ հոգևոր գրքի հրատարակչական ավանդույթները։ Այն կարող է հետաքրքրել աստվածաբաններին, հոգևորականներին, հայագետներին, պատարագագետներին, եկեղեցական երաժշտության և ծիսական մշակույթի ուսումնասիրողներին, ինչպես նաև այն ընթերցողներին, որոնք ցանկանում են ավելի խորությամբ ճանաչել Հայ առաքելական եկեղեցու պաշտամունքային ժառանգությունը և Սուրբ Պատարագի՝ որպես քրիստոնեական հոգևոր կյանքի կենտրոնական խորհրդի նշանակությունը։